သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး စြန္႔စား လုပ္ေဆာင္ဖို႔လို

  • မသင္းသီရိ

စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး စြန္႔စား လုပ္ေဆာင္ဖို႔လို

ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးအတြက္ ဖြ႔ံၿဖိဳးမႈေတြအေပၚ တန္းတူညီမွ်တဲ့ ခံစားခြင့္ရွိဖို႔သလို ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရးေတြကို စြန္႔စားၿပီးလုပ္ဖို႔ လိုမယ္လို႔ ထင္ရွားတဲ့ စီးပြားေရးပညာရွင္ေတြက ေထာက္ျပလိုက္ၾကပါတယ္။ မေန႔က ရန္ကုန္မွာ “စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈ မဟာဗ်ဴဟာနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ေရွ႕အလားအလာ” ဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္နဲ႔ က်င္းပခဲ့တဲ့ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ ေဟာေျပာပြဲတြင္း စီးပြားေရး ပညာရွင္ေတြက အခုလို ေျပာလိုက္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္း အျပည့္အစံုကို မသင္းသီရိက တင္ျပထားပါတယ္။

ေဖေဖာ္၀ါရီလ ၁၁ ရက္ စေနေန႔က ရန္ကုန္မွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ စီပြားေရး ပညာရပ္ဆိုင္ရာ ေဟာေျပာပြဲမွာ စီးပြားေရး ႏိုဘဲလ္ဆုရ ဂ်ိဳးဇက္ စတစ္ဂလစ္ဇ္ (Joseph Stiglitz ) နဲ႔အတူ ျမန္မာစီးပြားေရး ေပါေမာကၡေဟာင္းေတြ ျဖစ္ၾကတဲ့ ဦးလွျမင့္၊ ဦးေရာ္နယ္ဖင္ေလး (Ronald Findlay) တို႔အျပင္ သမၼတရဲ႕ စီးပြားေရး အႀကံေပး ဦးျမင့္တို႔ ပါ၀င္ကာ ျမန္မာ့စီးပြားေရး တိုးတက္ဖို႔အေၾကာင္းေတြ ေဆြးေႏြးၾကပါတယ္။ လက္ရွိ ေျပာင္းလဲလာတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးဖို႔ဆိုရင္ တိုးတက္မႈတိုင္းမွာ တန္းတူညီမွ်တဲ့ ခံံစားပိုင္ခြင့္ေတြ ရွိရမယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြနဲ႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြကို စြန္႔စြန္႔စားစား လုပ္ဖို႔ေတာ့လိုမယ္ ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြကို အဲဒီ စီးပြားေရးပညာရွင္ေတြက ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကတယ္လို႔ ဒီေဟာေျပာပြဲကို တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ဗဟုအဖြဲ႔က ေဒါက္တာ တင္ေမာင္သန္းက ေျပာျပပါတယ္။

“ဆရာ စတစ္ဂလစ္ေျပာသြားတာေတြ အကုန္လံုကို ၿခံဳၾကည့္လိုက္လို႔ ရွိရင္ေတာ့ နယ္ပယ္အသီးသီးမွာ ညီတူညီမွ် ခံစားႏုိင္တဲ့ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈလည္း ျဖစ္ရမယ္။ ေရရွည္ တည္တံ့ႏုိင္တဲ့ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ မ်ိဳးလည္း ျဖစ္ရမယ္။ အဲဒီလို ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔အတြက္ လုပ္ရမယ့္လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ရွိတယ္ဆိုၿပီးေတာ့ လုပ္ငန္းစဥ္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို ေျပာသြားတယ္ေပါ့ေလ။ ဆရာ ေရာ္နယ္ဖင္ေလး ကေတာ့ ၂၁ ရာစုအတြင္းထဲမွာ ကမၻာ့စီးပြားေရးစနစ္ထဲကို ျမန္မာႏိုင္ငံ ၀င္ေရာက္လာႏိုင္မယ့္ အလားအလာ ေျပာတယ္။ အဲဒီေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အရင္တုန္းကကတည္းက ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ သူမ်ားႏုိင္ငံေတြနဲ႔ စၿပီးေတာ့ ပို႔ကုန္တင္ပို႔ေရး မူ၀ါဒကို ျမန္မာ့စီးပြားေရး ပညာရွင္ေတြက ေျပာတဲ့အေၾကာင္းေပါ့ေနာ္။ ကမၻာ့စီးပြားေရး နယ္ထဲကို ဘယ္လိုမ်ား ၀င္ေရာက္ႏိုင္မလဲ ဆိုတဲ့ သူ႔ရဲ႕အျမင္ကို ေဟာေျပာသြားတယ္။ ဆရာ ဦးလွျမင့္ကေတာ့ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ျမန္ျမန္မလုပ္သင့္ဘူး ဆိုတဲ့ အျမင္နဲ႔ ဒီအျမင္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ သူ႔ရဲ႕ ထင္ျမင္ခ်က္ေပါ့။ ဒါကိုလည္း ဆရာဦးလွျမင့္က ေျပာသြားတယ္။ ဒါကလည္း မွန္သင့္သေလာက္ မွန္တယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ ေနာက္က်ေနၿပီ၊ အလ်င္အျမန္ လုပ္လိုက္တဲ့အတြက္ေၾကာင္ အႏၱရာယ္ ရွိတာေတြေတာ့ မွန္တယ္။ ဒါေပမဲ့ အဲဒီအႏၱရာယ္ေတြကို စြန္႔စားၿပီး ယူရမယ္လို႔ သူက သူ႔သေဘာထားကို ေျပာသြားတယ္။”

ဒီေဟာေျပာပြဲမွာ ပါ၀င္ခဲ့တဲ့ ဆရာဦးလွျမင့္နဲ႔ ဆရာေရာ္နယ္ဖင္ေလး တို႔ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စီးပြားေရး ေပါေမာကၡေတြအျဖစ္ တာ၀န္ယူခဲ့ၾကသူေတြ ျဖစ္သလို ၁၉၆၉ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္း ျမန္မာႏိုင္ငံက ထြက္ခြာသြားၾကၿပီး ႏိုင္ငံျခားမွာ စီးပြားေရး ဘာသာရပ္ေတြကို သင္ၾကားေပးေနၾကတဲ့ ေပါေမာကၡေတြလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အခု ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အရင္ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္လြန္ ကာလမ်ားထက္စာရင္ စီးပြားေရးဟာ တစံုတရာ ပြင့္လင္းတိုးတက္လာမႈေတြ ေတြ႔ရေပမဲ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ ပညာေရးေတြမွာ တိုးတက္မႈ မရွိေသးတဲ့ အေျခအေနေတြအျပင္ ႏိုင္ငံတစ္ခုရဲ႕ ခ်မ္းသာၾကြယ္၀မႈကို ေရရွည္ ဘယ္လို တည္တံ့ေအာင္ ထိန္းထားမလဲ ဆိုတာနဲ႔ပတ္သက္လို႔လည္း စီးပြားေရးပညာရွင္ စတစ္ဂလစ္က အႀကံေပးသြားပါတယ္။

“ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးဟာ အခု အရမ္းခ်မ္းသာလာတဲ့သူေတြ ရွိတယ္။ တိုးတက္လာတဲ့သူေတြ ရွိတယ္။ တစံုတရာလည္း တိုင္းျပည္မွာ ၀င္ေငြရွိလာတယ္။ ၈၈ ကနဲ႔ စာလို႔ရွိရင္ေပါ့ေနာ္။ ၈၈ မွာက အေၾကြးေတြ တင္သြားၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ႏိုင္ငံျခား ရန္ပံုေငြရယ္လို႔ မရွိသေလာက္ ျဖစ္ေနရာက အခု ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ႏုိင္ငံျခား ရန္ပံုေငြေတြလည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ရွိလာတယ္။ ဒါေပမဲ့ အကြာအဟေတြက ႀကီးမားလာေနတယ္။ ပညာေရး အေနအထားေတြက အရင္ေခတ္ကထက္စာရင္ ပိုၿပီးက်လာေနတယ္။ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ ဆိုရင္လည္း ျပည္သူလူထုတရပ္လံုးဟာ အခမဲ့ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈစနစ္ ဆိုတာ ရွိေတာ့ရွိပါရဲ႕၊ ဒါေပမဲ့ တကယ္ ခံစားႏိုင္ေလာက္ေအာင္ မရွိတဲ့အျဖစ္ေတြ ရွိလာတယ္။ တန္းတူညီမွ်မႈ မရွိတဲ့ အက်ိဳးမခံစားရတဲ့ သူေတြလည္း မ်ားလာတယ္။ စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈဟာ သဘာ၀ အရင္းအျမစ္ေတြကို ေရာင္းလိုက္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ႏုိင္ငံျခား ၀င္ေငြေတြေတာ့ အမ်ားႀကီး ရလာတယ္။ ဒါေပမဲ့ တိုင္းျပည္မွာရွိတဲ့ အရင္းအျမစ္ေတြ ေရာင္းတာက်ေတာ့ မူလအရင္းအျမစ္ေတြ ကုန္သြားတာေလ။ တကယ္ေတာ့ ဒါက ဆင္းရဲသြားတာေပါ့ေနာ္။ အဲဒီလို မျဖစ္ရေအာင္ မူ၀ါဒေတြကို မွ်မွ်တတ စဥ္းစားဖို႔ ဒီသေဘာမ်ိဳးကို ဆရာ စတစ္ဂလစ္က အႀကံေပးသြားတာေပါ့ေနာ္။”

ဗဟုအဖြဲ႔က ဦးတင္ေမာင္သန္းက စီးပြားေရး ပညာရပ္ဆိုင္ရာ ေဟာေျပာပြဲတြင္းက ေဆြးေႏြးခ်က္တခ်ိဳ႕ကို ျပန္ေျပာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလို ေကာင္းမြန္တဲ့ အႀကံျပဳခ်က္ေတြ ရွိေပမဲ့ ႏိုင္ငံရဲ႕ တာ၀န္ရွိသူေတြက ဘယ္ေလာက္ထိ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္မလဲ ဆိုတဲ့အေပၚမွာလည္း အေရးႀကီးတယ္လို႔ ဒီေဟာေျပာပြဲကို တက္ေရာက္ခဲ့တဲ့ ၈၈ မ်ိဳးဆက္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ ကိုကိုႀကီးက သံုးသပ္ပါတယ္။

“ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈကို အေထာက္အကူျပဳမယ့္ ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံမႈမ်ိဳးေတြ ျပန္မလုပ္ႏိုင္ဘူးဆိုရင္ တိုင္းျပည္က ခ်မ္းသာၿပီးေတာ့ လူေတြက ဆင္းရဲေနမွာပဲ ဆိုတာမ်ိဳးေပါ့ေလ။ သူတို႔ရဲ႕ အယူအဆေတြက လက္ေတြ႔နဲ႔ ေတာ္ေတာ္ကို ထင္ဟပ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လို႔ ဆရာေတြကေတာ့ ေျပာသြားတာပဲ။ ယေန႔ ေဖာ္ေဆာင္တဲ့သူေတြက ဘယ္ေလာက္ အေလးအနက္ ထားၿပီးေတာ့ ဒါကို အေကာင္အထည္ ေပၚေအာင္ လုပ္ႏုိင္မလဲဆိုတဲ့အေပၚမွာပဲ မူတည္တယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္။”

၈၈ မ်ိဳးဆက္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ ကိုကိုႀကီး ေျပာသြားတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေဟာေျပာပြဲကို ျမန္မာႏိုင္ငံ ကုန္သည္ႀကီးမ်ား အသင္းနဲ႔ စီးပြားေရးဘြဲ႔ရသူမ်ား အသင္းက ပူးတြဲက်င္းပတာျဖစ္ၿပီး ရန္ကုန္က UMFCCI မွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တာ ျဖစ္ၿပီး လာေရာက္ နားေထာင္သူေပါင္း ႏွစ္ေထာင္နီးပါးေလာက္ ရွိတယ္လို႔လည္း ဒီပြဲကို တက္ခဲ့သူေတြက ေျပာပါတယ္။

XS
SM
MD
LG