သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာကေလးမ်ား  လံုၿခံဳေရးေကာင္စီ အကာကြယ္ေပးဖို႔  လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႕ေတြ ေတာင္းဆို


ျမန္မာႏိုင္ငံက ေသာင္းနဲ႔ခ်ီတဲ့ ကေလးငယ္ေတြ ကေလးစစ္သားအျဖစ္ စုေဆာင္းခံေနရတဲ့ ကိစၥကို ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီကေန အလ်င္အျမန္ အေရးယူ ေျဖရွင္းေပးဖုိ႔ အေမရိကန္ အေျခစုိက္ ကေလးစစ္သားနဲ႔ လက္နက္ကုိင္ တုိက္ခုိက္ မႈေတြကို ေစာင့္ၾကည့္မွတ္တမ္းတင္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး အဖဲြ႔တခုက ေတာင္းဆုိလုိက္ပါတယ္။ အဲဒီအဖဲြ႔က ျမန္မာျပည္တြင္း ကေလးစစ္သားေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး “NO MORE DENIAL” “မျငင္းၾကနဲ႔ေတာ့”လို႔ ဆုိထားတဲ့ စာမ်က္ႏွာ ၇၇ မ်က္ႏွာ ပါ အစီရင္ခံစာသစ္ကိုလည္း ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ဗုဒၶဟူးေန႔မွာလည္း နယူးေယာက္ ကုလသမဂၢ ရံုးခ်ဳပ္မွာ သတင္းစာ ရွင္းလင္းပဲြကို ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို ေဒၚခင္မ်ိဳးသက္က တင္ျပထားပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျမန္မာစစ္အစုိးရ တပ္ေတြကေရာ၊ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္တပ္ေတြကပါ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈ နဲ႔အတူ ေသြးေဆာင္ ဖမ္းဆီး မုဒိန္းက်င့္တာေတြ ရွိေနၿပီး ကေလးငယ္ေတြဟာ စာသင္ေက်ာင္းေတြမွာ အတုိက္ခုိက္ခံ ရတာ ျပည္တြင္း အုိအိမ္ အဓမၼ ေရြ႕ေျပာင္းခံရတာ အပါအ၀င္ ကေလးသူငယ္ အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရတာေတြကို မွတ္တမ္းမွတ္ရာနဲ႔ သက္ေသျပႏုိင္ေပမဲ့ ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရးေကာင္စီက ေရငံုႏႈတ္ပိတ္ေနတယ္လုိ႔ ေစာင့္ၾကည့္ မွတ္တမ္းတင္ ဒါရုိက္တာ ဂ်ဴလီယာ ဖရစ္ဆင္ က ေျပာပါတယ္။

“ကုလသမဂၢ သတင္းရပ္ကြက္ေတြကေရာ၊ ေဒသခံ လူသားခ်င္းစာနာမႈဆုိင္ရာနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး အဖဲြ႔ေတြကေရာ၊ သက္ေသ အေထာက္အထားေတြ ျပသခဲ့ေပမဲ့ ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီအေနနဲ႔ ဒီကိစၥေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္ျခင္း မရွိတာေတြကို ေတြ႔ရတယ္လုိ႔ အစီရင္ခံစာမွာ စြပ္စဲြထားပါတယ္။”

ျမန္မာႏုိင္ငံက ကေလးငယ္ဆုိင္ရာ အခြင့္အေရးေတြဟာ သိပ္ကို ဆုိးရြားေနၿပီး၊ ကမၻာေပၚက စစ္မက္ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ ေဒသေတြမွာ ရွိတဲ့ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ အေျခအေနထက္ ပိုၿပီး ဆုိးေပမဲ့ အားလံုးက ေလ်ာ့တြက္ေနၾကတယ္လို႔လည္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ေစာင့္ၾကည့္မွတ္တမ္းတင္ အဖဲြ႔ရဲ႕ အစီရင္ခံစာ အခ်က္အလက္ေတြကို ကူညီ စုေဆာင္းေပးတဲ့ HUMAN RIGHT WATCH လူ႔အခြင့္အေရး အဖဲြ႔ႀကီးက ကေလးသူငယ္ ရပိုင္ခြင့္ ဆုိင္ရာ ဒါရုိက္တာ ဂ်ိဳး ဘက္ကာ ကေတာ့ ျမန္မာစစ္တပ္ထဲမွာ ကေလးစစ္သား ေသာင္းနဲ႔ခီ်ၿပီး ရွိေနတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

“စိတ္ခ် ယံုၾကည္ရတဲ့ စံုစမ္းေလ့လာခ်က္ေတြအရ ျမန္မာအစုိးရ စစ္တပ္ထဲမွာ ကေလးစစ္သား အေရအတြက္ဟာ ေသာင္းနဲ႔ခ်ီ ရွိေနပါတယ္။ ဒါဟာ ကမၻာေပၚက ကေလးစစ္သားသံုးတဲ့ တပ္ေတြ ထဲမွာ အေရအတြက္အမ်ားဆံုးပါ။”

ျမန္မာအစုိးရ စစ္တပ္ထဲမွာ အသက္ ၁၈ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္ေတြကို မစုေဆာင္းရဘူးဆုိတဲ့ အမိန္႔ ထုတ္ျပန္ထားေပမဲ့ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈေတြ ရွိေနတဲ့ အခ်က္ေတြကိုလည္း ခ်ျပခဲ့ပါတယ္။ အဓိက အခ်က္က ျမန္မာစစ္တပ္ထဲက ထြက္ေျပးသူေတြ တေန႔တျခား ပိုမ်ားေနၿပီး တခ်ိန္တည္းမွာပဲ တပ္ရင္းသစ္ေတြ တုိးခ်ဲ႕ စုေဆာင္းဖုိ႔ အေရအတြက္ သတ္မွတ္တဲ့အျပင္ သတ္မွတ္အေရအတြက္ မျပည့္မွီရင္ အျပစ္ဒဏ္ေပးဖို႔ပါ အထက္က အမိန္႔ခ်တာမို႔ လက္ေအာက္ငယ္သားေတြမွာ မျဖစ္မေန တပ္သားသစ္ေတြ စုေဆာင္းေနၾကရၿပီး အရြယ္ေရာက္လာသူေတြ တပ္ထဲ၀င္ဖို႔ မဆဲြေဆာင္ႏုိင္တဲ့အခါမွာေတာ့ ကေလးငယ္ေတြဟာ အဓိက ဓားစာခံေတြ ျဖစ္လာၾကရတယ္လုိ႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဒီအထဲမွာ အသက္ ၉ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္ေတြကိုပါ ေခၚယူ စုေဆာင္းေနၾကရတာျဖစ္ၿပီး ေစ်းေတြ၊ ကားမွတ္တုိင္ေတြ၊ ဘူတာရံုေတြမွာ ဖမ္းဆီး ေခၚေဆာင္သြားတာကို ခံေနရတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ အခုလုိ ျမန္မာႏုိင္ငံက ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းေနတာကို ေျဖရွင္းဖုိ႔ ကုလသမဂၢ လံုၿခံဳေရး ေကာင္စီကေန ျမန္မာစစ္အစုိးရကို ေနာက္ဆံုး ကန္႔သတ္ခ်ိန္ ခ်မွတ္ေပးဖုိ႔ လုိအပ္တဲ့အျပင္ ခရီးသြားခြင့္ သြားလာပိတ္ပင္တာ၊ လက္နက္ ေရာင္း၀ယ္မႈ ပိတ္ပင္တာ၊ ေငြေၾကးပိုင္ဆုိင္ခြင့္ေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္တာလုိမ်ိဳး အေရးယူ ဒဏ္ခတ္တာေတြလည္း လုပ္ဖုိ႔ လုိအပ္ပါတယ္လုိ႔ မစၥက္ ဘက္ကာ က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

အခုလို ျမန္မာႏုိင္ငံက ကေလးစစ္သားျပႆနာကို ေျဖရွင္းဖုိ႔အတြက္ ျမန္မာ အာဏာပိုင္ေတြကိုယ္တုိင္က တကယ္တမ္း ေျဖရွင္းခ်င္တဲ့ ဆႏၵရွိဖုိ႔ လိုအပ္ပါတယ္လုိ႔ ေစာင့္ၾကည့္မွတ္တမ္းတင္ အဖဲြ႔က မစၥက္ ဖရစ္ဆင္ က ေျပာပါတယ္။

“ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြဟာ ကေလးစုေဆာင္းတဲ့ ျပႆနာကို တကယ္တမ္း ေျဖရွင္းခ်င္တဲ့ ဆႏၵရွိရင္ အခုထက္ ပိုၿပီး ခုိင္မာတဲ့ သတ္မွတ္ခ်က္ေတြကို ခ်ၿပီး လုပ္ျပဖုိ႔ လုိပါတယ္။ ပထမဆံုး ကေလးစစ္သား မစုေဆာင္းဘူးဆုိတဲ့ မူ၀ါဒကုိ ျပတ္ျပတ္သားသား ခ်ရမွာပါ။ ေနာက္စစ္တပ္ထဲမွာ ကေလးေတြ လံုး၀ မရွိဖုိ႔နဲ႔ တပ္ထဲက ထုတ္လာတဲ့ ကေလးေတြရဲ႕ ဘ၀ေရွ႕ေရးအတြက္ လူ႔အဖဲြ႔အစည္းထဲမွာ ျပန္၀င္ဆန္႔ေစမယ့္ စနစ္ေတြ ခ်ရမွာပါ။”

ျမန္မာႏုိင္ငံအေရွ႕ပုိင္းေဒသေတြမွာလည္း ကေလးငယ္ေတြ အပါအ၀င္ ထြက္ေျပး ပုန္းေရွာင္ေနရသူေတြအခုထိ ရွိေနၿပီး ဒီအထဲမွာ ကေလးငယ္ေတြ အေျခအေနဟာ အဆုိးရြားဆံုး ျဖစ္ေနပါတယ္လုိ႔ KHRJ ကရင္ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔ စီမံကိန္း ဒါရုိက္တာ ေဒၚ အက္စတာေလး က ေျပာပါတယ္။

“ထြက္ေျပး ပုန္းေရွာင္ေနရတဲ့ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ အေျခအေနက ေတာ္ေတာ္ေလး ဆုိးပါတယ္။ ဒီလုိ ပုန္းေရွာင္ေနတဲ့ ရြာသား အားလံုး ကေလးငယ္ေတြက အစ နအဖက ရန္သူလို႔ သတ္မွတ္ပါတယ္။ ႏုိ႔စုိ႔ ကေလးငယ္ကအစ ေတြ႔တာနဲ႔ သတ္ျဖတ္တဲ့ ေပၚလစီကိုလည္း သံုးတယ္။ ပညာေရးနဲ႔ က်န္းမာေရးအေျခအေနကို ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ အၿမဲတမ္း ထြက္ေျပး ပုန္းေရွာင္ေနရေတာ့ ကေလးေတြ စာသင္ယူခြင့္မရရွိပါဘူး။ အစာအဟာရ ခ်ိဳ႕တဲ့မႈမွာ ကေလးငယ္ ၅ေယာက္ရွိမယ္ဆုိရင္ ၁ေယာက္ဟာ ၅ႏွစ္ မျပည့္ခင္မွာ အသက္ ဆံုးရႈံးရပါတယ္။”

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG