သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာ့စီးပြားေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ အေျခအေန


ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္မွာ စစ္တပ္က အာဏာသိမ္းၿပီး မေရွးမေႏွာင္းဆုိသလိုပဲ ျမန္မာ့ဆုိရွယ္လစ္ စီးပြားေရးစနစ္ ကေန ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ဆီကုိ အသြင္ကူးေျပာင္းခဲ့ပါတယ္။ စစ္တပ္ႀကီးစုိးတဲ့ ဒီ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးမွာ စစ္တပ္နဲ႔ ဖက္စပ္တဲ့ ဦးပုိင္လုပ္ငန္းေတြ၊ စစ္တပ္အသုိင္းအဝုိင္းနဲ႔ နီးစပ္တဲ့ ေဆႊမ်ဳိးညာတိ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းကုမၼဏီႀကီးေတြ၊ အပစ္ရပ္ ေငြမည္းေမွာင္ခုိလုပ္ငန္းႀကီးေတြ မႈိလုိေပါက္ ထြက္ေပၚလာခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာ့ဆုိရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ေခတ္ထက္ ပုိဆုိးတဲ့ အဂတိျခစားမႈေတြကိုလည္း စစ္တပ္ေခါင္းေဆာင္ပုိင္းမွာ ေတြ႔လာရတာမုိ႔ စစ္တပ္ႀကီးစုိးတဲ့ လုပ္ငန္းေတြေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ ပုိၿပီး သက္ဆုိးရွည္ေနရတယ္လုိ႔လည္း ေျပာႏုိင္ပါတယ္။ စစ္တပ္ကုိ အသားေပးမယ့္ အသစ္ေရးဆြဲထားတဲ့ ဖြဲ႔စည္းပုံအေျခခံ ဥပေဒသစ္အတုိင္း အေကာင္အထည္ေပၚလာရင္ ဘာေတြျဖစ္လာမလဲ ဆုိတာကုိ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုေရာက္ ျမန္မာ့စီးပြားေရး ေလ့လာသူတဦးျဖစ္တဲ့ ဦးစိန္ေဌး ကုိ ဗီြအုိေအ ျမန္မာသတင္းဌာနမႈး ဦးသန္းလြင္ထြန္း က ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြးတင္ျပထားပါတယ္။

ဦးစိန္ေဌး ။ ။ မဆလေခတ္မွာ တုိင္းျပည္အတြက္ ဘတ္ဂ်က္ကုိ ၾကည့္လုိက္ပါ။ ႏုိင္ငံေတာ္ ဘတ္ဂ်က္ဟာ အေစာပုိင္းမွာ ႏုိင္ငံတႏုိင္ငံမွာ ရွိသင့္ရွိအပ္တဲ့ ဘတ္ဂ်က္ရဲ ႔ allocation ဘတ္ဂ်က္ရဲ ႔ အသုံးစရိတ္ေတြဟာ တုိင္းျပည္ဝင္ေငြရဲ ႔ ဘယ္ေလာက္ ရွိရမယ္၊ ဘယ္က႑ေတြအတြက္ ဘယ္ rational ဘယ္အခ်ဳိးအစားဆုိတာေတြနဲ႔ စည္းနဲ႔ကမ္းနဲ႔ သြားခဲ့တယ္။ ၁၉၇၀ ဝန္းက်င္ကေပါ့။ ေနာက္ပုိင္းက်ေတာ့ တုိင္းျပည္အတြက္ အေရးႀကီးတဲ့ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ လုပ္ငန္းေတြ၊ လူမႈေရး၊ ပညာေရးလုပ္ငန္းေတြမွာ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ျပန္သုံးစြဲမႈေတြဟာ အခ်ဳိးနည္းလာၿပီး စစ္တပ္အတြက္ အသုံးမ်ားလာတယ္။ ဒါဟာဆုိလုိရွိရင္ အာဏာတည္ေဆာက္ဖုိ႔အတြက္ လုပ္လာတယ္။ အဲဒီမွာတင္ ဘတ္ဂ်က္ဟာ ဘတ္ဂ်က္ allocation အတုိင္း မသြားေတာ့ဘူး။ မသြားေတာ့တဲ့အျပင္ ဌာနဆုိင္ရာေတြမွာ သက္ဆုိင္ရာ ကြ်မ္းက်င္သူေတြ ဆရာဝန္ဆုိလည္း ေဆးပညာ တတ္တဲ့လူ၊ ေက်ာင္းဆရာ စာတတ္တဲ့လူ၊ အင္ဂ်ီနီယာ စသျဖင့္ေပါ့။ အဲဒီလုိ သက္ဆုိင္ရာ ဘာသာရပ္အလုိက္ ကြ်မ္းက်င္သူ ေတြအစား စစ္တပ္ကေန မုိးက်ေရႊကုိယ္လုိ႔ ေျပာတဲ့ အသြင္ေျပာင္းလာတဲ့ ပုဂၢိဳလ္မ်ား။ ဦးေနဝင္း စကားနဲ႔ ေျပာရင္ လူေကာင္း လူေတာ္၊ က်ေနာ္တို႔ အရင္တုန္းကဆုိရင္ လူေတာ္လူေကာင္း အဲဒါကုိ ေျပာင္းၿပီးေတာ့ သူရဲ ႔ ယုံၾကည္စိတ္ခ်ရ၊ သူကုိ သစၥာခံ ပုဂၢိဳလ္မ်ားကုိ ဝန္ႀကီးရာထူး ေပးရုံမကေတာ့ဘဲ ဒီဂ်ီေတြ၊ အမ္ဒီေတြ ေပးလာတယ္။ အဲဒီမွာတင္ ျပႆနာ တတ္လာၿပီး အဲဒီ လူတန္းစာေတြ မ်ားလာတဲ့အခါမွာ အခုနေျပာခဲ့တဲ့ လာဘ္စားမႈက ရွိလာၿပီေပါ့။ ဒီဟာကုိ ဖန္တီးေပးတဲ့ သေဘာပါ။

ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ အခု ဦးစိန္ေဌး ေျပာတာက အစုိးရတခုလံုးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ဘ႑ာေရးစီမံခန္႔ခြဲမႈအပုိင္းမွာ ယိုယြင္းလာခဲ့တဲ့ အေျခအေနေပါ့။ ဒါ ျမန္မာ့ဆုိရွယ္လစ္လမ္းစဥ္ပါတီေခတ္ ယိုယြင္းလာမႈေပါ့။

ဦးစိန္ေဌး ။ ။ ဒါက ျမင္သာတဲ့တခ်က္ပါ။ အမ်ားႀကီးရွိတဲ့အထဲမွာ ထူးျခားမႈကုိ ျမင္သာေအာင္ ေထာက္ျပတဲ့ အခ်က္တခ်က္ အေနနဲ႔ ေျပာတာပါ။

ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ ဒါေပမဲ့လည္း အခုသိခ်င္တာက ႏႈိင္းယွဥ္ခ်က္တခုအေနနဲ႔ ေခါင္းေဆာင္တဦးခ်င္း၊ ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ ႔ အာဂတိလိုက္စားမႈအပုိင္းေတြကေရာ ျမန္မာဆုိရွယ္လစ္ လမ္းစဥ္ေခတ္ကထက္ အခုလက္ရွိ ေစ်းကြက္ဖြင့္ကာလ စစ္တပ္ဦးစီးအုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ကာလမွာ ႏႈိင္းယွဥ္ခ်က္အေနနဲ႔ ဘယ္လုိျမင္ရပါသလဲ။

ဦးစိန္ေဌး ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ခင္မ်ား ႏႈိင္းယွဥ္ဖို႔ဆုိရင္ အခုန က်ေနာ္ ပဏာမ ေျပာသလုိေပါ့။ မဆလေခတ္မွာ အဲဒီလုိကေန ဖန္တီးလာတယ္၊ ေနရာေလးေတြ ဖန္တီးလာၿပီးေတာ့ ျဖစ္လာတယ္။ အဲဒီေခတ္မွာ လာဘ္စားမႈက နည္းတယ္။ ဦးေန၀င္း တေယာက္ပဲ။ ဦးေန၀င္း ကုိ အမုန္းတရားနဲ႔ ပုဂၢိဳလ္ေရး ဆြဲ ေျပာတာမဟုတ္ဘူး။ ဒီ စနစ္ႀကီး ဖန္တီးခဲ့လို႔ သူ႔ ဦးတည္ ေျပာရ တာပါ။ အဲဒါ သူက အားလုံးလည္း ၾကားၾကပါတယ္။ ႏုိင္ငံေတာ္ပုိက္ဆံေတြကုိ ႏုိင္ငံျခားမွာ ထားတယ္။ သူတေယာက္ပဲ က်န္တဲ့လူေတြက သူ႔အရုိးအရင္းပဲ။ သူ႔အေနနဲ႔လည္း သူတေယာက္ထဲပဲ ခံစားၿပီး က်န္တဲ့လူေတြကုိ ပိတ္ဆုိ႔၊ နည္းနည္း ပါးပါးေတာ့ ေပးတာေပါ့။ ဥပမာဆုိရင္ ပဒုမၼာတုိ႔လို၊ ေမတၱာမြန္တုိ႔လုိ ၀န္ႀကီး၀န္ေလးေတြကုိ အထူးအခြင့္ေရး ေပးထား တယ္။ ေနာက္တခုက ေမာ္ေတာ္ကားေလးေတြ 323 တုိ႔ 929 တုိ႔ ေပးထားတာရွိၿပီး အိမ္ေလးဘာေလး သိပ္မမ်ား ဘူး။ သူတေယာက္ကလြဲလုိ႔ သိန္းခ်ီစားတဲ့လူဆုိတာ အေတာ္နည္းပါတယ္။ လူေတြကလည္း ဒီေလာက္ အက်င့္မပ်က္ေသး ဘူး။ အခုေခတ္ကေတာ့ အားလုံးသိတဲ့အတုိင္းဘဲ ၈၈ အာဏာသိမ္းၿပီးေတာ့ ဘတ္ဂ်က္ျပႆနာ စစ္တပ္အတြက္ ဘတ္ဂ်က္က ႏုိင္ငံေတာ္ထဲမွာ မပါဘူး။ က်ေနာ္တုိ႔ ၾကားသေလာက္ သိသေလာက္ဆုိရင္ အဲဒီ ဘတ္ဂ်က္မွာဆုိရင္ သူတုိ႔ တကယ္ သုံးစြဲ တာကုိ က်ေနာ္တုိ႔ လုံး၀ မသိေတာ့ဘူး။ ဒါေတြကုိ သိသာေအာင္ ေထာက္ျပရင္ က်ေနာ္တုိ႔ အားလုံးသိတဲ့ tunnel ေတြ ေဆာက္တယ္။ လႈိဏ္ဂူေတြေဆာက္တယ္၊ ၿမိဳ ႔ေတာ္ႀကီး ေဆာက္တယ္။ ဘယ္ေလာက္ကုန္မလဲ၊ အဲဒါေတြအတြက္ ပုိက္ဆံ မထုတ္ျပန္ဘူး။ အဲဒီေတာ့ အဲဒီလုိ လုပ္ငန္းေတြမွာလုပ္တဲ့ ပုဂိၢဳလ္မ်ားဟာ ႀကိဳက္သလုိ စာရင္းေပ်ာက္အင္းေပ်ာက္ သုံးလုိ႔ ရတယ္။ ဒါ လာဘ္စားမႈအတိုင္းအတာပဲ။

ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ ဒီေနရာမွာ ဒါက ဘ႑ာေရးစီမံ ခန္႔ခြဲမႈ႔အပုိင္းကုိပဲ ဦးစိန္ေဌး အေနနဲ႔ အသားေပးေျပာေနတယ္လို႔ ယူဆတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ဒါက စစ္တပ္ကုိ တုိးခ်ဲဖုိ႔အတြက္ စစ္တပ္မွာပုိ႔သုံးတယ္၊ စစ္တပ္အတြက္ ပုိၿပီးေတာ့ စာရင္းမရွိ အင္းမရွိ သုံးစြဲမႈေတြ ုလုပ္လာတယ္ဆုိတဲ့ အေၾကာင္းကုိ ေျပာျပခ်င္တာလုိ႔ နားလည္းပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ပုဂိၢဳလ္ တဦးခ်င္းအေနနဲ႔ အာဂတိ လုိက္စားမႈေတြ ကိုယ့္ရဲ ႔ ေဆြမ်ဳိးဥာတိ ခ်မ္းသားေအာင္လုပ္လာတဲ့ အေနအထားေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေရာ။

ဦးစိန္ေဌး ။ ။ အရင္တုန္းက မဆလေခတ္က ပိတ္ဆို႔တာ တံခါးပိတ္စီးပြားေရး၀ါဒေပါ့။ ၈၈ ေနာက္ပုိင္းေတာ့ တံခါးဖြင့္၀ါဒ (open door)။ ဒီ open door မွာ အစုိးရ ၀င္ေရာက္စြက္ဖက္မႈက အကန္႔အသတ္ရွိတယ္။ လုံး၀ မလိုအပ္ဘဲ လုပ္လုိ႔ မရတဲ့ အခါက်ေတာ့ ေစ်းကြက္စီးပြားေရး တခါ ေျပာင္းလုိက္တယ္။ အဲဒီမွာ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးအရ ႏုိင္ငံျခားက ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ ေတြ လက္ခံရမယ္၊ ကုမၼဏီေတြ ဖြဲ႔ခြင့္ရွိတဲ့အခါက်ေတာ့ အဲဒီ ဥပေဒအရ အခုန ေျပာခဲ့တဲ့ သူတို႔ရဲ ႔ ေဆြမ်ဳိးဥာတိေတြ ပုဂၢလိက ေတြအပါအ၀င္ အဲဒီပုဂိၢဳလ္ေတြ လမ္းပြင့္သြားတယ္။ လမ္းပြင့္တဲ့အခါ အခုန ခင္ဗ်ား ေစာေစာက ေျပာခဲ့တဲ့ ဦးပုိင္ လီမိတက္ စစ္တပ္ပုိင္တဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းႀကီး ထူေထာင္ေပးလုိက္တာဘဲ။ အေျပာကေတာ့ ကုမၼဏီသေဘာ လုပ္လုိက္ တာပဲ။ သုိ႔ေသာ္ အဲဒါကုိ အတြင္းက်က် ျပန္ၾကည့္အခါက်ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ report ေတြရလုိ႔ ေသခ်ာစီစစ္တဲ့အခါက်ေတာ့ အဲဒီက ဦးပုိင္လီမိတက္ႀကီးက ဘာလဲဆုိရင္ အခုနေျပာတဲ့ ႏုိင္ငံေတာ္ဘတ္ဂ်က္ကုိ စစ္တပ္က တရား၀င္ သုံးခြင့္ရေအာင္ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္မွာ ရွိရမယ့္ ဥပေဒနဲ႔အညီ သူက ဖြဲ႔ခြင့္ရသြားတယ္။ ရတဲ့အခါမွာ အဲဒီ ဘတ္ဂ်က္ဟာ သူတုိ႔ရဲ ႔ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံတဲ့ အရင္းအႏွီးေပါ့။ Capital က ဘယ္ကသြားလည္းဆုိရင္ ပုဂိၢဳလ္တဦးခ်င္းဆီက ယူတာက နည္းနည္း၊ ပုဂိၢဳလ္ ဆုိတာ ဥပမာ စစ္ျပန္စစ္မႈထမ္းတို႔ စစ္သားတဦးခ်င္းဆီ တုိင္းရင္းဌာနေတြက ယူတာက နည္းနည္းနဲ႔ ႏုိင္ငံေတာ္ ဘတ္ဂ်က္ ကေန ထည့္၀င္ထားတဲ့ ပုိက္ဆံေတြ ျဖစ္တယ္။ အဲဒါ ဘာလဲဆုိရင္ အခုန ဘတ္ဂ်က္ကေန စစ္တပ္အတြက္ ဦးပုိင္ လီမိတက္ ႀကီး ဖြဲ႔ၿပီးမွ တုိင္းျပည္ရဲ ႔ စီးပြားေရးကုိ လက္၀ါးႀကီးအုပ္ လုပ္ခြင့္ရေအာင္ ဖန္တီးေပးလုိက္တာဘဲ။ ေခါင္းစဥ္ကေတာ့ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးေအာက္ကေနၿပီး ခြင္၀င္ေအာင္ေပါ့ .. ျဖစ္ေအာင္ အဲဒါကုိ ဖန္တီးေပးလိုက္တယ္။ အဲဒီမွာတင္ အခုန ဦးပုိင္လီမိတက္နဲ႔ ေပါင္းၿပီးေတာ့ သူတုိ႔ရဲ ႔ သားသမီးေတြ၊ သူတုိ႔ရဲ ႔ အက်ိဳးစီးပြားကုိ လုပ္ေပးေနတဲ့ ပုဂိၢဳလ္မ်ား crony ေတြ က လမ္းပြင့္သြားေအာင္ လုပ္တဲ့အခါမွာ အဲဒီမွာတင္ လာဘ္စားမႈ၊ အက်င့္ပ်က္မႈလမ္းစႀကီးက ပုိၿပီးက်ယ္ၿပီးမွ အခြင့္အလမ္း ေတြ က်ယ္သြားေအာင္ ဖန္တီးလုိက္တာ။ ထိပ္ဆုံးကေန ေအာက္ဆုံးအထိ စစ္သားႀကီးပဲ၊ အျပင္လူ ၀င္ခြင့္မရွိဘူး။ အခုန ေျပာခဲ့တဲ့ ပုဂၢလိက လုပ္ငန္းရွင္ေတြကလည္း စီးပြားေရးလုပ္ခ်င္ရင္လည္း ဦးပုိင္လီမိတက္ဆီသြားၿပီးမွ လက္ခြဲ (အရပ္ စကား ေျပာရင္) - ႏုိင္ငံျခားကုိ export ပဲဲ လုပ္လုပ္ import ပဲ လုပ္လုပ္ ဦးပုိင္လီမိတက္က ခ်ဳပ္ထားတယ္။ ခ်ဳပ္ထားၿပီးရင္ အဲဒီအထဲမွာ က်ေနာ္တုိ႔ လုပ္ပုိင္ခြင့္ေလး၊ ရပိုင္ခြင့္ေလးလုပ္ဖို႔ ရဖုိ႔အတြက္ မွ်စားၿပီးမွ ဦးပုိင္လီမိတက္က ပြဲစားႀကီးေပါ့။ ကုိယ္ကေတာ့ လက္ခြဲေလးေတြေပါ့။ အဲဒီလုိျဖစ္လာတဲ့အခါမွာ လာဘ္စားမႈ ပမာဏကေတာ့ အခုျမင္တဲ့အတုိင္း ကြာျခားမႈ အေနအထားပါ စနစ္ ႏွစ္ခုရဲ ႔။

ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ အခုလက္ရွိ ႏုိင္ငံေတာ္ေခါင္းေဆာင္ႀကီး ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႈးႀကီး သန္းေရႊ ကုိယ္တုိင္အေၾကာင္း ဆုိရင္လည္း က်ေနာ္တုိ႔ သိထားတဲ့အေၾကာင္းေပါ့။ ၁၉၅၈ ခုႏွစ္ေလာက္က ပုသိမ္ အေနာက္ေတာင္ပုိင္း တုိင္းမႈးဘ၀ တုန္း က ဆုိရင္ သူရဲ ႔ဇနီးျဖစ္တဲ့ ေဒၚႀကိဳင္ႀကိဳင္ဟာ အေတာ္ေလးကုိ ခပ္ရိုးရုိးပဲ ရွိခဲ့တဲ့ အိမ္သူဇနီးတေယာက္အေနဘဲ ရွိခဲ့တယ္လုိ႔ ၾကားသိရပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္ တုိင္းမႈးကုိ လက္ေအာက္ငယ္သားေတြက ကေတာ့တဲ့ ပုဆုိး၊ ဖိနပ္၊ စပုိ႔ရွပ္ေတြကုိေတာင္ အဲဒီ အခ်ိန္က ကုိယ္ေရးအရာရွိျဖစ္တဲ့ ဗုိလ္ႀကီးဘစု ဆီကေနတဆင့္ တပ္ရင္းမွာရွိတဲ့ အရာရွိငယ္ေတြကုိ ေရာင္းခ်ၿပီးေတာ့ ေငြ ရွာခဲ့ရတယ္လုိ႔ဆုိတယ္။ ဒါ လြန္ခဲ့တဲ့ မဆလေခတ္က အေျခအေနေပါ့။ အဲဒီအေျခအေနကေန အခုအခ်ိန္မွာေတာ့ လယ္ယာ နဲ႔ ဆည္ေျမာင္း၀န္ႀကီးဌာနက အခု အေရးယူခံရတဲ့ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ၫႊန္႔တင္ရဲ ႔ အစစ္ခံခ်က္ (အျပင္ဘက္ကုိ ေပါက္လာတဲ့)တခ်ိဳ႕ အရဆုိရင္ ေဒၚႀကိဳင္ႀကိဳင္ဆီကုိ အခုဆိုလို႔ရွိရင္ လက္၀တ္ရတနာေတြ၊ ေငြသားေတြ သိန္းသန္းခ်ီ ဆက္ေၾကးေပးေနရတယ္ ဆုိတဲ့ သတင္းမ်ဳိးအထိ ၾကားရတယ္ဆုိေတာ့ ဒီလုိအေၾကာင္းအရာေတြကုိ အခုေနာက္ပုိင္းမွာ အေရးယူဖုိ႔ အေနအထား ေတြက ထြက္မလာဘူးလား။

ဦးစိန္ေဌး ။ ။ က်ေနာ္ထင္တယ္ အဲဒါကေတာ့ အာဏာရဲ ႔ ယစ္မူးမႈေပါ့။ အာဏာယစ္မူးမႈ ရွိလာတဲ့အခါ အာဏာကုိ ဖက္တြယ္ဖို႔အတြက္ ေဒါက္တုိင္ေတြကုိ ဖန္တီးရင္းနဲ႔ ေလာဘကုိ မထိန္းႏုိင္တဲ့အခါ ဒီ ျပႆနာ ျဖစ္လာတာဘဲ။ က်ေနာ္ အဲဒီလုိပဲ ခံစားရတယ္၊ နားလည္တယ္။ အခုန ဦးေန၀င္းလည္း ေထာက္ျပပါတယ္။ ဦးေန၀င္းလည္း အာဏာကုိ မက္ေမာတဲ့ အခါက်ေတာ့ သူကုိ သစၥာခံတဲ့ လူေကာင္းေတြ လုိခ်င္တယ္၊ လူေတာ္မလုိဘူး။ လူေတာ္ဆုိ ေဘးထုတ္၊ လူေကာင္း ခ သုံးလုံး သမားေခၚၿပီးေတာ့ တည္ေဆာက္ခဲ့တယ္။ သူက နည္းနည္းေလး ထိန္းထိန္းသိမ္းသိမ္း ရွိတယ္၊ ဗုိလ္သန္းေရႊ နဲ႔ ယွဥ္လုိ႔ရွိရင္ ဒီလုိပဲဲ ေျပာရမလုိ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ေတာ္တာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ဆုိးတာ အာဏာမက္တာျခင္း အတူတူ အရမ္းကာေရာ လုပ္တဲ့လူနဲ႔ နည္းနည္း ထိန္းလုပ္တဲ့လူျဖစ္ေတာ့ စနစ္ကုိ ထိန္းထားတယ္။ အဲဒီနည္းနဲ႔ သူက ဖန္တီးခဲ့တယ္။ ဒီပုဂၢိဳလ္ၾကေတာ့ အာဏာကုိ ဖက္တြယ္မႈက စနစ္ကလည္း မတူးဘူး။ တုိင္းျပည္မ်က္နာကုိ မၾကည့္ဘဲနဲ႔ အရပ္စကားနဲ႔ ေျပာရင္ ေခတ္ပ်က္သေဌး လုပ္ခ်င္တဲ့လူေတြကလည္း ၀ုိင္းဖ်က္တာေပါ့။ ကိုယ့္အခြင့္အေရးရဖို႔ လာဘ္ထိုးတာ မ်ားလာတဲ့ အခါ။ အဲဒီလုိ လာဘ္ထိုးရင္နဲ႔ အေတာမသတ္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။

ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ အခု ေလာေလာဆယ္အားျဖင့္ဆုိရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာက ႏုိင္ငံေတာ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမွာ စစ္တပ္ကုိ အသားေပးမယ့္ ဖြဲ႔စည္းပုံအေျခခံ ဥပေဒတရပ္ကုိ အတည္ျပဳထားၿပီးၿပီ။ ဒီ ဖြဲ႔စည္းပုံအေျခခံဥပေဒအတုိင္း ေရြးေကာက္ပြဲေတြ လုပ္ၿပီးေတာ့ ေနာက္ပုိင္းမွာ အစုိးရသစ္ စစ္တပ္ရဲ ႔ ၾသဇာအာဏာ ပုိၿပီးေတာ့ ရွိလာမယ့္ အားေပးမယ့္ အစုိးရသစ္ ေပၚလာလိမ့္မယ္။ အဲဒီအခါက်ရင္ လက္ရွိ စီးပြားေရး အေျခအေနေတြ အေနအထားေတြ ေျပာင္းသြားဖုိ႔ အလားအလာ ရွိပါသလား။

ဦးစိန္ေဌး ။ ။ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္ ဖြဲ႔စည္းပုံအေျခခံဥပေဒမွာ စစ္တပ္အတြက္ ဘတ္ဂ်က္ကုိ ဘယ္သူမွ ကိုင္တြယ္ခြင့္မရွိဘူး။ ဘတ္ဂ်က္ ေကာ္မတီကလည္း လုပ္လုိ႔ မရဘူး။ စစ္တပ္ရဲ ႔ ဘတ္ဂ်က္က လြတ္ကင္းေနတယ္။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္ ေျပာတာ က အဲဒီအခ်က္ကုိ ၾကည့္ရင္ပဲ ဒီအတုိင္းဆက္သြားရင္ ပုိေတာင္ ဆုိးမယ့္လမ္းေတြက ရွိတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ဒီ အေမရိကန္ႏုိင္ငံမွာၾကည့္ အခု စီးပြားေရး ပ်က္တဲ့အခါမွာ ဘတ္ဂ်က္ကုိ သိပ္အသားေပးရတယ္။ ဘတ္ဂ်က္ deposit ကုိ ျဖစ္မွာစိုးလုိ႔ အတုိက္အခံ ျငင္းခုန္ေနၾကရတယ္။ ျပည္သူေတြအတြက္ ပုိက္ဆံေတြဟာ ပုိေကာက္ေတာ့မယ္။ ပုိေကာက္တဲ့ အခါ ပုိၿပီး နစ္နာမယ္။ burden ေတြျဖစ္မယ္ ၊ ၀န္ထုတ္၀န္ပုိး ျဖစ္မွာစိုးလုိ႔ ဘတ္ဂ်က္ကုိ ထိန္းတယ္။ တုိင္းျပည္ တျပည္ အတြက္ ဘတ္ဂ်က္ဟာ အသက္ဘဲ။ အဲဒီေတာ့ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒမွာ ဘတ္ဂ်က္က ႀကိဳက္တာလုပ္ခြင့္ ဥပေဒ အရ ရသြားမွာ။ အခုလည္း လုပ္ေနတာပဲ။ က်ေနာ္ အခုန ေျပာခဲ့ၿပီးၿပီ။ အဲလို လုပ္ႏုိင္ဖို႔အတြက္ သူတုိ႔ စစ္ဗုိလ္ေတြကို ထိပ္ဆုံးက ဗဟုိဘဏ္ ဥကၠဌ၊ ဒု ဥကၠဌ၊ အားလုံး ဒါရုိက္တာေတြ အထိ၊ အဲဒါေတြက စစ္ဗိုလ္ေတြ၊ ဘယ္အရပ္သားက ေမးခြန္း မရွိဘူး။ သူတို႔လုပ္ခ်င္တာ လုပ္ဖုိ႔အတြက္ create လုပ္ထားတာ။ အခု ၂၀၀၈ ျဖစ္သြားရင္ေတာ့ ဥပေဒအရကုိ ၿပီးသြားၿပီ။ သူတုိ႔က ဥပေဒအရ ကုိင္ေတာ့မွာ။

ဦးသန္းလြင္ထြန္း ။ ။ အဲဒီေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ ႔ စီးပြားေရးအေျခအေန တုိင္းျပည္သာယာ၀ေျပာမႈ အေျခအေနေတြက ဦးေမာ့လာမယ့္ အေျခအေနမရွိဘူးဆုိတဲ့ သေဘာေပါ့။

ဦးစိန္ေဌး ။ ။ ဒီအတုိင္းေတာ့ ဘယ္လုိမွ ဦးေမာ့ မလာႏုိင္ဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ဒါကုိ အခုနစကား ျပန္ေကာက္မယ္ ဆုိရင္ ေဘာဂေဗဒ စကားနဲ႔ ေျပာမယ္ဆုိရင္ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ေနာက္ပုိင္းကေန ေစ်းကြက္စီးပြားေရးနဲ႔ သြားခဲ့တာ ႏွစ္ ၂၀ ရွိလာ ပါၿပီ။ အခုဆုိ ၂၁ ႏွစ္ေတာင္ ေျပာလုိ႔ရတယ္။ ၂၁ ႏွစ္အတြင္းမွာ တုိင္းျပည္အတြက္ စီးပြားေရး ေပၚလစီအေနနဲ႔ပဲ ၾကည့္ၾကည့္၊ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈနဲ႔ဘဲၾကည့္ၾကည့္။ ႏုိင္ငံျခားကလာတဲ့ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈ၊ ျပည္တြင္းရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံ (ဘတ္ဂ်က္) ကုိဘဲ ၾကည့္ၾကည့္ အမ်ားျပည္သူတုိင္းျပည္အတြင္းမွာ ရွိေနတဲ့ လယ္ယာက႑မွာ ဘယ္ေလာက္ဦးစားေပးသလဲ။ ေပၚလစီအရ လုံး၀ ဦးစားမေပးဘူး။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ကုန္သြယ္ေရးမွာ ၾကည့္ပါ။ ေနရာတုိင္းမွာ ဘဏ္လုပ္ငန္းၾကည့္ၾကည့္၊ ပုိ႔ေဆာင္ ဆက္သြယ္ေရးၾကည့္ၾကည့္ အားလုံး လုပ္ငန္းေတြမွာ စစ္တပ္က လက္၀ါးႀကီးအုပ္ထားတယ္။ ေျပာခ်င္တာက သူနဲ႔ ေပါင္းစပ္ မွ ရေတာ့မယ္။ ေဘာဂေဗဒ စကားနဲ႔ ေျပာရင္ ဗမာျပည္မွာ level plays field မရွိဘူး - သာတူညီမွ် မရွိဘူး။ ေဘာလုံးစကား နဲ႔ ေျပာလုိ႔ရွိရင္ အဲဒီ ကြင္းထဲမွာ ဟုိဘက္ဒီဘက္ ၁၁ ေယာက္ ကန္ရတာ မဟုတ္ဘူး။ ဒုိင္းလူႀကီး၊ လုိင္းစမင္း ေရာ ေဘာလုံးေကာက္ေရာ အားလုံးက စစ္တပ္သေဘာမ်ဳိးနဲ႔ ၀င္ေရာက္ခ်ယ္လွယ္ေနတဲ့အခါ ဒီ ပုံစံအတုိင္း သြားရင္ ပုိဆုိးပါ လိမ့္မယ္။ ဒါေၾကာင့္မုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔က ဒီ စနစ္ပုံစံနဲ႔ သြားရင္ မရႏုိင္ဘူး။ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ ကလည္း so-called မည္ကာမတၱ ျဖစ္ေနေတာ့ ေစ်းကြက္စီးပြားေရးစနစ္ကုိ ျပန္ၿပီး ပီျပင္ေအာင္လုပ္ဖုိ႔ လုိတယ္။ ဗမာျပည္က သံယံဇာတ ေပါတယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း စနစ္က မွားေတာ့ လူထုက ဆင္းရဲေနတာ။ သဘာ၀ဓါတ္ေငြ႔ေတြ ထုတ္ေရာင္းေနတာ ေဒၚလာ သန္း ၃၀၀၀ ေလာက္ ၀င္ေနတယ္။ ဘာလုိ႔ လူထုက ဆင္းရဲသလဲဆုိတာ အခုန ေျပာခဲ့တယ္၊ တုိင္းျပည္မွာရွိေနတဲ့ စီးပြားေရးစနစ္ကုိ အေကာင္အထည္ေဖာ္မႈ mismanagement of economy အဲဒါ မွားလုိ႔ ဒီအတုိင္းသာ သြားရင္ေတာ့ ပုိဆုိးပါလိမ့္မယ္။ ဒါေပမဲ့ ျပင္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ အခ်ိန္မီပါတယ္။ ဒီသေဘာကုိ က်ေနာ္တုိ႔ ဆုိလုိျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG