သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာ့အေျပာင္းအလဲ ခိုင္မာမႈရွိဖို႔လို


အေမရိကန္ သမၼတ အိုဘားမားနဲ႔ ျမန္မာသမၼတ ဦးသိန္းစိန္ တို႔ ရန္ကုန္ လႊတ္ေတာ္အေဆာက္အအံုမွာ ေတြ႔ဆံုခဲ့ၾကပါတယ္။ ( ႏိုဝင္ဘာ ၁၉။ ၂၀၁၂။)
ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လက္ရွိ ေဖာ္ေဆာင္ေနတဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းေတြရဲ႕ အရွိန္အဟုန္ကို ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းၿပီး ေအာင္ျမင္တဲ့အထိ ေဆာင္ရြက္ သြားႏိုင္ဖို႔အတြက္ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ အဓိက ဘာေတြ ေဆာင္ရြက္သင့္တယ္ ဆုိတာေတြကို အေမရိကန္အေျခစိုက္ Asia Society အဖြဲ႔က အစီရင္ခံစာ တေစာင္ ထုတ္ျပန္ အႀကံျပဳလိုက္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ စီးပြားေရးအရ တိုးတက္ ေျပာင္းလဲလာတာေတြ ရွိေပမဲ့လို႔၊ အေျခအေနေတြဟာ စိတ္ခ်ရတဲ့ အေနအထားကိုေတာ့ မေရာက္ေသးတာေၾကာင့္ အခုလုိ အႀကံဳျပဳတာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း အစီရင္ခံစာ ေရးသားသူေတြက ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတဲ့ မခင္ျဖဴေထြး က တင္ျပထားပါတယ္။
“ျမန္္မာႏိုင္ငံ အသြင္ကူးေျပာင္းမႈ တည္တံ့ခိုင္ၿမဲေရး အဓိက စိန္ေခၚမႈ ၁၀ ခ်က္” - Sustaining Myanmar’s Transition: Ten Critical Challenges ဆိုတဲ့ေခါင္းစဥ္နဲ႔ Asia Society အဖြဲ႔က ဇြန္လ ၂၄ ရက္ေန႔မွာ အစီရင္ခံစာတေစာင္ ထုတ္ျပန္လုိက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ တိုးတက္မႈေတြနဲ႔ စိန္ေခၚအကဲစမ္းမႈေတြကို ဒီအစီရင္ခံစာမွာ သံုးသပ္တင္ျပထားသလို၊ အေမရိကန္နဲ႔ ျမန္မာ ႏွစ္ႏိုင္ငံ ဆက္ဆံေရး တိုးတက္ေကာင္းမြန္ေအာင္ ေရွ႕ဆက္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္မယ့္ နည္းလမ္းေတြကိုလည္း အႀကံျပဳတင္ျပထားပါတယ္။

အစီရင္ခံစာပါ အဓိက အခ်က္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ေတာ့ အစီရင္ခံစာကို ေရးသားခဲ့သူ တစ္ဦးျဖစ္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ အေမရိကန္ သံအဖြဲ႔အႀကီးအကဲေဟာင္း ပရစၥလာ ကလပ္ (Priscilla Clapp) က အခုလို ေျပာပါတယ္။

“အစီရင္ခံစာရဲ႕ အဓိက အခ်က္ကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲမွာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္အတြင္း အႀကီးအက်ယ္ ေျပာင္းလဲခဲ့တဲ့ အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေလ့လာစမ္းစစ္ဖို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစမ္းစစ္မႈေတြမွာ အဓိက က်တာကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ စိန္ေခၚမႈ ၁၀ ခ်က္ကို သံုးသပ္တင္ျပၿပီး၊ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ ဘာေတြ ျဖစ္လာႏိုင္မလဲ ဆိုတာကို ႀကိဳတင္ခန္႔မွန္း သံုးသပ္တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အစီရင္ခံစာ အဆံုးမွာေတာ့ က်မတို႔ရဲ႕ ဒီေလ့လာ စမ္းစစ္မႈေတြကေန အေမရိကန္ရဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ မူ၀ါဒေတြအေပၚမွာ ဘယ္လို သက္ေရာက္မႈေတြ ရွိႏုိင္မလဲ ဆုိတာကို သံုးသပ္တာ ျဖစ္ပါတယ္။”

မစၥ ပရစၥလာ ကလပ္ နဲ႔အတူ Asia Society အဖြဲ႔ ႏုိင္ငံတကာ မူ၀ါဒေရးရာ လုပ္ငန္းမ်ားဆိုင္ရာ ဒုတိယအႀကီးအကဲ Suzanne DiMaggio တို႔က ဒီအစီရင္ခံစာကို ပူးတြဲ ေရးသားျပဳစုခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ
ရဲ႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းေတြ ေအာင္ျမင္ဖို႔အတြက္ ျမန္မာအစိုးရကို အဓိက အႀကံျပဳတာေတြ ပါ၀င္သလို၊ တခ်ိန္တည္းမွာလည္း ႏိုင္ငံတြင္းက
ႏုိင္ငံေရး အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ အစိုးရမဟုတ္တဲ့ NGO အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ျပည္သူေတြ အားလံုးကိုပါ အႀကံျပဳ တိုက္တြန္း တင္ျပတာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း မစၥ ပရစၥလာ ကလပ္ က ေျပာပါတယ္။

“က်မတို႔ တင္ျပတာက ဥပမာ - တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈ ရွိလာေအာင္ အခိုင္အမာ တည္ေဆာက္ၿပီး တရားေရးဌာနကို ပိုမို အားေကာင္းေအာင္ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ ဆိုတဲ့ အႀကံျပဳခ်က္မွာဆိုရင္ ဒါဟာ အစိုးရကိုေရာ၊ အစိုးရမဟုတ္တဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြ ကိုပါ အႀကံျပဳခ်င္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ တသီးပုဂၢလ အခြင့္အေရး ကာကြယ္ဖို႔ဆို တဲ့ ေနရာမွာေတာ့ အစိုးရနဲ႔ လႊတ္ေတာ္ကို အႀကံျပဳတာပါ။ တခါ လူမႈေရးနဲ႔ ဘာသာေရး အျမင္မတူမႈေတြကို ေလးစား လက္ခံႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္
ေမြးျမဴေပးဖို႔ တိုက္တြန္းတာကေတာ့ ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းေတြကို အဓိက တိုက္တြန္းတာျဖစ္သလို လူထုေတြကိုလည္း တိုက္တြန္းခ်င္တာပါ။ သူတို႔အေနနဲ႔ ကိုယ့္ကိုယ္ကို အသိပညာ ေပးႏုိင္ေအာင္ ႀကိဳးစားရပါမယ္။ မတူကြဲျပားမႈေတြ ရွိတယ္ဆိုတာကို နားလည္ လက္ခံတတ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒါေတြက ၂၁ ရာစုနဲ႔အညီ ေျပာင္းလဲ ျပဳမူလာရမယ့္ ကိစၥေတြပါ။”

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ အေပါင္းလကၡဏာေဆာင္တဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ေရွ႕ ဆက္ ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ ေဆာင္ရြက္သြားႏိုင္ေအာင္ အေမရိကန္ အစိုးရကလည္း နည္းလမ္းေပါင္းစံုနဲ႔ အကူအညီေတြ ေပးသြားဖို႔လည္း ဒီအစီရင္ခံစာမွာ တိုက္တြန္းထားပါတယ္။

ဒီအစီရင္ခံစာထဲမွာ ျမန္မာအစိုးရ ေခါင္းေဆာင္ေတြ ရင္ဆုိင္ေနရတဲ့ အဓိက စိန္ေခၚခ်က္ ၁၀ ခ်က္ကိုလည္း ေထာက္ျပ ေရးသားထားပါတယ္။ ဒီအထဲမွာေတာ့ ႏိုင္ငံေရးနဲ႔ စီးပြားေရးမွာ ပါ၀င္ပတ္သက္ေနတဲ့ စစ္တပ္ရဲ႕အခန္းက႑ကို ျပန္လည္ သတ္မွတ္ၿပီး သက္ဆိုင္ရာ တာ၀န္ေတြကို ကၽြမ္းကၽြမ္းက်င္က်င္ ထမ္းေဆာင္ႏိုင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔၊ တရားဥပေဒ စိုးမိုးမႈ အခိုင္အမာ တည္ေဆာက္ၿပီး တရားေရးဌာနကို ပိုမို အားေကာင္းေအာင္ လုပ္ေဆာင္ဖို႔၊ လူပုဂၢိဳလ္ တစ္ဦးခ်င္းစီရဲ႕ အခြင့္အေရးကို ကာကြယ္ဖို႔၊ တိုင္းရင္းသား တန္းတူညီမွ်ေရး ရရွိေအာင္ ထိထိေရာက္ေရာက္ နည္းလမ္းရွာေဖြ ေဆာင္ရြက္ဖို႔၊ လူမႈေရးနဲ႔ ဘာသာေရး အျမင္မတူမႈေတြကို ေလးစားလက္ခံႏိုင္ေအာင္ ေလ့က်င့္ေမြးျမဴေပးဖို႔၊ အဂတိ လိုက္စားမႈေတြကို ပယ္ဖ်က္ဖို႔၊ အစိုးရနဲ႔ စီးပြားေရး က႑ေတြမွာ လစ္ဟာေနတဲ့ စြမ္းရည္ေတြကို ျဖည့္စြက္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ဖို႔၊ ျပည္သူအမ်ားစုကို အက်ိဳးျပဳႏိုင္တဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြျဖစ္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔၊ လယ္ယာေျမနဲ႔ ပစၥည္းဥစၥာ ပိုင္ဆိုင္မႈဆိုင္ရာ အခြင့္အေရးေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းဖို႔၊ စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္တဲ့ တခ်ိန္တည္းမွာ သဘာ၀ ပတ္၀န္းက်င္နဲ႔ လူမႈေရးဆုိင္ရာ ထိခိုက္နစ္နာမႈေတြ မျဖစ္ရေအာင္ ကာကြယ္ေဆာင္ရြက္ဖို႔ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြ ပါ၀င္ပါတယ္။

သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ဆုိင္ရာ ကိစၥေတြနဲ႔ပတ္သက္လို႔ အႀကံျပဳခ်က္ေတြထဲမွာ ထည့္မထားေပမဲ့လို႔၊ ဒီကိစၥကလည္း အေရးႀကီးတဲ့ကိစၥ တခုျဖစ္တယ္ဆိုတာကို သူတို႔အေနနဲ႔ နားလည္း သေဘာေပါက္တဲ့အေၾကာင္း လည္း ပရစၥလာ ကလပ္ က ေျပာခဲ့ပါတယ္။

အခု အစီရင္ခံစာ တင္သြင္းခဲ့သူ ႏွစ္ဦးဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ႏွစ္တုန္းကလည္း
ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းေတြနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သံုးသပ္တဲ့ အစီရင္ခံစာတေစာင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၾကဖူးပါတယ္။

အခု အစီရင္ခံစာ မထုတ္ေ၀ခင္မွာေတာ့ သူတို႔ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲကို ကိုယ္တိုင္ သြားေရာက္ၿပီး အေျခအေနေတြကို ေလ့လာခဲ့သလုိ၊ ျမန္မာလႊတ္ေတာ္ အမတ္ေတြ၊ အႀကီးတန္း အစိုးရအရာရွိေတြ၊ သမၼတအႀကံေပး ပုဂၢိဳလ္ေတြ အျပင္၊ ျမန္မာ့အေရး တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူေတြ၊ သတင္းသမားေတြနဲ႔ လူမႈအေျချပဳ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ပါ ေတြ႔ဆံုၿပီး ျမန္မာ့အေရး ေဆြးေႏြးမႈေတြ လုပ္ခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

စိတ္၀င္စားဖြယ္ ...

XS
SM
MD
LG