သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အေမရိကန္ ေရြးေကာက္ပြဲဆုိင္ရာ အီဒီယံ အသုံးအႏူန္းမ်ား အပုိင္း - ၁၀


ပထမ အီဒီယံအသုံးအႏူန္း - Vote with your feet (တုိက္ရုိက္အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ဆုိခ်က္ - "သင့္၏ ေျခေထာက္နဲ႔မဲေပးသည္"။ အီဒီယံအသုံးအႏူန္းကေတာ့ - "ေထာက္ခံတယ္၊ မေထာက္ခံဘူးဆုိတာကုိ လက္ေတြ႔ျပသျခင္း")။

အသုံးအႏူန္းဆုိလုိခ်က္ကေတာ့ ကုိယ္စလွယ္တဦးကုိ ေထာက္ခံတယ္ဆုိရင္ လက္ေတြ႔အားျဖင့္ မဲေပး။ ပစၥည္းတခုကုိ ႀကိဳက္တယ္ဆုိရင္ ၀ယ္ယူအားေပး။ စနစ္တခုကို မႀကိဳက္ဘူးဆုိရင္ လက္ေတြ႔ဆန္႔က်င္

စသည့္အေျခအေနမ်ားတြင္ Vote with your feet ကုိ သုံးစြဲ ေျပာဆုိႏုိင္ပါတယ္။

ဥပမာ - လူတဦးက မိန္႔ခြန္းေျပာေနတာကုိ ကုိယ္ကမႏွစ္သက္ဘူး၊ မေထာက္ခံဘူး ဆုိရင္ ထထြက္သြားတာမ်ဳိး၊ ေရြးေကာက္ပြဲမွာလည္း ေထာက္ခံတယ္ဆုိရင္ မဲေပးတာမ်ဳိး စသျဖင့္ လက္ေတြ႔ျပသတာမ်ဳိး တုိ႔ကုိ ဆုိလုိပါတယ္။

ေက်ာင္းစနစ္တခုကုိ မႀကိဳက္ႏွစ္၍ ေက်ာင္းသစ္ကုိေျပာင္းေရႊ႔ၾကတဲ့ ေက်ာင္းသားမိဘတုိ႔ရဲ ႔ လက္ေတြ႔ ဆန္႔က်င္တဲ့အေၾကာင္း George Grow ေပးတဲ့ ဥပမာမွာ

"Parents are voting with their feets and moving their children to school where there is better discipline"

"ေက်ာင္းသားမိဘေတြက သူတုိ႔မႏွစ္ၿမိဳ႔ကုိ လက္ေတြ႔ျပေနၾကၿပီ။ သူတုိ႔ရဲ ႔ကေလးေတြကုိ ပုိစည္းကမ္းေကာင္းတဲ့ေက်ာင္းေတြကို ေျပာင္းေနၾကၿပီ" လုိ႔ အဓိပၸာယ္ရပါတယ္။

ဒုတိယ အီဒီယံအသုံးအႏူန္း - Straight Ticket (တုိက္ရုိက္အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ဆုိခ်က္ - "တည့္တည့္မတ္မတ္ လက္မွတ္"။ အီဒီယံအသုံးအႏူန္းကေတာ့ - "ပါတီစြဲ မဲေပးျခင္း")။

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ေရြးေကာက္ပြဲ၀င္ေရာက္တဲ့ အဓိကႏုိင္ငံေရးပါတီမ်ားျဖစ္တဲ Republican နဲ႔ Democratic အျပင္ Independent ပါတီတုိ႔ ရွိပါတယ္။ Republican ကုိေထာက္ခံသူက မဲေပးတဲ့အခါ Straight Ticket

ဆုိတဲ့ မဲတမ်ဳိးတည္း ေပးမယ္ဆုိရင္ ကုိယ္ႀကိဳက္တဲ့ပါတီက ၀င္ေရြးတဲ့သူေတြကုိဘဲ ေရြးခ်ယ္ေပးျခင္းကုိ ဆုိလုိပါတယ္။ ဥပမာ - လာမဲ့ ႏုိ၀ဘၤာလ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲမွာ သမၼတေရြးခ်ယ္တင္ေျမာက္ျခင္း နဲ႔အတူ

တျခားရာထူးမ်ားျဖစ္တဲ့ အထက္လႊတ္ေတာ္၊ ေအာက္လႊတ္ေတာ္၊ ျပည္နယ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႈး စတဲ့ရာထူးမ်ား ေရြးခ်ယ္ျခင္းကုိလည္း ျပဳလုပ္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ရီပတ္ဘလစ္ကန္ အစြဲႀကီးသူက ပါတီစြဲအရ မဲေပးတာကုိ ဆုိလုိပါတယ္။

ဒီလုိ ပါတီစြဲ မဲေပးတာ ၁၉၆၀-၇၀ ႏွစ္ေတြေလာက္ထိ ေခတ္စားခဲ့ပါတယ္။ အခုအခ်ိန္မွာေတာ့ မဲေပးသူမ်ားက ပါတီစြဲထက္ ပုဂၢိဳလ္စြဲ ရွိၾကၿပီး ႏုိင္ငံအတြက္၊ ကုိယ့္အတြက္ ဘယ္လုိ ဒီကုိယ္စလွယ္က အက်ဳိးျပဳႏုိင္မယ္ ဆုိတဲ့

အခ်က္ေပၚမႈတည္ၿပီး ဆုံးျဖတ္ မဲေပးၾကပါတယ္။

ဒီ အသုံးအႏူန္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး George Grow ေပးတဲ့ ဥပမာမွာ

"If a member of Democratic party in the United States votes for every candidate for president, senator, representative, governor, state legislators, and those running for local government that is

democrat. This is considered a straight ticket voting."

"အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ဒီမုိကရက္တစ္ ပါတီ၀င္တဦးက သမၼတ၊ အထက္လႊတ္ေတာ္၊ ေအာက္လႊတ္ေတာ္၊ ျပည္နယ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႈး၊ ေဒသခံအစုိးရမွာ ျပည္နယ္ဥပေဒျပဳ ပုဂၢိဳလ္မ်ား၊ ဒီမုိကရက္ပါတီက လူေတြဘဲ

မဲေပးမယ္ဆုိရင္ အဲဒါမ်ဳိးဟာ ပါတီစြဲ အလုိက္ မဲေပးတာ" လုိ႔ အဓိပၸာယ္ရပါတယ္။

တတိယ အီဒီယံအသုံးအႏူန္း - Split Ticket (တုိက္ရုိက္အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ဆုိခ်က္ - "ခြဲၿပီးေပးတဲ့မဲ"။ အီဒီယံအသုံးအႏူန္းကေတာ့ - "ပါတီစြဲအရ မဲမေပးဘဲ ပုဂၢိဳလ္ေပၚမူတည္ မဲေပးျခင္း")။ Straight Ticket နဲ႔ ဆန္႔က်င္ဘက္

အသုံးအႏူန္း။ ဥပမာ - မဲဆႏၵရွင္မ်ားက ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ၀င္ေရြးတဲ့ ဒီမုိကရက္တစ္ ကုိယ္စလွယ္ကုိေတာ့ ႀကိဳက္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အထက္လႊတ္ေတာ္ရာထူးအတြက္ေတာ့ ရစ္ပတ္ဘလစ္ကန္ ကုိယ္စလွယ္ က ကုိယ့္အတြက္

ႏုိင္ငံအတြက္ အက်ဳိးျပဳမယ္လုိ႔ ယူဆရင္ ႏွစ္ပါတီကုိ ခြဲၿပီးမဲေပးတာ ျဖစ္ပါတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ ဒီလုိမဲေပးမႈက ပါတီစြဲထက္ ပုဂၢိဳလ္စြဲ အရ ေပးတဲ့မဲမ်ဳိးျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဒီမုိကရက္တစ္ စနစ္မွာ ဒီလုိမဲေပးျခင္းက

အက်ဳိးျပဳတယ္လုိ႔ ယုံၾကည္ၾကတယ္။ ေရြးေကာက္ခံ ကုိယ္စလွယ္ေတြက ေပးထားတဲ့ ကတိေတြအတုိင္း မလုပ္ေဆာင္၊ ေျပာင္းလဲမႈမလုပ္ႏုိင္ရင္ ေနာင္တႀကိမ္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ေရြးေကာက္ခံ ရဖုိ႔ အခြင့္အေရး မရွိႏုိင္ပါ။

ဒီ အသုံးအႏူန္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး George Grow ေပးတဲ့ ဥပမာမွာ

"Split ticket voting show support of individual candidates rather than strong party loyalty."

"ခြဲေပးတဲ့ မဲကုိၾကည့္ရင္ ပါတီအေပၚ သစၥာရွိၿပီး ေထာက္ခံမႈ ျပင္းျပတာနဲ႔ ကုိယ္စလွယ္ေတြကုိ ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ ေထာက္ခံမႈ ျပသတာ" လုိ႔ အဓိပၸာယ္ရပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG