သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဗမာလူမ်ားစုက တုိင္းရင္းသား လူနည္းစုေတြကို နားလည္ၾကရဲ႕လား


ေဆာက္လုပ္ေနတဲ့ သံလြင္တံတား (ေခ်ာင္းဆံု)- Tun Min Aung Facebook

ျပီးခဲ့တဲ့ ေဖေဖၚ၀ါရီလ ၇ ရက္ေန႔က မြန္ျပည္နယ္ ေမာ္လျမိဳင္ျမိဳ႕မွာ ေမာ္လျမိဳင္ န႔ဲ ေခ်ာင္းဆံုျမိဳ႕နယ္ ဘီလူးကၽြန္း ကို ဆက္သြယ္မယ့္ သံလြင္တံတား တည္ေဆာက္ေရး စီမံကိန္းရံုး တာ၀န္ရွိသူေတြဟာ ျပည္နယ္အဆင့္ အစိုးရတာ၀န္ရွိသူေတြ၊ လႊတ္ေတာ္ အမတ္ေတြကို ဖိတ္ၾကားစာ တစ္ေစာင္ ေပးပို႔ခဲ့ပါတယ္။ ဖိတ္ၾကားစာကေတာ့ လက္ရွိ သူတို႔ ေဆာက္လုပ္ေနတဲ့ သံလြင္တံတား (ေခ်ာင္းဆံု) ကို ၀န္ၾကီးဌာနရဲ႕ လမ္းညႊန္ခ်က္အရ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း တံတားလို႔ နာမည္ေပးမယ္ ဆိုတဲ့အေၾကာင္း၊ အဲဒီအတြက္ ဆိုင္းဘုတ္တင္ အခန္းအနားကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ ေမြးေန႔ျဖစ္တဲ့ ေဖေဖၚ၀ါရီ ၁၃ ရက္ေန႔မွာ က်င္းပမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ တက္ေရာက္ေပးဖို႔ ဖိတ္ၾကားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ခုလို မြန္ျပည္နယ္က တံတားၾကီး တစ္စင္းကို မြန္အမ်ိဳးသား လကၡဏာပါတဲ့ နာမည္ တစ္ခုခု မဟုတ္ပဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းရဲ႕ နာမည္ မွည့္ေခၚမယ္ ဆိုတဲ့ သတင္း၊ သတင္းမီဒီယာေတြနဲ႔ ျပည္သူေတြဆီ ေပါက္ၾကားသြားျပီးေနာက္ လက္မခံ ကန္႔ကြက္မယ္ ဆိုတဲ့ အသံေတြ ထြက္ေပၚလာပါတယ္။ ဒီလိုနဲ႔ ေဖေဖၚ၀ါရီလ ၉ ရက္ေန႔ အေရာက္မွာေတာ့ ျပည္နယ္ ၀န္ၾကီးခ်ဳပ္ကိုယ္တုိင္ သံလြင္တံတားၾကီးကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း တံတား လို႔ နာမည္ေပးမယ့္ ကိစၥ ဆုိင္းငံ့ထားမယ္ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္း သတင္းထုတ္ျပန္တဲ့ အဆင့္ထိ ျဖစ္လာပါတယ္။ လတ္တေလာ ဒုတိယ အၾကိမ္ေျမာက္၂၁ရာစု ပင္လံုညီလာခံ က်င္းပဖို႔ နီးကပ္လာခ်ိန္၊ အခ်ိန္နီးကပ္လာတဲ့တုိင္ အဆင္မေျပမွဳေတြ၊ မေရရာ မေသျခာမွဳေတြ မ်ားေနခ်ိန္ အခုလို တုိင္းရင္းသားေရးရာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ျပသနာ တစ္ခု ထြက္ေပၚလာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ တုိင္းရင္းသား စည္းလံုးညီညြတ္ေရးမွာ ဘာေတြမ်ား လိုအပ္ေနသလဲ ဆိုတာ ခုတစ္ပါတ္ ေဆြးေႏြး တင္ျပသြားပါ့မယ္။

ခုဆိုရင္ ဒုတိယ အၾကိမ္ေျမာက္ ၂၁ ရာစု ပင္လံုညီလာခံကို လာမယ့္ ေဖေဖၚ၀ါရီ ၂၈ ရက္ေန႔မွာ က်င္းပမယ္လို႔ ရက္သတ္မွတ္ ျပီးသြားပါျပီ။ ဒါေပမယ့္ ဒီ ညီလာခံကို အားလံုး ပါ၀င္တက္ေရာက္ၾကပါ့မလား ဆိုတာ မေသျခာ မေရရာေသးပါဘူး။ KIA ကခ်င္လက္နက္ကိုင္ တပ္ဖြဲ႕ ဦးေဆာင္တဲ့ UNFC ညီညြတ္ေသာ တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးမ်ား မဟာမိတ္ ေကာင္စီ ကေတာ့ အရင္ ပထမ အၾကိမ္ ညီလာခံတုန္းကလို ေလ့လာသူအျဖစ္ပဲ ဖိတ္ၾကားမယ္ ဆိုရင္ ဒီတစ္ၾကိမ္ တက္ေတာ့မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ထုတ္ျပန္ေၾကျငာထားပါတယ္။ ညီလာခံကို တင္းျပည့္ၾကပ္ျပည့္ ကိုယ္စားလွယ္ အျဖစ္ တက္ေရာက္ခြင့္ရဖို႔ ဆိုတာကလည္း NCA တစ္တုိင္းျပည္လံုးဆုိင္ရာ အပစ္ရပ္ စာခ်ဳပ္မွာ လက္မွတ္ေရးထိုးထားသူ ျဖစ္ဖုိ႔ လိုေနပါတယ္။ ေကအိုင္ေအ ေခါင္းေဆာင္တဲ့ UNFC အဖြဲ႕၀င္ေတြ သိပ္မၾကာခင္ အခ်ိန္အတြင္း NCA စာခ်ဳပ္မွာ လက္မွတ္ထုိးလာပါ့မလား ဆိုတာကေတာ့ အေတာ့္ကို ေမွ်ာ္လင့္စရာ မေကာင္းတဲ့ ကိစၥပါ။

ဒါတင္ပဲလား ဆုိေတာ့ မကေသးပါဘူး။ ပဋိပကၡေတြ ေလ်ာ့ခ်ဖို႔ ဆိုျပီး အစိုးရ ျငိမ္းခ်မ္းေရး ေကာ္မရွင္ဟာ ေကအုိင္အို အဖြဲ႕ကို တစ္ဖြဲ႕ခ်င္း ေတြ႕ဆံုဖို႔ ကမ္းလွမ္းခဲ့ပါေသးတယ္။ ဒါကိုလည္း ေကအိုင္အို အဖြဲ႕က ပယ္ခ်ထားပါတယ္။ အပစ္ရပ္ထားတဲ့ တုိင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ေတြနဲ႔ ၾကံဳရတာကလည္း ေနာက္ထပ္ ျပသနာ တစ္ခုပါ။ အဲဒါကေတာ့ ခ်င္းျပည္နယ္နဲ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ လူမ်ိဳးအလိုက္ ညီလာခံေတြ က်င္းပေပးဖို႔ ကိစၥပါ။ လက္ရွိမွာ ၂၁ရာစု ပင္လံုညီလာခံအတြက္ အၾကိဳျပင္ဆင္တဲ့ အေနနဲ႔ ကရင္လူမ်ိဳး တစ္ခုကပဲ ညီလာခံ က်င္းပျပီးစီးတာ ရွိပါတယ္။ ဒီအတြက္ ခ်င္းအမ်ိဳးသား တပ္ဦးက ခ်င္းျပည္နယ္မွာ လူမ်ိဳးအလိုက္ ညီလာခံေတြ မက်င္းပျဖစ္ဘူး ဆုိရင္ ပင္လံုညီလာခံ တက္ မတက္ စဥ္းစားရဦးမယ္ ဆုိျပီး ေျပာဆုိလာပါတယ္။ အလားတူ ရခိုင္လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႕ ALP ကလည္း ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ လူမ်ိဳးအလိုက္ ညီလာခံေတြ က်င္းပေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုေနပါတယ္။

တံတားနာမည္ေပးတဲ့ကိစၥ ျပန္ေကာက္ခ်င္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ တိုင္းရင္းသားေဒသမွာ တည္ေဆာက္တဲ့ တံတားေတြ၊ ျမိဳ႕သစ္ေတြ၊ ပန္းျခံေတြ၊ အေဆာက္အဦေတြကို တိုင္းရင္းသား အမွတ္သေကၤတ နာမည္ မေပးပဲ ဗမာနာမည္ေတြ ေပးေနတာ အခုတစ္ၾကိမ္ ပထမဦးဆံုး မဟုတ္ပါဘူး။ အရင္ စစ္အစိုးရ အဆက္ဆက္ လက္ထက္ေတြ ကတည္းကပါ။ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ျမစ္ၾကီးနားနဲ႔ ၀ိုင္းေမာ္ကို ဆက္သြယ္ထားတဲ့ တံတားကို ဗလမင္းထင္ တံတား ဆိုျပီး နာမည္ေပးထားပါတယ္။ တျခားေသာ တံတား အစင္းေပါင္းမ်ားစြာမွာလည္း န၀ေဒး တံတား၊ ဗႏၶဳလ တံတား၊ ဗိုလ္ျမတ္ထြန္းတံတား၊ အေနာ္ရထာတံတား စသျဖင့္ ေပးခဲ့ၾကပါတယ္။ အရင္ စစ္အာဏာရွင္ ေခတ္အဆက္ဆက္က ဘာမွ ျပသနာ မတက္ခဲ့ေပမယ့္ အခု တိုင္းရင္းသား စည္းလံုးညီညြတ္ေရးကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေနတဲ့၊ ျပည္တြင္းျငိမ္းခ်မ္းေရး တည္ေဆာက္ျပီး ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု ကို သြားမယ္လို႔ ကတိျပဳထားတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ႕ အင္န္အယ္လ္ဒီ အစိုးရသစ္ လက္ထက္က်မွ ကန္႔ကြက္မွဳ ေပၚေပါက္လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။

တကယ္ေတာ့ တိုင္းရင္းသား အခ်င္းခ်င္း တန္းတူရည္တူ ရွိေရး၊ တစ္ဦးကို တစ္ဦး အသိအမွတ္ျပဳေရးကိစၥမွာ တံတားနာမည္၊ ျမိဳ႕နာမည္၊ လမ္းနာမည္ မွည့္ေခၚတဲ့ေနရာမွာခ်ည္းပဲ ျပသနာ ရွိတာ မဟုတ္ပါဘူး။

တကယ့္ကို လူသားျဖစ္တည္မွဳမွာ အေရးၾကီးတဲ့ နာမည္ အေခၚအေ၀ၚ သတ္မွတ္မွဳ၊ စာေပသင္ၾကားခြင့္ ဆုိင္ရာကိစၥ စတာေတြနဲ႔ ပတ္သက္ျပီးေတာ့လည္း ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျပသနာေတြ အမ်ားၾကီး ရွိေနပါတယ္။

အားလံုးသိၾကျပီျဖစ္တဲ့အတုိင္း ျမန္မာႏုိင္ငံက ကခ်င္၊ ကရင္၊ ကရင္နီ၊ ခ်င္း၊ မြန္၊ ရခုိင္၊ ရွမ္း နဲ႔ တုိင္းရင္းသား အားလံုးလိုလိုေလာက္မွာ သက္ဆုိင္ရာ တုိင္းရင္းသား နာမည္မွည့္ေခၚတဲ့ ဓေလ့၊ အစဥ္အလာ ရွိျပီးသားပါ။ ဗမာလို ေမာင္ျဖဴ ေမာင္နီ မဟုတ္သလို၊ ေစာေမာင္ျဖဴ၊ မင္းေမာင္ျဖဴ၊ စိုင္းေမာင္ျဖဴ လို႔ နာမည္ေပးလိုက္ရံုန႔ဲလည္း တုိင္းရင္းသား နာမည္ ျဖစ္မသြားပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ တိုင္းရင္းသားေတြရဲ႕ အဲလို ကိုယ့္တုိင္းရင္းသား နာမည္ မွည့္ေခၚမွဳဟာ ေမြးစာရင္း သြင္းစဥ္ကတည္းက ျပသနာ တက္ပါတယ္။ တစ္ခ်ိဳ႕ ေမြးစာရင္း ေပးသြင္းရတဲ့ သားဖြားဆရာမေတြဟာ တုိင္းရင္းသား အေခၚအေ၀ၚေတြကို မကၽြမ္းက်င္သလို၊ သိေအာင္လည္း မၾကိဳးစားပဲ ေမြးစာရင္းထဲမွာ ၾကံဳသလို၊ အဆင္ေျပသလို ထည့္သြင္းတာမ်ိဳး ျမန္မာႏုိင္ငံ အႏွံ႕အျပားမွာ ရွိခဲ့ပါတယ္။ အလားတူ ေက်ာင္းေနအရြယ္ ေက်ာင္းအပ္ေတာ့လည္း တိုင္းရင္းသား ကေလးငယ္ေတြဟာ တစ္ခ်ိဳ႕ ေက်ာင္းေတြမွာ နာမည္ျဖည့္သြင္းဖို႔ ကိစၥ ျပသနာ တက္ရပါတယ္။ ေက်ာင္းအုပ္ ဆရာ၊ ဆရာမ တစ္ခ်ိဳ႕ဟာ တုိင္းရင္းသားေတြရဲ႕ နာမည္ အေခၚရ ခက္တယ္ ဆိုျပီး ဗမာနာမည္ ေရးသြင္းဖို႔ ဖိအားေပးတာမ်ိဳး လုပ္ေလ့ရွိလို႔ပါပဲ။

ဒါတင္မက ေက်ာင္းေနခြင့္ရလို႔ ေက်ာင္းတက္ရျပီဆိုလည္း အဲဒီ တုိင္းရင္းသား ကေလးငယ္ဟာ အတန္းထဲမွာ လူနည္းစု ျဖစ္ေနရင္ သူ႕မူရင္း တုိင္းရင္းသား နာမည္ မေခၚၾကပါဘူး။ ကရင္ေလး၊ ခ်င္းေလး၊ ရွမ္းေလး စသျဖင့္ ေခၚတာမ်ိဳး ခံရတတ္ပါတယ္။ ဒီလို မျဖစ္ေအာင္ ဆရာ၊ ဆရာမေတြ၊ ေက်ာင္းအုပ္ေတြက လမ္းညႊန္ေပးတာမ်ိဳး အလြန္နည္းပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခါ မွတ္ပံုတင္ လုပ္တဲ့အရြယ္ မွတ္ပံုတင္ထဲ ေရးသြင္းေတာ့လည္း ဗမာထံုးစံ ေမာင္ တပ္တာ၊ ဦးတပ္တာ၊ မ တပ္တာ၊ ေဒၚတပ္တာ ခံရျပန္ပါတယ္။ ေျပာရရင္ တိုင္းရင္းသားေတြ ရဲ႕ ျဖစ္တည္မွဳ ကို စစ္အာဏာရွင္ေတြတင္မက ေအာက္ေျခက ဗမာ လူမ်ားစုၾကီးကပါ နားမလည္ေတာ့ ျပသနာေတြကို ဒီကေန႔အခ်ိန္ထိ မေျဖရွင္းႏုိင္ ျဖစ္ေနရတာပါ။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျပည္တြင္း ျငိမ္းခ်မ္းေရးရဖို႔၊ တုိင္းရင္းသား အခ်င္းခ်င္း တန္းတူညီမွ်တဲ့ ခ်စ္ခင္ရင္းႏွီးမွဳ တည္ေဆာက္ႏိုင္ဖို႔ ဆုိရင္ အစိုးရေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ တပ္မေတာ္နဲ႔ လက္နက္ကိုင္ တုိင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြ ခ်ည္းပဲ ညွိႏွိဳင္းေနလို႔ မရပါဘူး။ အျခားေသာ အဆင့္အသီးသီးနဲ႔ တုိင္းသူျပည္သားေတြ အားလံုးထဲမွာလည္း တစ္ဦးကို တစ္ဦးေလးစားဖို႔၊ တစ္ဦးရဲ႕ ယဥ္ေက်းမွဳ၊ စာေပ၊ ဓေလ့ထံုးတမ္းေတြကို တစ္ဦးက ေလးစားသမွဳရွိဖို႔၊ အထူးသျဖင့္ လူမ်ားစု ဗမာတုိင္းရင္းသားက အျခား လူနည္းစု တုိင္းရင္းသားေတြကို နားလည္ဖို႔ အမ်ားၾကီး ၾကိဳးစားအားထုတ္ၾကရပါဦးမယ္။ ဒါမွသာ ျငိမ္းခ်မ္းသာယာတဲ႔ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ဖို႔ ဆိုတာဟာ အိပ္မက္ သက္သက္၊ ေျပာစကားသက္သက္ မဟုတ္ပဲ တကယ္လက္ေတြ႕ အေကာင္အထည္ ေပၚလာႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

XS
SM
MD
LG