သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ထိုင္းအလုပ္သမား ဥပေဒသစ္ ျမန္မာေရႊ႕ေျပာင္း အလုပ္သမားေတြအတြက္ အက်ဳိးမျဖစ္


ထိုင္းအစိုးရက အတည္ျပဳျပ႒ာန္းလိုက္ၿပီျဖစ္တဲ့ ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားမ်ားဆိုင္ရာ ဥပေဒအသစ္ဟာ အလုပ္သမားေတြအတြက္ အေထာက္အကူမျဖစ္ေစတဲ့အျပင္ အက်ပ္အတည္းေတြပဲ ပိုျဖစ္ေစလိမ့္မယ္လို႔ ထိုင္းႏိုင္ငံေရာက္ ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားမ်ားအေရး ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ျမင္ၾကပါတယ္။ ဒီဥပေဒသစ္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ ထိုင္းအစိုးရကို ေမတၱာရပ္ခံတင္ျပေရး ဒီအဖြဲ႕အစည္းေတြစုေပါင္းၿပီး ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို သံုးရက္ၾကာက်င္းပေနတဲ့ အေတာအတြင္း အခုလိုအျမင္ေတြ ထြက္ေပၚလာတာပါ။ အျပည့္အစံုကို ဘန္ေကာက္ေရာက္ ဗီြအိုေအ၀ိုင္းေတာ္သား ကိုေက်ာ္ေက်ာ္သိန္းက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ ျမန္မာအပါအ၀င္ ႏိုင္ငံအသီးသီးက ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားေတြနဲ႔သက္ဆိုင္တဲ့ ဥပေဒအသစ္တခုကို ၿပီးခဲ့တဲ့မတ္လမွာပဲ ထိုင္းအစိုးရက အတည္ျပဳျပ႒ာန္းခဲ့တာပါ။ နဂိုရွိခဲ့တဲ့ ဥပေဒအေဟာင္းေတြနဲ႔ေတာင္မွ အလုပ္သမားေတြအဖို႔ အခက္အခဲ ျပႆနာေပါင္းစံုကို ရင္ဆိုင္ခဲ့ၾကရၿပီး အခုဥပေဒသစ္နဲ႔ဆိုရင္ ထိခိုက္နစ္နာမႈေတြ ပိုျဖစ္လာႏိုင္တယ္လို႔ ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားအေရး ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ အဖြဲ႕ေတြက ျမင္ၾကပါတယ္။

အလုပ္သမားေတြကို ထိခိုက္နစ္နာေစတယ္လို႔ သူတို႔ျမင္တဲ့ ဥပေဒသစ္ပါ အခ်က္တခ်ဳိ႕ကို ဒီေဆြးေႏြးပြဲမွာ ပါ၀င္တက္ေရာက္ေနသူ Grassroots Human Rights Education အဖြဲ႕က ကိုထူးခ်စ္က ဗီြအုိေအကို ေျပာျပပါတယ္။

“အဓိကေတာ့ အလုပ္သမားေတြက သူတုိ႔ကုိ လစဥ္ ျပန္လည္ပုိ႔ေဆာင္ခအျဖစ္ အစိုးရကို ျပန္ေပးရမယ့္အတြက္ သူတုိ႔ရဲ႕၀င္ေငြအေပၚမွာ လစဥ္ျဖတ္မွာရွိတယ္။ ပိုၿပီးဆုိးတဲ့တခ်က္က ၿပီးခဲ့တဲ့ဥပေဒမွာ တရားမ၀င္အလုပ္သမားေတြကို လက္ခံထားတဲ့ အလုပ္ရွင္ကို ေထာင္ ၅ ႏွစ္ခ်ႏုိင္တယ္။ အလုပ္သမားကို ေထာင္ ၂ ႏွစ္ခ်ႏုိင္တယ္။ ဒီႏွစ္ဥပေဒမွာက်ေတာ့ တရားမ၀င္ အလုပ္သမားက ေထာင္ ၅ ႏွစ္က်ခံရၿပီး အလုပ္ရွင္က ေထာင္ ၂ ႏွစ္ပဲ က်ခံရမယ္ဆုိတဲ့ဟာမ်ဳိး။

“ေနာက္တခုက ၿပီးခဲ့တဲ့ဥပေဒမွာ ရဲေတြ၊ သက္ဆုိင္ရာ အာဏာပုိင္ေတြက တရားမ၀င္ အလုပ္သမားေတြရွိလုိ႔ သူတုိ႔၀င္ဖမ္းမယ္ဆုိရင္ တရား၀င္ဥပေဒအရ သူတုိ႔မွာ ဖမ္း၀ရမ္းရွိရတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီဥပေဒသစ္မွာက်ေတာ့ သူတို႔အေနနဲ႔ အဲဒီမွာ တရားမ၀င္ အလုပ္သမားေတြ ရွိတယ္လို႔ထင္ရင္ အခ်ိန္မေရြး သူတုိ႔ ၀င္ေရာက္ဖမ္းဆီးပုိင္ခြင့္ရွိတယ္။ ဖမ္း၀ရမ္းေတြဘာေတြ မရွိဘဲနဲ႔ကုိ ဖမ္းဆီးခြင့္ရွိတယ္။ အဲဒီအခ်က္ေတြက အလုပ္သမားေတြကို အမ်ားႀကီးထိခုိက္မယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔ျမင္တယ္။”

ဒါ့ေၾကာင့္လည္း အလုပ္သမားေတြ ထိခိုက္နစ္နာေစႏုိင္တဲ့ ဒီဥပေဒသစ္ပါအခ်က္ေတြကို ျပန္လည္သံုးသပ္ႏုိင္ေရး ထိုင္းအစိုးရကို တင္ျပဖို႔အတြက္ အခုလို ေဆြးေႏြးပြဲေတြလုပ္ရတာပါလို႔ ကိုထူးခ်စ္က ေျပာပါတယ္။

ထိုင္းႏိုင္ငံမွာ လာေရာက္လုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ့ ႏုိင္ငံျခားသား အလုပ္သမားအမ်ားစုဟာ ျမန္မာ၊ ကေမာၻဒီးယား၊ လာအို စတဲ့ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံေတြကျဖစ္ၿပီး အဲဒီထဲမွာမွ ျမန္မာႏိုင္ငံသား အလုပ္သမားက အမ်ားစုျဖစ္ပါတယ္။ ဒီထဲမွာလည္း တရား၀င္ အလုပ္သမားမွတ္ပံုတင္နဲ႔ လုပ္ကိုင္ေနတဲ့ အလုပ္သမားေတြက အနည္းစုျဖစ္ၿပီး အမ်ားစုကေတာ့ တရားမ၀င္ လုပ္ကိုင္ေနၾကတာပါ။ တရားမ၀င္လုပ္ကိုင္ေနၾကသူေတြ မဆိုထားနဲ႔၊ တရား၀င္လုပ္ကိုင္ေနၾကသူေတြေတာင္မွ ထိုင္းအလုပ္ရွင္ေတြရဲ႕ ႏိုင့္ထက္စီးနင္း ျပဳမူဆက္ဆံတာေတြကို ခံၾကရတဲ့သတင္းေတြက အၿမဲလိုၾကားေနရပါတယ္။ အလုပ္ရွင္ေတြရဲ႕ မတရားျပဳက်င့္မႈေတြကို ခံၾကရတဲ့ ျမန္မာအလုပ္သမားေတြအဖို႔ ဥပေဒအရ အကာအကြယ္ေပးမႈကလည္း မခံစားရသေလာက္ပါ။

မေလးရွားႏုိင္ငံမွာ တရားမ၀င္ ႏိုင္ငံျခားသားအလုပ္သမားေတြကို ဖမ္းဆီးတဲ့ ယာလာလို႔ အရပ္ေခၚ ေခၚၾကတဲ့ အဖြဲ႕တခုရွိၿပီး အဲဒီအဖြဲ႕ဟာ အလုပ္သမားေတြကို ဖမ္းဆီးႏွိပ္ကြပ္တဲ့ေနရာမွာ ရက္စက္လြန္းတဲ့အတြက္ နာမည္ဆိုးနဲ႔ ေက်ာ္ၾကားပါတယ္။ အခု ထိုင္းဥပေဒသစ္မွာလည္း အဲဒီလိုအဖြဲ႕ဆန္ဆန္ ျဖစ္ေပၚလာႏုိင္တဲ့ အလားအလာေတြ ရွိေနတဲ့အတြက္ အလုပ္သမားအေရး ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့အဖြဲ႕ေတြက ပိုစိုးရိမ္ေနၾကတာပါ။

“ဒီဥပေဒအရဆုိရင္ေတာ့ မေလးရွားက ယာလာလုိမ်ဳိး ေျပာလို႔ရတာေပါ့။ ဥပမာ ေဒသခံ ထုိင္းမာဖီးယားေတြျဖစ္ျဖစ္၊ ေဒသခံ ထုိင္းလူငယ္ေတြျဖစ္ျဖစ္၊ သူတုိ႔က သူတို႔ဘာသာ တရားမ၀င္ဘူးထင္တဲ့ အလုပ္႐ုံ၊ စက္႐ုံေတြ၊ အလုပ္ကြက္ေတြကို အခ်ိန္မေရြး ရဲကိုအေၾကာင္းၾကားၿပီး ဖမ္းခြင့္ရွိတာေပါ့။ အဲဒီလုိ ဖမ္းခြင့္ရွိတဲ့အတြက္ ဘာေတြ ျပႆနာျဖစ္လာမလဲဆုိေတာ့ သူတုိ႔ကုိ ဆက္ေၾကးသေဘာမ်ဳိးေပးရမယ့္ဟာေတြကုိ က်ေနာ္တို႔ အလုပ္သမားေတြက တအားစုိးရိမ္လာတယ္။”

မတ္လမွာ ထိုင္းအစိုးရက ဥပေဒသစ္ကို ျပ႒ာန္းလိုက္ၿပီးျဖစ္ေပမယ့္ ခုခ်ိန္ထိေတာ့ လက္ေတြ႕အေကာင္အထည္ေဖာ္တာ မရွိေသးပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ သိပ္မၾကာခင္ အခ်ိန္ကာလမွာပဲ ဒါကို အေကာင္အထည္ေဖာ္လိမ့္မယ္လို႔ တြက္ဆထားၾကပါတယ္။

အခုက်င္းပေနတဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကေန ထြက္ေပၚလာမယ့္ ထုတ္ျပန္ခ်က္တခုကို ဇြန္လ ၃၀ ရက္ေန႔မွာ ထိုင္းအလုပ္သမား၀န္ႀကီးဌာနကို ေပးပို႔သြားမယ့္အေၾကာင္းလည္း ကိုထူးခ်စ္က ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

ထိုင္းႏိုင္ငံေရာက္ ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားေတြရဲ႕ အနာဂတ္အလားအလာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေတာ့ သူ႔အေနနဲ႔ သိပ္အေကာင္းမျမင္လွပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ နာဂစ္မုန္တိုင္းဒဏ္ခံစားခဲ့ရၿပီးေတာ့ အဆင္မေျပ၊ ဒုကၡေရာက္ရသူေတြ ထုိင္းႏိုင္ငံကို ဒီ့ထက္ထိ ပိုပိုထြက္ေျပးလာၾကဦးမယ့္ အေျခအေနနဲ႔ပတ္သက္လို႔ စုိးရိမ္မႈကိုလည္း ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။

“က်ေနာ္တို႔ အဖြဲ႕အစည္းေတြၾကားမွာ ေဆြးေႏြးျဖစ္တာကေတာ့ ဗမာျပည္ လက္ရွိအစိုးရကလည္း အေျပာင္းအလဲမရွိဘူး၊ လူ႔အခြင့္အေရးေတြလည္း ခ်ဳိးေဖာက္ေနတဲ့အခ်ိန္မွာ နာဂစ္ဆုိင္ကလုံးနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေျပးလာတဲ့လူေတြကလည္း တရက္တရက္ ပိုပိုမ်ားလာတယ္။ ဒီႏွစ္ထဲမွာလည္း အဲဒီဒုကၡသည္ေတြက Migrant ျဖစ္ဦးမွာပဲ။ အဲဒီအတြက္ ထုိင္းႏုိင္ငံထဲမွာ က်ေနာ္တုိ႔အလုပ္သမားေတြရဲ႕ အေျခအေနကေတာ့ ဆုိးေနဦးမွာပဲလို႔ က်ေနာ္တုိ႔ျမင္တယ္။”

ထိုင္းႏိုင္ငံေရာက္ ေရႊ႕ေျပာင္းအလုပ္သမားေတြအေရး ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့အဖြဲ႕ေတြထဲက တခုျဖစ္တဲ့ အေျခခံလူထု လူ႔အခြင့္အေရး ပညာေပးအဖြဲ႕က ကိုထူးခ်စ္ပါ။

အခုက်င္းပေနတဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို အလုပ္သမားအေရး လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့အဖြဲ႕ေတြ စုေပါင္းထားတဲ့ Action Network for Migrant (ANM) နဲ႔ Mekhong Migration Network (MMN) တို႔ ပူးတြဲလုပ္ေဆာင္တာျဖစ္ပါတယ္။ မေန႔ကက်င္းပခဲ့တဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲမွာ အလုပ္သမားေတြပါ ပါ၀င္တက္ေရာက္ေဆြးေႏြးခဲ့ေပမယ့္ အလုပ္ရွင္ေတြေတာ့ ပါ၀င္ျခင္းမရွိခဲ့ပါဘူး။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG