သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဆရာႀကီးဦး၀င္းတင္ကြယ္လြန္မႈ တႏွစ္ျပည့္ ႏုိင္ငံတကာမီဒီယာဂါရ၀ျပဳ


သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္အတြက္ ဦးေဆာင္တိုက္ပဲြ၀င္ခဲ့တဲ့ ဟံသာ၀တီ ဦး၀င္းတင္ ကြယ္လြန္ခဲ့တာဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြက္ ဆံုး႐ံႈးမႈႀကီးတခုျဖစ္ၿပီး လက္ရွိတိုင္းျပည္မွာ သတင္းမီဒီယာအေပၚ အာဏာပိုင္ေတြရဲ႕ ဖိအားေပးတာေတြ ပိုၿပီးတိုးလာေနတယ္လို႔ ႏိုင္ငံတကာ သတင္းမီဒီယာအဖဲြ႔ေတြက ေျပာၾကားလိုက္ပါတယ္။

ဧၿပီလ ၂၁ ရက္ေန႔ ဒီကေန႔မွာ က်ေရာက္တဲ့ ဦး၀င္းတင္ကြယ္လြန္ခဲ့တဲ့ တႏွစ္ျပည့္ အမွတ္တရဂုဏ္ျပဳပဲြေတြ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ က်င္းပဖို႔ရွိပါတယ္။ မအင္ၾကင္းႏိုင္က တင္ျပထားပါတယ္။

စစ္အစိုးရလက္ထက္ အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ ႏွစ္ေပါင္း ၁၉ ႏွစ္ၾကာ ထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရတဲ့ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ နာယက သတင္းစာဆရာႀကီး ဟံသာ၀တီ ဦး၀င္းတင္ကြယ္လြန္ခဲ့တဲ့ တႏွစ္ျပည့္အထိမ္းအမွတ္ေန႔မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ရဖို႔အတြက္ သူ႔အေနနဲ႔ မဆုတ္မနစ္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ခဲ့တာေတြကို ႏိုင္ငံတကာ သတင္းမီဒီယာအဖဲြ႔ေတြက အမွတ္တရ ဂုဏ္ျပဳေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

ဦး၀င္းတင္ဟာ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကို ျမတ္ႏိုးတန္ဖိုးထားသူတဦးအေနနဲ႔ စစ္အစိုးရအဆက္ဆက္မွာ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ တိုက္ပဲြ၀င္ခဲ့သူတဦးျဖစ္တယ္လို႔ ျပင္သစ္အေျခစိုက္ RSF လို႔ေခၚတဲ့ နယ္စည္းမျခား သတင္းေထာက္မ်ားအဖြဲ႔ရဲ႕ အာ႐ွပစိဖိတ္အႀကီးအကဲ Mr. Benjamin Ismail က ဗီြအိုေအကို ေျပာပါတယ္။

“ဒီကေန႔အခ်ိန္မွာ ဦး၀င္းတင္ ရွိေနမယ္ဆိုရင္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္အတြက္ သူဟာ ဆက္ၿပီး တိုက္ပဲြ၀င္ေနဦးမွာပါ။ ဦး၀င္းတင္ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ရဖို႔အတြက္ တက္တက္ႂကြႂကြ လႈပ္ရွားဦးေဆာင္ခဲ့သူတဦး ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရ တက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ စတင္ၿပီးေနာက္ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြ လႊတ္ေပးတာ၊ သတင္းမီဒီယာ ဥပေဒမူၾကမ္း ေရးဆဲြတာေတြေၾကာင့္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေတြ ရလာေတာ့မယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ၾကပါတယ္။ အခုေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးဟာ ရပ္တန္႔ေနတာတင္ မဟုတ္ဘူး ေနာက္ျပန္သြားေနတာပါ။ ဒါ့အျပင္ သတင္းေထာက္ေတြကို ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်တာေတြ အထင္အရွားရွိေနၿပီး သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ ဆိုတာလည္း မရွိေသးပါဘူး။”

နယူးေယာက္ၿမိဳ႕အေျခစိက္ CPJ လို႔ေခၚတဲ့ သတင္းေထာက္မ်ား အကာကြယ္ေပးေရး ေကာ္မတီကလည္း ဦး၀င္းတင္ကြယ္လြန္ခဲ့တာ တႏွစ္ျပည့္ခ်ိန္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ဟာ ဆိုးရြားေနဆဲျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ CPJ ရဲ႕ အာရွအစီအစဥ္ လုပ္ငန္းညႇိႏိႈင္းေရးမွဴး Bob Dietz က အခုလို ဆိုပါတယ္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သတင္းမီဒီယာေတြကို ဖိအားေပးတာေတြ ပိုၿပီး တိုးလာေနပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ ပထမအႀကိမ္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြ ေဆာင္ရြက္တုန္းကရွိခဲ့တဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြဟာလည္း ကြယ္ေပ်ာက္ခဲ့ပါၿပီ။ အခုဆိုရင္ အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္ေရးပိုင္းမွာ စစ္တပ္ကလႊမ္းမိုးဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ျမင္ပါတယ္။ ဒါဟာ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကို ပိုၿပီး ဆိုးရြားသြားေစပါတယ္။”

ဦး၀င္းတင္ကို ကုလသမဂၢ လက္ေအာက္ခံအဖဲြ႔ႀကီးျဖစ္တဲ့ UNESCO ကေန ၂၀၀၁ ခုႏွစ္မွာ ႏိုင္ငံတကာသတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ Guillermo Cano ဆုကို ေပးအပ္ခ်ီးျမႇင့္ခဲ့ပါတယ္။ အလားတူ WAN လို႔ေခၚတဲ့ ကမၻာ့သတင္းစာမ်ားအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ကလည္း ေရႊကေလာင္ဆုကို သာယာ၀တီ စမ္းစမ္းႏဲြ႔နဲ႔အတူ ၂၀၀၁ ခုႏွစ္မွာ ဦး၀င္းတင္ကို ေပးအပ္ခ်ီးျမႇင့္ခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕သတင္းစာေလာကမွာ ဟံသာ၀တီသတင္းစာကို ထူေထာင္ခဲ့သူ ဦး၀င္းတင္ဟာ ျမန္မာေတြအတြက္ သတင္းပညာနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ႏိုင္ငံတကာ အရည္အခ်င္း စံခ်ိန္မီေအာင္ ႀကိဳးစားေဆာင္ရြက္ခဲ့တယ္လို႔ ေခတ္ရနံ႔တာ၀န္ခံအယ္ဒီတာ ျပည္ေသြးႏိုင္ ကလည္း အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ဟံသာ၀တီဆုိတာ မႏၱေလးမွာ သတင္းစာအေနနဲ႔ တေခတ္ေပ့ါေလ။ အဲဒီတေခတ္ကို ထူေထာင္ခဲ့တာ ဦးစီးပဲ့ကိုင္ရွင္က ဘဘဦး၀င္းတင္ပါပဲ။ ေနာက္တခုက သူက အဲဒီမွာ သတင္းစာသမားပီသစြာနဲ႔ သူလုပ္သင့္တာေတြကို လုပ္ခဲ့တယ္။ ေျပာသင့္တာေတြကို ေျပာခဲ့တယ္။ အစိုးရအလိုက် အုပ္ခ်ဳပ္သူေတြအလိုက် သူက လိုက္ၿပီးေတာ့ မေျပာခဲ့၊ မေရးခဲ့ဘူး။ သူယံုၾကည္တဲ့အတုိင္း သတင္းစာသမားတေယာက္အေနနဲ႔ ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ရပ္တည္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တဲ့အတြက္ ဟံသာ၀တီဦး၀င္းတင္လို႔ ျဖစ္လာတယ္။ ဟံသာ၀တီသတင္းစာဆုိတာ မႏၱေလးမွာ တေခတ္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။”

ဒါ့အျပင္ ဦး၀င္းတင္ဟာ စစ္အစိုးရလက္ထက္မွာ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္ေတြ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရေပမဲ့ ေခါင္းငံု႔မခံဘဲ ယံုၾကည္ခ်က္အတြက္ ရပ္တည္လႈပ္ရွားခဲ့တဲ့ သံမဏိလူသားတဦး ျဖစ္တယ္လို႔လည္း အခုလို ေျပာပါတယ္။

“အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္မွာ စတင္တည္ေထာင္ကတည္းက founder တဦးအေနနဲ႔ ပါ၀င္ခဲ့တယ္။ အဘဦး၀င္းတင္ မရွိတဲ့အခ်ိန္မွာ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္အတြက္လည္း အမ်ားႀကီး ထိခိုက္နစ္နာရသလို ျမန္မာျပည္ ဒီမုိကေရစီေရးအတြက္လည္း တကယ္ အဘလို ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့နဲ႔ ေျပာသင့္တာကို ေျပာရဲတဲ့ပုဂၢိဳလ္မ်ိဳး မရွိေတာ့တဲ့အတြက္ ဒီအသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလမွာ အားနည္းခ်က္တခု ျဖစ္သြားတယ္လို႔ က်ေနာ္ေတာ့ ဒီလိုျမင္ပါတယ္။”

အခုလို ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေဟာင္းျဖစ္ခဲ့တဲ့ ၀ါရင့္ႏိုင္ငံေရးသမားႀကီး သတင္းစာဆရာႀကီး ဦး၀င္းတင္ကြယ္လြန္ျခင္း တႏွစ္ျပည့္ေျမာက္တဲ့ ဒီကေန႔မွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား လြတ္ေျမာက္ေရးလႈပ္ရွားမႈတခုအေနနဲ႔ ရွပ္အက်ႌအျပာေရာင္ေတြ ၀တ္ဆင္ၾကဖို႔ကိုလည္း ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားတက္ႂကြသူေတြက တိုက္တြန္းထားပါတယ္။

အလားတူ အစိုးရက ျပန္လည္ ဖဲြ႔စည္းလုိက္တဲ့ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားဆ္ုိင္ရာ ေကာ္မတီကုိ တရားမွ်တမႈရွိရွိ ျပန္လည္ဖဲြ႔စည္းဖုိ႔ AAPPB ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း (ျမန္မာႏုိင္ငံ) အပါအ၀င္ ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရး အဖဲြ႔အစည္းေပါင္း ၂၀ ကလည္း ဦး၀င္းတင္ကြယ္လြန္ျခင္း တႏွစ္ျပည့္အထိမ္းအမွတ္အေနနဲ႔ ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တႏွစ္ျပည့္ေအာက္ေမ့ဖြယ္ဂုဏ္ျပဳပဲြကိုလည္း ဒီကေန႔ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ ေတာ္၀င္ႏွင္းဆီးခန္းမမွာ ဦး၀င္းတင္ ေဖာင္ေဒးရွင္းက ဦးစီးက်င္းပမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG