သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ကေမၻာဒီးယားနယ္စပ္ ေရွးေဟာင္း ၀ိဟာရအေရး ထိုင္းႏိုင္ငံ ဘ၀င္မက်

  • Ron Corben

ကုလသမဂၢရဲ႕ ပညာေရး၊ သိပၸံနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈဆုိင္ရာ အဖဲြ႕ (UNESCO) အေနနဲ႔ ထုိင္းႏုိင္ငံနဲ႔ ကေမၻာဒီးယား ၂ ႏုိင္ငံၾကားက ဟိႏၵဴဘုရားေက်ာင္း ပဋိပကၡကို ကေမၻာဒီးယားဘက္က စီမံခန္႔ခဲြမယ့္ကိစၥကို ေထာက္ခံသြားမယ္ဆိုရင္ ထုိင္းႏုိင္ငံအေနနဲ႔ ယူနက္စ္ကုိ အဖဲြ႕ကေန ႏႈတ္ထြက္သြားမယ္လို႔ ၿခိမ္းေျခာက္လိုက္ပါတယ္။ ဒီ ဟိႏၵဴဘုရားေက်ာင္းဟာ သက္တမ္းအားျဖင့္ ႏွစ္ေပါင္း ၉၀၀ ရွိၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ထုိင္းႏုိင္ငံ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕ကေန ဗီြအုိေအ သတင္းေထာက္ ရြန္ ေကာ္ဘန္ (Ron Corben) သတင္းေပးပို႔ထားတာကို ကိုရန္ႏုိင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ယူနက္စ္ကုိေခၚ ကုလသမဂၢ ပညာေရး၊ သိပၸံနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈဆုိင္ရာ အဖဲြ႕ရဲ႕ ဘုတ္အဖဲြ႕က သက္တမ္းအားျဖင့္ ႏွစ္ေပါင္း ၉၀၀ ရွိတဲ့ ခမာ ဘုရားရွိခုိးေက်ာင္းနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကေမၻာဒီးယား ႏုိင္ငံဘက္က အဆုိျပဳတဲ့ စီမံခန္႔ခဲြမႈ အစီအစဥ္ကို မဲခဲြဆုံးျဖတ္ၿပီး အတည္ျပဳခဲ့မယ္ဆုိရင္ ထုိင္းႏုိင္ငံအေနနဲ႔ ယူနက္စ္စကိုအဖြဲ႔ကေန ႏႈတ္ထြက္မယ္လို႔ ၿခိမ္းေျခာက္လိုက္ပါတယ္။

ပရာ၀ိဟာ ဘုရားေက်ာင္း အနီးပတ္၀န္းက်င္က ၂ ႏုိင္ငံ နယ္နိမိတ္ အျငင္းပြားမႈ ျပႆနာကို ေျဖရွင္းလို႔ မၿပီးမခ်င္း မဲခြဲဆုံးျဖတ္မယ့္ ကိစၥကို ေရႊ႕ဆုိင္းဖုိ႔ ထုိင္းအစိုးရက ယူနက္စ္ကို ေကာ္မတီအဖဲြ႕၀င္ ႏုိင္ငံေတြကို စည္း႐ုံး ေျပာဆုိခဲ့ၾကပါတယ္။

ထုိင္းႏုိင္ငံရဲ႕ သဘာ၀ အရင္းအျမစ္ဆုိင္ရာ ၀န္ႀကီး ဆူ၀စ္ ခြန္ကီတီ (Suvit Khunkiti) ဟာ အစည္းအေ၀းကို တက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး ကမၻာ့ ေရွးေဟာင္းအေမြအႏွစ္ ထိန္းသိမ္းေရး ေကာ္မတီကေန ထုိင္းႏုိင္ငံ ႏႈတ္ထြက္ဖို႔ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ထုိင္းအစိုးရအဖဲြ႕ရဲ႕ ေထာက္ခံမႈကို သူ႔အေနနဲ႔ အျပည့္အ၀ ရထားတယ္လို႔ ထုိင္းအစုိးရရဲ႕ ေျပာခြင့္ရပုဂၢိဳလ္ ပံနိတန္ ၀ါတာနာရာဂြန္က ေျပာပါတယ္။

“ဒီအစည္းအေ၀းကေန အစီအစဥ္ကို အတည္ျပဳမယ္လို႔ ဆုံးျဖတ္ခဲ့ရင္ ၀န္ႀကီး ခြန္ဆူ၀စ္ အေနနဲ႔ ဒီအစီအစဥ္ကို ကန္႔ကြက္ႏုိင္သလုိ မဲမေပးဘဲလည္း ေနပိုင္ခြင့္ ရွိပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕ ကုိယ္ပုိင္အႀကံအစည္၊ စုိးရိမ္မကင္း ျဖစ္ရတာေတြနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ဆႏၵအတုိင္း လုပ္ႏုိင္ဖုိ႔ အခြင့္အာဏာ အျပည့္ ေပးခဲ့ၿပီးသားပါ။ ကမၻာ့ ေရွးေဟာင္းအေမြအႏွစ္ ေကာ္မတီကေန ထုိင္းႏုိင္ငံက ႏႈတ္ထြက္သင့္မသင့္ ဆုိတာကိုလည္း ထုိင္းအစုိးရက ျပန္ၿပီး စဥ္းစားေကာင္း စဥ္းစားႏုိင္ပါတယ္။”

ပရာ၀ိဟာ ဘုရားေက်ာင္းဟာ ကေမၻာဒီးယားႏုိင္ငံ နယ္နိမိတ္အတြင္းက ေပ ၁,၅၀၀ ေက်ာ္ျမင့္တဲ့ ဒန္းဂရက္ ေတာင္ေၾကာေပၚမွာ ရွိေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီဘုရားေက်ာင္းကို ထုိင္းႏုိင္ငံဘက္ အျခမ္းကပဲ သြားလို႔ရတာပါ။

ဒီဘုရားေက်ာင္းဟာ ကေမၻာဒီးယား ႏုိင္ငံဘက္ အျခမ္းမွာ တည္ရွိတယ္လို႔ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ တရား႐ုံးက ၁၉၆၂ ခုႏွစ္မွာ ဆုံးျဖတ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ဘုရားေက်ာင္းေဘးမွာရွိတဲ့ ေျမကြက္ကိုေတာ့ ဘယ္သူပိုင္တယ္ ဆုိတာကို ဆုံးျဖတ္ခ်က္ မခ်ႏုိင္ခဲ့ပါဘူး။ အဲဒီအခ်ိန္ကစၿပီး ဒီဘုရားေက်ာင္းကို ကမၻာ့အေမြအႏွစ္အျဖစ္ ၂ ႏုိင္ငံစလုံးက ပူးတဲြ ထိန္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္ႏုိင္ဖို႔ ထုိင္းႏုိင္ငံဘက္ကလည္း ႀကိဳးပမ္းခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ ထုိင္းႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ႏုိပဒန္ ပထမ (Noppadon Pattama) ဟာ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကေမၻာဒီးယားႏုိင္ငံနဲ႔ ပူးတဲြ လက္မွတ္ထုိးခဲ့တဲ့ အတြက္ ထုိင္းတရား႐ုံးက ဖဲြ႕စည္းပုံ အေျခခံဥပေဒကို ခ်ဳိးေဖာက္တယ္လို႔ ဆုံးျဖတ္ခဲ့တာေၾကာင့္ ရာထူးကေန ႏႈတ္ထြက္ခဲ့ရပါတယ္။ ဒီကိစၥေၾကာင့္ ဘုရားေက်ာင္းကို ကမၻာ့အေမြအႏွစ္အျဖစ္ သီးျခား ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ဖို႔ ကေမၻာဒီးယားႏုိင္ငံဘက္က ေလွ်ာက္ထားခဲ့ပါတယ္။

ပရာ၀ိဟာ ဘုရားေက်ာင္းကို ကမၻာ့ေရွးေဟာင္း အေမြအႏွစ္အျဖစ္နဲ႔ ၂၀၀၈ ခုႏွစ္မွာ သတ္မွတ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအခ်ိန္ကစၿပီး ဒီဘုရားေက်ာင္းဟာ ၂ ႏုိင္ငံၾကား အမ်ဳိးသားေရး တင္းမာမႈေတြ ျဖစ္ေပၚေစတဲ့ အရာလည္း ျဖစ္ေနခဲ့ပါတယ္။ ထုိင္းႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ အမ်ဳိးသားေရး၀ါဒီ အုပ္စုေတြက ဘန္ေကာက္ၿမိိဳ႕မွာရွိတဲ့ ယူနက္စ္ကို ႐ုံးအျပင္ဘက္မွာ အခုသီတင္းပတ္ အေစာပိုင္းက ဆႏၵျပခဲ့ၾကပါတယ္။

ယူနက္စ္ကိုအဖဲြ႕ရဲ႕ ၫႊန္ခ်ဳပ္ အရီနာ ဘိုကိုဗာက ဒီဘုရားေက်ာင္း လုံၿခဳံေရးအတြက္ ေဆြးေႏြး ေျပာဆုိတာေတြ လုပ္ဖို႔ ေတာင္းဆုိတဲ့ ေၾကညာခ်က္တခုကို ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။ ကမၻာ့ေရွးေဟာင္း အေမြအႏွစ္ ထိန္းသိမ္းေစာင့္ေရွာက္ေရး အဖဲြ႕ကေတာ့ ပထမဆုံး အေနနဲ႔ ေဒသတြင္း အေမြအႏွစ္ေတြကို ကာကြယ္ထိန္းသိမ္း ေစာင့္ေရွာက္ၿပီး ျမႇင့္တင္ ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ ျဖစ္သလို ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အဓြန္႔ရွည္ေစဖို႔နဲ႔ ေစ့စပ္ေဆြးေႏြး ေျပာဆုိမႈေတြလုပ္ဖို႔ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။

XS
SM
MD
LG