သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ လူသတ္မိုင္း အသံုးျပဳဆဲ


ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျပည္တြင္းစစ္ျဖစ္ပြားေနတာ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ၾကာခဲ့ၿပီျဖစ္ၿပီး ဒီျပည္တြင္းစစ္အတြင္းမွာ ေျမျမႇဳပ္မုိင္း အသုံးျပဳေနတာေတြ ဆက္လက္ရွိေနဆဲမို႔ ေဒသတြင္း ေျမျမႇဳပ္မုိင္း အသုံးျပဳၾကတဲ့ ႏုိင္ငံေတြထဲက အဆုိးဆုံးႏုိင္ငံတခုအျဖစ္ ျမန္မာႏုိင္ငံကို ေျမျမႇဳပ္မုိင္းပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ေျပာဆုိလုိက္ၾကပါတယ္။ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာ ျပဳလုပ္တဲ့ ၂ ရက္ ၾကာ ေဆြးေႏြးပဲြမွာ ပါ၀င္တက္ေရာက္ၾကသူ မုိင္းပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ေျမျမႇဳပ္မုိင္းအသုံးျပဳမႈ တားဆီးေရး အတြက္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ အခုအခ်ိန္အထိ အေကာင္အထည္ မေဖာ္ႏုိင္ေသးဘူးလုိ႔ ေ၀ဖန္လုိက္ၾကပါတယ္။ အေၾကာင္းစုံကုိ ကိုေအာင္လြင္ဦးက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

မၾကာေသးခင္ႏွစ္ေတြမွာ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေၾကာင့္ ထိခုိက္ေသဆုံးမႈ အမ်ားအျပားရွိခဲ့တာ၊ ေနာက္ မုိင္းအသုံးျပဳမႈ တားဆီးေရး ႏုိင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္ကုိ လက္မွတ္ေရးထုိးမထားတဲ့ အာရွ-ပစိဖိတ္ ေဒသက ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၆ ႏုိင္ငံထဲမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံလည္း ပါ၀င္ေနတာမုိ႔ အခုလုိ ေျပာဆုိလုိက္ၾကတာပါ။ မုိင္းအသုံးျပဳမႈ တားဆီးေရး စာခ်ဳပ္ကုိ သေဘာတူခဲ့ၾကတဲ့ ၁၀ ႏွစ္ျပည့္အျဖစ္ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာ ျမန္မာႏုိင္ငံ အပါအ၀င္ ေဒသတြင္း ႏုိင္ငံေတြက အစုိးရတာ၀န္ရွိသူေတြ၊ မုိင္း ပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားသူေတြ ျပဳလုပ္တဲ့ အလုပ္႐ုံေဆြးေႏြးပဲြမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံက ပဋိပကၡမႈေတြမွာ ပါ၀င္ေနသူေတြ အားလုံး အေနနဲ႔ မုိင္းအသုံးျပဳေနတာေတြကုိ ရပ္ၿပီး ရွိၿပီးသား မုိင္းေတြကုိလည္း ရွင္းလင္းပစ္ဖုိ႔၊ မုိင္းဒဏ္ခံခဲ့ရသူေတြကုိ အကူအညီ ေပးဖုိ႔ေတြကုိ ေတာင္းဆုိခဲ့တာပါ။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာက အစုိးရ လက္နက္ကုိင္ တပ္ဖဲြ႕ေတြေရာ၊ အစုိးရကုိ ပုန္ကန္ေနတဲ့ အဖဲြ႕အစည္းေတြကေရာ ေျမျမႇဳပ္မုိင္း ေတြကုိ အသုံးျပဳေနဆဲ ျဖစ္တာမုိ႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ေတြအတြင္း ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေတြေၾကာင့္ အနည္းဆုံး လူ ရာနဲ႔ခ်ီ ထိခုိက္မႈေတြ ရွိခဲ့ တယ္လုိ႔ ႏုိင္ငံတကာ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းတားဆီးေရးလႈပ္ရွားမႈအဖဲြ႕က မစၥ ေမရီ ၀ဲဟမ္း (Ms. Mary Wareham) က ေျပာပါတယ္။

“ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္မွာဆုိရင္ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းဒဏ္သင့္တဲ့သူ အနည္းဆုံး ၄၀၀ ေလာက္ ရွိခဲ့တယ္ဆုိတာ သိရပါတယ္။ ေျမျမႇဳပ္ မုိင္း ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖဲြ႕ရဲ႕ အစီရင္ခံစာကုိ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ အစုိးရတပ္ဖဲြ႕ေတြက လူသတ္ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေတြ အသုံးျပဳေနတယ္ဆုိတာ ေတြ႕ရပါလိမ့္မယ္။ ဒီလုိပဲ အစုိးရမဟုတ္တဲ့ အုပ္စုအေတာ္မ်ားမ်ားကလည္း ဒီလုိ လူသတ္ မုိင္းဗုံး ေတြကုိ သုံးေနတာ ေတြ႕ရမွာပါ။”

ျမန္မာႏုိင္ငံထဲက တကယ့္အေျခအေနကုိ ေလ့လာစုံစမ္းဖုိ႔ အခက္အခဲေတြ ရွိေနတာမုိ႔ ထိခုိက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကုိ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ မရႏုိင္ေပမယ့္ စစ္ပဲြေတြျဖစ္ေနတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေတြကုိ အႀကီးအက်ယ္ အသုံးျပဳေနတာမုိ႔ ထိခုိက္မႈေတြဟာ ဒီထက္ အမ်ားႀကီးပုိႏုိင္တယ္လုိ႔လည္း မုိင္းပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားသူ ေတြက ဆုိၾကပါတယ္။

ျမန္မာစစ္အစုိးရဘက္ကေတာ့ လက္နက္ကုိင္အဖဲြ႕အစည္း ၁၈ ခုအနက္ ၁၇ ဖဲြ႕နဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရယူထားၿပီးျဖစ္သလုိ က်န္ တဖဲြ႕နဲ႔လည္း ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရဖုိ႔ ညႇိႏႈိင္းေနဆဲ ျဖစ္တာမုိ႔ ပဋိပကၡေတြလည္းမရွိ၊ မုိင္းေထာင္ဖုိ႔ဆုိတာလည္း ေျပာစရာေတာင္ မလုိေတာ့ဘူးဆုိၿပီး မႏွစ္တုန္းက အင္ဒုိနီးရွားႏုိင္ငံ ဘာလီမွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းဆုိင္ရာ ေဆြးေႏြးပဲြမွာ ေျပာခဲ့တာပါ။ ဒါေပမယ့္လည္း အေျခအေနေတြဟာ အခုအခ်ိန္အထိ တုိးတက္မႈ ရွိမလာေသးဘူးလုိ႔ ေျမျမႇဳပ္မုိင္း ေစာင့္ၾကည့္ ေလ့လာေရး အဖဲြ႕ရဲ႕ ညႇိႏႈိင္းေဆာင္ရြက္ေရးမႉး တဦးျဖစ္တဲ့ မစၥ အမ္မီလီ ကီတူဒတ္ (Ms. Emilie Ketudat) ေျပာပါတယ္။

“ျမန္မာႏုိင္ငံမွာက အေျခအေနေတြက အမ်ားႀကီး အေျပာင္းအလဲ မရွိပါဘူး။ ျမန္မာႏုိင္ငံက သေဘာတူစာခ်ဳပ္ကုိ လက္မွတ္ ေရးထုိးမထားပါဘူး။ သိတဲ့အတုိင္း ထုိင္းႏုိင္ငံက လက္မွတ္ထုိးထားပါတယ္။ တျခား အေရွ႕ေတာင္အာရွႏုိင္ငံ အေတာ္မ်ားမ်ားလည္း အလားတူပါပဲ။”

တကယ္ေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေတြကုိ ကုိယ္တုိင္လည္း ထုတ္လုပ္၊ သုံးလည္း သုံးစဲြတဲ့ ႏုိင္ငံတခုလည္း ျဖစ္ပါ တယ္။ အစုိးရတပ္ဖဲြ႕ေတြလုိပဲ လက္နက္ကုိင္ သူပုန္တပ္ဖဲြ႕ေတြမွာလည္း အလားတူ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းသုံးစဲြမႈေတြ ရွိေနေပမဲ့ သူတုိ႔အသုံးျပဳတဲ့ လက္နက္ေတြဟာ အိမ္တြင္းျဖစ္ေတြ ျဖစ္တာမုိ႔ အထိအခုိက္ အမ်ားႀကီး မရွိဘူးလုိ႔ ေျပာဆုိေလ့ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီလုိ အိမ္တြင္းျဖစ္ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေတြဟာလည္း အႏၲရာယ္ရွိတဲ့ လက္နက္ေတြ ျဖစ္တယ္လုိ႔ မုိင္းပေပ်ာက္ေရး လႈပ္ရွားသူ မစၥ ေမရီ ၀ဲဟမ္းက ဆုိပါတယ္။

“မုိင္းဗုံးေတြကုိ စက္႐ုံက ထုတ္တာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တေယာက္ေယာက္က အိမ္ေနာက္ေဖးမွာ လုပ္တာပဲျဖစ္ျဖစ္ သာမန္ အိမ္သုံး ပစၥည္း မဟုတ္တာမုိ႔ ဘာမွ မထူးပါဘူး။ ႏုိင္ငံတကာ သေဘာတူညီခ်က္အရ ဒါဟာ တရားမ၀င္ပါဘူး။ အိမ္တြင္းျဖစ္ မုိင္းဗုံး ေတြဟာ အႀကီးအက်ယ္ ထိခုိက္ေအာင္ လုပ္ထားတဲ့ လက္နက္မဟုတ္တာေၾကာင့္ အထိအခုိက္ နည္းပါးႏုိင္ေပမဲ့လည္း ဒါေတြဟာ ေသေစေလာက္ေအာင္ အႏၲရာယ္ရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ မုိင္းရွင္းတဲ့သူေတြအတြက္ ဒီလုိမုိင္းေတြဟာ ဘယ္လုိ လုပ္ထားမွန္းမသိလုိ႔ မုိင္းရွင္းတဲ့အခါမွာ အခက္အခဲေတြေတာင္ ႀကံဳရတာပါ။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔လုိ႔လည္း အိမ္တြင္းျဖစ္ မုိင္းဗုံးေတြ ဟာ စက္႐ုံထုတ္လုိပဲ အႏၲရာယ္ႀကီးပါတယ္။”

မုိင္းဗုံးေတြ ကင္းစင္တဲ့ အေရွ႕ေတာင္အာရွျဖစ္ေရး ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာ ၂ ရက္ၾကာ ေဆြးေႏြးတဲ့ ေနရာမွာေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံ အပါအ၀င္ ေဒသတြင္း ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေတြ အသုံးျပဳေနဆဲျဖစ္တဲ့ ႏုိင္ငံေတြမွာ မုိင္းပေပ်ာက္ေရး၊ မုိင္းဒဏ္ခံရသူေတြကုိ ကူညီ ေစာင့္ေရွာက္သြားဖို႔အေရးေတြ ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတာပါ။ ဒီေဆြးေႏြးမႈေတြ ေနာက္ဆက္တဲြအျဖစ္နဲ႔ ဒီႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာလကုန္ ကုိလံဘီယာႏုိင္ငံမွာ ျပန္လည္သုံးသပ္တဲ့ ညီလာခံတခု ထပ္ၿပီး ျပဳလုပ္သြားဦးမွာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG