သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမစ္ဆုံစီမံကိန္း ႏွစ္ႏိုင္ငံအက်ိဳးရွိမယ့္ အေျခခံသေဘာတူညီမႈ တရုတ္နဲ ့ ျမန္မာရရွိ


ရနံပုိက္လုိင္း သေဘာတူညီခ်က္ အပါအ၀င္ သေဘာတူညီခ်က္ ၉ ခုအတြက္ လက္မွတ္ေရးထုိးပြဲ

တရုတ္သမၼတ ရွီက်င္းပင္ရဲ႕ ဖိတ္ၾကားခ်က္နဲ႔ ၆ ရက္ၾကာ ႏုိင္ငံေတာ္ ခရီးစဥ္အျဖစ္ တရုတ္ႏုိင္ငံကုိ ေရာက္ရွိေနတဲ့ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္နဲ႔ သမၼတ ရွီက်င္းပင္တုိ႔ ၂ ဦးဟာ ဧၿပီလ ၁၀ ရက္ေန႔ မေန႔က ေရနံပုိက္လုိင္း သေဘာတူညီခ်က္ အပါအ၀င္ သေဘာတူညီခ်က္ ၉ ခုအတြက္ လက္မွတ္ေရးထုိးပြဲကုိ တက္ေရာက္ခဲ့ ၾကပါတယ္။ ျမစ္ဆုံဆည္ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ေတာ့ ႏွစ္ဦး ႏွစ္ဖက္ အက်ဳိးရွိေစမယ့္ သေဘာတူညီခ်က္ ရရွိခဲ့ေၾကာင္း တရုတ္အစုိးရ အရာရွိေတြက ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

တရုတ္နဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံအၾကား ဆက္ဆံေရးေတြ တုိးျမင့္ ေဆာင္ရြက္ေရး ရည္ရြယ္ခ်က္နဲ႔ ႏုိင္ငံေတာ္ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္၊ ဇနီး ေဒၚစုစုလြင္နဲ႔ ျမန္မာကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ဟာ တရုတ္ႏုိင္ငံကုိ ဧၿပီလ (၆) ရက္ေန႔က ေရာက္ရွိသြားၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ခရီးစဥ္အစပုိင္းမွာေတာ့ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ဦးေဆာင္တဲ့ ျမန္မာကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ဟာ တရုတ္ႏုိင္ငံအတြင္းက အေရးပါတဲ့ ေနရာေတြကုိ သြားေရာက္ ေလ့လာခဲ့ၾကပါတယ္။

မေန႔ ဧၿပီလ ၁၀ ရက္ေန႔မွာေတာ့ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ကုိ တရုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ပင္က ႏုိင္ငံေတာ္အခမ္းအနားနဲ႔ ေကာ္ေဇာ္နီခင္း ႀကိဳဆုိခဲ့တာမွာ ျမန္မာကုိယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ကုိ အခုလုိ ဖိတ္ၾကားတဲ့အတြက္ ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္က သမၼတ ရွီက်င့္ပင္ကုိ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“တရုတ္ျပည္သူ႔သမၼတႏိုင္ငံေတာ္ကို အေဆြေတာ္တရုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ပင္ ရဲ႕ဖိတ္ၾကားခ်က္ အတြက္ တရုတ္အစိုးရကို ေက်းဇူးတင္ပါတယ္။”

တရုတ္သမၼတ ရွီက်င္းပင္ကလည္း သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ကုိ ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီေနာက္မွာေတာ့ ႏွစ္ႏုိင္ငံ နားလည္မႈ စာခၽြန္လႊာေတြကုိ လက္မွတ္ေရးထုိးပြဲကုိ ေခါင္းေဆာင္ ၂ ဦး တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ႏွစ္ႏုိင္ငံ သေဘာတူညီမႈ ရရွိၿပီး ၂၀၀၉ ခုႏွစ္မွာ စတင္ခဲ့တဲ့ ရခုိင္ျပည္နယ္၊ ေက်ာက္ျဖဴ မေဒးကၽြန္းမွာရွိတဲ့ ေရနက္ ဆိပ္ကမ္းကေန တရုတ္ႏုိင္ငံ ကူမင္းၿမိဳ႕အထိ ေဖာက္လုပ္ေနတဲ့ ေရနံစိမ္းပုိက္လုိင္း စီမံကိန္း အျမန္ဆုံး အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏုိင္ေရးအတြက္ ႏွစ္ႏုိင္ငံ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ကုိ လက္မွတ္ေရးထုိးခဲ့ေၾကာင္း အဲဒီ လက္မွတ္ေရးထုိးပြဲ အၿပီးမွာ တရုတ္ ဒုတိယႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Liu Zhenmin က ေဘဂ်င္းၿမိဳ႕မွာ သတင္းေထာက္ေတြကုိ ေျပာၾကားပါတယ္။

“တရုတ္-ျမန္မာ ေရနံပုိက္လုိင္း တည္ေဆာက္ေရး အပါအ၀င္ သေဘာတူညီခ်က္ (၉) ခုကုိ အခုပဲ လက္မွတ္ ေရးထုိးလုိက္ပါတယ္။ တရုတ္-ျမန္မာ ေရနံပုိက္လုိင္းက တခ်ဳိ႕ေနရာေတြကေတာ့ တည္ေဆာက္ ၿပီးစီးေနပါၿပီ။ ကူမင္းၿမိဳ႕အနီးမွာ တရုတ္အစုိးရက ေရနံခ်က္စက္ရုံ တည္ေဆာက္ၿပီးပါၿပီ။ ေရနံပုိက္လုိင္းကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔လည္း ႏွစ္ဖက္ အျပန္အလွန္ ေဆြးေႏြး ညွိႏႈိင္းမႈေတြ လုပ္ေဆာင္ေနခဲ့ၾကပါတယ္။ လက္မွတ္ထုိးၿပီးတာနဲ႔ ဒီ ပုိက္လုိင္းကေန ေရနံေတြကုိ အလ်င္အျမန္ တင္ပုိ႔ႏုိင္ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ရခုိင္ျပည္နယ္၊ မေကြးနဲ႔ မႏၱေလးတုိင္း ေဒသႀကီးေတြအျပင္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းက လားရႈိးနဲ႔ မူဆယ္ၿမိဳ႕တုိ႔ကုိ ျဖတ္ၿပီး ယူနန္ျပည္နယ္ အတြင္းက ကူမင္းၿမိဳ႕အထိ သယ္ေဆာင္ေပးမယ့္ ဒီ ပုိက္လုိင္း စီမံကိန္းေၾကာင့္ ပုိက္လုိင္းတည္ေဆာက္မယ့္ လမ္းတေလွ်ာက္မွာ ေနထုိင္တဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းက ေဒသခံေတြ သူတုိ႔ေနရပ္ေတြကေန စြန္႔ခြာ ေပးခဲ့ရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ပုိက္လုိင္း တည္ေဆာက္လုိက္တဲ့အတြက္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ပ်က္ဆီး ဆုံးရႈံးမႈေတြ ရွိခဲ့ေၾကာင္းလည္း ပညာရွင္ေတြက ေထာက္ျပၾကပါတယ္။

အခုလုိ တရုတ္နဲ႔ ျမန္မာႏုိင္ငံအၾကား ေရနံပုိက္လုိင္း သေဘာတူညီခ်က္ကုိ လက္မွတ္ေရးထုိးလုိက္ျခင္းအားျဖင့္ ၄၈၀ မုိင္ ရွည္လ်ားတဲ့ ေရနံပုိက္လုိင္းကေန တရား၀င္ ေရနံ တင္ပုိ႔မႈေတြ စတင္လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၁.၅ ဘီလီယံ အကုန္က်ခံ တည္ေဆာက္ ၿပီးစီးၿပီးမွ ၂ ႏွစ္ေလာက္ ဒီအတုိင္း ရပ္ထားခဲ့ရတဲ့ ဒီ ေရနံပုိက္လုိင္းကေန တရုတ္ႏုိင္ငံက လုိအပ္ေနတဲ့ ေရနံေတြကုိ တင္ပုိ႔ေပးႏုိင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အာဖရိကနဲ႔ အေရွ႕အလယ္ပုိင္းကေန တရုတ္ျပည္ကုိ တင္ပုိ႔မယ့္ ေရနံေတြကုိ မလကၠာ ေရလက္ၾကားကုိ ျဖတ္စရာမလုိေတာ့ပဲ ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္စီမံကိန္းကေန ျမန္မာႏုိင္ငံကုိျဖတ္ၿပီး တရုတ္ႏုိင္ငံကုိ ျဖတ္လမ္းကေန တင္ပုိ႔တာ ျဖစ္တာေၾကာင့္ တရုတ္အစုိးရအတြက္ အခ်ိန္နဲ႔ ကုန္က်စားရိတ္ အမ်ားႀကီး သက္သာေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒီ ေရနံပုိက္လုိင္း တည္ေဆာက္မႈ လုပ္ငန္းမွာ အရင္းအႏွီး ေ၀စုအျဖစ္ တရုတ္အစုိးရ လက္ေအာက္ခံ အေရွ႕ေတာင္အာရွ ေရနံစိမ္းပုိက္လုိင္း ကုမၸဏီ လီမိတက္ (SEACOP) က ၅၀.၉% ၊ ျမန္မာအစုိးရ (MOGE) က ၄၉.၁% ပုိင္ဆုိင္ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

သမၼတ ဦးသိန္းစိန္လက္ထက္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္က ရပ္ဆုိင္းထားခဲ့တဲ့ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၃.၆ ဘီလီယံ အကုန္က်ခံ တည္ေဆာက္မယ့္ ျမစ္ဆုံဆည္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ေတာ့ တရုတ္နဲ႔ ျမန္မာ ႏွစ္ႏုိင္ငံ အက်ဳိးရွိေစမယ့္ သေဘာတူညီခ်က္ ရရွိခဲ့တယ္ ဆုိတာကလြဲလုိ႔ သေဘာတူညီခ်က္ အေသးစိတ္ကုိ ဒုတိယ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Liu Zhenmin က ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း မရွိပါဘူး။

“ျမစ္ဆုံဆည္ ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ကေတာ့ ႏွစ္ႏုိင္ငံအၾကား တူညီတဲ့ သေဘာဆႏၵေတြ ရွိထားၾကတာနဲ႔အညီ အေျခခံ သေဘာတူညီခ်က္ကုိ ရရွိခဲ့ပါတယ္။ ျဖစ္ဆုံဆည္စီမံကိန္းကုိ ရပ္ဆုိင္းထားခဲ့တာ အခုဆုိ ၅ ႏွစ္ေက်ာ္၊ ၆ ႏွစ္ နီးပါး ရွိသြားပါၿပီ။ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ဆက္ဆံေရးကုိ အေထာက္အကူျပဳေစမယ့္၊ ႏွစ္ဦး ႏွစ္ဖက္ အက်ဳိးရွိေစမယ့္ သင့္ေတာ္တဲ့ သေဘာတူညီခ်က္ကုိ ခ်မွတ္သင့္ပါတယ္။”

ျမစ္ဆုံမွာ အဲဒီလုိ ႀကီးမားတဲ့ ဆည္ႀကီး တည္ေဆာက္ျခင္းအားျဖင့္ ဌာေန တုိင္းရင္းသားေတြ ေခတ္အဆက္ဆက္က ေနလာခဲ့တဲ့ သူတုိ႔ရဲ႕ နယ္ေျမေတြက ထြက္ခြာေပးၾကရသလုိ ေရရွည္မွာ သဘာ၀တ္ပတ္၀န္းက်င္ကုိ ႀကီးမားတဲ့ ဆုိးက်ဳိးေတြ ျဖစ္ေပၚေစမွာ ျဖစ္တဲ့အတြက္ ျမန္မာ ျပည္သူ အမ်ားစုက ကန္႔ကြက္ ဆႏၵျပခဲ့ၾကတာေၾကာင့္ ျမစ္ဆုံဆည္ စီမံကိန္းကုိ ဆုိင္းငံ့ထားဖုိ႔ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္က ၂၀၁၁ ခုႏွစ္မွာ ဆုံးျဖတ္ခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္း ေဆာင္ရြက္မယ့္ ဧရာ၀တီ-ျမစ္ဆံု ျမစ္ညာ ျမစ္၀ွမ္း ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းေတြ ဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္ရန္ သင့္-မသင့္ နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး “ဧရာ၀တီ-ျမစ္ဆံု ျမစ္ညာ ျမစ္၀ွမ္း ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းမ်ား ေလ့လာစိစစ္ သံုးသပ္ေရး ေကာ္မရွင္“ ကို ၂၀၁၆ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လမွာ သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္က ဖဲြ႔စည္းခဲ့ပါတယ္။ ဒီေကာ္မရွင္က စီမံကိန္းေတြကုိ အမ်ိဳးသား အက်ိဳးစီးပြား တုိးတက္ေရးကို အေျခခံၿပီး ႏုိင္ငံေတာ္နဲ႔ ျပည္ပ ရင္းနွီးျမွုဳပ္ႏွံ သူတို႔ နွစ္ဦးႏွစ္ဖက္ အက်ိဳးျဖစ္ထြန္းေစမယ့္ နည္းလမ္းမ်ား ရရွိေစမယ့္ အခ်က္ေတြ ေလ့လာ သုံးသပ္ အၾကံျပဳဖို႔လည္း ညႊန္ၾကားခဲ့ပါတယ္။

ျမစ္ဆုံဆည္ တည္ေဆာက္မယ့္ စီမံကိန္းကုိ တရုတ္နဲ႔ ျမန္မာအၾကား အက်ဳိးတူ နားလည္မႈ ရယူၿပီး ဖ်က္သိမ္းမယ့္ အလားအလာ ရွိေနေၾကာင္း သတင္းေတြ ထြက္ေပၚေနတာနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ကခ်င္ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကြန္ယက္အဖြဲ႔က ေဒၚခြန္ဂ်ာက အခုလုိ သုံးသပ္ပါတယ္။

“မႏွစ္တုန္းက က်မ ယူနန္ကို သြားလည္ခဲ့ပါတယ္ CPI Yunnan နဲ႔ သြားေတြ႔ခဲ့ပါတယ္ အဲဒီအခ်ိန္ ကတည္းကေန ႀကိဳးစားေနတာကေတာ့ ႏိုင္ငံေရးအရေျဖရွင္းဖို႔နဲ႔ စီးပြားေရး အေရေျဖရွင္းဖို႔ေျပာတာျဖစ္တယ္ေပါ့၊အကယ္၍ အခုေလာေလာဆယ္ဒီဟာကို ႏိုင္ငံေရးအရေျဖရွင္းတယ္ဆိုရင္ ဒီဟာကို ဘယ္လိုနည္းနဲ႔ ေျဖရွင္းသလဲဆိုတာ က်မတို႔အတြက္အင္မတန္ စိုးရိမ္မိပါတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ျမစ္ဆံုဆည္ကို ရပ္ဆိုင္းလိုက္ၿပီး တျခားတခုခု ကိုအစားထိုးတာ၊ ဒါမွမဟုတ္လုိ႔ရွိရင္ ႏိုင္ငံသားေတြအတြက္ ျမစ္ဆံုလိုတန္ဖိုးရွိၿပီး အေရးႀကီးတဲ့ ကိစၥတခုခုနဲ႔ လဲလွယ္ႏိုင္ပါတယ္။ ဒုတိယတခုအေနနဲ႔ အခုျမစ္ဆံုမလုပ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ တျခားတခုခုေၾကာင့္ ႏိုင္ငံသားေတြမသိပဲနဲ႔ ေနာက္ထပ္ဒီလိုလမ္းစဥ္ခ်ေပးတာမ်ိဳးတို႔မလုပ္သင့္ေတာ့ဘူးလို႔ယူဆတယ္။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ဒီလိုမ်ိဳးလုပ္လို႔ရွိရင္အကယ္၍တိုင္းသူျပည္သားေတြ လိုအပ္တာနဲ႔ လိုခ်င္တာနဲ႔ မကိုက္ညီ ဘူးဆိုရင္ အခုျမစ္ဆံုဆည္လိုပဲ ေနာက္တခါ ျပန္ၾကံဳရမွာျဖစ္ပါတယ္ရွင့္။”

ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတ ဦးထင္ေက်ာ္ဟာ တရုတ္ႏုိင္ငံမွာ ရွိေနစဥ္အတြင္း သမၼတ ရွီက်င္းပင္အျပင္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ Li Keqiang အပါအ၀င္ တျခား အစုိးရ အရာရွိေတြနဲ႔လည္း ေတြ႔ဆုံခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ ေတြ႔ဆံုမႈေတြအတြင္း ႏိုင္ငံေပါင္းမ်ားစြာပါဝင္မယ့္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံရဲ႕ ပိုးလမ္းမႀကီးနဲ႔ ခါးပတ္လမ္းမႀကီး တည္ေဆာက္မႈ စီမံကိန္းေတြမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ပါဝင္ေရးကိစၥ အဓိကထား ေဆြးေႏြးႏုိင္တယ္လို႔ ေလ့လာသူေတြက သံုးသပ္ေျပာဆိုၾကပါတယ္။

ဦးထင္ေက်ာ္နဲ႔ ဇနီးေဒၚစုစုလြင္တုိ႔ဟာ ဧၿပီလ ၉ ရက္ေန႔ ညေနပိုင္းက တရုတ္ ႏုိင္ငံေတာ္ဧည့္ေဂဟာမွာ က်င္းပတဲ့ "မင္းသုဝဏ္ႏွင့္ တရုတ္ျပည္ေရစက္" လို႔ အမည္ေပးထားတဲ့ စာအုပ္မိတ္ဆက္ပြဲအခမ္းအနားကို တက္ေရာက္ၿပီး အမွာစကား ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ဒီစာအုပ္ဟာ သမၼတဦးထင္ေက်ာ္ရဲ႕ ဖခင္ျဖစ္တဲ့ ကြယ္လြန္သူ ႏုိင္ငံေက်ာ္ ကဗ်ာဆရာ၊ စာေရးဆရာႀကီး မင္းသုဝဏ္ရဲ႕ ပင္ကုိယ္ေရးနဲ႔ဘာသာျပန္ စာေပ လက္ရာေတြကို စုစည္းထားတာျဖစ္ၿပီး တရုတ္ - ျမန္မာ ႏွစ္ဘာသာနဲ႔ ထုတ္ေဝတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါဟာ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတအျဖစ္ ေရြးခ်ယ္ တင္ေျမာက္ခံရၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ ဦးထင္ေက်ာ္အေနနဲ႔ တရုတ္ႏုိင္ငံကုိ ပထမဆုံးအႀကိမ္ သြားေရာက္ လည္ပတ္ျခင္းလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG