သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းမႈ အားနည္း


ကမၻာႀကီး ပူေႏြးလာမႈေတြက တဆင့္ ရာသီဥတု ေဖာက္ျပန္လာတဲ့ ဆုိးက်ဳိးေတြကုိ ပိုၿပီး ရင္ဆုိင္ေနၾကရတာမို႔ ဒီကိစၥကို အေရးအႀကီးဆုံး အဆင့္မွာ ထားၿပီး ေဆြးေႏြး အေျဖရွာၾကဖို႔ ၀ုိင္း၀န္း ႀကိဳးပမ္းေနၾကပါတယ္။ ဖန္လုံအိမ္ဓာတ္ေငြ႕ ေလွ်ာ့ခ်ေရး သေဘာတူညီခ်က္ေတြကို ရဖို႔ ႏုိင္ငံအလုိက္ ရည္မွန္းခ်က္ေတြထားၿပီး လုပ္ေဆာင္သြားၾကဖို႔ေတြလည္း ရွိပါတယ္။ အေၾကာင္းစုံကုိ မသင္းသီရိက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ဒီလုိမ်ဳိး ကမၻာလုံးဆိုင္ရာ ရည္မွန္းခ်က္ေတြထဲက သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးဆုိင္ရာ ကိစၥေတြကိုလည္း ပိုၿပီး အေလးထားဖုိ႔ဆုိတဲ့ ကိစၥေတြလည္း ဒီ ကုိပင္ေဟဂင္ အစည္းအေ၀းႀကီးမွာ ပါ၀င္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲမႈေတြရဲ႕ ဆုိးက်ဳိး ဂယက္ေတြက ခ်မ္းသာတဲ့ ႏုိင္ငံေတြထက္ ဆင္းရဲတဲ့ႏုိင္ငံေတြမွာ ပိုၿပီး ဂယက္ ႐ုိက္ေစမွာမုိ႔ ခ်မ္းသာတဲ့ ႏုိင္ငံေတြက ဘက္ေပါင္းစုံ ကူညီေရး ကိစၥေတြကုိလည္း ၀ုိင္း၀န္း ႀကိဳးပမ္းေနၾကပါတယ္။ ဖြံ႕ၿဖဳိးမႈ ေနာက္က်ေနတဲ့ ႏုိင္ငံေတြကုိ နည္းပညာပုိင္းဆုိင္ရာ အကူအညီေပးေရး၊ ေငြေရး ေၾကးေရး ေထာက္ပံ့ေရး ကိစၥေတြအျပင္ စားနပ္ရိကၡာ ကူညီေရး ကိစၥေတြကိုပါ ေတာင္းဆိုေနၾကပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာေတာ့ ရာသီဥတု ေျပာင္းလဲလာမႈ ဆုိးက်ဳိးေတြကို ကာကြယ္ဖို႔ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးဆုိင္ရာ ကိစၥေတြမွာေရာ ဘယ္ေလာက္အထိ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ႀကိဳးပမ္းေနၾကပါသလဲ၊ စုိက္ပ်ဳိးေရးတကၠသိုလ္ရဲ႕ အၿငိမ္းစား ပါေမာကၡေဟာင္း ဆရာႀကီး ဆလုိင္းထြန္းသန္းကေတာ့ အလြန္ကုိ အားနည္းေနေသးတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ ဗမာျပည္ကေတာ့ အဲဒီအပုိင္းမွာ ေတာ္ေတာ့ကို အားနည္းတယ္ဆုိတဲ့ သေဘာေတာ့ ရွိတာေပါ့ေလ။ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ အားနည္းတာေတာ့ အစုိးရ အဆက္ဆက္ပါပဲ။ ဒီအစုိးရ တခုတည္း ေျပာလုိ႔ေတာ့ မရဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆုိေတာ့ အစိုးရ အဆက္ဆက္က သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းမႈက ေတာ္ေတာ့ကို အားနည္းေနတာ။”

အထူးသျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ သစ္ေတာျပဳန္းတီးမႈ ျပႆနာေတြက အေရးႀကီး အဆင့္မွာ ရွိေနတယ္လို႔လည္း သူက ျမင္ပါတယ္။

“သစ္ေတာျပဳန္းတာက ႏွစ္မ်ဳိးရွိတယ္။ သစ္ခုတ္လုိ႔ ျပဳန္းတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္ကစၿပီး ေအာက္အထိေပါ့။ တ႐ုတ္ကဆုိရင္ သူတို႔ဆီမွာ သစ္မခုတ္ေတာ့ဘဲ ဗမာျပည္ကသစ္ပဲ ယူေတာ့တယ္။ ထုိင္းတုိ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္တုိ႔ကလည္း သစ္မခုတ္ေတာ့ဘူး၊ တုိ႔ဆီကသစ္ပဲ ယူေတာ့တယ္။ အဲဒါမ်ဳိးေတြ လုပ္လာတယ္။ ဘယ္လိုမွ အေျခအေနက မေကာင္းေတာ့ဘူး။ အဲဒါေၾကာင့္ သဘာ၀၀န္းက်င္ အေျခအေနေကာင္းေအာင္ ဆုိရင္ သစ္ေတာေတြ ထိန္းရမယ္၊ ေတာင္ယာခုတ္ဖုိ႔ မလုပ္ရဘူး။ ၿပီးေတာ့ Dam တုိ႔ ဘာတုိ႔ လုပ္ေတာ့မယ္ဆုိရင္ ဘယ္လုိလုပ္ရမယ္ဆုိတာ အစကတည္းက ေသေသခ်ာခ်ာ Survey လုပ္ၿပီးမွ ဒါေတြ လုပ္သင့္တယ္လို႔ ထင္တယ္။”

ေရကာတာ တည္ေဆာက္မႈ၊ ေတာင္ယာခုတ္ထြင္ ရွင္းလင္းမႈေတြကလည္း သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ကို အႀကီးအက်ယ္ ထိခုိက္ေစတယ္လို႔ ဆရာႀကီးက ဆုိပါတယ္။

“တာတမံက ဘာထိခိုက္လဲဆုိရင္ ႏွစ္မ်ဳိး သုံးမ်ဳိးရွိတယ္။ တစ္အခ်က္က သူ ေရစီးေၾကာင္း စီးရမယ့္ ကိစၥေတြက ေရမစီးေတာ့ဘူး။ အဲဒါတင္မကဘူး၊ ေနာက္ဆုံးက်ရင္ တာတမံေတြကလည္း ေကာလာမွာပဲ။ အခု မိတၳီလာကန္ဆုိရင္ ေကာကာနီးမို႔ အခု ထိပ္ကေန ကန္တခု ျပန္လုပ္ရတယ္။ အဲဒီလုိမျဖစ္ေအာင္ လုပ္ရမယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ Dam ေတြကလည္း ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ ဒုကၡေရာက္တယ္။

“သစ္ေတာေတြ မျပဳန္းတီးဖုိ႔ တစ္အခ်က္ လုိတယ္၊ ႏွစ္အခ်က္က ဒီေတာလည္း မျပဳန္းဖို႔ လုိတယ္။ သံုးအခ်က္က ေတာင္ယာ။ တကယ္ေတာ့ ေတာင္ယာ ခုတ္တဲ့ကိစၥ တစ္အခ်က္မွာကို ထားသင့္တယ္။ ေတာင္ယာမခုတ္ဖုိ႔ လိုတယ္။ ေလးအခ်က္က တာတမံေတြ တုပ္ေတာ့မယ္ဆုိရင္ ဘာေတြ အေရးႀကီးလဲဆုိေတာ့ အဲဒီ တာတမံေၾကာင့္ ေျမႀကီးကို ပ်က္စီးႏုိင္တဲ့ဟာေတြ၊ ငါးမ်ဳိးေတြ ျပဳန္းႏုိင္တဲ့ဟာေတြ၊ ေတာတိရစၦာန္ေတြ ထိခုိက္မယ့္ကိစၥေတြ၊ ဒါေတြ စဥ္းစားရမယ္။”

စုိက္ပ်ဳိးေရး တကၠသိုလ္က အၿငိမ္းစား ပါေမာကၡေဟာင္း ဆရာႀကီး ဆလုိင္းထြန္းသန္း ေျပာျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ မၾကာေသးခင္ကပဲ ရန္ကုန္နဲ႔ မႏၲေလးၿမိဳ႕ေတြမွာ ပလတ္စတစ္ ကၽြတ္ကၽြတ္အိတ္ ကင္းစင္ေရး စီမံကိန္းေတြ လုပ္ေဆာင္တာ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျမစ္ေခ်ာင္းေတြထဲကို မသန္႔စင္တဲ့ ဓာတုေဆး၀ါးေတြ စက္႐ုံက စီးဆင္းေနမႈ ျပႆနာေတြအျပင္ အျခားေသာ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ဆုိင္ရာ ျပႆနာေတြ အမ်ားႀကီးကုိ လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ က်န္ေနေသးတယ္လို႔ ၀ုိင္း၀န္း ေထာက္ျပေနၾကတာ ရွိပါတယ္။

အထူးသျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္သူ အစုိးရက သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရး ကိစၥေတြမွာ ဗဟုသုတ ေပးမႈနဲ႔ စီမံကိန္းေတြမွာ ၀ုိင္း၀န္းကူညီ ပ့ံပုိးမႈ အပုိင္းေတြမွာ အလြန္ကုိ အားနည္းေနေသးတာ ေတြ႕ရတယ္လို႔ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္ ထိန္းသိမ္းေရးဆုိင္ရာ အဖြဲ႕ေတြက ေထာက္ျပေနၾကပါတယ္။

XS
SM
MD
LG