သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ဖိအားေပးရင္း ဆက္ဆံသြားမည္


အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဟီလာရီ ကလင္တန္ (Hillary Clinton) အေနနဲ႔ ျမန္မာစစ္အစုိးရအေပၚ အေရးယူ ဒဏ္ခတ္ ပိတ္ဆုိ႔မႈေတြကုိ ဆက္လက္ထားရွိသြားမွာ ျဖစ္သလုိ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈေတြကုိလည္း လုပ္ေဆာင္သြားမယ္လုိ႔ ေျပာဆုိလုိက္တာဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ႏုိင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္ေစေရး အေမရိကန္ရဲ႕ ရည္မွန္းခ်က္ေတြ ေလ်ာ့ပါး သြားတာ မဟုတ္တဲ့အေၾကာင္း အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီးဌာနက ေျပာဆုိလုိက္ပါတယ္။ အေၾကာင္းစုံကို ကုိေအာင္လြင္ဦးက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ကုလသမဂၢ႐ုံးခ်ဳပ္မွာ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ ဘန္ကီမြန္း (Ban Ki-moon) ရဲ႕ ျမန္မာ့မိတ္ေဆြမ်ားအဖဲြ႕နဲ႔ ေတြ႕ဆုံအၿပီး ဗုဒၶဟူး ေန႔က ၀န္ႀကီးကလင္တန္ရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ မူ၀ါဒသစ္နဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ထပ္ေလာင္း ရွင္းျပရင္း အခုလုိ ေျပာဆုိခဲ့တာ လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံက လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ ႏုိင္ငံေရး တုိးတက္မႈေတြ မရွိတာေၾကာင့္ ပိတ္ဆုိ႔ ဒဏ္ခတ္ အေရးယူမႈေတြ ခ်မွတ္ထားတဲ့ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက အခုအခါမွာ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈေတြပါ လုပ္ေဆာင္ သြားဖုိ႔ ေျပာဆုိလုိက္တာမုိ႔ ဒါဟာ ကဲြျပားတဲ့ မူ၀ါဒ ၂ ခုကုိ က်င့္သုံးသြားမယ့္ သေဘာလုိ႔ ႐ႈျမင္ေနၾကတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့လည္း အေမရိကန္ အစုိးရသစ္ရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ မူ၀ါဒသစ္ဟာ ပုိမုိထိေရာက္မႈ ရွိေစဖုိ႔ ရည္ရြယ္ထားတာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ ဒါေတြဟာ ဆန္႔က်င္ဘက္ မူ၀ါဒေတြအျဖစ္ မျမင္ႏုိင္တဲ့အေၾကာင္း အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဌာန ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ အီရန္ ကယ္လီ (Ian Kelley) က မေန႔တုန္းက ျပဳလုပ္တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပဲြအတြင္း ေျပာခဲ့တာပါ။

“က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ ေနာက္ဆုံး ရည္မွန္းခ်က္ေတြကေတာ့ အေျပာင္းအလဲ မရွိပါဘူး။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေလးနက္တဲ့ ဒီမုိကေရစီေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္ေပၚဖုိ႔ပါ။ ျပည္သူလူထုရဲ႕ လုိအပ္ခ်က္ကုိ တုံ႔ျပန္ေဆာင္ရြက္တဲ့၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အပါအ၀င္ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြ အားလုံးကုိ အကန္႔အသတ္မရွိ ျပန္လႊတ္ေပးၿပီး ႏုိင္ငံေရး အတုိက္အခံေတြနဲ႔ အျပဳသေဘာ ေဆာင္တဲ့ ေဆြးေႏြးမႈေတြ လုပ္ေဆာင္တဲ့ အစုိးရတရပ္ကုိ လုိခ်င္ပါတယ္။ ပိတ္ဆုိ႔ဒဏ္ခတ္ အေရးယူမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ေတာ့ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး မေန႔ညကပဲ ေျပာသြားတာကုိ ေတြ႕မွာပါ။ က်ေနာ္တုိ႔ ယုံၾကည္တာကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ရဲ႕ မူ၀ါဒ မွာ အေရးယူ ဒဏ္ခတ္မႈေတြ ရွိေနမွာပါ။

“ဒါေပမဲ့လည္း ဒဏ္ခတ္အေရးယူတာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အထီးက်န္ေစတာကပဲျဖစ္ျဖစ္ က်ေနာ္တုိ႔ ေစာင့္စားေနသလုိ အေျပာင္း အလဲ ရလဒ္ေတြ ထြက္ေပၚလာေစဖုိ႔ လုံေလာက္မႈ မရွိပါဘူး။ အေရးယူ ဒဏ္ခတ္မႈေတြနဲ႔ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈကုိ ဆန္႔က်င္ဘက္ ၂ ခုအျဖစ္ မျမင္ႏုိင္သလုိ၊ ဒီ ၂ ခုၾကား တခုမဟုတ္ တခုကုိပဲ ေရြးရမယ္ ဆုိတာမ်ဳိးကလည္း မျဖစ္သင့္ဘူးလုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ ယုံၾကည္ထားေၾကာင္း ၀န္ႀကီးက ေျပာသြားတာလည္း ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ လုပ္ခ်င္တာ ကေတာ့ ဒီနည္းလမ္း ၂ မ်ဳိးစလုံး၊ ဖိအားနဲ႔ ဆက္ဆံမႈေတြကုိ အသုံးခ်ဖုိ႔ပါ။ က်ေနာ္တုိ႔လည္း ႏုိင္ငံတကာက လုိလားေနသလုိ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ စစ္မွန္တဲ့ ဒီမုိကေရစီေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈကုိ လုိလားပါတယ္။”

အေမရိကန္ သမၼတ ဘရက္ခ္ အုိဘားမား (Barack Obama) အစုိးရ တက္လာၿပီးတဲ့ေနာက္ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ မူ၀ါဒ သစ္ ေတြ ခ်မွတ္ဖုိ႔ ျပန္ေျပာင္း သုံးသပ္မႈေတြ လုပ္ေနတယ္လုိ႔ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက ေျပာဆုိခဲ့ေပမဲ့ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကုိ ဖမ္းဆီး အေရးယူမႈေတြ စတင္စဥ္ကစလုိ႔ ဒါေတြဟာလည္း ေႏွာင့္ေႏွး ၾကန္႔ၾကာ မႈေတြ ရွိခဲ့ရာက အခုေနာက္ဆုံး မူ၀ါဒသစ္ကုိ ထုတ္ျပန္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ မူ၀ါဒအသစ္နဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ဒီတပတ္ထဲ ေၾကညာၿပီးတဲ့ ေနာက္မွာေတာ့ ဒါကုိ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ က ႀကိဳဆုိေၾကာင္း ေျပာဆုိခဲ့ေပမယ့္ ဒီလုိ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈေတြ လုပ္တဲ့ေနရာမွာ စစ္အစုိးရကုိသာမက အတုိက္အခံ ႏုိင္ငံေရး အင္အားစုေတြပါ ပါ၀င္ဖုိ႔ လုိတယ္လုိ႔ မွတ္ခ်က္ေပး ေျပာဆုိခဲ့ေၾကာင္း သူနဲ႔ ေတြ႕ဆုံခဲ့သူ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ရဲ႕ အမ်ဳိးသားဒီမုိကေရစီအဖဲြ႕ခ်ဳပ္ (NLD) ပါတီ ေျပာခြင့္ရသူ ဦးဉာဏ္၀င္းက ေျပာပါတယ္။ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာန ေျပာခြင့္ရသူကေတာ့ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု အေနနဲ႔ မူ၀ါဒက်င့္သုံးရာမွာ အေျပာင္းအလဲေတြ ရွိလာမွာ ျဖစ္ေပမဲ့ မူလ ရည္ရြယ္ခ်က္ေတြကုိ ထိခုိက္မွာ မဟုတ္ဘူးလုိ႔ ဆုိခဲ့တာပါ။

“က်ေနာ္ေျပာခဲ့သလုိပါပဲ၊ က်ေနာ္တုိ႔ အာ႐ုံစုိက္ေနတာေတြကုိေတာ့ မ်က္ျခည္မျပတ္ပါဘူး။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လူ႔အခြင့္အေရး ေတြကုိ အာမခံခ်က္ ေပးႏုိင္တဲ့ ဒီမုိကေရစီေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ဖုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔က လိုခ်င္တာပါ။ အခုမူ၀ါဒကုိ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖုိ႔ ေလ့လာဆန္းစစ္မႈေတြ က်ေနာ္တုိ႔ လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔ ႀကဳိးပမ္းေနခဲ့တဲ့ လုံး၀ အထီးက်န္ ပစ္ပယ္ထားတဲ့ လမ္းေၾကာင္းဟာ အခုအခ်ိန္အထိ တကယ္တမ္း အလုပ္မျဖစ္ဘူးလုိ႔ ဆုံးျဖတ္ခဲ့တာပါ။

“ဒါေပမဲ့လည္း ဒီအတြက္ေၾကာင့္ က်ေနာ္တုိ႔က ဆက္ဆံေရးေတြလုပ္မယ့္ လမ္းေၾကာင္းကုိ ေရြးခ်ယ္ခဲ့တယ္လုိ႔ေတာ့ မထင္ေစခ်င္ပါဘူး။ ဒါဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဒီမုိကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးေတြ ရရွိဖုိ႔အတြက္ က်ေနာ္တုိ႔ ရည္ရြယ္ခ်မွတ္ထားတဲ့ သႏၷိ႒ာန္ေတြကုိ ေလွ်ာ့ေပါ့ေပးတယ္လုိ႔ အဓိပၸာယ္ေရာက္သြားမွာမုိ႔ပါ။ တကယ္ေတာ့ ဒါေတြဟာ က်ေနာ္တုိ႔ မူ၀ါဒမွာ အၿမဲ ေရွ႕တန္းတင္ထားတဲ့ ကိစၥရပ္ေတြအျဖစ္နဲ႔ ေနာင္မွာလည္း ဆက္ရွိေနဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာန ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ အီရန္ ကယ္လီ ေျပာျပသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ကုလသမဂၢရဲ႕ ၆၄ ႀကိမ္ေျမာက္ အေထြေထြညီလာခံ ဖြင့္ပဲြေန႔မွာပဲ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္က ျမန္မာႏုိင္ငံအေရး ႏုိင္ငံတကာ မိသားစုက ဒီထက္ပုိ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ တုိက္တြန္းခဲ့သလုိ ျမန္မာ့မိတ္ေဆြမ်ားအဖဲြ႕နဲ႔ ေတြ႕ဆုံၿပီး ေဆြးေႏြးမႈေတြလည္း လုပ္ခဲ့ၾကတာပါ။ ဒီေဆြးေႏြးမႈေတြမွာ ပါ၀င္ခဲ့သူ စင္ကာပူ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ေဂ်ာ့ခ်္ ယုိး (George Yeo) ကေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြက မူ၀ါဒ အေျပာင္းအလဲေတြ ခ်မွတ္လာတာဟာ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရး အေျပာင္းအလဲေတြအတြက္ အေထာက္အကူ ျဖစ္ေစလိမ့္မယ္လုိ႔ ဆုိခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

“အေမရိကန္နဲ႔ ဥေရာပႏုိင္ငံေတြက ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ထိေတြ႕ဆက္ဆံမႈေတြလုပ္ၿပီး ေလာေလာဆယ္ ပိတ္ဆို႔ဒဏ္ခတ္ အေရးယူမႈေတြကုိ ဆက္လက္ထားရွိသြားမယ္ဆုိၿပီး မူ၀ါဒေရးရာ အေျပာင္းအလဲေတြ လုပ္ခဲ့တဲ့အတြက္ စင္ကာပူႏုိင္ငံက ႀကိဳဆုိပါတယ္။ ဒါဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ႏုိင္ငံေရးျဖစ္စဥ္ တုိးတက္ေစဖုိ႔ ၾသဇာသက္ေရာက္မႈေတြ ရွိလာလိမ့္မယ္လုိ႔လည္း က်ေနာ္တုိ႔က ယုံၾကည္ထားပါတယ္။”

စင္ကာပူ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ေျပာျပသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

အေမရိကန္ႏုိင္ငံရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံေရးရာ မူ၀ါဒေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ေလာေလာဆယ္ေတာ့ လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကတ္တ္ ကမ္ဘဲလ္ (Kurt Campbell) က ဦးေဆာင္ေနၿပီး မၾကာခင္မွာလည္း တျခား ပါ၀င္မယ့္ ပုဂၢိဳလ္ေတြရဲ႕ အမည္စာရင္းကုိ ထုတ္ျပန္ႏုိင္စရာ ရွိတဲ့အေၾကာင္း အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီးဌာန ေျပာခြင့္ရသူ အီရန္ ကယ္လီက ေျပာပါတယ္။ ဒီလုိပဲ ျမန္မာႏုိင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ဆက္ဆံေရးေတြမွာ အေျပာင္းအလဲေတြ ရွိလာေတာ့မွာျဖစ္တဲ့ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုရဲ႕ မူ၀ါဒအသစ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အေသးစိတ္ေတြကုိေတာ့ အေစာဆုံး ဒီတပတ္ထဲ ထုတ္ျပန္ေကာင္း ထုတ္ျပန္သြားႏုိင္လိမ့္မယ္လုိ႔လည္း သူက ဆုိခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG