သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚ စပါးခင္းတခ်ဳိ႕ သီးႏွံဖ်က္ပုိး က်ေရာက္


ျမန္မာႏုိင္ငံက ဆန္စပါး အဓိက စုိက္ပ်ဳိးထုတ္လုပ္ရာ ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚေဒသက စပါးခင္းေတြမွာ မၾကာေသးခင္က စလုိ႔ စပါးဖ်က္ပုိးေတြ က်လာလုိ႔ အဆုံးအ႐ႈံးေတြနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတယ္လုိ႔ ေဒသခံေတြနဲ႔ လယ္သမားေတြက ေျပာပါတယ္။ ဒီလုိပုိးမႊားအႏၱရာယ္က ကာကြယ္ႏုိင္ဖုိ႔ သက္ဆုိင္ရာအဖဲြ႔အစည္းေတြက အစီအမံတခ်ဳိ႕လည္း စလုပ္ေနတယ္လုိ႔ ဆုိပါ တယ္။ နာဂစ္ ဆုိင္ကလုန္းေလေဘးဒဏ္ သင့္ရာက နာလန္ထူဖုိ႔အေရး ႀကိဳးပမ္းေနၾကရတဲ့ ေတာင္သူေတြ အခုလုိ တပူေပၚ ႏွစ္ပူဆင့္ ႀကံဳေနရတဲ့ အေျခအေနေတြကုိ စုံစမ္းထားတဲ့ ကုိေအာင္လြင္ဦး က တင္ျပထားပါတယ္။

ေလေဘးဒဏ္ အဆုိးရြားဆုံးခံခဲ့ရတဲ့ ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚေဒသက ေႏြစပါးခင္းေတြမွာ သီးႏွံဖ်က္ပုိးေတြ က်လာလုိ႔ လယ္သမား ေတြ အခက္ေတြ႔ေနရတာပါ။ ေလေဘးဒဏ္က နာလန္ထူဖုိ႔ ႀကိဳးပမ္းေနရခ်ိန္ ရာသီဥတု ေဖာက္ျပန္မႈေတြ စပါးအထြက္ က်ဆင္းတာေတြနဲ႔ အခုေနာက္ဆုံး ရိတ္သိမ္းခ်ိန္က်မွ ပုိးမႊားေဘးအႏၱရာယ္ ႀကံၾဳကရတဲ့ အျဖစ္မ်ဳိးနဲ႔ ထပ္တုိးေနရတာလုိ႔ ဘုိကေလးၿမိဳ႕က လယ္သမားတဦးက ေျပာျပပါတယ္။

“ပိုးေတြက်တယ္။ တခ်ိဳ႕ ပိုးက်တဲ့ လယ္ေတြဆိုလို႔ရွိရင္ ရိတ္လို႔မရတဲ့အေျခအေနမွာ ရွိတယ္။ လူေတြကေတာ့ ဘယ္လိုျဖစ္ လဲ ဆုိေတာ့ အခု စပါးေတြကလည္း ရိတ္သိမ္းခ်ိန္မွာ ပိုးေတြက်ေတာ့ စား၀တ္ေနေရး သိပ္မေျပလည္ဘူးေပါ့။ ပိုးက်တဲ့ စပါးကို နည္းနည္းေကာင္းတာေလးေတြ ဘာေတြေတြ႔ရင္ေတာ့ ယစ္ယက္ၿပီး အဲဒါေလးေတြကိုပဲ ရိတ္သိမ္းေနၾကတာ။ ဟိုတုန္းက ၅၀ ထြက္တဲ့လယ္က အခု ၁၀ ေတာင္ရဖို႔ မလြယ္ဘူး အဲဒီလို အေျခအေနေတြ ရွိတယ္။ ဒီႏွစ္က စပါးေတြက လည္း အရမ္း အထြက္ ဆုတ္ၾကတယ္။ အထြက္ဆုတ္တာက ရာသီဥတုမမွန္လို႔ အထြက္ဆုတ္တာလည္း ပါတယ္။ ဒီေႏြဘက္ က်ေတာ့ ပိုးက်ၿပီးေတာ့ ေတာ္ေတာ္ကို အထြက္ဆုတ္ၾကတယ္။”

ဘုိကေလးၿမိဳ႕က လယ္သမားတဦးပါ။ လတ္တေလာ ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚ ေဒသ စပါးခင္းေတြကုိ က်ေနတဲ့ သီးႏွံဖ်က္ပုိးေတြ ဟာဆုိရင္ Brown Plant Hopper (BPH) လုိ႔ အတုိေကာက္ ေခၚေ၀ၚသုံးစဲြတဲ့ အင္းဆက္ပုိးတမ်ဳိးလုိ႔လည္း သိရပါတယ္။ ဒီလုိ စပါးခင္းေတြ ပ်က္စီးတဲ့အထိ ျဖစ္ေနရတဲ့ အေျခအေနေတြကုိ ကာကြယ္ႏုိင္ဖုိ႔အတြက္ ကုလသမဂၢ စားနပ္ရိကၡာနဲ႔ စုိက္ပ်ဳိး ေရး အဖဲြ႔ (FAO) နဲ႔ တျခား သက္ဆုိင္ရာ အဖဲြ႔အစည္းေတြက အစီအမံေတြ လုပ္ေနၿပီလုိ႔လည္း နီးစပ္သူ၀န္ထမ္း တေယာက္ က ေျပာပါတယ္။ အခုဆုိရင္ ဖ်ာပုံ၊ ဘုိကေလး စတဲ့ ေဒသတြင္းက ေက်းရြာအုပ္စု တခ်ဳိ႕က ဧကေပါင္း ၁၅၀ ေလာက္ကုိ ပုိးသတ္ေဆးပက္ဖ်န္းတာေတြ လုပ္ထားတယ္လုိ႔လည္း ဆုိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း စပါးခင္း အမ်ားအျပားကေတာ့ ဒီလုိ အစီအမံေတြကုိ အခ်ိန္မီမရႏုိင္ခဲ့လုိ႔ ပ်က္စီးမႈေတြ ရွိခဲ့တယ္လုိ႔ ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚ ေဒသမွာ ေစတနာ့၀န္ထမ္း အကူအညီ ေပးေရး လုပ္ငန္းလုပ္ေဆာင္ေနသူ တေယာက္က ေျပာျပပါတယ္။

“စပါးေတြက ပိုးေတြက မျမင္ရဘူး။ အဲဒီ အပင္ေတြက ဘယ္လိုျဖစ္လာလဲဆိုေတာ့ အပင္ေတြက အရြက္ကေလးေတြက ေန႔ခ်င္းညခ်င္း ညႇိဳး ညိႇဳးလာၿပီးေတာ့ အပင္မဲွ႔ ပံုစံမ်ိဳးျဖစ္လာၿပီးတဲ့အခါမွာ သံုးရက္ေလာက္လည္းေနေရာ စပါးေတြက နီျမန္းသြားေရာ။ ၿပီးေတာ့မွ စပါးေတြ ပိုးက်တယ္ဆိုတာ သိတယ္။ အဲဒီလို သိတဲ့အခ်ိန္ သိသိခ်င္းေပါ့ဗ်ာ လယ္ယာ စိုက္ပ်ိဳးေရး ဌာနကေတာ့ လုိက္လံၿပီး ႀကီးၾကပ္ေဆာင္ရြက္ေပးေနတာေတြ ေတြ႔ရတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း လက္လွမ္းမမီေတာ့ ဘူးေပါ့ေလ။ ေျပာမယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ ၁၀၀ မွာ ၃၀ % ေလာက္ တခ်ိဳ႕ေနရာေတြမွာ ပ်က္စီးးတယ္လို႔ က်ေနာ္ သိရတယ္။ အဲ - ေနာက္တခ်က္ကလည္း မိုးေၾကာင့္ ျဖစ္ေပၚလာတဲ့အက်ိဳးဆက္ကလည္း စပါး ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ပ်က္စီးေစတယ္ေပါ့ေနာ္။ တခ်ိဳ႕ေနရာေတြမွာ ဥပမာေပါ့ မေန႔ကဆိုလို႔ရွိရင္ ကိုင္းေတာ၊ မအူ ဘက္မွာဆိုရင္ စပါးေတြက တခ်ိဳ႕ အပင္ေပါက္ေနတာ ေတြ႔ရတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဟိုင္းဆီဆိုင္နယ္ မစိမ္း တို႔၊ တကံဘက္ တို႔မွာဆိုရင္ လည္း စပါးေတြ တခ်ိဳ႕ အပင္ေပါက္ၿပီးေတာ့ ေျပာမယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ ႀကိတ္လို႔ရွိရင္ ဆန္ကြဲ သာသာအေနနဲ႔ပဲ ႀကိတ္လို႔ရမယ့္ အေနအထားမွာ ေတြ႔ရတယ္။ လယ္သမားေတြအေနနဲ႔ကေတာ့ နာဂစ္မုန္တိုင္းဒဏ္ ခံရတာ ဒါကေတာ့ ပထမတပိုင္းေပါ့၊ ေနာက္တခါ ဒုတိယအေနနဲ႔က သူတို႔ရဲ႕ဘ၀ ျပန္လည္ တည္ေဆာက္ေရးေတြမွာလည္း မလံုမၿခံဳနဲ႔ အခက္အခဲေတြ မ်ိဳးစံု ရင္ဆုိင္ေနရတဲ့ အေျခအေနေတြေၾကာင့္ ထပ္ၿပီးေတာ့ သူတို႔ မိုးစပါးပ်က္စီး၊ ေႏြစပါးမရ အေျခအေနမ်ိဳးေတြမွာကေတာ့ လယ္သမားေတြအတြက္ ေတာ္ေတာ္ပဲ အခက္အခဲ အက်ပ္အတည္းေပါင္းစံု ရင္ဆုိင္ေနရတယ္လို႔ ေျပာရမွာပဲ။”

ေစတနာ့၀န္ထမ္း အကူအညီေပးေရး လုပ္ငန္းလုပ္ေဆာင္ေနသူ တေယာက္ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ စပါးက်ီလုိ႔ တင္စားေျပာဆုိရတဲ့ ျမစ္၀ကၽြန္းေပၚေဒသမွာ နာဂစ္ ဆုိင္ကလုန္းေလေဘးဒဏ္ သင့္ရာက နာလန္ထူဖုိ႔အေရး ႀကိဳးပမ္းေန ၾကရတဲ့ ေတာင္သူေတြ ေႏြစပါးရိတ္သိမ္းခ်ိန္ သီးႏွံဖ်က္ပုိးဒဏ္ ခံေနၾကရလုိ႔ တပူေပၚ ႏွစ္ပူဆင့္ ႀကံဳေနရတဲ့ အေျခအေန ေတြကုိ သူက ေျပာျပသြားတာပါ။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG