သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ျပန္ေရး မျဖစ္ႏိုင္ေသး

  • ဦးတင္ေမာင္သန္း

ိထိုင္-ျမန္မာနယ္စပ္ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕အနီးက မယ္လ ဒုကၡသည္စခန္း (ဒီဇင္ဘာလ ၁၄၊ ၂၀၁၁)

ထိုင္းႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ ျမန္မာ ဒုကၡသည္စခန္းေတြကို ပိတ္လိုက္ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ဒုကၡသည္ေတြ ျပန္ပို႔ဖို႔ လိုေၾကာင္း ထိုင္းတာ၀န္ရွိသူတဦးရဲ႕ ေျပာဆိုလိုက္တဲ့အေပၚ စိုးရိမ္မကင္းျဖစ္သံေတြ ထြက္ေပၚလာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ဒုကၡသည္ ျပန္ႏုိင္ေလာက္ေအာင္ ျမန္မာႏိုင္ငံက အဆင္သင့္မျဖစ္ေသးဘူးလို႔ ဒုကၡသည္အေရး ေဆာင္ရြက္ေနသူေတြက ျမင္ၾကပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းနဲ႔ပတ္သက္လို႔ေတာ့ ဦးတင္ေမာင္သန္းက တင္ျပထားပါတယ္။

ထုိင္းႏုိင္ငံမွာရွိတဲ့ ျမန္မာ ဒုကၡသည္ေတြကို တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ ျပန္ပို႔ဖို႔ရွိေပမဲ့ ေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ ျပန္ပို႔ႏိုင္တဲ့ အေျခအေနေတြေတာ့ မျဖည့္ဆည္းေသးဘူးလို႔ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ားဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုး (UNHCR) က ေျပာပါတယ္။

မၾကာမီက က်င္းပခဲ့တဲ့ အာဆီယံ အလြတ္သေဘာ ေဆြးေႏြးပြဲကို တက္ၾကရင္း ထုိင္း ႏိုင္ငံျခားေရး ၀န္ႀကီး ကဆစ္ ပီရြန္မ္ (Kasit Piromya) နဲ႔ ျမန္မာ ႏို္င္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး ဦး၀ဏၰေမာင္လြင္တို႔ ဒုကၡသည္အေရးကို ႏွစ္ႏုိင္ငံထဲ သီးျခား ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကပါတယ္။ သင့္ေတာ္တဲ့ တခ်ိန္ခ်ိန္မွာေတာ့ ဒုကၡသည္ေတြ ကိုယ့္ရပ္ကိုယ့္ရြာ ျပန္ၾကရမယ္ဆိုတာ ထိုင္းႏုိင္ငံ၊ ျမန္မာႏုိင္ငံ နဲ႔ ဒုကၡသည္ေတြရဲ႕ အေရးကို ေဆာင္ရြက္ေနၾကတဲ့ ႏုိင္ငံတကာ အဖြဲ႔အစည္းေတြၾကားမွာ အေျခခံအားျဖင့္ နားလည္ထားၾကၿပီးသားပါ။ ဒုကၡသည္ေတြ ကိုယ္ႏိႈက္ကလည္း ကိုယ့္ရပ္ကိုယ့္ရြာကို ျပန္ေနခ်င္ၾကတာခ်ည္းပါပဲ။ ဒါေပမဲ့ ခုခ်က္ခ်င္းျပန္ပို႔ဖို႔ မျဖစ္ႏုိင္ေသးဘူးလို႔ အာရွေဒသ ဆုိင္ရာ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ား ဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုးရဲ႕ ေျပာေရးဆိုခြင့္ရွိသူ ကစ္တီမက္ကင္းဇီး (Kitty McKinsey) က ဗီြအိုေအကို ေျပာပါတယ္။

“ဒုကၡသည္ေတြ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ျပန္ေကာင္းျပန္လို႔ ရႏုိ္င္မလားဆိုၿပီး မၾကာမီ ရက္ပိုင္းေတြအတြင္းက ေဆြးေႏြးၾကတာေတြ ရွိပါတယ္။ ဒုကၡသည္ေတြ အိမ္ျပန္ႏုိင္တဲ့ အေျခအေန မရွိေသးဘူးလို႔ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ား မဟာမင္းႀကီးရံုးက ယူဆပါတယ္။ ဒုကၡသည္ေတြ အိမ္ျပန္ဖို႔ဆိုရင္ သူတို႔မျပန္မီမွာကို ျဖည့္ဆည္းထားရမယ့္ အေျခအေနေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနပါတယ္။ ဒုကၡသည္ေတြ အိမ္ျပန္ႏုိင္ေအာင္ ကူညီဖို႔အတြက္ ထုိင္းနဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံ တို႔နဲ႔ က်မတို႔ အတူတူ အလုပ္္လုုပ္ခ်င္ပါတယ္။”

လက္ရွိ အေျခအေနကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံ အေရွ႕ပိုင္းက ဒုကၡသည္ေတြ ထိုင္းႏုိင္ငံထဲကို ဆက္လက္ ၀င္လာေနတာ ေတြ႔ေနရပါတယ္လို႔ ျမန္မာဒုကၡသည္ေတြရဲ႕ အေရးကို ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ Thai Burma Border Consortium (TBBC) အဖြဲ႔ရဲ႕ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး ဆယ္လီ သြန္မ္ပ္ဆင္န္ (Sally Thompson) က အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ျမန္မာျပည္ အေရွ႕ပိုင္းမွာ ပဋိပကၡေတြက ရွိေနဆဲပါပဲ။ ဒုကၡသည္ အသစ္ေတြကလည္း ထိုင္းႏုိင္ငံထဲကို ေန႔တုိင္း ဆက္လက္ ေရာက္လာေနဆဲပါ။ ဆက္ၿပီး ျဖစ္ပြားေနတဲ့ ပဋိပကၡမွာ ျမန္မာစစ္တပ္က တိုင္းရင္းသား ေဒသေတြကို ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ေအာင္ ႀကိဳးစားေနတယ္ ဆိုတဲ့ ေျပာျပခ်က္ေတြလည္း ရွိေနပါတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲ ၿပီးသြားကတည္းက ပဋိပကၡေတြက ပိုမ်ားလာတာလည္း က်မတို႔ ေတြ႔ေနရပါတယ္။”

ျမန္မာဒုကၡသည္အေရးက ၀န္ႀကီးေတြ ေဆြးေႏြးၾကရာမွာ ပါလာႏုိင္ေပမဲ့ စခန္းေတြကို ပိတ္မယ္ဆိုတဲ့ သတင္းဟာ ယူဆခ်က္နဲ႔ ေျပာဆိုေနၾကတာသာ ျဖစ္ပါတယ္လို႔ မစၥ ကစ္တီ မက္ကင္းဇီးက ဗြီအိုေအကို အခုလို ရွင္းျပပါတယ္။

“ေတာ္ေတာ္ႀကီးကို လြန္လြန္ကၽြံကၽြံ စိတ္ကူးေတြနဲ႔ ဒီကိစၥကို ေျပာေနၾကတာပါရွင္။ ဒီေန႔ ေန႔လည္ပိုင္း မွာေတာင္ ထုိင္းအစိုးရက ေၾကညာခ်က္ ထုတ္လိုက္ပါေသးတယ္။ ခ်က္ခ်င္း ဒုကၡသည္ေတြကို ျပန္ပို႔ဖို႔ ေျပာေနတာမဟုတ္ဘူးလို႔ ဒီေၾကညာခ်က္က ေျပာထားပါတယ္။ ဒီသတင္းက ထိန္းလို႔မရဘဲ တကယ့္အျဖစ္ ထက္ကို ပိုသြားတဲ့သတင္းပါ။ ဘယ္ေတာ့ ျပန္ပို႔မယ္ဆိုတဲ့ အခ်ိန္သတ္မွတ္ခ်က္ေတြ ရွိတယ္ လို႔ျဖင့္ က်မ မထင္ပါဘူး။”

ဒုကၡသည္ေတြ ျပန္လက္ခံဖို႔ဆိုရင္ တက္လာတဲ့ အစိုးရအသစ္အေနနဲ႔ အေျခအေနတခ်ိဳ႕ ျဖစ္ေပၚလာေအာင္ အရင္ဆံုး ဖန္တီးရဦးမွာပါလို႔ UNHCR ကေျပာပါတယ္။ ပဋိပကၡေတြ ရပ္သြားၿပီး တိုင္းျပည္မွာ ေရရွည္ တည္တံ့ႏုိင္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရွိလာၿပီလို႔ ယူဆႏုိင္ရပါမယ္။ ေျမျမႇဳပ္မုိင္းေတြ ကင္းရွင္းရပါမယ္။ ဒုကၡသည္ ေတြအတြက္ လံုၿခံဳစိတ္ခ်မႈ ရွိရမွာျဖစ္သလို ရြာေတြ ျပန္တည္ေဆာက္ ရပါမယ္။ ေရ ရရွိရပါမယ္။ ေက်ာင္းေတြ ရွိရပါမယ္။ အစရွိသျဖင့္ အဲဒီလို အေျခခံ လိုအပ္ခ်က္ေတြ ျဖည့္ဆည္းၿပီး ျဖစ္ေနရပါမယ္။ ဒုကၡသည္ေတြ ကိုယ္ႏိႈက္က စိတ္ခ်ယံုၾကည္မႈ ရွိၿပီး ျပန္မျပန္ကို သူတို႔ကပဲ ဆံုးျဖတ္ရမွာပါ။ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ား ဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီးရံုး (UNHCR) ကလည္း အဲဒီ ပဋိပကၡေဒသေတြကို သြားေရာက္ လုပ္ကိုင္ႏုိင္ရပါမယ္။ မစၥ ကစ္တီ မက္ကင္းဇီးက အခုလို ဆက္ေျပာပါတယ္။

“က်မတို႔ကို အဲဒီေဒသေတြမွာ သြားေရာက္ လုပ္ကိုင္ႏုိင္ေအာင္ ခြင့္မျပဳပါဘူး။ ဒုကၡသည္ေတြက ကိုယ့္သေဘာနဲ႔ကိုယ္ ျပန္သြားၿပီး ဂုဏ္သိကၡာရွိရွိ ေနထိုင္ႏုိင္မယ့္ အေျခခံေတြ အခုခ်ိန္ထိ မရွိေသးပါဘူးရွင္။”

တက္လာတဲ့ အစိုးရအသစ္ဟာ အဲဒီအေျခအေနေတြ ဖန္တီးဖို႔ စီမံကိန္းေတြ ရွိရဲ႕လား ဆုိတာကေတာ့ ဒုကၡသည္အေရး ရတက္မေအးၾကတဲ့ သူေတြ ေမးေနၾကတဲ့ေမးခြန္းပါ။ ဆယ္လီ တြန္မ္ပ္ဆင္န္ က အခုလို ေျပာပါတယ္။

“မရွိပါဘူး။ မရွိပါဘူး။ အဲဒီလို စီမံကိန္မ်ိိဳး ရွိတယ္လို႔ က်မတို႔ သတိမထားမိပါဘူး။”

ဒါေၾကာင့္ ဒုကၡသည္ လက္ခံေရး မူ၀ါဒဟာ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ျပည္တြင္း လူမႈအဖြဲ႔အစည္းေတြအေပၚ အသိအမွတ္ျပဳေရး၊ လြတ္လပ္ခြင့္ေပးေရး အစရွိတဲ့ မူ၀ါဒေတြနဲ႔လည္း ဆက္စပ္ေနပါတယ္။

XS
SM
MD
LG