သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ကမာၻ႔စီးပြားေရး အာရွက ကယ္ႏုိင္မလား?


အေမရိကန္နဲ႔ ဥေရာပတလႊားမွာ စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈေတြနဲ႔အတူ စေတာ့ခ္ရွယ္ယာ ေစ်းကြက္ေတြမွာလည္း အဆုံးအ႐ႈံးေတြ ႀကံဳေနရပါတယ္။

စက္တင္ဘာ ၁၂၊ ၂၀၁၁-စီးပြားေရး အရွိန္ေကာင္းေနတဲ့ အာရွႏုိင္ငံေတြ က်ဆင္းေနတဲ့ ကမာၻ႔စီးပြားေရးကုိ က်ားကန္ေပးႏုိင္မွာလား သံသယရွိစရာပါ။

စီးပြားေရး ေတာင့္တင္းတဲ့ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြမွာ ျပႆနာေတြ ႀကံဳေနရေပမဲ့ အာရွတုိက္က တုိးတက္မႈ အရွိန္ေကာင္းလာတဲ့ တုိင္းျပည္ေတြက ဒီအေျခအေနေတြကုိ အဖတ္ဆယ္ႏုိင္မယ္လုိ႔ အေစာပုိင္း ခန္႔မွန္းထားၾကေပမဲ့ အခုအခါ ဒီႏုိင္ငံေတြမွာပါ ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈေတြ အားေလ်ာ့လာေနပါတယ္။ ကမာၻတ၀န္း စီးပြားေရး အေျခအေနေတြဟာလည္း အႏႈတ္လကၡဏာသာ ျပသေနတာမုိ႔ ေနာက္တႀကိမ္ အက်ပ္အတည္း ဆုိက္မယ့္အျဖစ္အထိ ေရာက္လာမွာကုိ ပူပမ္လာၾကတဲ့အထိပါ။ အႏာၱရာယ္ရွိတဲ့ အဆင့္အထိ ဦးတည္လာေနတဲ့ ကမာၻ႔စီးပြားေရးနဲ႔ အာရွတလႊားက အေျခအေနေတြအေပၚ ကၽြမ္းက်င္သူေတြ ဘယ္လုိသုံးသပ္႐ႈျမင္ ေနၾကသလဲ ဆုိတာေတြကုိေတာ့ ဒီတပတ္ရဲ႔ စီးပြားေရးက႑မွာ ကုိေအာင္လြင္ဦး က စုစည္းတင္ျပေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ကမာၻတ၀န္း စီးပြားေရး အေျခအေနေတြဟာ အႏာၱရာယ္ရွိတဲ့ ကာလတခုကို ခ်ဥ္းကပ္လာေနတဲ့အေၾကာင္း ကမာၻ႔ဘဏ္ဥကၠ႒က စက္တင္ဘာလဆန္းပုိင္း အာရွခရီးစဥ္အတြင္း သတိေပးလုိက္ပါတယ္။ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈနဲ႔ အလုပ္အကုိင္ေတြ မရႏုိင္ပဲ ျဖစ္ေနရတာ၊ ဥေရာပ ယူ႐ုိေငြေၾကးသုံး ႏုိင္ငံေတြက ေၾကြးၿမီျပႆနာ စတာေတြက အေျခအေနေတြကုိ ပုိဆုိးေအာင္ တြန္းအားေပး ေနတယ္လုိ႔လည္း ကမာၻ႔ဘဏ္ ဥကၠ႒ ေရာဘတ္ ဇုိးလစ္ခ္ (Robert Zoellick) က ေျပာလုိက္တာပါ။ ဒီလုိအေနာက္ႏုိင္ငံေတြမွာ စီးပြားေရး အေျခအေနေတြ က်ဆင္းလာေနတယ္ ဆုိေပမဲ့လည္း အာရွေဒသမွာ တုိးတက္မႈ အလားအလာေကာင္းေတြ ေတြ႔ျမင္ေနၾကရတဲ့အတြက္ ကမာၻ႔စီးပြားေရးမွာ အေထာက္အကူ ျဖစ္ေစလိမ့္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေပမဲ့လည္း စီးပြားေရးမွာ ထိပ္တန္းေရာက္လာေနတဲ့ အာရွက တ႐ုတ္နဲ႔ အိႏၵိယတုိ႔လုိ ႏုိင္ငံေတြမွာပါ အခုအခါ ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈေတြ က်ဆင္းေနတဲ့ အေျခအေနေတြနဲ႔ ႀကံဳေနရတာမုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္သေလာက္ ျဖစ္လာပါ့မလား ဆုိတာကုိေတာ့ ၿဗိတိန္ႏုိင္ငံ အေျခစုိက္ ထင္ရွားတဲ့ Caxton FX ကုမၸဏီက စီးပြားေရး ကၽြမ္းက်င္သူ ရစ္ခ်က္ ဒ႐ုိင္ဘာ (Richard Driver) တုိ႔လုိ ဆန္းစစ္သူေတြက သံသယရွိေနၾကတာပါ။
“လူအမ်ားစုက တ႐ုတ္လုိ ႏုိင္ငံမ်ဳိးေတြက က်န္တဲ့ကမာၻ႔စီးပြားေရး ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈအတြက္ ကယ္ႏုိင္မလားဆုိၿပီး ျမင္ၾကတာ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း က်ေနာ္တုိ႔ ေမ့မထားသင့္တာက တ႐ုတ္ႏုိင္ငံမွာလည္း ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ က႑မွာ ကိန္းဂဏန္းေတြ ေလ်ာ့က်လာတာလုိ စီးပြားေရး ေႏွးေကြးလာေနတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။”

တ႐ုတ္ႏုိင္ငံရဲ႔ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ လုပ္ငန္းေတြမွာ ဇူလုိင္လထဲတုန္းက ၄၉.၃% သာရွိခဲ့တာမုိ႔ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္ေက်ာ္အတြင္း အနိမ့္ဆုံးအျဖစ္ က်ဆင္းခဲ့တာပါ။ ကမာၻေပၚမွာ ဒုတိယ စီးပြားေရး အင္အားအေကာင္းဆုံး ျဖစ္လာတဲ့အထိ ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈေတြ ရွိေနေပမဲ့ ျပည္ပပုိ႔ကုန္ေတြမွာ ၀ယ္လုိအားေလ်ာ့လာတာလုိ စိမ္ေခၚမႈမ်ဳိးေတြ ရွိေနတဲ့အေၾကာင္း တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ ႏုိင္ငံျခားေငြေၾကး လဲလွယ္ေရးဌာန အႀကီးအကဲက မၾကာေသးခင္ကပဲ အသိအမွတ္ျပဳ ေျပာဆုိထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီလုိအေျခအေနမွာ တ႐ုတ္ႏုိင္ငံ အေနနဲ႔ ျပည္ပကုန္တင္ပုိ႔မႈနဲ႔ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေတြအေပၚ သိပ္ၿပီး အားမထားဖုိ႔ ကမာၻ႔ဘဏ္ ဥကၠ႒ ဇုိးလစ္ခ္ က အာရွခရီးစဥ္အတြင္း ေဘဂ်င္းၿမိဳ႔ေတာ္ကုိ ေရာက္ခ်ိန္မွာ သတိေပးခဲ့တာပါ။ စီးပြားေရး ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈေတြကုိ ထိန္းထားႏုိင္ေအာင္၊ ျပည္တြင္း ေစ်းကြက္မွာ ၀ယ္လုိအား ေကာင္းလာေအာင္ လုပ္ဖုိ႔နဲ႔ ပညာေရးနဲ႔ လူမႈေရး၀န္ေဆာင္မႈေတြမွာ ပုိမုိသုံးစဲြတာလုိ႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ အတြက္လည္း တုိက္တြန္းသြားပါတယ္။ ေရတုိေျဖရွင္းရမယ့္ ျပႆနာအျဖစ္နဲ႔ကေတာ့ ေငြေၾကးေဖာင္းပြမႈကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ဖုိ႔ လုိအပ္ေၾကာင္းလည္း ကမာၻ႔ဘဏ္ဥကၠ႒က ေျပာခဲ့တာပါ။

ျပည္ပပုိ႔ကုန္နဲ႔ ၀န္ေဆာင္မႈ လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေဆာင္ေပးေနၾကတဲ့ အာရွႏုိင္ငံေတြမွာ အေနာက္ႏုိင္ငံေတြက စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈေတြရဲ႔ အက်ဳိးဆက္ေတြကုိ ခံေနရတဲ့အထဲ၊ အာရွကေနာက္ထပ္ စီးပြားေရး အရွိန္အဟုန္ေကာင္းေနတဲ့ အိႏၵိယႏုိင္ငံလည္း အပါအ၀င္ ျဖစ္ပါတယ္။ အိႏၵိယႏုိင္ငံရဲ႔ ဘ႑ာေရးႏွစ္ ဒုတိယ ၃ လပတ္ကာလမွာ ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈပမာဏဟာ ၇.၇% သာရွိခဲ့တာမုိ႔ ဒါဟာဆုိရင္ အရင္တႏွစ္ ဒီလုိအခ်ိန္မွာ ၈.၈% ရွိေနတာထက္ ေလ်ာ့နည္းခဲ့တာပါ။ အိႏၵိယကုန္သည္ႀကီးမ်ားနဲ႔ စက္မႈလုပ္ငန္းရွင္မ်ား အသင္းခ်ဳပ္ရဲ႔ မၾကာေသးခင္က ဆန္းစစ္ခ်က္ တခုထဲမွာေတာ့ ျပည္တြင္းျပည္ပက အေျခအေနေတြေၾကာင့္ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းလုပ္ကုိင္ဖုိ႔ ယုံၾကည္မႈေတြဟာ ၂ ႏွစ္အတြင္း စံခ်ိန္ခ်ဳိးေအာင္ က်ဆင္းခဲ့တဲ့အေၾကာင္း ေဖာ္ျပခဲ့တာပါ။

မၾကာေသးခင္ လေတြအတြင္း ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေတြ သိသိသာသာ က်ဆင္းလာေနတဲ့အတြက္ လုပ္ငန္းေတြမွာ ထိခုိက္မႈေတြ ႀကံဳေနရတယ္လုိ႔ အိႏၵိယႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ RPG Goenka ေဖာင္ေဒးရွင္းက စီးပြားေရးပညာရွင္ ဒီ အိပ္ခ်္ ပုိင္ ပန္နင္ဒီကာ (D. H Pai Panindiker) က ေျပာပါတယ္။
“အစုရွယ္ယာ ေစ်းကြက္မွာ ကေမာက္ကမ အေျခအေနေတြေၾကာင့္ လုပ္ငန္းေတြမွာ ေငြပင္ေငြရင္းေတြ မတုိးခ်ဲ႔ႏုိင္ၾကပါဘူး။ ဇန္န၀ါရီလကတည္းကဆုိရင္ ရွယ္ယာေစ်းေတြဟာ ၁၃ ကေန ၁၄% နီးပါး က်ဆင္းခဲ့တာပါ။ ဒီအေျခအေနက ကုမၸဏီေတြအတြက္ အရင္းအႏွီးေတြ ထပ္ၿပီးစုိက္ထုတ္ဖုိ႔ အခက္အခဲ ရွိပါတယ္။”

စီးပြားေရး အင္အားႀကီး အေနာက္ႏုိင္ငံေတြက ျပႆနာေတြရဲ႔ ေနာက္ဆက္တဲြ အက်ဳိးဆက္ေတြအျဖစ္နဲ႔ သိသိသာသာ ေတြ႔ေနရတာ တခုကေတာ့ ကမာၻတလႊား စေတာ့ခ္ရွယ္ယာ ေစ်းကြက္ေတြမွာ စံခ်ိန္ခ်ဳိးေလာက္ေအာင္ ႀကံဳေနရတာပါ။ အႏာၱရာယ္ရွိတဲ့ အေျခအေနေတြကုိ ေရွာင္ရွားဖုိ႔အတြက္ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံသူေတြ အစုရွယ္ယာေတြကုိ စုေဆာင္းတာထက္ ေငြသားအျဖစ္နဲ႔ ေျပာင္းလဲကုိင္တြယ္ လာၾကတာ၊ အစုိးရေငြစု စာခ်ဳပ္ေတြ ၀ယ္ယူတာေတြကုိ ပုိလုပ္လာတယ္လုိ႔ Societe Generale ေကာ္ပုိေရးရွင္းက အာရွစီးပြားေရး ကၽြမ္းက်င္သူ ေတာ့ဒ္ မာတင္ (Todd Martin) ကေျပာပါတယ္။ ဒီလုိ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံသူေတြ ရွယ္ယာေတြကုိ ထုတ္ေရာင္းလာၾကတာမုိ႔ ေငြေၾကး ေစ်းကြက္ထဲမွာ ကေမာက္ကမ ျဖစ္လာေနရတာလုိ႔လည္း သူက သုံးသပ္ခဲ့တာပါ။
“အာရွေစ်းကြက္ကုိ တုိက္႐ုိက္သက္ေရာက္မႈေတြ ရွိလာတဲ့ ေနာက္ထပ္ အေၾကာင္းရင္း တခုကေတာ့ အာရွကေန ဥေရာပနဲ႔ အေမရိကန္ကုိ တင္ပုိ႔မႈ နည္းပါးလာတာေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ဒီမွာရွိတဲ့ လုပ္ငန္းေတြကုိ တုိက္႐ုိက္ ႐ုိက္ခတ္မႈေတြ ႀကံဳေနရတာပါ။”

ကမာၻတ၀န္း စီးပြားေရးအေျခအေနေတြမွာ အႏႈတ္လကၡဏာ ျပသတဲ့ သတင္းေတြ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ထြက္ေပၚလာေနတဲ့ အတြက္လည္း ဒါဟာေနာက္တႀကိမ္ စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈေတြ ႀကံဳရမွာကုိ စုိးရိမ္မကင္းသံေတြလည္း ထြက္ေပၚ လာေနပါတယ္။

ကမာၻ႔ဘဏ္ဥကၠ႒ ဇုိးလစ္ခ္ ကေတာ့ အေျခအေနေတြဟာ အႏာၱရာယ္ရွိတယ္ ဆုိေပမဲ့ စီးပြားေရး အက်ပ္အတည္းေတြ တေက်ာ့ျပန္ ႀကံဳလာရေလမလား အမ်ားက စုိးရိမ္ေနသေလာက္ေတာ့ မျဖစ္ႏုိင္ဘူးလုိ႔ အာရွခရီးစဥ္အျဖစ္ စကၤာပူႏုိင္ငံမွာ ေရာက္ေနတုန္း သတင္းေထာက္ေတြကုိ ေျပာသြားတာပါ။
“အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုနဲ႔ ကမာၻ႔စီးပြားေရးဟာ ေနာက္တႀကိမ္ က်ဆင္းမယ့္ အေျခအေနမ်ဳိး ႀကံဳရလိမ့္မယ္လုိ႔ေတာ့ က်ေနာ္ မထင္ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့လည္း မေရရာမႈ အတုိင္းအတာေတြက သိပ္ျမင့္ေနၿပီး၊ အေမရိကန္ စီးပြားေရးမွာေတာ့ ေႏွးေကြးမႈေတြ၊ အလုပ္လက္မဲ့ႏႈန္း ျမင့္မားတာေတြကုိ ဆက္လက္ ေတြ႔ျမင္ႏုိင္တဲ့ အလားအလာေတြ ရွိတယ္လုိ႔ က်ေနာ္ထင္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ က်ေနာ္တင္ မကပါဘူး ႏုိင္ငံတကာ ေငြေၾကးရန္ပုံေငြအဖဲြ႔ (IMF) အႀကီးအကဲ ခရစၥတင္း လာဂတ္ဒ္ (Christine Lagarde) တုိ႔လုိလူေတြ အေလးထား ေျပာေနတာကေတာ့ ယူ႐ုိေငြေၾကးသုံး ႏုိင္ငံေတြက အျဖစ္အပ်က္ေတြဟာ ကမာၻတ၀န္းလုံးကုိ သက္ေရာက္မႈ ရွိႏုိင္တယ္ ဆုိတာပါပဲ။”

အေမရိကန္မွာ စီးပြားေရး က်ဆင္းမႈေတြ တေက်ာ့ျပန္ ႀကံဳရႏုိင္တဲ့ အေျခအေနမရွိႏုိင္ဘူးလုိ႔ ဆုိေပမဲ့ ဥေရာပက မေရမရာ အေျခအေနေတြေၾကာင့္ ခန္႔မွန္းရတာ မလြယ္တဲ့အေၾကာင္းကုိလည္း ကမာၻ႔ဘဏ္ ဥကၠ႒က အသိအမွတ္ျပဳ ေျပာဆုိသြားခဲ့တာပါ။ ဥေရာပ ယူ႐ုိေငြေၾကးသုံး တုိင္းျပည္ေတြက ျပႆနာေတြကုိ ေျဖရွင္းရာမွာေတာ့ ႏုိင္ငံေရး ဆုံးျဖတ္ခ်က္ေတြအေပၚမွာ မူတည္လိမ့္မယ္လုိ႔လည္း ေျပာပါတယ္။ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စု အေနနဲ႔ကေတာ့ ေငြေၾကးသုံးစဲြမႈေတြကုိ အႀကီးအက်ယ္ ျဖတ္ေတာက္တာေတြ လုပ္တာထက္ အစုိးရရဲ႔ ေၾကြးၿမီေလွ်ာ့ခ်ေရး လုပ္ငန္းေတြကုိ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း လုပ္ေဆာင္ရင္း ေစ်းကြက္ထဲမွာ ယုံၾကည္မႈေတြရေအာင္ လုပ္ေဆာင္ရလိမ့္မယ္လုိ႔ ကမာၻ႔ဘဏ္ဥကၠ႒ ဇုိးလစ္ခ္ က အႀကံျပဳခဲ့တဲ့အေၾကာင္း တင္ျပရင္းနဲ႔ ဒီသီတင္းပတ္ရဲ႔ စီးပြားေရး က႑ကုိ ရပ္နားပါရေစ။

XS
SM
MD
LG