သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အင္ဒိုနီးရွား ဆူနာမီ ကယ္ဆယ္ေရး သုံးႏွစ္ၾကာေပမယ့္ မၿပီးႏုိင္ေသး


ေခတ္သစ္သဘာ၀ေဘးအႏၱရာယ္ ရင္ဆုိင္ရမႈ သမုိင္းမွာ
အဆုိးရြားဆုံးျဖစ္တဲ့ အင္ဒုိနီးရွား အာေခ်း ျပည္နယ္က ဆူနာမီ ေရလႈိင္းဒဏ္ကုိ ႀကံဳခဲ့ရတာ ဒီကေန႔ဆုိရင္ ၃ ႏွစ္ ျပည့္ေျမာက္တဲ့ ေန႔ပါ။ အလႉရွင္ ႏုိင္ငံေတြက အာေခ်းျပည္နယ္ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ အေမရိကန္ ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ေထာင္ခ်ီၿပီး လႉဒါန္း တည္ေဆာက္ခဲ့ၾကတာေတြလည္း ၿပီးစီးလုနီးနီး ျဖစ္ေနတဲ့ ဒီအခ်ိန္မွာ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရး ၿပီးစီးမယ့္ကာလမွာ အာေခ်းရဲ႕ ရင္ဆုိင္ရမယ့္ ျပႆနာေတြဟာ ဘာေတြ ျဖစ္မလဲ ဆုိတာကုိ ဗီအုိေအ သတင္းေထာက္ Chad Bouchard ဂ်ကာတာၿမိဳ႕ေန သတင္း ေပးပုိ႔ထားတာကုိ ဦးေရာ္နီညိမ္းက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၃ ႏွစ္ ၂၀၀၄ ဒီဇင္ဘာ ၂၆ ရက္ေန႔က အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံ ဆူမားထရားကၽြန္းရဲ႕ ေျမာက္ဖက္မွာ ေမွ်ာ္စင္ႀကီးေတြ ၿပိဳက်လာသလုိ ပင္လယ္ေရလႈိင္းလုံး အျမင့္ႀကီးေတြ ကမ္းေျခတေလွ်ာက္ လာေရာက္ ရုိက္ခတ္ ေမႊေႏွာက္လုိက္တာမွာ လူေပါင္း ၁၆၀,၀၀၀ ေက်ာ္ဟာ ဒီကမၻာ ေျမျပင္ကေန ေပ်ာက္ကြယ္ သြားခဲ့ရပါတယ္။

သမုဒၵရာေျမေအာက္ ၾကမ္းျပင္ကေန အရွိန္ျပင္းျပင္းနဲ႔ တလွိမ့္လွိမ့္တက္လာတဲ့ ဆူနားမီ ေရလႈိင္းလုံးႀကီးေတြေၾကာင့္ အိႏၵိယသမုဒၵရာရဲ႕ ႏုိင္ငံေပါင္း တစ္ဒါဇင္ေလာက္က လူေတြ သိန္းနဲ႔ခ်ီၿပီး ေသဆုံး ေပ်ာက္ကြယ္ သြားခဲ့ၾကရတဲ့ အျဖစ္ဆုိးႀကီး တခုပါ။ ဆူနာမီဒဏ္ကုိ အဓိက ခံခဲ့ရတဲ့ အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံ အာေခ်းျပည္နယ္ကုိ ျပန္ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ ႏုိင္ငံတကာ အလႈရွင္ေတြ၊ ကူညီ ေထာက္ပံ့ေရး အဖြဲ႔အစည္းေတြရဲ႕ ပံ့ပုိးမႈေတြနဲ႔ ဆူနာမီနဲ႔ ပါသြားတဲ့ လူေနအိမ္ေတြကုိ အစားထုိး တည္ေဆာက္ေပးခဲ့တာ အခုဆုိရင္ အိမ္အလုံးေပါင္း တသိန္းေက်ာ္ ၿပီးစီး သြားခဲ့ပါၿပီ။

ဒါဟာ သတ္မွတ္ ယာထားတဲ့အခ်ိန္ထက္ ၃ လ ေစာၿပီး ၿပီးစီးခဲ့တာပါ။ ေနာက္ဆုံးက်န္တဲ့ အိမ္အလုံး ႏွစ္ေသာင္းေက်ာ္ကုိ လာမယ့္ ဧၿပီလမွာ ၿပီးစီးဖုိ႔ သက္ဆုိင္ရာ အဖြဲ႔အစည္းေတြက သတ္မွတ္ ေဆာက္လုပ္ ေနၾကပါတယ္။

အခုလုိ အိမ္ေဆာက္တာအျပင္ ကားလမ္းအသစ္ အရွည္ ကီလုိမီတာေပါင္း ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္ကုိ ေဖာက္လုပ္တာနဲ႔ ေက်ာင္းေပါင္း ရွစ္ရာေလာက္ ေဆာက္လုပ္ေပးေနတာလည္း ရွိေနပါတယ္။ ကမၻာ့ဘဏ္ကေန မတည္ေပးထားတဲ့ ႏုိင္ငံတကာ ဆူနားမီအတြက္ ကူညီေထာက္ပံ့ေရး အဖြဲ႔အစည္း ျဖစ္တဲ့ အလႈေပါင္းစုံ ရံပုံေငြ (Multi Donor Fund) အဖြဲ႔အစည္းက Nia Sarinastiti က ၿပီးစီးသြားခဲ့တဲ့ တည္ေဆာက္ေရး လုပ္ငန္းႀကီးေတြကုိ သက္ဆုိင္ရာ ေဒသခံ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အဖြဲ႔အစည္းေတြဆီကုိ လႊဲေျပာင္းေပးဖုိ႔ သူမတုိ႔အဖြဲ႔အစည္းက စတင္ၿပီး အာရုံစုိက္ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့အေၾကာင္း အခုလုိ ေျပာျပသြားပါတယ္။

“က်မတုိ႔ေတြက ဒီအတုိင္းခ်ည္း ေရာ့၊ အင့္ ဆုိၿပီး ေပးလုိက္တာမ်ဳိးမဟုတ္ပဲ လႊဲေျပာင္း ေပးအပ္ေနတာေတြ အၿပီးမသတ္ေသးတဲ့ ၾကားလာလမွာ သက္ဆုိင္ရာ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အဖြဲ႔အစည္းေတြက လုံး၀ လႊဲေပးၿပီးတဲ့အခါ သူတုိ႔တေတြ စီမံခန္႔ခဲြႏုိင္ဖုိ႔၊ လုပ္ငန္းေတြ လည္ပတ္ႏုိင္ဖုိ႔နဲ႔ အေရးအႀကီးဆုံးျဖစ္တဲ့ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းေရး ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖုိ႔ ဆုိတာေတြကုိ လုပ္သြားႏုိင္ေအာင္ အခု က်မတုိ႔က ျပင္ဆင္ ကူညီ ေဆာင္ရြက္ေနၾကရတာပါလုိ႔ ေျပာသြားတာပါ။”

အာေခ်းျပည္နယ္ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရးအတြက္ ႏုိင္ငံတကာ အလႈရွင္ေတြက အေမရိကန္ ေဒၚလာ သန္းေပါင္း ၄,၆၀၀ ကုိ သုံးစြဲခဲ့ၾကတာပါ။ Ms. Sarinastiti တုိ႔ရဲ႕ အလႈေပါင္းစံု ရံပုံေငြ အဖြဲ႔ႀကီးက အာေခ်းျပည္နယ္က သူမတုိ႔ရဲ႕ လုပ္ငန္းေတြကုိ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္မွာ ၿပီးစီးေအာင္ သတ္မွတ္ ေဆာင္ရြက္ေနၾကေပမယ့္လည္း လႊဲေျပာင္းေရးလုပ္ငန္းေတြ ေခ်ာေမြ႔ေစဖုိ႔အတြက္ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္အထိ အာေခ်းမွာ ဆက္ၿပီး အလုပ္လုပ္သြားဖုိ႔ စီစဥ္ေနၾကပါတယ္။

အာေခ်းဟာ ဆူနာမီဒဏ္ကုိ အျပင္းအထန္ ခံခဲ့ရတာတင္မကပဲ အင္ဒုိနီးရွားထဲကေန ခြဲထြက္ဖုိ႔ ႀကဳိးပန္းခဲ့ၾကတဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ ၾကာ လက္နက္ကုိင္ ျပႆနာဟာလည္း ဆူနာမီ မတုိင္ခင္ကတည္းက ရွိခဲ့တာပါ။ ဆူနာမီအၿပီး ၂၀၀၅ ခုႏွစ္မွာေတာ့ အင္ဒုိနီးရွား ဗဟုိအစုိးရနဲ႔ အာေခ်း ခြဲထြက္ေရး လက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႔အစည္းေတြဟာ အင္ဒုိနီးရွားထဲက ခြဲမထြက္ပဲ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ အတူယွဥ္တြဲ ေနႏုိင္ဖုိ႔ အေပးအယူ ၫႇိႏႈိင္းမႈေတြ ရရွိခဲ့ၾကပါတယ္။ BRR လုိ႔ေခၚတဲ့ အာေခ်းျပည္နယ္ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရး ေအဂ်င္စီရဲ႕ အႀကီးအကဲ Kuntoro Mangkusubroto က လက္နက္ကိုင္ တုိက္ပြဲေတြ ၿပီးစီးသြားၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရသြားတဲ့အခါမွာေတာ့ ေထာင္နဲ႔ခ်ီတဲ့ လက္နက္ ကုိင္ခဲ့သူေတြ ဘ၀တုိက္ပြဲအတြက္ ဘာမွ ျပင္ဆင္ထားမႈမရွိခဲ့ရတဲ့ အခက္အခဲ ရင္ဆုိင္ေနရပုံကုိ ဗီအုိေအကုိ အခုလုိ ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

“နဲနဲခက္ေနတဲ့ ကိစၥေတြကေတာ့ စစ္ပဲတုိက္တတ္တဲ့ လက္နက္ကုိင္ခဲ့တဲ့ လူေပါင္း ၁၄,၀၀၀ ဟာ အသက္ေမြး ၀မ္းေၾကာင္းအလုပ္ ဘာမွ မလုပ္တတ္ေတာ့ အလုပ္လက္မဲ့ေတြ ျဖစ္ေနတာရယ္၊ သူတုိ႔ေတြကုိ အာေခ်းျပည္နယ္ရဲ႕ လူမႈအဖြဲ႔အအစည္းထဲမွာ ၀င္ဆန္႔ႏုိင္တဲ့ လုပ္ငန္း ကိုင္ငန္းေတြမွာ ျပန္ၿပီး ကၽြမ္းက်င္လာေအာင္၊ ဒါမွမဟုတ္ရင္လည္း အလုပ္သစ္ အကုိင္သစ္မွာ လုပ္ႏုိင္တဲ့ ကၽြမ္းက်င္မႈ ရွိလာေအာင္ က်ယ္က်ယ္ ျပန္႔ျပန္႔ စီစဥ္ေပးတာမ်ဳိး က်ေနာ္တုိ႔မွာရွိဖုိ႔ လုိေနတာပါပဲ။”

အခု ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရးကာလမွာ လုပ္ငန္း ကုိင္ငန္းေတြေၾကာင့္ အလုပ္အကုိင္ ရရွိေနၾကတဲ့ သူေတြ တည္ေဆာက္ေရးေတြၿပီးသြားတဲ့အခါ အလုပ္လက္မဲ့ေတြျဖစ္ၿပီး အာေခ်းျပည္နယ္ စီးပြားေရး ကေမာက္ကမ ျဖစ္သြားမွာကုိလည္း အလႈရွင္ ႏုိင္ငံတခ်ဳိ႕က စုိးရိမ္ ပူပန္ေနၾကပါတယ္။

လက္နက္ကုိင္ သူပုန္ေဟာင္းေတြကုိ သိမ္းက်ဳံး စုရုံးၿပီး အာေခ်းရဲ႕ စီးပြားေရးနယ္ပယ္ထဲကုိ ဆြဲသြင္းဖုိ႔ ဆုိတာကလည္း ေတာ္ေတာ့္ကုိ ရႈပ္ေထြးမယ့္ ႀကိဳးပမ္း အားထုတ္မႈတခု ျဖစ္ေနပါတယ္။ အာေခ်းရဲ႕ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအဖြဲ႔အစည္း အသစ္ေတြဟာ အာေခ်းမွာ ဆြဲေဆာင္မႈရွိရွိနဲ႔ ျပည္တြင္းကျဖစ္ေစ၊ ႏုိင္ငံျခားက ျဖစ္ေစ၊ ရင္းႏွီး ျမႇပ္ႏွံမႈေတြ လာလုပ္ႏုိင္မွ စီးပြားေရးတုိးတက္မႈနဲ႔ အလုပ္အကိုင္ ေပါမ်ားမႈက ေရရွည္ခံလိမ့္မယ္လုိ႔ အာေခ်းျပည္နယ္ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရးရဲ႕ တာ၀န္ရွိသူေတြက သုံးသပ္ေနၾကပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG