သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ ကေလးမ်ားႏွင့္လက္နက္စြဲကိုင္မႈဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာ ကုလ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီတြင္ တင္သြင္း


ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကေလးမ်ားနဲ႔ လက္နက္စြဲကိုင္မႈဆိုင္ရာ အစီရင္ခံစာကို ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီကို အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္ မစၥတာ ဘန္ကီမြန္း ရဲ႔ကိုယ္စား အထူးကိုယ္စားလွယ္က ၾကာသပေတးေန႔က တင္သြင္းခဲ့ရာမွာ ကေလးမ်ားအခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရတာကို စိုးရိမ္ဖြယ္ရာ အေျခအေန ရွိေနတယ္လို႔ မီးေမွာင္းထိုးျပသြားပါတယ္။

ၾကာသပေတးေန႔က က်င္းပခဲ့တဲ့ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ တံခါးပိတ္ေဆြးေႏြးပြဲအၿပီး အေမရိကန္သံအမတ္ႀကီးက ဒီကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ ေၾကညာခ်က္တစ္ေစာင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ အေၾကာင္းစံုကို ေဒၚလွလွသန္းက တင္ျပထားပါတယ္။

ကေလးမ်ားနဲ႔လက္နက္စြဲကိုင္မႈနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အတြင္းေရးမႉးရဲ႔ အထူး ကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္တဲ့ မစၥ ရာဒီကာ ကူမာရာစြာမီး (Radhika Coomaraswamy) က ၾကာသပေတးေန႔က လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ အလုပ္အမႈေဆာင္အဖြဲ႔ကို တံခါးပိတ္ အစီရင္ခံသြားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေန႔က ကေလးစစ္သားမ်ား အသံုးျပဳမႈေၾကာင့္ စံုစမ္းစစ္ေဆးျခင္းခံရတဲ့ ဘိုရြန္ဒီ (Burondi) နဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံအေၾကာင္းကို မစၥ ကူမာရာစြာမီးက အစီရင္ခံခဲ့ရာမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အခုလို ရွင္းျပခဲ့တယ္လို႔ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ မစ္ရွဲလ္ မြန္းတက္စ္ (Michèle Montas) က ဌာနခ်ဳပ္ပံုမွန္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ေျပာၾကားသြားပါတယ္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အစိုးရဖက္ကေရာ တိုင္းရင္းသားအုပ္စုေတြဖက္ကေရာ ကေလးေတြကို ဆက္လက္ စုေဆာင္းၿပီး စစ္သားေတြအျဖစ္ အသံုးျပဳေနတဲ့ ျပႆနာက ဆက္လက္ရွိေနဆဲပဲလို႔ မစၥ ကူမာရာစြာမီး က လံုၿခံဳေရးေကာင္စီမွာ တင္ျပသြားခဲ့သလို ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကုလသမဂၢက ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာ ႏိုင္ဖို႔ကိုလည္း အခြင့ အေရးမရွိတဲ့ ကိစၥဟာ ျပႆနာတစ္ရပ္ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ မစၥ ကူမာရာစြာမီး က တင္ျပခဲ့တဲ့အေၾကာင္း၊” - မစၥ မြန္းတက္စ္ က ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံကို ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇြန္လက ငါးရက္ၾကာသြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ေနာက္ပိုင္းလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံကို ကုိယ္စားလွယ္ေစလႊတ္ေလ့လာခဲ့တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကို အေျခခံကာ မစၥ ကူမာရာ စြာမီးက ဒီ အစီရင္ခံစာကို ျပဳစုၿပီး အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္က လံုၿခံဳေရးေကာင္စီမွာ တင္သြင္းခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ အလုပ္အမႉေဆာင္အဖြဲ႔ရဲ႕ ၁၁ ႀကိမ္ေျမာက္ တံခါးပိတ္ ေဆြးေႏြးပြဲကို ဒီဇင္ဘာလ ၆ ရက္ေန႔က တက္ေရာက္ခဲ့ၾကတဲ့ အဖြဲ႔၀င္ ကုိယ္စားလွယ္ေတြနဲ႔ ကုလသမဂၢ စီးပြားေရးနဲ႔ လူမႈေရးေကာင္စီရဲ႕ ယာယီ အေမရိကန္ကုိယ္စားလွယ္ သံအမတ္ႀကီး ဂရိုဘာ ဂ်ိဳးဇက္ဖ္ ရီး (Grover Joseph Rees) လည္း ပါ၀င္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကေလးစစ္သားမ်ားကို ဆက္လက္ စုေဆာင္း အသံုးျပဳမႈနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက စိုးရိမ္မကင္း ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း ကုလသမဂၢရွိ အေမရိကန္ ေကာင္စစ္၀န္ရံုး လက္ေထာက္ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ဘန္ဂ်မင္ ခ်န္း (Benjamin Chan) က အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ျမန္မာစစ္တပ္ထဲမွာ ကေလးစစ္သားေတြ အသံုးျပဳဖို႔ ဆက္လက္ စုေဆာင္းေနဆဲ ရွိတယ္ဆိုတဲ့ ဒီအစီရင္ခံစာပါ ေဖာ္ျပခ်က္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက သိပ္ကို စိုးရိမ္မကင္းျဖစ္မိပါတယ္။ ကုလသမဂၢအျပင္ အစိုးရမဟုတ္တဲ့ ေဒသတြင္း အဲန္ဂ်ီအိုအဖြဲ႔ေတြရဲ႕ အစီရင္ခံစာေတြအရ ၁၂ ႏွစ္အရြယ္ထိေတာင္ ငယ္တဲ့ကေလးေတြကိုလည္း စုေဆာင္းေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္၊ ဒါကို ျမန္မာစစ္တပ္ကေရာ၊ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္အုပ္စုေတြကေရာ ျပဳလုပ္ေနၾကတာပါ။ အခုလို ဥပေဒ ခ်ိဳးေဖာက္ရာေရာက္တဲ့ ကေလးစစ္သားမ်ား စုေဆာင္းအသံုးျပဳေနမႈကို ခ်က္ခ်င္း ရပ္ဆိုင္းဖို႔နဲ႔ ကေလးမ်ားကိုလည္း သက္ဆိုင္ရာ သူတို႔ရဲ႕ မိဘအုပ္ထိန္းသူေတြထံ အပ္ႏွံဖို႔အတြက္ တိုက္တြန္းတဲ့အေၾကာင္း အေမရိကန္လက္ေထာက္ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္က ေျပာသြားတာျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာ ကေလးမ်ားအခြင့္အေရးစာခ်ဳပ္ကို လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့သလို ကေလးမ်ား လက္နက္ကိုင္မႈ ပ႗ိပကၡမွာ ပါ၀င္ ပတ္သက္မႈဆိုင္ရာ ေနာက္ဆက္တြဲ စာခ်ဳပ္ကိုလည္း သကၠရာဇ္ ၂၀၀၀ မွာ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္တြင္းတည္ဆဲဥပေဒအရ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ေအာက္ကေလးေတြကို တပ္ထဲမွာ စစ္သားေတြအျဖစ္ စုေဆာင္းျခင္း မျပဳႏိုင္သလို အသက္ ၁၅ ႏွစ္ေအာက္ ကေလးေတြကိုလည္း လက္နက္စြဲကိုင္တဲ့ ပ႗ိပကၡမွာ အသံုးျပဳခဲ့ရင္ ဒါဟာ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒအရ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ က်ဴးလြန္ရာ ေရာက္တဲ့အတြက္ ဥပေဒခ်ိဳးေဖာက္တဲ့ႏိုင္ငံကို လံုၿခံဳေရးေကာင္စီက ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔ အေရးယူႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္မွာ ကေလးစစ္သားေတြ အသံုးျပဳမႈျပႆနာကို ေျဖရွင္းႏိုင္ေရး အတြက္ မစၥ ရာဒီကာ ကူမာရာ စြာမီး ဦးေဆာင္တဲ့ ကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔နဲ႔ ျမန္မာစစ္အစိုးရက ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ ျပခဲ့တာေတြရွိၿပီး ဥပေဒေတြ ခ်မွတ္ထားတာေတြ၊ ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာတာေတြ ရွိေနတယ္ဆိုေပမယ့္ ကုလသမဂၢနဲ႔ အဲန္ဂ်ီအိုအဖြဲ႔ေတြအေနနဲ႔ စံုစမ္းစစ္ေဆးႏိုင္ဖို႔ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္မရွိတာကိုလည္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ေထာက္ျပခဲ့ပါတယ္။

“ကုိယ္တိုင္သြားေရာက္စစ္ေဆးႏိုင္ခြင့္က အေရးႀကီးပါတယ္၊ ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီရဲ႕ တံခါးပိတ္ေဆြးေႏြးပြဲတုန္းက ျမန္မာ ကိုယ္စားလွယ္ဖက္ကလည္း တက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး အစီရင္ခံစာကိုလည္း လက္ခံရရွိခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာသံအမတ္ႀကီးအေနနဲ႔ သူတို႔အစိုးရက ျပႆနာကို ေျဖရွင္းရာမွာ ေျခလွမ္းေတြ ယူေနပါၿပီလို႔ ႀကိဳးစားေျဖရွင္းတာေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္၊ ဒီေနရာမွာ ျပႆနာက ကုလသမဂၢေရာ အဲန္ဂ်ီအိုအဖြဲ႔ေတြကပါ အခုလို ျမန္မာစစ္အစိုးရဖက္က ေျပာတာေတြကို ကိုယ္တိုင္ သြားေရာက္ အကဲခတ္ ေလ့လာခြင့္မရၾကဘူးဆိုရင္ ဘယ္လို အတည္ျပဳလို႔ ရႏုိင္ပါမလဲ ဆိုတာပါပဲ။ အတည္မျပဳႏိုင္သ၍ေတာ့ ျပႆနာေျဖရွင္းရာမွာ တိုးတက္မႈ ရတယ္လို႔ မဆိုႏိုင္တဲ့အေၾကာင္း” - အေမရိကန္လက္ေထာက္ ေျပာခြင္႔ရပုဂၢိဳလ္ က ေျပာသြားတာျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာစစ္အစိုးရနဲ႔ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲထားတဲ့ လက္နက္ကိုင္ တိုင္းရင္းသား အုပ္စုေတြလည္း ကေလးစစ္သားမ်ား အသံုးျပဳေနၾကတာမို႔ အဲဒီ နယ္ေျမေတြနဲ႔ စစ္သားစုေဆာင္းေရးစခန္းေတြကို ကုလသမဂၢနဲ႔ အဲန္ဂ်ီအိုတို႔အေနနဲ႔ သြားေရာက္ စစ္ေဆးခြင့္ မရႏိုင္တဲ့အေျခအေနမွာ ရွိေနတယ္လို႔လည္း မစၥတာ ခ်န္း က ေထာက္ျပခဲ့ပါတယ္။

“ျပႆနာက ကုလသမဂၢ အဖြဲ႔ေတြအေနနဲ႔ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္ မရွိခဲ့ပါဘူး။ စစ္သားစုေဆာင္းေရးစခန္းေတြ၊ စစ္တန္းလ်ားေတြနဲ႔ အစိုးရ ပစ္ခတ္ရပ္စဲထားတဲ့ တိုင္းရင္းအုပ္စုနယ္ေျမေတြကို သြားမယ္ဆိုရင္၊ ေတြ႔ဆံုမယ္ဆိုရင္ ခရီးသြားဖို႔ ႀကိဳတင္ ခြင့္ျပဳခ်က္ ေတာင္းခံရပါတယ္။ အဲဒီလို လုပ္ေနသ၍ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကေလးစစ္သားမ်ား အသံုးျပဳမႈရဲ႔ အေျခအေနမွန္ကို သိႏိုင္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ သီးသန္႔လည္း သြားလာခြင့္မရွိၾကပါဘူး၊ အၿမဲတမ္း အာဏာပိုင္ေတြဖက္က လုိက္ပါေနေလ့ရွိပါတယ္။ အစိုးရဖက္က ဖံုးကြယ္စရာ မရိွဘူးဆိုရင္ လြတ္လြတ္လပ္လပ္ သြားလာခြင့္၊ ေတြ႔ခြင့္ေပးရမွာပါ။” - လို႔ မစၥတာ ခ်န္း က ေျပာသြားပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အစီရင္ခံစာမွာ ေထာက္ျပထားတဲ့အတိုင္း ကေလးစစ္သားမ်ား စုေဆာင္းေနတဲ့ ျဖစ္ရပ္နဲ႔ပတ္သက္လုိ႔လည္း အခုလို သူက ေျပာသြားပါေသးတယ္။

“ကေလးစစ္သားေတြအျဖစ္ စုေဆာင္းျခင္းခံေနရတဲ့သူေတြဟာ အမ်ားအားျဖင့္ မိဘမဲ့ ဆင္းရဲတဲ့ ေလလြင့္ကေလးေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။ တခ်ိဳ႕ကေတာ့ ေနထိုင္စရာ မရွိလို႔ တပ္ထဲ၀င္ခဲ့ၾကသလို မွတ္ပံုတင္ကပ္ျပားမရွိတဲ့ ကေလးေတြကို ရဲကမိရင္ - တပ္ထဲ၀င္မလား၊ မ၀င္ရင္ ဖမ္းမယ္ ဆိုၿပီး ၿခိမ္းေျခာက္တာေတြ ရွိခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တခ်ိဳ႕ကေလးေတြကို ေစ်းေတြ၊ ရုပ္ရွင္ရံုေတြ၊ ကားဂိတ္ေတြမွာ လူပြဲစားေတြက ေသြးေဆာင္ ဖ်ားေယာင္းၿပီး တပ္ကို ေရာင္းစားတာေတြ ရွိတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ တပ္ထဲမွာလည္း ဥပေဒအရ အသက္မျပည့္ရင္ ျပည့္တယ္လို႔ လိမ္ခိုင္း၊ ၀န္ခံခိုင္းတာေတြ ရွိေနပါတယ္။”

ဒါ့အျပင္ ျမန္မာစစ္တပ္မွာေရာ တိုင္းရင္းသား အုပ္စုေတြမွာပါ တပ္သား အေရအတြက္ တိုးေစဖို႔ မဆင္မျခင္ လုပ္ကိုင္ၾကတာေတြ ေတြ႔ရတယ္လို႔လည္း မစၥတာ ခ်န္းက ေျပာသြားပါေသးတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ကေလးစစ္သားေတြ တပ္က ထြက္ေျပးၾကရင္ သူတို႔ေတြကို တပ္က ဖမ္းၿပီး အျပစ္ေပး အေရးယူတာေတြ မလုပ္သင့္ဘူးလို႔ ႏိုင္ငံတကာဥပေဒကို ကိုးကားၿပီး အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ရဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာ ေထာက္ျပထားတာကိုလည္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ေထာက္ခံထားတာေတြ႔ရပါတယ္။ ေနာက္သံုးလအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကေလးစစ္သား အသံုးျပဳမႈ ျပႆနာ ေျဖရွင္းရာမွာ တိုးတက္မႈ ရွိမရွိ သံုးသပ္တဲ့ ၾကားျဖတ္အစီရင္ခံစာတစ္ေစာင္ကို ကုလသမဂၢအေနနဲ႔ ထုတ္ျပန္ၿပီး ေနာက္ ေျခာက္လအၾကာမွာေတာ့ အစီရင္ခံစာသစ္ကို တင္သြင္းႏိုင္ဖို႔ အဆိုျပဳခ်က္ကိုလည္း အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုက ေထာက္ခံထားတာေတြ႔ရပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG