သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အေမရိကန္ေၾကာင့္ စစ္အစုိးရ မူ၀ါဒ ေျပာင္းလဲလာမလား?


ႏုိဝင္ဘာလ ၃ ရက္ နဲ႔ ၄ ရက္ အတြင္း ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ အေမရိကန္ႏုိင္ငံ လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ကာ့တ္ ကမ္းဘဲလ္ (Kurt Campbell) ဦးေဆာင္တဲ့ အဆင့္ျမင့္ကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ သြားေရာက္လည္ပတ္ခဲ့ၿပီး စစ္အစုိးရ ေခါင္းေဆာင္မ်ား နဲ႔ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ တုိ႔ကုိ ေတြ႔ဆုံခဲ့ပါတယ္။ ဒီ ကုိယ္စားလွယ္မ်ားရဲ ႔ အဓိကရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံေရး အေျခအေန တုိးတက္ေျပာင္းလဲေရး၊ ျပႆနာမ်ား ေျပလည္ေျဖရွင္းေရးအတြက္ ေစ့စပ္ေဆာင္ရြက္ေပးဖုိ႔ အတြက္ အခ်က္အလက္ စုေဆာင္းဖုိ႔ သြားေရာက္ျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားပါတယ္။ ဒီလုိလုပ္ေဆာင္ျခင္းက သမၼတ ဘရက္ အုိဘားမား (Barack Obama) အစုိးရ တက္လာခဲ့ၿပီးေနာက္ ျမန္မာျပည္အေပၚ ထားရွိတဲ့ မူဝါဒသစ္ရဲ ႔ ဒုတိယေျခလွမ္းလုိ႔ ေျပာႏုိင္ပါတယ္။ ပထမေျခလွမ္းကေတာ့ ျမန္မာစစ္အစိုးရ ကုိယ္စားလွယ္မ်ား အေမရိကန္ႏုိင္ငံ နယူးေယာက္ (New York) ၿမိဳ ႔ ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံ (UN General Assembly) ကုိ လာေရာက္တက္ေရာက္စဥ္ အေမရိကန္အစုိးရ ကုိယ္စားလွယ္မ်ား နဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ရခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။

ေျပာင္းလဲလာတဲ့ အေမရိကန္အစုိးရ နဲ႔ စစ္အစုိးရတုိ႔ရဲ ႔ မူဝါဒ၊ ဆက္ဆံေရးအေျခအေနကုိ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က ဝါရွင္တန္ အေျခစုိက္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာ့အေရးလႈပ္ရွားမႈအဖြဲ႕ (US Campaign for Burma) ရဲ႕ မူဝါဒေရးရာ ၫႊန္ၾကားေရးမႉး ဦးေအာင္ဒင္ နဲ႔ ျမန္မာ့အေရးေလ့လာသုံးသပ္ေနသူ ဦးေအာင္သူၿငိမ္း တုိ႔ကုိ ဆက္သြယ္ေမးျမန္း ေဆြးေႏြး သုံးသပ္ တင္ျပထားပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ က်ေနာ္ ပထမဦးဆုံး စဥ္းစားမိတာက ျမန္မာစစ္အစိုးရက တခ်ိန္တုန္းက ျပည္ပေျပာတာကုိ ဂရုမစုိက္ဘဲ ျပည္တြင္းကေပၚထြက္လာတဲ့ ေဆြးေႏြးမႈမ်ဳိး homegrown process ျဖစ္ရမယ္ဆုိၿပီး ေျပာဆုိခဲ့ၿပီမွ အခုအခါမွာ ဘာျဖစ္လို႔ ျပည္ပရဲ ႔ သေဘာထားကုိ လက္ခံဖုိ႔ စစ္အစုိးရက ဆုံးျဖတ္လာတာလို႔ ထင္ပါသလဲ။ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး US Campaign for Burma ဒါရုိက္တာ ကုိေအာင္ဒင္ က စေျပာပါခင္မ်ား။

ဦးေအာင္ဒင္ ။ ။ က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံ ဒီမုိကေရစီလႈပ္ရွားမႈႀကီးက ႏွစ္ (၂၀) လည္းေက်ာ္ခဲ့ၿပီ။ အခုအခ်ိန္ အထိ စစ္အစိုးရရဲ ႔ အုပ္စုိးမႈနဲ႔ ၾကမ္းၾကဳတ္ရက္စက္မႈေတြကုိ ရပ္တန္႔လို႔မရႏုိင္ေသးဘူး။ ဒီအခ်ိန္မွာ အေမရိကန္ အစိုးရ အေနနဲ႔ နည္းလမ္းေပါင္းစံုနဲ႔ ဝင္ေရာက္ေျဖရွင္းတဲ့ေနရာမွာ အခုဆုိရင္ ပုံစံသစ္တမ်ဳိး ဖန္တီးၿပီး ႀကိဳးစားတာျဖစ္တယ္။ ဒီအတြက္ လက္ရွိ စီးပြားေရးပိတ္စုိ႔မႈကို ဆက္လွ်က္ကိုင္တြယ္ထားမယ္၊ သုိ႔ေသာ္လည္း နဝတနဲ႔ ဆက္ဆံၿပီးေတာ့ တိုးတက္မႈ ရွိရင္ရွိသလို အျပဳသေဘာတုန္႔ျပန္ၿပီး တုိးတက္မႈမရွိဘူးဆုိရင္ ပုိၿပီးေတာ့ အေရးမႈေတြ လုပ္မယ္ေပါ့။ အဲဒီလုိ နည္းနဲ႔ သူတုိ႔ ဝင္ေရာက္ႀကိဳးပမ္းၾကတာပါ။ ဆုိေတာ့ တကယ့္တကယ္ေတာ့ ႏုိင္ငံတကာ မိသားစုႀကီးတခုလုံးက ျပည္တြင္း က အလုိအေလွ်ာက္ျဖစ္လာမယ့္ အခုနေျပာတဲ့ homegrown process ကုိပဲဲ အားေပးၾကတာပါ။

အဲဒီလုိ home grown process ျဖစ္ဖုိ႔က အတိုက္အခံ ဒီမုိကေရစီအင္အားစုမ်ား နဲ႔ နအဖၾကား ေစ့စပ္ၫွိႏႈိင္းမႈရွိမွ ဒီလုိ homegrown process ကုိ ေမွ်ာ္လင့္လို႔ ရမွာျဖစ္တယ္။ အခု အေမရိကန္ရဲ ႔ အခန္းက႑က အဲသလုိမ်ဳိး homegrown process ျဖစ္လာဖုိ႔အတြက္ နအဖ နဲ႔ အတိုက္အခံအင္အားစုၾကား ေဆြးေႏြးၫိွႏႈိင္းေပးတဲ့ သေဘာျဖစ္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ နအဖအစုိးရကေရာ ကုလသမဂၢ (United Nations) ကုိ လက္မခံဘူး၊ အာဆီယံ (ASEAN) လည္း အႀကိမ္ႀကိမ္ လက္မခံဘူးဆုိတာ ေပၚလြင္ထင္ရွားပါတယ္။ အေမရိကန္ၾကေတာ့ လက္ခံမယ္လို႔ ဘာလို႔ ဆုံးျဖတ္လာတယ္ လို႔ ထင္ပါသလဲ ကုိေအာင္သူၿငိမ္း ေဆြးေႏြးပါ။

ဦးေအာင္သူၿငိမ္း ။ ။ အေမရိကန္နဲ႔ အခုလက္ရွိ အဆင့္ျမင့္ သံကုိယ္စားလွယ္ေတြ ေဆြးေႏြးၾကတဲ့ကိစၥမွာ က်ေနာ္ စဥ္းစား ၾကည့္ေတာ့ နဝတ/နအဖ စစ္အစိုးရဖက္ကလည္း မက္လံုးေတြ ရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ အေမရိကန္လုိ အင္အားႀကီး ႏုိင္ငံတခုနဲ႔ ေျပလည္ခ်င္ပါတယ္။ ေနာက္တခုၾကေတာ့ အခုလက္ရွိ စီးပြားေရးပိတ္စုိ႔မႈေတြမွာ စစ္အစုိးရက အထူး ခက္ခဲ တာက ဒီ ေငြေပးေငြယူ ရွင္းတမ္းကိစၥေတြ၊ ဘဏ္ကိစၥေတြ။ ေနာက္တခါၾကေတာ့ လက္ရွိ ေငြလွယ္ႏႈန္း (exchange) တဲ့ ကိစၥေတြမွာ ျပႆနာရွိေနပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အနည္းဆုံးက အေမရိကန္နဲ႔ ေျပလည္ရင္း ဒီလုိ ခုနလုိ ကိစၥေတြ ေက်ာ္လႊား ႏုိင္မယ္လို႔ သူတုိ႔ ယူဆႏုိင္တာလည္း ရွိႏုိင္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တဖက္ကလည္း အေမရိကန္အစိုးရ ေတာင္းဆုိထားတဲ့ ဥပမာ ေဒၚစု နဲ႔ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသမားမ်ား လြတ္ေျမာက္ေရး၊ ေနာက္တခုက ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးပြဲ တကယ္ ျဖစ္လာေရး စသျဖင့္ ေပါ့။ အဲဒါကေတာ့ စစ္အစုိးရဘက္က လုိက္ေလ်ာႏိုင္ဖို႔ ေလာေလာဆယ္ ခက္လိမ့္မယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဟုတ္ကဲ့ ေစာေစာက ေျပာတဲ့အထဲမွာ စစ္အစုိးရရဲ ႔ အက်ဳိးစီးပြား သူတုိ႔ရဲ ႔ interest ကေတာ့ သူတို႔ စီးပြားေရးအားျဖင့္ ပိတ္ဆို႔ခံေနရတဲ့အတြက္ နစ္နာတယ္ ဒါကို ေျပလည္ေစခ်င္တာ ပထမေပါ့။ ဆိုေတာ့ အေမရိကန္ဘက္ က ၾကည့္မယ္ဆုိရင္လည္း အေမရိကန္က ဒီကိစၥ ျမန္မာ့အေရးမႈဝါဒ ေျပာင္းဖုိ႔ စဥ္းစားတာဟာ သမၼတ အုိဘားမား အစုိးရ အေနနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံကုိ တရုတ္ရဲ ႔ စက္ကြင္းထဲကုိ သိပ္မေရာက္ေစခ်င္တာရယ္၊ တခါ ေျမာက္ကိုးရီးယား နဲ႔ ေပါင္းၿပီးေတာ့ ႏ်ဴကလီယားလက္နက္ေတြ ထုတ္လုပ္လာတာမ်ဳိး မျဖစ္ေစခ်င္ဘူး ဆႏၵကုိ မၾကာခဏ သူတို႔ ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ အေမရိကန္ကလည္း သူတုိ႔အက်ဳိးစီးပြားကိုသာ အဓိက ထားၿပီးေတာ့ ဒီလမ္းစဥ္ကုိ ထြင္လာတယ္လို႔ က်ေနာ္ျမင္မိပါတယ္။ ကုိေအာင္ဒင္ အဲဒါ မွန္ပါရဲ ႔လား။

ဦးေအာင္ဒင္ ။ ။ သူ႔ အက်ဳိးစီးပြား တစံုတရာေတာ့ ရွိမွာဘဲ။ ဒါက ေသခ်ာပါတယ္။ သုိ႔ေသာ္လည္း က်ေနာ္ေျပာႏုိင္တာက တရုတ္အစုိးရရဲ ႔ လႊမ္းမုိးမႈဆီကေန နအဖ ကုိ ဆြဲထုတ္ဖုိ႔ ဘာညာဆိုတဲ့ အေတြးအေခၚမ်ဳိးက မဟုတ္ေလာက္ဘူး ထင္ပါ တယ္။ ဘာလို႔ဆုိေတာ့ အေမရိကန္အစိုးရကုိယ္တုိင္က တရုတ္အစိုးရနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈကို နည္းမ်ဳိးစုံ အခ်က္အလက္ အေျခအေနေပါင္းစုံနဲ႔ ႀကိဳးစားေနရတာပါ။ အခုဆုိရင္ တရုတ္အစုိးရဟာ အေမရိကန္အစုိးရရဲ ႔ အႀကီးမားဆုံးေသာ အေၾကြးရွင္ျဖစ္တယ္။ ေနာက္ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ကုန္သြယ္မႈမွာလည္း တဖက္ေစာင္းနင္း ျဖစ္ေနတာရွိတယ္။ တရုတ္ေငြေၾကး ကုိလည္း အဆမတန္ ျမွင့္ထားတာ ရွိတယ္။ ေနာက္တခါ အီရန္ျပႆနာ၊ အီရတ္ျပႆနာ နဲ႔ ႏုိင္ငံတကာ အေရးအခင္း ေတြမွာ အေမရိကန္အစိုးရက တရုတ္အစုိးရရဲ ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈကုိ ေတာင္းဆုိေနရတဲ့ အပို္င္းေတြရွိတယ္ဆိုေတာ့ ျမန္မာစစ္အစိုးရကုိ တရုတ္အစုိးရ လက္ထဲက ဆြဲထုတ္ဖို႔ ရည္ရြယ္ခ်က္တခုတည္းနဲ႔ ျမန္မာ့အေရးကိစၥကုိ ဝင္ေရာက္ စြက္ဖက္တာ မဟုတ္ပါဘူး။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ေျမာက္ကုိးရီးယား နဲ႔ ႏ်ဴးကလီးယား မဟာမိတ္ကိစၥ ...

ဦးေအာင္ဒင္ ။ ။ ဒါကေတာ့ ေသခ်ာေပါက္ပါပဲ။ ေျမာက္ကုိးရီးယား နဲ႔ နအဖ ပုိၿပီး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္သြားမွာ။ အထူးသျဖင့္ ေျမာက္ကုိးရီးယား အကူအညီနဲ႔ ျမန္မာစစ္အစုိးရမွာ အႏုျမဴလက္နက္ေတြ ပုိင္ဆုိင္သြားမွာ။ ဒါကေတာ့ အဓိက ပူပန္ပါ လိမ့္မယ္။ ဒါကေတာ့ သူတုိ႔မဟုတ္ဘူး က်ေနာ္တုိ႔လည္း ပူတာပဲဲ။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ေျမာက္ကုိးရီးယား ႏ်ဴကလီးယား လက္နက္ပုိင္ဆိုင္ေတာ့ ေျမာက္ကိုးရီးယားမွာ ျဖစ္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥေတြက ဘယ္သူမွ ဂရုမစိုက္တဲ့အေနအထား ျဖစ္ၿပီးေတာ့ ကင္မ္ဂ်ဳန္အီ (Kim Jong-Il) ႏ်ဴကလီးယားလက္နက္ေတြ မသုံးေရးကုိဘဲ ဝုိင္းၿပီး စုိးရိမ္ပူပန္ေနၾကတယ္။ ဒါကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔အစ ပူတဲ့ကိစၥပါဘဲ။ ဒါေပမဲ့ အေရးႀကီးတဲ့တခ်က္က ပါတီတခု အားၿပိဳင္မႈကလည္း အဓိကက်တဲ့ အခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ သူတုိ႔ ဒီမုိကရက္တစ္ပါတီ အစုိးရ တက္လာတယ္၊ ဒီမုိကရက္တစ္ပါတီကပဲ ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္မွာ လႊမ္းမုိးထားတယ္။

သူတို႔က ေရွ ႔မွာ သမၼတ ဘုရွ္ (Bush) နဲ႔ ရီပတ္ဘလင္ကန္လႊတ္ေတာ္ ရွစ္ႏွစ္ သက္တမ္းအတြင္းမွာ မေအာင္ျမင္ခဲ့တာ ေတြကုိ သူတို႔လက္ထက္မွာ ေအာင္ျမင္ခ်င္တဲ့ အတုိင္းအတာလည္း ရွိပါတယ္။ အဲဒီအခါက်ေတာ့ နည္းလမ္းတခုေျပာင္းၿပီး ႀကိဳးစားၾကည့္တာလည္း ပါတယ္။ ေနာက္တခုက်ေတာ့ အာဆီယံႏုိင္ငံမ်ားအပါအဝင္၊ တရုတ္အပါအဝင္ ျမန္မာ့အိမ္နီးခ်င္း ႏုိင္ငံမ်ားရဲ ႔ အတူတကြ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈကုိ ေတာင္းဆုိတဲ့အခါမွာ လြန္ခဲ့တဲ့ ရွစ္ႏွစ္ က မရရွိခဲ့ဘူး။ အဲဒီလုိ မရခဲ့တဲ့ အထဲမွာ အဓိကအခ်က္တခ်က္ကေတာ့ sanction နဲ႔ engagement ဆုိၿပီးေတာ့ လမ္းႏွစ္လမ္း ကြဲျပားမႈေပါ့။ အခု အေမရိကန္ အစုိးရက အခု sanction ေရာ engagement ႏွစ္ခုစလုံးကုိ တြဲသုံးၿပီးေတာ့ ဒီ အာဆီယံနဲ႔တကြ အိမ္နီးခ်င္း ႏုိင္ငံေတြကို ဖိတ္ေခၚလိုက္တာပဲဲ။ အရင္တုန္းက အေမရိကန္အစုိးရက နအဖကုိ စကားမေျပာလို႔ အျပစ္တင္ၾကတဲ့ ႏုိင္ငံ ေတြ အခုက်ေတာ့ ဘယ္လုိလုပ္မလဲ။ အေမရိကန္က တုိက္ရုိက္စကားေျပာေနၿပီ။ ဒီအခ်ိန္မွာ အေမရိကန္ နဲ႔ အာဆီယံ အပါအဝင္ အိမ္နီးခ်င္းႏုိင္ငံမ်ား ျမန္မာ့အေရး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈက ပုိၿပီးတုိးတက္လာမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနရတာဘဲ။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ က်ေနာ္ စဥ္းစားမိတာက အေမရိကန္အစိုးရ interest လည္းပါတယ္ - သူတို႔အက်ဳိးစီးပြား။ တခါ ျမန္မာ စစ္အစုိးရကလည္း သူတုိ႔ အက်ဳိးစီးပြားပါလို႔ ဒီ ဆက္ဆံေရးလမ္းေၾကာင္း ေပၚလာတယ္ဆုိတာကေတာ့ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ျငင္းစရာမရွိဘူးလို႔ ထင္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ျမန္မာျပည္သူေတြရဲ ႔ အက်ဳိးစီးပြားဆုိတာ ေပၚထြက္လာႏုိင္သလား။ ဒါ အကၡရာ သခၤ်ာ အီေကြးရွင္း (equation) နဲ႔ ေျပာရရင္ အေမရိကန္အက်ဳိးစီးပြား + စစ္အစုိးရအက်ဳိးစီးပြား = ျမန္မာႏုိင္ငံ အက်ဳိးစီးပြား ဆုိတဲ့ ေဖာ္ျမဴလာ (formula) မ်ဳိး ျဖစ္လာႏုိင္မလား။ ကိုေအာင္သူၿငိမ္း ဘယ္လုိသေဘာရပါသလဲ။

ဦးေအာင္သူၿငိမ္း ။ ။ အဲဒါကေတာ့ က်ေနာ္ထင္တာက စစ္အစုိးရက ဘယ္ေလာက္ အေျမာ္အျမင္ရွိသလဲဆိုတာနဲ႔ ဆုိင္တယ္ ထင္ပါတယ္။ ဥပမာအားျဖင့္ အခုလက္ရွိ အေမရိကန္က စီးပြားေရးပိတ္ဆို႔မႈကုိ မရုပ္ေပမဲ့ ျဖစ္လာႏုိင္တဲ့ အလားအလာက လူသားခ်င္း စာနာတဲ့ အကူအညီေတြ တုိင္းျပည္ထဲကုိ တုိးေပးႏိုင္တဲ့ အေနအထားေတြ ရွိလာႏုိင္တယ္လို႔ က်ေနာ္ ထင္ပါ တယ္။ ဥပမာ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ လူသားခ်င္းစာနာမႈ သဘာဝ ကပ္ေဘးကယ္ဆယ္ေရး ဒီလုိကိစၥေတြမွာ တုိးလုပ္ႏုိင္ မယ္ ဆုိရင္ေတာ့ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးေရး တုိက္ရုိက္ျဖစ္မလာသည့္တုိင္ က်ေနာ္တုိ႔ တုိင္းျပည္က လူထုေတြအတြက္ေတာ့ တနည္းတဖံု အက်ဳိးရွိလာမယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ စာနာမႈ အေထာက္အပံ့ပုိင္း။ ဒီမုိကေရစီ ေဖာ္ေဆာင္ေရးအတြက္ ဘယ္ေလာက္အေထာက္အကူ ျဖစ္လာႏုိင္စရာ ရွိပါသလဲ။

ဦးေအာင္ဒင္ ။ ။ က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ အခုနေျပာသလုိ အေမရိကန္ႏုိင္ငံ အက်ဳိးစီးပြားတစုံတရာ ပါတယ္ဆုိဦးေတာ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ ႔ မူလရည္ရြယ္ခ်က္ေတြက အခုထိ မေပ်ာက္ပါဘူး။ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြ လႊတ္ေပးရမယ္၊ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးပြဲေတြ လုပ္ရမယ္၊ အၾကမ္းဖက္မႈေတြကို ရပ္တန္းကရပ္ၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံေရးျပႆနာေတြကုိ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ေျဖရွင္းရမယ္စတဲ့ မူလရည္ရြယ္ခ်က္ေတြက အခုထိ မေပ်ာက္ဘူး။ မေပ်ာက္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ နအဖစစ္အုပ္စုနဲ႔ စကား ေျပာသည့္တုိင္ ဒီ ဦးတည္ခ်က္ေတြကို ဆုပ္ကုိင္ထားၿပီး ဆက္လက္စကားေျပာမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္မို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္ ဒီ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးမႈေတြဟာ တကယ္က်ေတာ့ ျမန္မာလူထု အက်ဳိးစီးပြား ပုိၿပီးေတာ့ ဦးတည္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဒီေတာ့ ျမန္မာစစ္အစုိးရရဲ ႔ ဒီလုိ ျပႆနာေျပလည္ေစခ်င္တဲ့ဆႏၵကေရာ ဘယ္ေလာက္ျပင္းျပင္းျပျပ ရွိတယ္လို႔ ထင္ပါသလဲ ကုိေအာင္သူၿငိမ္း political will.

ဦးေအာင္သူၿငိမ္း ။ ။ အခုအခ်ိန္ထိ ျမင္ရသေလာက္က political will က ေတာ္ေတာ္နည္းေသးတယ္လို႔ က်ေနာ္ သုံးသပ္ပါ တယ္။ ဘာျဖစ္လုိလဲဆုိေတာ့ အခုလက္ရွိ လာမယ့္ႏွစ္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္မယ္လုိ႔ ေျပာတယ္။ တကဲ့တကယ္က်ေတာ့ ဒီလုိ liberalization လုိ႔ ေခၚတဲ့ လြတ္လပ္ပြင့္လင္းမႈေတြ လုပ္လာတဲ့ အေနအထားေတြ မေတြ႔ရေသးဘူး။ ေနာက္တခု က်ေနာ္ စုိးရိမ္မိတဲ့အခ်က္က က်ေနာ္တုိ႔ တုိင္းျပည္အတြင္းမွာ ဒီ စစ္အစုိးရေခါင္းေဆာင္ပုိင္းေတြက ဘယ္လို စဥ္းစားတာ တခ်က္ထားေပါ့ ဒီ ဗ်ဳရုိကေရစီပုိင္း၊ တရားဥပေဒ စိုိးမုိးမႈအပုိင္း၊ က်န္တဲ့ က႑ေပါင္းစုံ အဲဒါေတြက ခြ်တ္ၿခံဳက်သလုိ ျဖစ္ေန ပါတယ္။ အဲဒီလုိ အေနအထားမွာ တုိင္းျပည္မွာ ေရွ ႔ေလွ်ာက္လည္း စုိးရိမ္စရာ အေနအထားရွိတယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ က်ေနာ္ေနာက္ေမးခ်င္တဲ့အခ်က္ကေတာ့ ကုိေအာင္ဒင္ အခု ကာ့တ္ ကမ္းဘဲလ္ နဲ႔ စေကာ့မာရွယ္ တုိ႔ရဲ ႔ ခရီးစဥ္က လက္တေလာ ေပၚထြက္ႏုိင္တဲ့ အက်ဳိးစီးပြား ျမင္မိပါသလား။ ဘယ္လိုရလဒ္ေကာင္းမ်ဳိး ေပၚထြက္လာမယ္ ထင္ပါသလဲ။

ဦးေအာင္ဒင္ ။ ။ ရလဒ္ကေတာ့ က်ေနာ္ မျမင္မိေသးပါဘူး။ အခု ဒီခရီးစဥ္မွာ အေမရိကန္ကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႔က နအဖဘက္ က ေျပာခ်င္တာလုိခ်င္တာေတြကို နားေထာင္ျဖစ္သလို၊ တဘက္က ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ နဲ႔ အတိုက္အခံ အင္အားစုမ်ား ဘက္က ဘာေတြလုိခ်င္သလဲ၊ ဘာေတြ ေပးႏုိ္င္သလဲ၊ ဘာေတြ ကမ္းလွမ္းႏုိင္သလဲ ဆုိတာေတြ နားေထာင္ၾကမွာပါ။ အဲဒီ အေပၚကုိ ၾကည့္ၿပီးမွ ဒီႏွစ္ဖက္ၾကား ဝင္ၿပီးေတာ့ ဘယ္လုိၫွိႏႈိင္းလို႔ ရမလဲဆုိတဲ့ အေျဖတခုကို သူတုိ႔ျပန္လာၿပီးမွ ေဆြးေႏြး ၾကမွာပါ။ ဆုိေတာ့ လက္တေလာ ရလဒ္အေနနဲ႔ ထူးထူးျခားျခား မျမင္ပါဘူး။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ကုိေအာင္သူၿငိမ္း က လက္တေလာရလဒ္ ေပၚထြက္လာႏုိင္မယ္လို႔ ျမင္မိပါသလား။

ဦးေအာင္သူၿငိမ္း ။ ။ ကုိေအာင္ဒင္ နဲ႔ က်ေနာ္ သေဘာတူပါတယ္။ က်ေနာ္ထင္တာကေတာ့ ေရွ ႔ေလွ်ာက္သြားမယ့္ လုပ္ငန္းစဥ္နဲ႔ အစဦးဆုံး ခရီးစဥ္တခုလုိ႔ ထင္ပါတယ္။ ေနာက္တခုၾကေတာ့ ဆင္းသြားရင္ လမ္းျဖစ္တယ္ဆုိတဲ့အတုိင္း အေမရိကန္က အင္အားႀကီးႏုိင္ငံတခု ျဖစ္တဲ့အတြက္ သူက ၾသဇာအရ၊ ေနာက္တခု လုပ္ပုိင္ခြင့္အရ ပိုသာႏုိင္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ဆုိေတာ့ အခုအခါမွာေတာ့ စစ္အစုိးရက သူတုိ႔ရဲ ႔ လမ္းျပေျမပံုအတုိင္း ဆက္ၿပီးေတာ့ သြားမယ့္ သေဘာေပါ့။ အဲဒါကုိ ဟန္႔တားႏုိင္စရာ အေၾကာင္းမရွိဘူးလား။ အခု အေမရိကန္သြားေနတဲ့ ခရီးစဥ္မွာ။

ဦးေအာင္ဒင္ ။ ။ က်ေနာ္ထင္တာက အခုန ဦးေက်ာ္ဇံသာ ေျပာတဲ့ေမးခြန္းမွာ နအဖမွာ political will ဘယ္ေလာက္ ရွိသလဲ ဆုိတာ။ က်ေနာ္က political will ထက္ နအဖ အက်ပ္အတည္းဆုိတာကုိ ပိုၿပီျမင္တယ္။ နအဖမွာ ႏုိင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး၊ လူမႈေရး အကုန္လုံးက အက်ပ္အတည္းျဖစ္ေနတယ္။ ဒီလုိ အတုိင္းအတာမွာ နအဖ ထဲမွာ ရွိတဲ့ အက်ပ္အတည္းက ပုိ ႀကီးမားပါတယ္။ ဒီ အက်ပ္အတည္းႀကီးမားမႈေၾကာင့္ အခုလိုမ်ဳိး အေမရိကန္အစိုးရနဲ႔ စကားေျပာဖုိ႔ စၿပီးေတာ့ ကမ္းလွမ္း လာတာ ျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ျမင္တယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ အေမရိကန္အစုိးရက သေဘာထားေျပာင္းၿပီးေတာ့ ေစ့စပ္ေဆြးေႏြးမႈနဲ႔ စီးပြားေရးပိတ္စုိ႔မႈ ပူးတြဲက်င့္သုံးမယ္။ အခုလုိ ခရီးစဥ္ကေန ႏွစ္ဖက္စလုံးရဲ ႔ လုိအပ္ခ်က္ေတြ ႏွစ္ဖက္စလုံးက ျပန္ေပးႏုိင္ တာေတြကုိ နားေထာင္ၿပီးေတာ့ ဒီၾကားထဲမွာ သူကတခါ ဒီလုိအေျပာင္းအလဲေတြ ျဖစ္ေပၚလာေရး၊ ႏွစ္ဖက္မွာ သေဘာ တူညီတဲ့ ရလဒ္ရရွိေရးအတြက္ သူ႔႔ဘက္က ထပ္ၿပီးေပးႏုိင္တာေတြ ထပ္ေပါင္းၿပီးေတာ့ ေဆြးေႏြးမယ္ဆုိရင္ေတာ့ အေျဖတခု ရေကာင္းရႏုိင္မယ္။ ဒါေပမဲ့ အခုခ်က္ခ်င္း ဝုန္းဒုိင္းရမယ္ အေျဖေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ ကာလတခုအတြင္းမွာ အေျဖရေကာင္း ရႏုိင္မွာေပါ့။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ လမ္းျပေျမပုံအတုိင္းေတာ့ ခရီးဆက္ေနမယ္ေပါ့။

ဦးေအာင္ဒင္ ။ ။ အားလုံးကေတာ့ နအဖကုိ လမ္းျပေျမပုံကို သြားခ်င္ရင္သြား။ သြားဖုိ႔အတြက္ လုိအပ္တဲ့အခ်က္အလက္ ေတြက ဒါေတြျဖစ္တယ္၊ ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္မယ္ဆုိရင္ ေရြးေကာက္ပြဲကုိ ႏုိင္ငံတကာ စံၫႊန္းစံႏႈန္းေတြအတုိင္း လုပ္မွ ေရြးေကာက္ပြဲကုိ အသိအမွတ္ျပဳမယ္။ အဲဒီအတြက္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြကုိ လြတ္ေပးရမယ္၊ ဒီမုိကေရစီ အင္အားစု မ်ား၊ အတုိက္အခံအင္အားစုမ်ားကို ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ခြင့္ေပးရမယ္၊ (ဖြဲ႔စည္းပုံျပင္ဖုိ႔ကိစၥကေရာ)။ အဲဒီမွာ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ ေပးဖုိ႔ ဆုိရာမွာ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ဖုိ႔ ဖိတ္ရုံတင္မကဘူး ေရြးေကာက္ပြဲဝင္ဖုိ႔အတြက္ လုိအပ္တဲ့ အေျခအေနေတြကုိ ဖန္တီး ေပးရမယ္။ ဒါကေတာ့ ဖြဲ႔စည္းပုံအေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးအတြက္ ေဆြးေႏြးၫွိႏႈိင္းဖို႔အတြက္ ဝင္ေျပာတာပါ။ ဒါေတြ အားလုံး ပါမွ ေရြးေကာက္ပြဲကုိ အသိအမွတ္ျပဳမယ္ဆုိေတာ့ သူဘာသာ လမ္းျပေျမပုံကုိ ဆက္သြားခ်င္တယ္ျဖစ္ျဖစ္ ဒီလမ္းျပ ေျမပုံကုိ အသိအမွတ္ျပဳခံရေရး အတြက္ဆုိရင္ ဒီေတာင္းဆုိခ်က္ေတြကုိ ျဖည့္ဆည္းႏုိင္မွ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။

ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ကုိေအာင္သူၿငိမ္းရဲ ႔ မွတ္ခ်က္ကုိလည္း ၾကားခ်င္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ စစ္အစုိးရနဲ႔ အခ်ိန္ယူၿပီးေတာ့ ၫိွရဦး မယ္ဆုိရင္ ဒီၾကားမွာ စစ္အစုိးရက သူတုိ႔ လမ္းျပေျမပုံကုိ သူတုိ႔ စိတ္တုိင္းက်ခင္းၿပီး ဆက္လက္သြားႏုိင္မယ့္ အေျခအေန ရွိေနပါသလား။

ဦးေအာင္သူၿငိမ္း ။ ။ တခုေတာ့ ရွိပါတယ္ အခု လမ္းျပေျမပံုဆုိတာက သူတို႔ တပ္မေတာ္တခုလုံး၊ တပ္မေတာ္တခုလုံး မဟုတ္ဘူးဆိုရင္ေတာင္ ထိပ္ပိုင္း စစ္ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေတြအမ်ားၾကားထဲမွာ သေဘာတူေနတဲ့ ထြက္ေပါက္မ်ဳိး ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ အဲဒီေတာ့ လမ္းျပေျမပုံအတိုင္း ဆက္သြားဖုိ႔ မ်ားတယ္လို႔ က်ေနာ္သုံးသပ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တခုရွိႏုိင္တာက ျပင္ပက ဖိအားေၾကာင့္ျဖစ္ေစ၊ အထဲမွာ ေျပလည္သြားလုိ႔ျဖစ္ေစ ဒီလမ္းျပေျမပံုမွာ ပုိၿပီးေတာ့ ေပ်ာ့ေပ်ာင္းတဲ့ ပုိၿပီးေတာ့ တနည္းတဖုံျပင္ဆင္ထားတဲ့ modification လုပ္ထားတဲ့ပုံစံမ်ဳိး ျဖစ္လာႏုိင္တယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG