သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဦးဘရန္ေရွာင္အမႈ အျမန္ရုပ္သိမ္းေရး လူ႔အခြင့္ေရးအဖြဲ႔ေတြ ေတာင္းဆို


ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႔ ေရွ႕တန္းစစ္မ်က္ႏွာ။

ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ တရားစဲြဆိုခံထားရတဲ့ ဦးဘရန္ေရွာင္အမွဳကို တရားမွ်တမွဳ ရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ နယူးေရာက္ အေျခစိုက္ HRW လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔ အပါအ၀င္ ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔ ေျခာက္ဖဲြ႔ပူးေပါင္းၿပီး သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကို ေတာင္းဆိုလိုက္ပါတယ္။ အေၾကာင္းစံုကို မအင္ၾကင္းနိုင္က တင္ျပမွာပါ။

ကခ်င္ျပည္နယ္ ဖားကန္႔မွာ ၂၀၁၂ စက္တင္ဘာလတုန္းက စစ္တပ္ရဲ႕ ပစ္ခတ္မွဳနဲ႔ အသက္ ၁၄ ႏွစ္အရြယ္ သမီးျဖစ္သူ မဂ်ာဆိုင္းအိမ္ေသဆံုးခဲ့ရတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အမ်ဳိးသား လူအခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကို သတင္းအခ်က္အလက္ေတြ မမွန္မကန္ေဖၚျပတယ္ ဆိုတဲ့ ျပစ္မွဳဆိုင္ရာဥပေဒပုဒ္မ ၂၁၁နဲ႔ ဖါးကန္႔နယ္ေျမ အေျခစိုက္ စစ္တပ္ တိုင္ၾကားခဲ့တဲ့ ဦးဘရန္ေရွာင္ကို တရားစဲြဆို ဖမ္းဆီး ခ်ဳပ္ေႏွာင္ခဲ့တာပါ။ ဒါဟာ ဦးဘရန္ေရွာင္အေနနဲ႔ စစ္တပ္ရဲ႕လက္တုန္႔ ျပန္ တာကိုခံရတာလို႔ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔ေတြက သံုးသပ္ၾကပါတယ္။

သမၼတ ဦးသိန္းစိန္အေနနဲ႔ ဦးဘရန္ေရွာင္အေပၚ အေရးယူထားတဲ့ အမွဳကို ခ်က္ခ်င္း ျခြင္းခ်က္မရွိ အျမန္ရုပ္သိမ္းေပးဖို႔အျပင္ ထိေရာက္တဲ့ စံုစမ္း စစ္ေဆးမွဳေတြကို အျမန္ လုပ္ေဆာင္ေပးဖို႔ ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရး အဖဲြ႔အစည္းေတြအေနနဲ႔ ေမတၱာရပ္ခံစာေပးပို႔ခဲ့တာျဖစ္တယ္လို႔ HRW ရဲ႕အာရွေရးရာ တာ၀န္ခံ Brad Adams က ဗီြအိုေအကိုေျပာပါတယ္။

"အခုျဖစ္ေနတာက ကိုယ့္သမီး ကိုယ္တိုင္ အသတ္ခံရလို႔ သြားတိုင္တဲ့သူကို သိပ္ၿပီး စိတ္ပ်က္သြားေစသလို စိတ္ကုန္စရာေကာင္းတာက ျမန္မာစစ္တပ္ကို မဟုတ္မမွန္ စြပ္စဲြမွဳနဲ႔က သူကုိယ္တိုင္ျပန္အဖမ္းခံေနရတာပါ။ ဒါကိုၾကည့္ရင္ စစ္တပ္ဟာ လက္တုန္႔ျပန္တယ္ ဆိုတာကို သိႏိုင္သလို ေဘးကၾကားရတဲ့လူကိုပါ စိတ္ပ်က္ေစတာပါ။ ကိုယ့္သမီး အသတ္ခံရတဲ့ ဘယ္သူမဆို သတ္တဲ့သူကို ဥပေဒအရ အေရးယူေစခ်င္တာ သဘာ၀ပါ။"

ဒီအမွဳနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ဗီြအိုေအက ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကို ဒီလဆန္းမွာ ေမးျမန္းခဲ့စဥ္က ေကာ္မရွင္ကေန စံုစမ္းမွဳေတြလုပ္ေနဆဲပဲလို႔ တုန္႔ျပန္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စစ္တပ္ရဲ႕ၾသဇာလႊမ္းမိုးမွဳနဲ႕ တိုင္ၾကားတဲ့ ဖခင္ျဖစ္သူ ျပန္ၿပီး အေရးယူခံရတဲ့ျဖစ္ရပ္ကို ကာကြယ္ မေပးႏိုင္ တာဟာ ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔အစည္းေတြအတြက္ အမ်ဴိးသား လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကိုလည္း ေမးခြန္းထုတ္စရာေတြျဖစ္လာတယ္လို႔ Brad Adams ကေျပာပါတယ္။

"ဥပေဒေဘာင္အတြင္းမွာ ဘက္လိုက္မွဳမရွိတဲ့ တရားမွ်တမွဳလိုေနတာပါ။ အခုစိတ္မေကာင္းစရာေတြ႔ရတာက အခုအမွန္ကို သြားၿပီးတိုင္ၾကားခဲ့တဲ့သူ႔အတြက္ မွ်တတဲ့ ရပိုင္ခြင့္ကို မရသလို လက္စားေျခတာကိုခံရၿပီး ေထာင္က်ခံရပါတယ္။ ဒီအမွဳကိုၾကည့္ရင္ စစ္တပ္က သူတို႔ရဲ႕လုပ္ရပ္ကို တာ၀န္ယူမွဳမရွိသလို တရားရံုးမွာ သူတို႔ကို အမွဳဖြင့္ၿပီး မေျပာရဲေလာက္ေအာင္ေၾကာက္ေနရတာကိုေတြ႔ရပါတယ္။"

ဒါအျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ကိုယ့္ဆႏၵကို ရဲရဲ၀ံ့၀ံ့ ထုတ္ေဖၚခြင့္ရွိတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး အျပင္ စစ္မွန္တဲ့ တရားဥပေဒစိုးမိုးမွဳမရွိပဲ လူထုဟာ အခုထိ စစ္တပ္ကို ေၾကာက္ေနရတာမ်ဳိး မျဖစ္သင့္ဘူးလို႔လည္း ဆိုပါတယ္။

သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ကို ဦးတည္ေပးပို႔တဲ့ ေတာင္းဆိုမွဳကို HRW လူ႔အခြင့္အေရး အဖဲြ႔ၾကီးနဲ႔ အတူ AI ေခ ၚႏိုင္ငံတကာလြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္အဖဲြ႕၊ Fortify Rights/ Harvard ႏိုင္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးအဖဲြ႔၊ ICJ နဲ႔ PHR ေခၚ လူ႔အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာေဆး၀န္ထမ္းမ်ားအဖဲြ႔တို႔က အိတ္ဖြင့္ေပးစာေပးပို႔ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG