သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အာဖဂန္မွာ အေမရိကန္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္မႈ AI ျပစ္တင္ေ၀ဖန္


အာဖဂန္နစၥတန္ႏိုင္ငံမွာ အေမရိကန္စစ္ဆင္ေရးဆင္းခ်ိန္ အရပ္သားမ်ားရဲ႕ ပံုရိပ္မ်ား။ (ဓာတ္ပံု/AI)

အာဖဂန္နစၥတန္ႏိုင္ငံမွာ အေမရိကန္ေတြ စစ္ဆင္ေရးလုပ္ခဲ့ခ်ိန္က အာဖဂန္အရပ္သားေတြ ေသေက်ခဲ့မႈဟာ စစ္ရာဝတ္ျပစ္မႈ ေျမာက္ႏိုင္တာေတြ ပါဝင္ႏိုင္ေပမယ့္ ေသေသခ်ာခ်ာ စံုစမ္းစစ္ေဆးဖုိ႔ ပ်က္ကြက္ခဲ့တယ္လို႔ Amnesty International လူ႔အခြင့္ေရး အဖဲြ႔ႀကီးရဲ့ အစီရင္ခံစာထဲမွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။

၂၀၀၉ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၁၃ အတြင္း ကိုယ္ဝန္ေဆာင္မိခင္အပါအဝင္ ကေလးသူငယ္ေတြပါဝင္တဲ့ အရပ္သား ၁၄၀ ေသဆံုးခဲ့ရမႈမွာ အမႈဆယ္မႈကို စံုစမ္းစစ္ေဆးခဲ့ၿပီး Left in the Dark လို႔နာမည္ေပးတားတဲ့ အစီရင္ခံစာကို လူ႔အခြင့္ေရးအဖြဲ႔က တနလၤာေန႔မွာ ထုတ္ျပန္ခဲ့တာပါ။

ေသဆံုးရသူ အာဖဂန္ေတြနဲ႔မိသားစုဝင္ေတြအတြက္ တရားမွ်တမႈ မရတာဟာ အေမရိကန္စစ္ဘက္ တရားေရးစံနစ္မွာ ခၽြတ္ယြင္းခ်က္ ႀကီးႀကီးမားမား ရွိေနတာေၾကာင့္လို႔ အစီရင္ခံစာက ဆိုပါတယ္။

အခုလို အဖြဲ႔က စံုစမ္းခဲ့တဲ့အမႈအားလံုးကို အေမရိကန္စစ္တပ္က အေရးယူအျပစ္ေပးမႈ မရွိခဲ့ဘူးလို႔ Amnesty အဖြဲ႔ရဲ့ အာရွ-ပစိဖိတ္ဆိုင္ရာ အႀကီးအကဲ Richard Bennett ကေျပာပါတယ္။ အေမရိကန္စစ္သားေတြ ဥပေဒမဲ့ သတ္ျဖတ္မႈအတြက္ အေရးယူဖို႔ ပ်က္ကြက္ေနတာမို႔ ဒါကို အလ်င္အျမန္ ျပဳျပင္ဖုိ႔ လိုအပ္တယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ မၾကာေသခင္ႏွစ္ေတြအတြင္း တျခားႏိုင္ငံေတြမွာ သူတုိ႔ရဲ႕စစ္ဘက္ တရားေရးစံနစ္ကို ဘယ္လို လုပ္ေဆာင္ခဲ့တယ္ ဆိုတာေတြကို အေမရိကန္က ေလ့လာ သင္ယူသင့္တယ္လုိ႔လည္း ေျပာပါတယ္။

အာဖဂန္ႏုိင္ငံကလည္း ေနတိုးနဲ႔ အေမရိကန္တို႔နဲ႔ ေနာင္မွာ ခ်ဳပ္ဆိုမယ့္ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ေတြမွာ အရပ္သားေတြကို ဥပေဒမဲ့ သတ္ျဖတ္မႈ မရွိေစဖို႔ တာဝန္ခံမႈေတြ ပါဝင္ေအာင္ ေသေသခ်ာခ်ာ လုပ္ဖို႔ပါ အစီရင္ခံစာက ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

ေနတိုးဦးေဆာင္တဲ့ ႏုိင္ငံတကာ လံုၿခံဳေရးတပ္ ISAF ကေတာ့ အရပ္သား ထိခိုက္ေသေက်မႈဟာ အရင္ႏွစ္ကထက္ စာရင္ ၇၇ % က်ဆင္းသြား တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဒီႏွစ္ထဲမွာ အစိုးရဆန္႔က်င္သူေတြ အထူးသျဖင့္ တာလီဘန္ေတြေၾကာင့္ အရပ္သား ထိခိုက္ ေသေၾကမႈက ၉၀ % ေက်ာ္ရွိေနတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အရပ္သား ေသေက်၊ ဒါဏ္ရာရမႈအတြက္ သတင္းပို႔လာတာေတြ အားလံုးကို ဝန္းက်င္အေျခအေန အခြင့္သာသေလာက္ စံုစမ္းစစ္ေဆးခဲ့တယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG