သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အမ်ဳိးသမီးမ်ား ကိုယ္ပိုင္ရပ္တည္ စြမ္းေဆာင္ႏိုင္ေရး


ကေလးငယ္မ်ား နဲ႔ အမ်ဳိးသမီးအေရး လႈပ္ရွားေနသူ မေႏြဦး

ဒီတပတ္ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းအစီအစဥ္မွာ ကမာၻႀကီးၿငိမ္းခ်မ္းေအာင္ ေဆာင္ရြက္ၾကတဲ့အခါ အိမ္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးကို ေမ့ထားလို႔ မျဖစ္ဘူးလို႔ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ ရခိုင္အမ်ဳိးသမီး မေႏြဦး က ေျပာဆိုပါတယ္။ အမ်ုိးသမီးေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားဟာ သူတုိ႔ရဲ ႔ ယဥ္ေက်းမႈေၾကာင့္ အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္ခံေနၾကရတာကို ထုတ္ေဖာ္ဖို႔ ဝန္ေလးၾကသလို၊ သူတပါးအေပၚ မီွခိုေနရတဲ့အခါ ကိုယ္ပိုင္ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြ ခ်ႏုိင္ဖို႔လည္း၊ ခက္ခဲတာေၾကာင့္ အမ်ုိးသမီးေတြအေနနဲ႔ ကိုယ့္ေျခေထာက္ေပၚ ကိုယ္ရပ္တည္ႏုိင္ဖို႔ လုိတယ္လို႔ သူက ဆိုပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီႏိုင္ငံႀကီး တႏုိင္ငံမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံအပါအဝင္ ႏုိင္ငံစံုကေလးေတြက အမ်ဳိးသမီးေတြအတြက္ ဘယ္လို လႈပ္ရွားမႈေတြ ေဆာင္ရြက္ေနသလဲဆိုတာ မခင္ျဖဴေထြး က ေမးျမန္းထားပါတယ္။


မခင္ျဖဴေထြး ။ မေႏြဦး အခုလို ဝါရွင္တန္ဒီစီကို ေရာက္ခိုက္မွာ က်မတို႔ ဗီြအိုေအရံုးကို တကူတကလာၿပီးေတာ့ အင္တာဗ်ဴးေပးတာကို ေက်းဇူးအမ်ားႀကီး တင္ပါတယ္ရွင့္။

မေႏြဦး ။ ။ က်မလည္း ဗီြအိုေအကို ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ မေႏြဦး San Francisco Bay area အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုရဲ ႔ အေနာက္ဘက္ျခမ္း Oakland မွာ ျမန္မာဒုကၡသည္တစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ေရာက္လာခဲ့တဲ့အခ်ိန္တည္းက လူမႈေရး၊ အမ်ဳိးသမီးအခြင့္အေရးကိစၥေတြ၊ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာလည္း ထဲထဲဝင္ဝင္ ပါဝင္လုပ္ေဆာင္ခဲ့တာကို က်မတို႔ ေတြ႔ရပါတယ္။ ဆိုေတာ့ မေႏြဦး ဒီကို ဘယ္အခ်ိန္က ေရာက္လာခဲ့ၿပီးေတာ့ ဒီလုိမ်ဳိးအလုပ္ေတြကို စလုပ္ျဖစ္တာလဲ။ နည္းနည္းေလာက္ ေျပာျပပါလား။

မေႏြဦး ။ ။ က်မ အေမရိကန္ကိုေရာက္တာ ၂၀၀၇ မွာ ကယ္လီဖုိးနီးယားကို ေရာက္လာပါတယ္။ ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္ကစၿပီး က်မ မိခင္တစ္ေယာက္ ျဖစ္ပါတယ္။ က်မမွာ ေလာေလာဆယ္ ခေလး (၃) ေယာက္ ရွိေနပါတယ္။ ဆိုေတာ့ မိခင္တစ္ေယာက္ရဲ ႔ လႈပ္ရွားမႈဟာ မိသားစုရဲ ႔တာဝန္၊ အသိုင္းအဝိုင္းေပၚတာဝန္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ေရာက္လာခဲ့တဲ့ refugees ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက ဘာေတြ အခက္အခဲရွိသလဲဆုိေတာ့ ဘာသာစကားအခက္အခဲ၊ အသစ္အသိုင္းအဝိုင္းမွာ ေရာက္လာတဲ့အတြက္ အလုပ္ရွားပါးမႈေတြ အမ်ားႀကီး အခက္အခဲရွိပါတယ္။ အဲဒီ အခက္အခဲေတြကို ကိုယ္ရဲ ႔ အခက္အခဲအပါအဝင္ ဘယ္လို ေျဖရွင္းလို႔ ရမလဲဆုိၿပီး လႈပ္ရွားခဲ့ပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ျမန္မာဒုကၡသည္ေတြကို လာၿပီးေတာ့ ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေပးတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

မေႏြဦး ။ ။ ကူညီေစာင့္ေရွာက္ဆိုတာကို ဥပမာ နည္းနည္းေျပာျပခ်င္တာက ေဆးရံုမွာ ဘာသာျပန္တာကအစ၊ ည (၁၂) နာရီ၊ (၁) နာရီမွာ ဘာသာျပန္မရွိဘူး။ Social ရံုးေတြမွာ ဘာသာျပန္မရွိဘူးဆုိေတာ့ အဂၤလိပ္စကား မေျပာတတ္တဲ့ ျမန္မာတင္မဟုတ္ဘူး။ တျခားႏိုင္ငံတကာက ေရာက္လာတဲ့လူေတြက ေတာ္ေတာ္ေလးကို အခက္အခဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အလုပ္ရွာတဲ့ ေနရာေတြမွာလည္း က်ေနာ္က Advocate လုပ္ေပးပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ေနာက္ မေႏြဦး ပါဝင္လႈပ္ရွားတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြဆုိရင္ ျမန္မာအဖြဲ႔အစည္းသက္သက္ မဟုတ္ဘူးေလ။ ႏိုင္ငံတကာက ေရာက္လာခဲ့တဲ့ ဒုကၡသည္အဖြဲ႔အစည္းေတြပါတယ္။ တျခားလူမႈေရးအဖြဲ႔အစည္းေတြမွာ က်မ သိသေလာက္ဆုိရင္ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားမ်ားပါတယ္။

မေႏြဦး ။ ။ က်မ နည္းနည္း ရွင္းျပမယ္။ စလာတဲ့အခ်ိန္က ဗမာျပည္က ေရာက္လာတဲ့ refugees ေတြရဲ ႔ အခက္အခဲေတြကို ေျဖရွင္းဖို႔အတြက္။ တေယာက္တည္းနဲ႔ ေျဖရွင္းလို႔ မရပါဘူး။ အသိုင္းအဝိုင္းပါဝင္မႈေပါ့။ ဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔က ဘယ္လို အဖြဲ႔အစည္း တည္ေထာင္သလဲဆိုရင္ refugees based community based non-profit တစ္ခု ထူေထာင္လုိက္ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အဲဒီ non-profit လူေတြမ်ားမ်ားအတြက္ services ေတြ ေပးႏိုင္ရေအာင္၊ လူေတြရဲ ႔ အခြင့္အေရးေတြကို လႈံေဆာ္ေပးႏိုင္ေအာင္ အဖြဲ႔အစည္း ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ပါဝင္ခဲ့ပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးက႑ဆိုရင္ အမ်ဳိးသမီးအဖြဲ႔အစည္း၊ refugees ဆိုရင္ refugees, Asian Pacific Islands က လာတဲ့ က်ေနာ္တို႔လုိပဲ refugees, immigrants ေတြက အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္ဆိုေတာ့ အဲဒီ အခက္အခဲေတြကို အားလံုး အသိုင္းအဝိုင္းနဲ႔အတူတူ က်ေနာ္တုိ႔က တသံတည္းနဲ႔ ပူးေပါင္းပါဝင္ၿပီးရင္ ဒီႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ အစိုးရေတြကို ဘယ္လို လုပ္ေဆာင္ႏိုင္မလဲေပါ့။ ဒီ Asian Pacific Islands က လာတဲ့လူေတြ အခြင့္အေရးဟာ အေမရိကန္ႏိုင္ငံ တန္တူေရးဟာ အတူတူျဖစ္ေစရမယ္ဆိုၿပီး အစိုးရနဲ႔ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို လႈံေဆာ္ေနပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ အဲဒီလုိ လႈပ္ရွားလံႈေဆာ္တဲ့ေနရာမွာ ဒုကၡသည္ေတြၾကားမွာ ေရႊ ႔ေျပာင္းလာတဲ့လူေတြ ဒုကၡသည္ေတြၾကားမွာ အဓိက ဘာအခက္အခဲေတြ ေတြ႔ရသလဲ။

မေႏြဦး ။ ။ က်မရဲ ႔ personal အခက္အခဲေတြကို ေျပာျပရမယ္ဆိုရင္ က်မဆုိရင္ မိခင္တစ္ေယာက္ျဖစ္တယ္။ ဒီႏိုင္ငံ ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ ေဆြမ်ဳိးအသိုင္းအဝိုင္း မရွိဘူး။ တစ္ေယာက္မွ မသိဘူးေပါ့။ အလုပ္ရွာရတဲ့ေနရာမွာ အခက္အခဲေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ ခေလးေတြနဲ႔ မိသားစုေတြနဲ႔ ပညာေရးမွာလည္း အခက္အခဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အဓိကေျပာျပခ်င္တဲ့ highlight ကေတာ့ က်ေနာ္တို႔က နယ္စပ္ကလာတဲ့လူေတြဆိုေတာ့ နယ္စပ္က ဒီႏိုင္ငံကို လာတာက ဘဝရဲ ႔ လံုၿခံုေရး၊ မိသားစုလံုၿခံဳေရး၊ ခေလးေတြ ပညာေရးအတြက္ အဓိကဦးစားျပဳၿပီး လာတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဆိုေတာ့ အဲဒီမွာ မိသားစုလံုၿခံုေရးဆိုရင္ေတာ့ က်မရဲ ႔ အခက္အခဲက။ ဘာအခက္အခဲ ႀကံဳရသလဲဆိုေတာ့ က်မနဲ႔ က်မရဲ ႔ ခေလးေတြက ကိုယ့္မိသားစုမွာပဲ မလံုၿခံဳဘူး။ ကိုယ္က စစ္ေျပးဒုကၡသည္ ျဖစ္ၿပီးရင္ ကိုယ့္အိမ္မွာရွိတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးက မၿငိမ္းဘူးဆုိေတာ့ အဲဒီမွာ က်မရဲ ႔ ဘဝဟာ အရမ္းပူေလာင္ခဲ့ရပါတယ္။ Domestic violence အေနနဲ႔ အရမ္း အခက္အခဲ ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္မႈေတြက ဒီမွာေရာက္လာတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြၾကားမွာ ရွိေနတာေပါ့။ ဘယ္ေလာက္ထိ က်ယ္က်ယ္ျပန္႔ျပန္႔ ရွိေနပါသလဲ။

မေႏြဦး ။ ။ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကေတာ့ မိန္းခေလးေတြ ႀကံဳရပါတယ္။ အခက္အခဲေတြ မိသားစုေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား။ တခ်ဳိ ႔လူေတြက်ေတာ့ က်ေနာ္က ဒီအခက္အခဲေတြကို မေျပာျဖစ္ဘူး။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ဒါက ရွက္စရာႀကီး။ ဒီဟာက အသိုင္းအဝုိင္းရဲ ႔ ယဥ္ေက်းမႈအရ မရွိဘူးဆိုၿပီး Deny လုပ္တဲ့လူေတြ မ်ားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အိမ္တိုင္းမွာ ရွိေနပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးေတြက အဲဒီဟာကို ေျပာဖို႔ကအစ အဲဒီအေၾကာင္းကိုေျပာရင္ အရမ္းကို အရွက္ကြဲတယ္ဆိုၿပီး ထင္တာေပါ့။ တကယ္တမ္းဆိုရင္ အိမ္တြင္းေရးကိစၥဟာ က်ေနာ္တို႔က အသိုင္းအဝုိင္းကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါက ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ ႔ကိစၥ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီကမာၻႀကီး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးက က်ေနာ္တို႔ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့လူေတြက ေမ့လို႔မရဘူး။ အိမ္တြင္းေရး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဟာ မိသားစုအတြက္၊ လူတစ္ေယာက္အတြက္။ လူ႔အခြင့္အေရး။ တန္းတူအခြင့္အေရးဆုိတာဟာ အဲဒီမွာ အေရးႀကီးပါတယ္။ အိမ္မွာပဲ အေရးႀကီးတယ္။ နံပတ္တစ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ဒီလုိမ်ဳိး အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ အျဖစ္မ်ားတာက အာရွတုိင္းျပည္ေတြမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံလုိ ႏိုင္ငံမ်ဳိးေတြမွာ မိသားစုအဆင္မေျပတာဟာေတြ၊ တုိင္းျပည္ အဆင္မေျပတဲ့ေနရာေတြမွာလည္း အျဖစ္မ်ားတယ္ဆုိတာ ရွိတယ္။ ဒါေပမဲ့ အခု ဒုကၡသည္ေတြဆိုရင္ ဒီႏုိင္ငံကို ေရာက္လာခဲ့ၿပီ။ ေနာက္ အေမရိကန္လို ျပည္ေထာင္စုမွာလည္း ေရာက္လာၿပီးေတာ့မွ ဒီလိုမ်ဳိး အိမ္တြင္းအၾကမ္းဖက္မႈေတြ ဆက္ၿပီးေတာ့ ျဖစ္ေနေသးတယ္ဆိုတာက ဘယ္အေၾကာင္းအရာေတြက ဒီလုိမ်ဳိးျဖစ္ေအာင္ သူတုိ႔ကို လံႈေဆာ္ေနတာလဲ။

မေႏြဦး ။ ။ နံပတ္တစ္ က်ေနာ္တုိ႔မွာ ရိုးရာယဥ္ေက်းမႈကေတာ့ လူတုိင္းမွာ ေကာင္းတာရွိသလို၊ ဆုိးတာရွိခဲ့တယ္။ တခ်ဳိ ႔ယဥ္ေက်းမႈေတြက က်ေနာ္တို႔မွာ အမ်ဳိးသမီးေတြအတြက္ အဟန္႔အတား ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ တန္းတူေရးဆိုၿပီး၊ လူ႔အခြင့္အေရးဆုိၿပီး ေလးစားတန္းဖိုးထားမႈဆိုတာ အမ်ဳိးသမီးအေပၚမွာ အဲဒီလုိအျမင္မ်ဳိးဟာ က်ေနာ္တို႔ ဒီအသိုင္းအဝိုင္းမွာ လူေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာ မရွိခဲ့ဘူး။ ဆိုေတာ့ တန္းတူေရးမဟုတ္ပါဘူး။ အမ်ုိးသမီးအေရးပဲထင္တယ္။ အမ်ုိးသမီးတစ္ေယာက္ရဲ ႔ အခြင့္အေရးဆိုတာ လူ႔တစ္ေယာက္ရဲ ႔ အခြင့္အေရးနဲ႔ အတူတူပါပဲ။ ဆိုေတာ့ အဲဒီမွာ အခက္အခဲ ဘာရွိလဲဆိုေတာ့ က်မအေနနဲ႔ point လုပ္ခ်င္တာက စစ္ျဖစ္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား အမ်ဳိးသမီးေတြက စစ္တပ္က ဒုကၡေပးတာေတြအျဖစ္မ်ဳိး။ မုဒိန္းက်င့္ခံရတာေတြ ရွိတယ္။ အိမ္တြင္းမႈျပႆနာေတြရွိတယ္။ အသိုင္းအဝိုင္းရဲ ႔ ဒဏ္ေတြရွိတယ္ဆိုေတာ့ အမ်ဳိးသမီးေတြက ဒီႏိုင္ငံကို ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာဆိုရင္ အဲဒီအရင္တုန္းက အျဖစ္အပ်က္ေတြဟာ သူတို႔ဘဝမွာ PTSD ျဖစ္တယ္။ အရင္တုန္းက ျဖစ္ေနတဲ့အေၾကာင္းေတြဟာ ျပန္ၿပီး ဒီနုိင္ငံကို ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ အခက္အခဲႀကံဳရတာက စစ္ေျပးဒုကၡသည္အေနနဲ႔ ဒီႏိုင္ငံမွာ မႀကံဳရေပမယ့္ အလုပ္ရွာေဖြေရး အခက္အခဲေတြရွိတယ္။ အသစ္အသိုင္းအဝိုင္း ေရာက္လာတဲ့အခ်ိန္မွာ အမ်ုိးသမီးေတြက မလံုၿခံဳမႈျဖစ္တယ္။ ဆိုေတာ့ အလုပ္ရွားပါးမႈေတြျဖစ္တယ္။ ဆင္းရဲၿပီး အလုပ္အခြင့္အေရးေတြ မရွိဘူး။ ကိုယ့္ကိုယ္ကို မရပ္တည္ႏုိင္ဘူးဆိုရင္ အိမ္မွာလည္း ကိုယ္ပိုင္ဆံုးျဖတ္ခြင့္ မရွိဘူး။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ဝင္ေငြက ထမင္းစားေနတာ ေယာက်္ားအေပၚမွာပဲ မူတည္ၿပီး စားေနရတယ္ဆိုေတာ့ အမ်ုိးသမီးေတြက ဘာလဲဆိုေတာ့ ဒီဝင္ေငြ ကိုယ့္ကိုယ္ကို ရပ္တည္ဖို႔က အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။ အလုပ္ရွိဖို႔၊ ပညာေရးတိုးတက္ဖို႔ ကိုယ္ရဲ ႔ အခြင့္အေရးကဘာ။ ကုိယ့္ရဲ ႔ ဆံုးျဖတ္ခ်က္က ကိုယ့္အိမ္ေပၚမွာ ကိုယ့္မိသားစုေပၚမွာ ကိုယ့္အသိုင္းအဝိုင္းေပၚမွာ ဘယ္ေလာက္အထိ အေရးႀကီးသလဲဆိုတာ၊ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုရင္ ကိုယ္ဆံုးျဖတ္လုိက္တာနဲ႔ ကိုယ့္တစ္ေယာက္တည္းအတြက္ မဟုတ္ဘဲ ကိုယ့္မိသားစုမွာ၊ ကိုယ္မွာပါလာတဲ့ ခေလးေတြက အေရးႀကီးပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ဒါေတြကို ေက်ာ္လႊာႏုိင္ဖို႔ဆိုရင္ေကာ ဘယ္လုိ အေျခအေနေတြရွိဖို႔ လိုအပ္သလဲ။

မေႏြဦး ။ ။ စစ္ေျပးဒုကၡက ေရာက္လာတဲ့ မိသားစုေတြကို စိတ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ သူတို႔ စိတ္ေပ်ာ္ရႊင္မႈကိစၥေတြကို၊ အရင္တုန္းက အတိတ္သမုိင္းမွာ ျဖစ္ေနတဲ့ အခက္အခဲေတြကို က်မတို႔က mental help အေနနဲ႔ ကူညီဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ ထင္တယ္။ နံပတ္တစ္ေပါ့။ နံပတ္ႏွစ္အေနနဲ႔ ဒီ system က အမ်ားႀကီး အကူအညီမေပးဘူး။ အေမရိကမွာရွိတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြကို။ ေရာက္လာတဲ့လူေတြက အရမ္းကို ဘယ္ကိုသြားရမလဲ။ ဘာလုပ္ရမွန္း မသိဘူးဆုိေတာ့ system က change လုပ္ဖို႔ လိုတယ္။ အမ်ားႀကီးပဲ။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ေနာက္ မေႏြဦးတို႔လို လူမႈေရးကိစၥေတြမွာ ကူညီတဲ့ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ဘာေတြ အကူအညီ ေပးႏိုင္မလဲ။ ဒီလူေတြအေပၚ ဘာေတြ ေပးေနသလဲ။

မေႏြဦး ။ ။ အေမရိကမွာ ေရာက္ေနတဲ့ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား လူ႔အဖြဲ႔အစည္းေတြ၊ အာရွကလာတဲ့ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား အခက္အခဲေတြ ဘာႀကံဳရသလဲဆိုေတာ့ ဒီဟာေတြကို ဝိုင္းလုပ္ဖို႔အတြက္ volunteer လုပ္ေနရတဲ့လူေတြ အမ်ားႀကီး မ်ားပါတယ္။ အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခု ရပ္တည္ဖို႔အတြက္ ဥပမာဆုိရင္ funding ေတြ မရွိဘူး။ volunteer အေနနဲ႔ တစ္ရက္လုပ္ႏိုင္တယ္၊ ႏွစ္ရက္လုပ္ႏုိင္တယ္။ သံုးရက္ထက္ မလုပ္ႏုိင္ေတာ့ဘူး။ က်ေနာ္တို႔ လုပ္ခဲ့တာ ႏွစ္ေပါင္းအၾကာႀကီး။ ေရရွည္မွာက်ေတာ့ ဒီအသိုင္းအဝိုင္းတစ္ခုက ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္ဖို႔အတြက္ အရမ္းအေရးႀကီးတယ္။ ဒါေပမဲ့ sustain ျဖစ္ဖို႔က အမ်ားႀကီး အကူအညီလုိတယ္။ အေမရိကန္အစိုးရရဲ ႔ နားလည္းမႈ၊ ပူးေပါင္းပါဝင္မႈ၊ အသိုင္းအဝိုင္းေပၚမွာ ကူညီမႈက အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ျမန္မာဒုကၡသည္ေတြဆိုလုိ႔ရွိရင္ တျခားတုိင္းျပည္က ဒုကၡသည္ေတြထက္ ႏိႈင္းယွဥ္မယ္ဆိုရင္ ပိုၿပီးေတာ့ လူဦးေရအားျဖင့္လဲ နည္းတယ္။ ဒီလို နည္းတဲ့အခါမွာ အစိုးရဖက္ကေန အနည္းစုအေပၚမွာ ေပးတဲ့၊ သူတုိ႔ဖက္ကေန အာရံုစိုက္မႈေပးတာ ျပည့္ျပည့္ဝဝ ရရဲ ႔လား။

မေႏြဦး ။ ။ အဲဒါ မရွိခဲ့တဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ အမ်ားႀကီး စကားေျပာရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆိုေတာ့ အဲဒါေၾကာင့္ပဲ က်ေနာ္တုိ႔က ဖယ္ဒရယ္အစိုးရ၏ က်န္းမာေရး၊ လူမႈေရး ေထာက္ပံ့ေရးဌာနေတြ၊ အစိုးရရဲ ႔ ဖယ္ဒရယ္အစိုးရရဲ ႔ ကိုယ္စားလွယ္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ အသိုင္းအဝိုင္းကိုလာၿပီးရင္ စကားနားေထာင္ပါ။ သူတုိ႔ cause ေတြကိုၾကည့္ပါ။ အဓိက သူတုိ႔ ဘာေတြ problem ရွိတာမရွိတာထက္ ဘာအခက္အခဲရွိလဲ။ အဲဒီ အခက္အခဲေတြကို က်ေနာ္တို႔ အသိုင္းအဝိုင္းနဲ႔အတူတူ အေမရိကန္အစိုးရက ဘယ္လိုေျဖရွင္းနုိင္မလဲဆိုတာပဲ က်မ နားေထာင္ေစခ်င္တယ္။ အဲဒီလိုမ်ဳိး နားေထာင္ဖို႔အတြက္ အစိုးရကို က်ေနာ္ ဖိတ္ေခၚၿပီးရင္ …. အဖြဲ႔အစည္းေတြနဲ႔ က်ေနာ္တို႔က လက္တြဲၿပီး ဖယ္ဒရယ္အစိုးရေတြကို ဖိတ္ပါတယ္ဆုိေတာ့ သူတုိ႔လာၿပီး နားေထာင္ပါတယ္။ နားေထာင္ၿပီးရင္ ဘယ္လုိမ်ဳိး ပံုစံနဲ႔ ေျဖရွင္းမလဲဆိုတဲ့ policy program ေတြကို လုပ္ဖို႔အတြက္ သူတုိ႔ ျပင္ဆင္ေနပါတယ္။ အမ်ားႀကီးပဲ။

မခင္ျဖဴေထြး ။ အဲဒါေတြ လုိက္လုပ္ရင္နဲ႔ထင္တယ္ က်မထင္တာ မေႏြဦး ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္တုန္းကလည္း သမၼတအုိဘားမား က လူဝင္မႈႀကီးၾကပ္ေရးဆိုင္ရာ ဥပေဒျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ San Francisco Bay Area မွာ က်မထင္တယ္ Chinatown မွာထင္တယ္။ မိန္႔ခြန္းေျပာတဲ့အခ်ိန္တုန္းက မေႏြဦးကိုလည္း ေတြ႔လုိက္ရပါတယ္။ အဲဒါက ဘယ္လုိျဖစ္ၿပီးေတာ့ တက္ေရာက္ျဖစ္သြားတာလဲ။ သမၼတနဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ရခဲ့သလား။ အဲဒါ နည္းနည္းေျပာျပပါ။

မေႏြဦး ။ ။ အဲဒီမွာ က်ေနာ္တုိ႔မွာ က်မမွာ personal ပုဂၢိဳလ္ေရးအရ ကိုယ့္မွာ အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ကိုယ့္အသိုင္းအဝိုင္းေတြ အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္ဆိုတာကို ကိုယ္တစ္ေယာက္တည္းက ေျဖရွင္းလို႔မရတဲ့အတြက္ ဒီအေမရိကန္ႏိုင္ငံ ႏိုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈေတြၾကားထဲမွာ အမ်ားႀကီး ႀကိဳးစားခဲ့ပါတယ္။ ႀကိဳးစားၿပီး အိုဘားမားနဲ႔ ေတြ႔ခြင့္ရပါတယ္။ Private dinner လည္း တက္ခြင့္ရခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီမွာ က်ေနာ္တို႔ အသိုင္းအဝိုင္း အခက္အခဲေတြ ေျပာျပေတာ့ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက နားလည္းမႈ တည္ေဆာက္ႏုိင္ပါမယ္လို႔ က်မထင္တယ္။ အနာဂတ္မွာပိုၿပီး။ အခုေလာေလာဆယ္ ပိုၿပီး အေမရိကန္အစိုးရနဲ႔ ဆက္စပ္မႈအခ်ိန္မွာ အေမရိကမွာ ရွိေနတဲ့ ကြန္ဂရက္တုိ႔မွာ ဆီနိတ္တို႔မွာ ျမန္မာျပည္ကအသံရယ္၊ ျမန္မာျပည္အသိုင္းအဝိုင္းရဲ ႔အသံရယ္ဆိုေတာ့ အဲဒါေၾကာင့္ပဲ က်မ ဝါရွင္တန္ဒီစီကို ခဏခဏ ေရာက္ၿပီးရင္ အဲဒီမွာ စကားေျပာခြင့္လည္းရတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ သမၼတနဲ႔ ေတြ႔တုန္းက သမၼတနဲ႔ စကားေျပာခြင့္ ႀကံဳခဲ့ေသးလား။

မေႏြဦး ။ ။ ႀကံဳခဲ့ပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ဘာေတြ ေျပာျဖစ္ခဲ့လဲ။

မေႏြဦး ။ ။ ဗမာျပည္ ေလာေလာဆယ္ လက္ရွိ ျဖစ္ေနတဲ့ ျပႆနာ အခက္အခဲအေပၚမွာ အေမရိကန္အစိုးရက ကူညီမႈက ပါဝင္မႈက အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။ ပညာေရး၊ က်န္းမာေရး၊ မိသားစုေတြ ေရရွည္ ႏိုင္ငံေရး peaceful process မွာ အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။

မခင္ျဖဴေထြး ။ အမ်ဳိးသမီးတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ဒီႏုိင္ငံမွာ ေရာက္လာၿပီးေတာ့ ဒီလိုမ်ဳိးလည္း တက္တက္ႂကြႂကြ လုပ္ႏုိင္တဲ့ အေျခအေနကုိ ေရာက္ခဲ့တယ္။ ဘာေတြက မေႏြဦးကို motivate လုပ္ခဲ့တာလဲ။

မေႏြဦး ။ ။ က်မဘဝ၏ အခက္အခဲေတြက အမ်ားႀကီး ရွိခဲ့တဲ့၊ ရွိေနတယ္။ အခုထိ ရွိေနပါတယ္။ မိသားစုအခက္အခဲ။ က်ေနာ္တုိ႔က အမ်ဳိးသမီးျဖစ္ေပမယ့္ ဒီအခက္အခဲေတြကို သမိုင္းကိုထိုင္ၿပီး ငုိေနတဲ့ အခ်ိန္ကလည္း က်ေနာ္တို႔မွာ မရွိဘူး။ အခက္အခဲ ဘယ္ေလာက္ရွိရွိ က်ေနာ္တို႔က ႀကိဳးစားရမယ္။ က်ေနာ္တုိ႔မွာ ရွိေနတဲ့ သားသမီးေတြကို လူတစ္ေယာက္ျဖစ္ေအာင္ အမ်ားႀကီး ႀကိုးစားရမယ္။ မိခင္တစ္ေယာက္ျဖစ္တယ္။ ၿပီးရင္ မိခင္တစ္ေယာက္ အိမ္မွာသာ မဟုတ္ဘူး။ တိုင္းျပည္နဲ႔လူမ်ဳိး ၿပီးရင္ ကမာၻ႔အေပၚမွာလည္း သူ၏ ဆံုးျဖတ္ခ်က္၊ သူ၏ ပူးေပါင္းပါဝင္မႈ၊ သူ၏ ႀကိုးစားမႈက အရမ္းအေရးႀကီးပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ က်မ ပါဝင္မႈဟာ role model လည္း နည္းနည္းျဖစ္ပါတယ္။ က်မတို႔ ႏုိင္ငံတကာမွာရွိတဲ့ အမ်ဳိးသမီးေတြ လႈပ္ရွားမႈဟာ အမ်ားႀကီး အမ်ဳိးသမီးေတြက လႈပ္ရွားေနပါတယ္။ အဲဒီမွာ တျခားလူေတြကိုလည္း က်မ ဥပမာအေနနဲ႔ ျပခ်င္တာက က်မသာ မဟုတ္ဘူး ဒီတကမာၻလံုးမွာရွိတဲ့ အမ်ုိးသမီးေတြက အခက္အခဲေတြကို ေျဖရွင္းဖို႔အတြက္ အမ်ဳိးသမီးေတြ အမ်ားႀကီး အလုပ္လုပ္ရမယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ က်မ ႀကိဳးစားတယ္။ ေနာက္ထပ္လည္း ႀကိဳးစားအံုးမွာပါ။

မခင္ျဖဴေထြး ။ ေက်းဇူးအမ်ားႀကီး တင္ပါတယ္ရွင့္။ အခုလိုမ်ုိး က်မတို႔ဆီလာၿပီး ေျဖၾကားေပးတဲ့အတြက္။

XS
SM
MD
LG