သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အေမရိကန္ စီးပြားေရးနဲ႔ အလုပ္လက္မဲ့ ျပႆနာ


အေမရိကန္ စီးပြားေရးအေပၚ အရိပ္ထုိးေနတဲ့ အလုပ္အကုိင္ ရရွိေရးကိစၥမွာ တုိးတက္မႈေတြ လုိအပ္ေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုရဲ႔ စီးပြားေရး အေျခအေနေတြအေပၚ အရိပ္ထုိးေနတဲ့ အလုပ္အကုိင္ ရရွိေရးကိစၥမွာ တုိးတက္မႈေတြ လုိအပ္ေနဆဲ ျဖစ္တယ္ဆုိတာ အလုပ္သမား၀န္ႀကီးဌာနရဲ႔ လစဥ္အစီရင္ခံစာက ေဖာ္ျပေနပါတယ္။ အလုပ္အကုိင္သစ္ေတြ ဖန္တီးေပးေနေပမဲ့ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇူလုိင္လထဲမွာ အလုပ္ျပဳတ္က်သူ အေရအတြက္ စံခ်ိန္ခ်ဳိးေလာက္ေအာင္ မ်ားခဲ့တာပါ။

ဒီလုိ ျပႆနာေတြ ရင္ဆုိင္ေနရဆဲ ျဖစ္ေပမဲ့လုိ႔ အေကာင္းဘက္ကုိ ဦးတည္ေနတဲ့ အေျခအေနေတြ ရွိေနတယ္လုိ႔ အစုိးရက ေျပာပါတယ္။ အေမရိကန္ႏုိင္ငံရဲ႔ စီးပြားေရး အလားအလာ ေမွ်ာ္မွန္းခ်က္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ဗြီအုိေအ သတင္းေထာက္ေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့ Mil Arcega, Dan Robinson တုိ႔ သတင္းေပးပုိ႔ထားတာကုိ စုစည္းၿပီး ဒီီတပတ္ရဲ႔ စီးပြားေရး က႑မွာ ကုိေအာင္လြင္ဦး က တင္ျပထားပါတယ္။

အေမရိကန္ အလုပ္သမား၀န္ႀကီးဌာနရဲ႔ ဇူလုိင္လဆန္းမွာ ထုတ္ျပန္တဲ့ လစဥ္အစီရင္ခံစာအရ၊ ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇြန္လအတြင္း အလုပ္ေနရာ စုစုေပါင္း ၁၂၅,၀၀၀ လက္လြတ္ ဆုံး႐ႈံးရတာမုိ႔ ဒါဟာ တႏွစ္လုံးမွာ အမ်ားဆုံး လတလအျဖစ္ စံခ်ိန္တင္ခဲ့တဲ့အထိ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိ တလထဲမွာ အလုပ္ျပဳတ္ၾကသူ အမ်ားဆုံးျဖစ္ခဲ့ေပမဲ့၊ အလုပ္လက္မဲ့သူ ပ်မ္းမွ်ဦးေရကေတာ့ အနည္းငယ္ ေလ်ာ့က်ခဲ့တာပါ။

တကယ္ေတာ့ ဇြန္လထဲ အလုပ္အကုိင္သစ္ေတြ ဖန္တီးရာမွာ ပုဂၢလိက က႑မွာဆုိရင္ အလုပ္သမား ၈၀,၀၀၀ ေက်ာ္အထိ အလုပ္ခန္႔ ခဲ့တာမုိ႔ ဒါဟာ ဒီအရင္ တလထက္စာရင္ တုိးတက္မႈလုိ႔ ဆုိႏုိင္ေပမဲ့ လူ ၂ သိန္းေလာက္ အလုပ္ျပဳတ္ခဲ့တာကုိေတာ့ မကာမိတဲ့ အျဖစ္မ်ဳိးနဲ႔ ႀကံဳခဲ့ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။

အလုပ္သမား ၀န္ႀကီးဌာနရဲ႔ စာရင္းအင္းဆုိင္ရာ ေကာ္မရွင္နာမင္းႀကီးကေတာ့ အလုပ္အကုိင္ ရရွိေရး အေျခအေနေတြဟာ ခုိင္ခုိင္မာမာ မရွိလွေသးဘူး ဆုိေပမဲ့၊ ၆ လဆက္တိုက္ ဆုိသလုိ တုိးတက္မႈေတြ ေတြ႔လာေနရတာမုိ႔ ဒါဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့ အေျခအေန ျဖစ္တယ္လုိ႔ ဆုိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း အလုပ္အကုိင္ လက္လြတ္ဆုံး႐ႈံးသူ သိန္းခ်ီရွိေနတဲ့ အေျခအေနဟာ အေမရိကန္ စီးပြားေရးမွာ မညီမမွ် ျဖစ္ေနတဲ့ အေျခအေနေတြလုိ႔ ဆုိရမွာပါ။

နာမည္ေက်ာ္ Wells Fargo ဘဏ္လုပ္ငန္းက အႀကီးတန္း စီးပြားေရးပညာရွင္ ဂၽြန္ ဆီလ္ဗီယာ (John Silvia) ကေတာ့ ပုဂၢလိက က႑က တုိးတက္မႈ အေျခအေနေတြအေပၚ အေကာင္းျမင္လုိသူေတြ ရွိေပမဲ့ စီးပြားေရး ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈအတြက္ကေတာ့ အသင့္အတင့္သာ အေထာက္အကူ ျဖစ္လိမ့္မယ္လုိ႔ ျမင္ပါတယ္။
“ပုဂၢလိက က႑က တုိးတက္မႈေတြကေတာ့ အသင့္အတင့္ ဆက္ၿပီးေတာ့ ရွိေနဦးမွာပါ။ စီးပြားေရး ျပန္ၿပီး နာလန္ထူ ဦးေမာ့လာတဲ့ ပုံစံကုိ ရွာေနၾကတဲ့ အလြန္အကၽြံ အေကာင္းျမင္ၾကသူေတြ၊ အေမရိကန္ စီးပြားေရးဟာ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ပဲ နဂုိအေျခအေနေတြကုိ ျပန္ေရာက္လိမ့္မယ္လုိ႔ ယူဆေနသူေတြ အဖုိ႔ကေတာ့ ဒါေတြက အမွတ္ေပးစရာေတြ ျဖစ္လိမ့္မယ္လုိ႔ပဲ ေျပာရမွာပါ။”

အလုပ္သမား ၀န္ႀကီးဌာနရဲ႔ ထုတ္ျပန္ခ်က္အရ ဇြန္လထဲမွာ အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္း ၉ ဒႆမ ၇ ရာခုိင္ႏႈန္း ရွိေနရာကေန၊ ၉ ဒႆမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ သုညဒႆမ ၂ ရာခုိင္ႏႈန္း က်ခဲ့တာမုိ႔ ဒါဟာဆုိရင္ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ကစလုိ႔ အနိမ့္ဆုံး ေလ်ာ့က်ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ဇြန္လထဲမွာ အလုပ္အကုိင္ရသူေပါင္း ၈၃,၀၀၀ ရွိခဲ့ေပမဲ့ ဒါဟာဆုိရင္ ဒီအရင္ ၂ လထက္စာရင္ အလုပ္အကုိင္ ရရွိၾကသူ အေရအတြက္ က်ဆင္းခဲ့တာပါ။

ဒီလုိ အတက္အက်ေတြနဲ႔ မေရမရာ အေျခအေနေတြ ႀကံဳေနရေပမဲ့၊ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း တိုးတက္လာတဲ့ အေျခအေနေတြဟာ စီးပြားေရး တခုလုံးအေနနဲ႔ လမ္းေၾကာင္းမွန္ကုိ ဦးတည္ေနတယ္လုိ႔ အလုပ္သမား ၀န္ႀကီးဌာနရဲ႔ အစီရင္ခံစာ ထြက္ေပၚလာတဲ့ေနာက္ သမၼတ ဘရက္ခ္ အုိဘားမား က မွတ္ခ်က္ေပး ေျပာဆုိခဲ့တာပါ။

တခ်ိန္တည္းမွာပဲ အေမရိကန္ႏုိင္ငံက လူသန္းေပါင္း မ်ားစြာအတြက္ စီးပြားေရး ဖြ႔ံၿဖိဳးတုိးတက္မႈေတြဟာေတာ့ လုံေလာက္မႈ ရွိတယ္လုိ႔ မဆုိႏုိင္ေသးတဲ့အေၾကာင္းလည္း သမၼတက သတိေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။
“အေမရိကန္ ျပည္သူ အေတာ္မ်ားမ်ားအတြက္ေတာ့ ပုံမွန္ အေျခအေနကို ျပန္ဦးတည္ႏုိင္ဖုိ႔ အရွိန္အဟုန္က သိပ္မလုံေလာက္ ေသးပါဘူး။ စီးပြားေရး လမ္းေၾကာင္းမွန္ေပၚ ျပန္ေရာက္ႏုိင္ဖုိ႔၊ က်ေနာ္တုိ႔ အတြက္လည္း ဒီအရွိန္အဟုန္က မလုံေလာက္ ေသးပါဘူး။ စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈ တြင္းနက္ႀကီးက အလုပ္အကုိင္ ရွစ္သန္းေလာက္ကုိ ဆဲြႏွစ္ထားဆဲပါပဲ။ မတည္ၿငိမ္ေသးတဲ့ ကမာၻ႔ေစ်းကြက္ကေန ျပန္ၿပီး ဦးေမာ့လာဖုိ႔၊ က်ေနာ္တုိ႔ ဆက္ၿပီးေတာ့ ႀကိဳးစားၾကရဦးမွာပါ။”

စီးပြားေရး တခုလုံးကုိ ကုစားႏုိင္ဖုိ႔၊ လူေတြ အလုပ္အကုိင္ရႏုိင္ဖုိ႔ လုပ္ရမယ့္ ကိစၥေတြ အမ်ားအျပား ရွိေနဆဲ ျဖစ္တယ္လုိ႔လည္း သမၼတက ေျပာခဲ့တာ ျဖစ္သလုိ၊ ေရရွည္ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈေတြ လုပ္ဖုိ႔ အစီအမံေတြကုိလည္း သမၼတက ေၾကညာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေရတုိအားျဖင့္ ႏုိင္ငံတ၀န္းမွာ ေဆာက္လုပ္ေရး၊ တပ္ဆင္ေရးတုိ႔လုိ လုပ္ငန္းေပါင္း ၅ ေထာင္ေလာက္အတြက္ စီမံကိန္းေတြနဲ႔ အလုပ္အကုိင္ေတြ ဖန္တီးေပးသြားမွာ ျဖစ္သလုိ၊ လတ္တေလာ ျပႆနာေတြကုိ ရင္ဆုိင္ၿပီးသြားတဲ့ အခါမွာေတာ့၊ ေရရွည္ စီးပြားေရး ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈ အစီအမံရဲ႔ တစိတ္တပုိင္းအျဖစ္ Broadband လုိ႔ေခၚတဲ့ အဆင့္ျမင့္ အင္တာနက္ ဆက္သြယ္မႈေတြ မရွိတဲ့ ေနရာေတြမွာ တုိးခ်ဲ႔ တပ္ဆင္တာေတြ လုပ္သြားမယ္လုိ႔လည္း ကတိျပဳခဲ့တာပါ။

သမၼတရဲ႔ စီးပြားေရးအႀကံေပးေကာင္စီ အႀကီးအကဲျဖစ္တဲ့ ခရစၥတီနာ ႐ုိမား (Christina Romer) ကေတာ့ အလုပ္သမား ၀န္ႀကီးဌာနက ေနာက္ဆုံးထြက္ေပၚလာတဲ့ ကိန္းဂဏန္းေတြဟာ စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈ ဘယ္ေလာက္နက္႐ႈိင္းတယ္ ဆုိတာကုိ တုိင္းတာျပသမႈ တခုျဖစ္တယ္လုိ႔ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဇူလုိင္လ ၄ ရက္ေန႔မွာ က်ေရာက္တဲ့ အေမရိကန္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ သီတင္းပတ္ အားလပ္ရက္ အျဖစ္ သမၼတ အုိဘားမား က အလုပ္အကုိင္ ရွာေဖြေနၾကသူ လူထုကုိ ရည္ညႊန္းေျပာဆုိရာမွာေတာ့၊ ဒီလုိ အခ်ိန္အခါဟာ အေမရိကန္ အေနနဲ႔ စိမ္ေခၚမႈေတြကုိ ေက်ာခုိင္းမသြားဖုိ႔၊ ၾကမ္းတမ္းလွတဲ့ စီးပြားေရး အက်ပ္အတည္းေတြ အခက္အခဲေတြကုိ ရင္ဆုိင္ေက်ာ္လႊားသြားဖုိ႔ သတိတယ ရွိရမယ့္ အခ်ိန္ျဖစ္တယ္လုိ႔လည္း ေျပာခဲ့တာပါ။

လတ္တေလာ အေမရိကန္ ႏုိင္ငံမွာ အလုပ္လက္မဲ့ အေရအတြက္ဟာ ၁၅ သန္းနီးပါး ရွိေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိပဲ အခ်ိန္ျပည့္ အလုပ္အကုိင္ ရလုိၾကသူ အခ်ိန္ပုိင္း အလုပ္သမားေတြ၊ အလုပ္မရႏုိင္လုိ႔ ဆက္ၿပီး အလုပ္မရွာၾကသူေတြကုိပါ ေရတြက္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ တႏုိင္ငံလုံး အတုိင္းအတာနဲ႔ အျပည့္္အ၀ အလုပ္မရွိၾကသူ ပမာဏဟာ ၁၆ ဒႆမ ၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထိ ရွိေနဆဲ ျဖစ္တာမုိ႔ စီးပြားေရး အျပည့္အ၀ ျပန္လည္နာလန္ထူလာေစဘုိ႔၊ ဆက္လက္ ႐ုန္းကန္ေနရဆဲ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း တင္ျပရင္းနဲ႔ပဲ ဒီတပတ္ရဲ႔ စီးပြားေရး က႑ကုိ ရပ္နားပါရေစ။

XS
SM
MD
LG