သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

လက္ပံေတာင္း လူေသမႈ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ စတင္စစ္ေဆး


လက္ပံေတာင္း ေၾကးနီစီမံကိန္းအတြင္း ေဒသခံေတြနဲ႔ ရဲလံုျခံဳေရးေတြၾကား တင္းမာမႈျဖစ္ပြားစဥ္။ (ဒီဇင္ဘာ ၂၂၊ ၂၀၁၄)

လက္ပံေတာင္းမွာ ေလ်ာ္ေၾကး မယူထားတဲ့ လယ္ယာေျမေတြကို ျခံစည္း႐ိုး ခတ္ တာကို ဆန္႔က်င္ ကန္႔ကြက္ရင္း ေသနတ္ဒဏ္ရာနဲ႔ ေသဆံုးခဲ့ရတဲ့ မုိးႀက္ိဳးျပင္ရြာသူ ေဒၚခင္ဝင္းရဲ႕ အမူနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ သက္ေသေတြကို ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳသား လူအခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္က စတင္စစ္ေဆးေနျပီျဖစ္သလို မႏၱေလး ရန္ကုန္နဲ႔ လက္ပံေတာင္းတို႔မွာလည္း ဆႏၵျပမူေတြ ဆက္ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဗီြအိုေအ သတင္းေထာက္ မေအးေအးမာ ကသတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္ ။

စစ္ကိုင္းတိုင္း ယင္းမာပင္ ခရိုင္ ဆားလင္းႀကီးျမိဳ႕နယ္ထဲက လက္ပံေတာင္းေတာင္ ေၾကးနီ စီမံကိန္းအတြက္ ျခံစညး္ရိုး ကာရံတာကို ဆန္႔က်င္ ကန္႔ကြက္ ဆႏျၵပရင္း ေသဆံုးခဲ့ရတဲ့ ေဒၚခင္ဝင္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသား လူအခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္နဲ႔ ဆားလင္းႀကီးျမိဳ႕နယ္ ရဲစခန္းက သက္ေသေတြကို စတင္ စစ္ေဆးေနျပီျဖစ္ပါတယ္။ ဆားလင္းႀကိးျမိဳ႕နယ္ ခ်ည္ထည္စက္ရံုရဲ ့ဧည့္ရိပ္သာမွာ မုိးၾကိဳးျပင္ရြာက သက္ေသေတြကုိ စတင္စစ္ေဆးခဲ့ေၾကာင္း သက္ေသတဦးျဖစ္တဲ့ ေဒၚခင္မာေအး ကေျပာပါတယ္။

"ေဒၚခင္ဝင္းျဖစ္ပြားတာက ဘယ္လိုျဖစ္ပြားတာလဲ။ ဘယ္မွာျဖစ္ပြားတာတုန္း။ ပစ္လိုက္တဲ့သူကို ျမင္လား။ ဘယ္လိုလည္း အဲ့တာေတြ သူကေမးပါတယ္ရွင့္။ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးအဖြဲ႔က အဲ့တာပဲ ေမးပါတယ္ရွင့္။ သူ ဘာေတြ လုပ္ကိုင္စားတုန္း။ ဘယ္ေနရာမွာျဖစ္ပြားလည္း ခုနက က်မ ေျပာတဲ့အတိုင္းပဲ အဲ့တာေတြပဲ ေမးပါတယ္ရွင့္။ ဒီျမင္တဲ့အတိုင္းပဲ စက္ယႏၱယားေတြ နဲ႔ ေျပာင္းခင္းေတြ၊ ပဲစဥ္းငံုခင္းေတြကို သံဇကာနဲ႔ခတ္ၿပီး ဖ်က္ဆီးေနလို႔ ကိုယ့္ေျမကိုယ့္ယာကို သြားၿပီး တားဆီးတဲ့အခါမွာ ပဋိပကၡေတြျဖစ္ၿပီး ေတာင္းပန္တဲ့ အခါမွာ ရဲလံုျခံဳေရးအဖြဲ႔ေတြက လူထုေတြဘက္ကို တက္လာၿပီး ပစ္ၿပီးေတာ့ ေဒၚခင္ဝင္းကို ေသနတ္ေတြ မွန္ၿပီးေတာ့ ဦးခံြ လန္က်သြားၿပီးေတာ့ အကုန္ပြစာၾကဲသြားတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္ရွင့္။ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္က ဦးေဇာ္ဝင္းတဲ့ရွင့္။ ဦးေဇာ္ဝင္းတဲ့ ေဒါက္တာဉာဏ္ေဇာ္တဲ့။ ဦးဘုန္းျမင့္တဲ့။ တေယာက္ခ်င္း ေမးတာပါရွင့္။ တေယာက္တည္း ေမးတာပါရွင့္။ ဦးေဇာ္ဝင္းက ေမးတာပါရွင့္။"

ဆားလင္းႀကီးျမိဳ႕နယ္ ရဲစခန္းမွာလည္း သက္ေသေတြကို ၾကာသပေတးေန႔မွာ စစ္ေဆးခဲ့သလို လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ကလည္း တေန႔တည္းမွာပဲ စစ္ေဆးခဲ့တာပါ။ လူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ အေနနဲ႔ အျဖစ္မွန္ေပၚေပါက္ေရး လုပ္ေဆာင္သြားပါမယ္ လုိ႔ ေျပာၾကားခဲ့ေၾကာင္း မိုးႀကိဳးျပင္ရြာသူ ေဒၚခင္မာေအးကေျပာပါတယ္။

" ေကာ္မရွင္က အမွန္အတိုင္းကို ေျဖရွင္းၿပီးေတာ့ အမွန္အတိုင္း ရေအာင္ကို ျဖစ္ေအာင္ ရွင္းေပးမယ္လို႔ အဲ့လိုေျပာပါတယ္ရွင့္။ ေတာ္ေတာ္ၾကာ တယ္ရွင့္။ သူတို႔ က်မတို႔ကို ေန႔လည္ ၂နာရီခြဲေလာက္က ဟိုကိုေရာက္တာကို။ ရဲစခန္းက ရဲမွဴးကလည္း စစ္တယ္။ မေဌးေဌးတို႔ ကိုေသာင္းတို႔ကို။ ရဲစခန္းကေန စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မရွင္ကို အဲ့ဒီ့ကို သြားတယ္။ ရဲမွဴးႀကီးကလည္း တနာရီခြဲေလာက္ ၾကာတယ္။ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးေကာ္မရွင္အဖြဲ႔ကလည္း အေတာ့္ကို ၾကာတယ္ရွင့္။ ့ရဲစခန္းက မ်က္ျမင္သက္ေသကို စစ္တာရွင္။ ရဲစခန္းက စစ္တာရွင့္ ဘယ္ေနရာမွာ က်တာလဲ ဘယ္လိုေတြ ျဖစ္တာတုန္း မိသားစုေတြ ဘယ္ႏွစ္ေယာက္ရွိလဲ သားသမီးေတြ ဘယ္ႏွစ္ေယာက္ရွိလဲ အကုန္စံုေအာင္ လွည့္ၿပီးေမးတာရွင့္။ အဲ့ဒီ့မွာ မီဒီယာသမားေတြ သတင္းသမားေတြကို ရဲမွဴးႀကိးက အဝင္မခံဘူးရွင့္။"

ေကာ္မရွင္ အေနနဲ႔ လက္ပံေတာင္းေတာင္မွာ ျဖစ္ပြား ခဲ့တဲ့ ပဋိပကၡ အတြင္း ေသဆံုး ရတဲ့ ေဒၚခင္ဝင္း အမူကို ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ စစ္ေဆး တာျဖစ္ပါတယ္။ စံုစမ္းစစ္ေဆးခ်က္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ လူအခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းဖို႔ ၾကိဳးစားခဲ့ေပမဲ့ ဆက္သြယ္လုိ႔ မရခဲ့ပါဘူး။

လက္ပံေတာင္းမွာ ေတာင္သူေတြ ပစ္ခတ္ခံရတဲ့အထိ ျဖစ္ခဲ့ရတဲ့ ပဋိပကၡနဲ႔ ပတ္သက္လုိ ျမန္မာဝမ္ေပါင္ ျမန္မာ ဦးပိုင္ကုမၸဏီနဲ႔ အစိုးရကုိ ဆန္႔က်င္ ကန္႔ကြက္။ ျမန္မာႏိုင္ငံ မႏၱေလးျမိဳနဲ႔ ရန္ကုန္ျမိဳ႕တု႔ိမွာလည္း ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္ မႏၱေလးျမိဳ႕မွာေတာ့ သံဃာေတြ ျမိဳ႕ခံေတြ လူူမႈအဖဲြ႔အစည္းေတြ က အင္အား ေထာင္ဂဏန္းေလာက္ထိရွိခဲ့ပါတယ္။

ရန္ကုန္ျမိဳ႕မွာေတာ့ျမိဳ႕ေတာ္ခန္းမေရွ႕ကေန ဆႏၵျပခဲ့ၿပီးေနာက္ တရုတ္သံရံုးေရွ႕ကို သြားေရာက္ ကန္႔ကြက္ဆႏၵျပမူေတြ လုပ္ဖုိ႔ ၾကိဳးစားရာမွာေတာ့ တ႐ုတ္သံရံုးေရွ႕မွာ အာဏာပုိင္ေတြက တားဆီးထားပါတယ္။

(ဆႏၵျပေၾကြးေၾကာ္သံမ်ား)

လက္ပံေတာင္း မွာလည္း ေဒသခံေတြက ဆန္႔က်င္ ကန္ကြက္ ဆႏၵျပမူေတြ ေန႔လည္ပုိင္းက လုပ္ခဲ့ျပီး သိမ္းဆည္းထားတဲ့ ေျမယာမ်ားျပန္ရရွိေရး အတြက္ ဖြင့္ထားတဲ့ သပိတ္စခန္းက ဆႏၵျပသူေတြက ျခံစည္းရိုးေတြ ဖယ္ရွားေပးဖို႔ေတာင္းဆုိေနပါတယ္ ။

လက္ပံေတာင္းေတာင္ အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ျပည္တြင္းျပည္ပ ကန္႔ကြက္ ဆႏၵျပမူေတြ ဆက္တုိက္ျဖစ္ေနျပီး ကိုရီးယား ဂ်ပန္ ထိုင္း စတဲ့ႏိုင္ငံတကာမွာလည္း ကန့္ကြက္မူေတြရွိေနပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းက အရပ္ဖက္ အဖဲြအစည္း ၄၉၀နဲ႔ စုစည္းထားတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပြင့္လင္းျမင္သာမူနဲ႔ တာ၀န္ယူမႈ တာ၀န္ခံမႈ ဆိုင္ရာ အရပ္ဖက္မဟာမိတ္ကလည္း စစ္ကိုင္းတုိင္း၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ကုိ လိပ္မူၿပီး EITI ရဲ႕ မူ၀ါဒေတြကုိ ဆန္႔က်င္ေနတာေၾကာင့္ ဆႏၵ ထုတ္ေဖာ္သြားမယ္လို႔ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ အစိုးရကေတာ့ စီမံကိန္းကို တားဆီးေႏွာက္ယွက္တာေၾကာင့္ အဓိက႐ုဏ္း ႏွိမ္ႏွင္းေရး လက္နက္ကို သံုးၿပီး ေျဖရွင္းရတယ္လုိ႔ သတင္းထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG