သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈအမ်ားစုကို အာဏာပိုင္ေတြက က်ဳးလြန္ေနတာျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း HRDP ေျပာဆုိ


ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈအမ်ားစုကို အာဏာပိုင္ေတြက က်ဳးလြန္ေနတာျဖစ္တဲ့ အေၾကာင္း HRDPလူ႔အခြင့္အေရးကာကြယ္ျမႇင့္တင္သူမ်ား ကြန္ယက္က ေျပာဆုိလိုက္ပါတယ္။ မနက္ျဖန္ က်ေရာက္မယ့္ ႏုိင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးေန႔ အခမ္းအနားအတြက္ ျပင္ဆင္ေနခ်ိန္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ အတြင္း လူ႔အခြင့္အေရး ပညာေပး စည္းရုံးမႈေတြ လုပ္ဘို႔အေရးႀကီးတဲ့အေၾကာင္း ေျပာဆုိလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ အေသးစိတ္ကို ဦးသိန္းထိုက္ဦးက တင္ျပေပးပါတယ္။

လူသားေတြရဲ႕အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရး ရပိုင္ခြင့္ေတြကို ႏိုင္ငံတကာ အတိုင္းအတာနဲ႕ အသိအမွတ္ျပဳ ခ်မွတ္ခဲ့တာ ႏွစ္ေပါင္း ငါးဆယ့္ကိုးႏွစ္ ရွိခဲ့ပါျပီ။ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းကို ၁၉၄၈ခုႏွစ္မွာ ကုလသမဂၢက အတည္ျပဳခ်မွတ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ လူ႔အခြင့္အေရး အတြက္ ရုန္းကန္ေနရဆဲ ႏုိင္ငံေတြထဲက တခုအျဖစ္ ရွိေနပါေသးတယ္။

HRDP လူ႔အခြင့္အေရးကာကြယ္ျမွင့္တင္သူမ်ားကြန္ယက္က ဦးျမင့္ေအးကေတာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖါက္ မႈေတြအေၾကာင္းေတြကိုပဲ ထိုင္ေျပာမေနဘဲ အခ်ဳိးေဖါက္မခံရေအာင္ ဘယ္လုိျပဳျပင္မလဲဆိုတဲ့ အခ်က္ အေပၚမွာ မူတည္ စဥ္းစားသင့္တယ္လို႔ေျပာပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း လူ႔အခြင့္အေရး ပညာေပးစည္းရုံးမႈ ေတြ လုပ္ဘို႔အေရးႀကီးတဲ့အေၾကာင္း အခုလုိ ေျပာဆုိပါတယ္။

“အဓိကကေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖါက္တာက အာဏာလက္ရွိလူတန္းစားက ခ်ဳိးေဖါက္တာ မ်ားတာကိုး။ ဒါမ်ဳိးေတြ အမ်ားႀကီးေတြ႔ရတယ္။ ရဲဆုိရင္လည္း ရဲလုပ္ပိုင္ခြင့္ကို ေက်ာ္ၿပီး လုပ္တာေတြ၊ ရ၀တ ေတြ ခ်ဳိးေဖါက္တဲ့အမႈေတြ ဒါမ်ဳိးေတြေတြ႔ေနရတယ္။ တစ္အခ်က္က လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖါက္တာေတြကို ပေပ်ာက္ေစခ်င္တယ္ဆုိရင္ ဒီလူေတြကို ပထမအဆင့္အေနနဲ႔ သူတုိ႔ကိုယ္တုိင္က လူ႔အခြင့္အေရးေတြကို နားလည္ေအာင္ ေျပာျပေပးရမယ္၊ ခက္ေတာ့ ခက္ပါတယ္။ အာဏာဆိုတာကေတာ့ သိတဲ့အတိုင္းပဲ၊ သူတုိ႔ကို လူ႔အခြင့္အေရးကို နားလည္ေအာင္ ေျပာျပေပးရမယ္။ ေနာက္ ျပည္သူလူထုအပိုင္း ကေတာ့ လူထုကလည္း လူ႔အခြင့္အေရးကိုနားလည္ဘုိ႔လုိတယ္။ ကာကြယ္ႏုိင္ရမယ္။ ငါတုိ႔အခြင့္အေရး ဆုိတာ ကို ရွင္းရွင္းလင္းလင္း ျမင္တတ္ ဖို႔လိုတယ္။ ေနာက္တခါ သူကိုယ္တိုင္ကလည္း သူတပါးရဲ႕ အခြင့္အေရးကို မခ်ဳိးေဖါက္ဖို႔ လို္တယ္ေလ။ ျမန္မာျပည္မွာ အေရးႀကီးဆုံးက နံပတ္တစ္ လူ႔အခြင့္အေရး အသိတရား အရင္ျပန္႔ႏွံ႔ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္လုိ က်ေနာ္ျမင္တယ္။”

ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ လူ႔အခြင့္အေရး အတြက္ ပညာေပး လူံ႔ေဆာ္သူေတြ ရန္လို တုိုက္ခိုက္ခံေနရတဲ့ ေနရာတခု အျဖစ္ သတ္မွတ္ခံထားရပါတယ္။ လူ႔အခြင့္အေရး အေၾကာင္းကို ေျပာဆုိသူေတြကို အာဏာပိုင္ေတြဘက္က ရန္ညိဳးဖြဲ႔ တုိက္ခုိက္တဲ့ သတင္းေတြလည္း မၾကာခဏထြက္ေပၚေလ့ရွိပါတယ္၊ မၾကာေသးခင္ လပိုင္းေတြ အတြင္း သံဃာထုနဲ႕ လူထုရဲ႕ ဆႏၵျပပြဲေတြကို စစ္တပ္က အၾကမ္းဖက္ႏွိမ္ႏွင္းခဲ့ၿပီးေနာက္မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးကို ႏုိင္ငံတကာ မိသားစုက ပိုၿပီး အာရုံစူးစိုက္လာခဲ့ၾကပါတယ္။

အာဏာပိုင္ေတြရဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈနဲ႕ ရက္စက္မႈေတြၾကားမွာ လူ႕အခြင့္အေရးအတြက္ ရုန္းကန္တုိက္ပြဲဟာ ရႈံးႏွိမ့္တဲ့ လႈပ္ရွားမႈတခု ျဖစ္မသြားႏုိင္ဘူးလား။ ဦးျမင့္ေအးကေတာ့ ဒီလို ပညာေပး စည္းရုံးမႈေတြဟာ အခ်ည္းႏွီးျဖစ္မယ္လို႔ မေမၽွာ္လင့္ပါဘူး။ တခ်ိန္ၾကရင္ အာဏာပုိင္ေတြကိုယ္တုိင္ လူ႔အခြင့္အေရးဆုိတာကို နားလည္လာတဲ့ ႏုိင္ငံတခုျဖစ္မယ္လုိ႔ ယုံၾကည္တဲ့အေၾကာင္းေျပာပါတယ္။

“လူ႕အခြင့္အေရး ရႈေဒါင့္က ၾကည့္တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႕မွာ ဘက္ဆုိတာ မရွိဘူး။ တခ်ိန္မွာ အဲဒီလူေတြကိုယ္တုိင္ အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖါက္ခံရတာမ်ဳိးေတြ ႀကဳံလာရ ႏုိင္တယ္။ အဲဒီအခါမ်ဳိးမွာ သူတုိ႕ကို ေပးတဲ့ အသိတရားက အသုံးၾက လာလိမ့္မယ္လုိ႕ က်ေနာ္ျမင္ပါတယ္။”

ဒုတိယကမာၻစစ္အၿပီး လူသားေတြရဲ႕ေမြးရာပါ အခြင့္အေရးေတြကို အသိအမွတ္ျပဳတဲ့ ႏုိင္ငံတကာ လူ႕အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းကို ကုလသမဂၢက ခ်မွတ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီ သမိုင္း၀င္ ေၾကညာခ်က္ထြက္ေပၚ ခဲ့တာ ၅၉ ႏွစ္ရွိေပမယ့္ ႏုိင္ငံအေတာ္မ်ားမ်ားမွာ လူ႕အခြင့္အေရးအတြက္ စည္းရုံးလႈပ္ရွားသူ ပညာေပး စည္းရုံးသူေတြ ဖမ္းဆီးႏွိပ္စက္ခံေနရဆဲျဖစ္ပါတယ္၊ လူမ်ဳိးစုအခြင့္အေရး၊ ဘာသာေရး အခြင့္အေရး နဲ႕ အလုပ္သမားအခြင့္အေရး ဆုံးရႈံးမႈေတြအတြက္ ရုန္းကန္ တိုက္ပြဲ၀င္ေနၾကရဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနက ႏွစ္စဥ္ထုတ္ျပန္ေလ့ရွိတဲ့ လူ႕အခြင့္အေရးေန႔ ေၾကညာခ်က္မွေတာ့ ျမန္မာ၊ ဇင္ဘာေဘြ။ ေျမာက္ကိုရီးယား၊ တရုပ္။ အူဘက္ခစၥတန္၊ အီရန္ စတဲ့ႏုိင္ငံေတြမွာ လူ႕အခြင့္အေရး ကာကြယ္သူေတြ ဖမ္းဆီး ထိမ္းသိမ္းခံေနရတာေတြကို စိတ္မေကာင္းျဖစ္မိတဲ့အေၾကာင္း ေဖၚျပေလ့ရွိပါတယ္။ တရားမွ်တမႈနဲ႕ လူ႕ဂုဏ္သိကၡာအတြက္ ရုန္းကန္ တုိက္ပြဲ၀င္သူေတြ ကာကြယ္သူေတြကို အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုအေနနဲ႕ ဆက္လက္ေထာက္ခံသြားမယ္လုိ႕လည္း ေဖၚျပေလ့ရွိပါတယ္။

မနက္ျဖန္ လူ႕အခြင့္အေရးေန႕မွာေတာ့ သမၼတကေတာ္ ေလာ္ရာဘြတ္ရွ္က ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးနဲ႕ ပတ္သက္လို႕ ဗီြဒီယို ကတဆင့္ ေဆြးေႏြးစကားေျပာဆုိဘုိ႕ စီစဥ္ထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG