သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

တရုတ္စီးပြားေရး လႊမ္းမိုးမႈ


တရုတ္ျပည္ဟာ ကမာၻေပၚမွာ ဒုတိယအႀကီးဆံုး စီးပြားေရးအင္အားႏိုင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာကေတာ့ ကမာၻ႔အဆင္းရဲဆံုး ႏိုင္ငံတႏုိင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ တရုတ္-ျမန္မာ စီးပြားေရးဆက္ဆံမႈမွာ ဘယ္သူက ဘယ္သူ႔ကို လႊမ္းမိုးမယ္ဆိုတာ ခန္႔မွန္းႏုိင္ပါတယ္။ စစ္အစိုးရေခတ္ အႏွစ္ (၂၀) ေက်ာ္ကာလ တရုတ္အားကိုးနဲ႔ ရပ္တည္ခဲ့တဲ့ အရိွန္အဟုန္ဟာ ဆက္လက္ရွင္သန္ေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဖိႏိွပ္ခ်ဳပ္ခ်ယ္တဲ့ စစ္အစိုးရကို အကူအညီေပးတဲ့ တရုတ္ကို တိုင္းသူျပည္သားေတြက အမုန္းပြားၾကပါတယ္။ ျပည္သူဆန္႔က်င္တဲ့ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းကို ဦးသိန္းစိန္အစိုးရက ရပ္ဆိုင္းလိုက္ေပမယ့္ တရုတ္ စီးပြားေရလႊမ္းမိုးမႈဟာ ေလ်ာ့မသြားပါဘူး။ NLD အစိုးရေခတ္မွာလည္း တရုတ္စီးပြားေရး အလားအလာ ေကာင္းပါတယ္။

တရုတ္သမၼတရဲ ႔ လက္ငင္းအစီအစဥ္ျဖစ္တဲ့ Belt and Road Initiative (BRI) ရပ္ဝန္းလမ္းေၾကာင္း စီမံကိန္းမွာ ျမန္မာ ပါဝင္ေနပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ေဖေဖၚဝါရီလကပဲ တရုတ္-ျမန္မာ စီးပြားေရးစႀကၤန္ တည္ေဆာက္ဖို႔ နားလည္မႈစာခၽြန္လႊာ လက္မွတ္ေရးထိုးၾကပါတယ္။ တရုတ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ျပည္သူ႔သေဘာထား သိရေအာင္ တရုတ္ သုေတသီႏွစ္ဦး (Yin Yao and Youyi Zhang) ေလ့လာထားတဲ့ စာတမ္းကို လြန္ခဲ့တဲ့ မတ္လက International Growth Centre က ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။

ျမန္မာျပည္သူျပည္သား တစ္ေထာင္ေက်ာ္ရဲ ႔ တရုတ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့အျမင္ ေတြ႔ဆံုေမးျမန္းၿပီး တင္ျပထားတဲ့စာတမ္း ျဖစ္ပါတယ္။ လုပ္ငန္းသဘာဝခ်င္း တူေနတာေတာင္ ေမးျမန္းခံရသူေတြဟာ ဂ်ပန္ကို တရုတ္ထက္ပုိၿပီး ႀကိဳက္ႏွစ္သက္တာ ေတြ႔ရတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ တရုတ္ရဲ ႔ ရင္းႏီွးျမဳပ္ႏံွမႈဟာ တာဝန္သိတဲ့သေဘာ၊ ကင္းမဲ့ေနတယ္လို႔ ျမင္ၾကပါတယ္။ ဖိႏိွပ္တဲ့ စစ္အစိုးရနဲ႔ လက္တဲြခဲ့တဲ့ တရုတ္ကို မေက်မနပ္ ျဖစ္ေနေသးပံု ရတဲ့အတြက္ စီမံကိန္းအေကာင္အထည္ေဖာ္တဲ့ အရပ္မွာ ေဒသခံေတြ ေက်နပ္ေအာင္လုပ္ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္လို႔ တရုတ္သုေတသီတုိ႔က ဆိုပါတယ္။ ဒီလိုမလုပ္ႏို္င္ရင္ တရုတ္-ျမန္မာ စီးပြားေရးစႀကၤန္မွာေရာ၊ ရပ္ဝန္းလမ္းေၾကာင္း စီမံကိန္းမွာေရာ၊ ဆန္႔က်င္မႈေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ရဖြယ္ ရိွတယ္လို႔ ျမင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျပည္သူနဲ႔ ဆက္ဆံေရ အဆင္ေျပေရးနဲ႔ တာဝန္သိေဒသခံကုမၸဏီနဲ႔ လက္တြဲ ႏိုင္ေရးဟာ ျမန္မာျပည္မွာ ရင္းႏီွးျမဳပ္ႏွံတဲ့ တရုတ္ကုမၸဏီေတြ လက္ကိုင္ထားရမည့္ မူဝါဒ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

တရုတ္စီးပြားေရး စီမံကိန္းေတြကို NLD အစိုးရက လက္ခံမႈ၊ ျမန္မာျပည္သူေတြ အျမင္ေကာင္းလာေအာင္ တရုတ္က ႀကိဳးပမ္းမႈ စတာေတြေၾကာင့္ တရုတ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ျပည္သူသေဘာထား ေျပာင္းလဲလာပံု ရပါတယ္။ ဒီအေၾကာင္းကို "ျမန္မာ့မဟာဗ်ဴဟာနဲ႔ မူဝါဒေလ့လာေရး Institute" ရဲ ႔ ေဖေဖၚဝါရီလထုတ္ "တရုတ္အလႊာစံု ဆက္ဆံေရးမဟာဗ်ဴဟာ" စာတမ္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ယူနန္နဲ႔ လန္ဒန္တကၠသိုလ္ဘြဲ႔ရ သုေတသီ ခင္ခင္ေက်ာ္ႀကီး ျပဳစုတဲ့ စာတမ္းျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္သူ႔ေထာက္ခံမႈ ရယူရာမွာ အလႊာအသီးသီးက အေရးပါသူေတြကို တရုတ္ျပည္ကို ဖိတ္ေခၚတဲ့နည္းကိုလည္း သံုးပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ (၅) ႏွစ္အတြင္း ဖိတ္ေခၚခံရလို႔ တရုတ္ျပည္ကိုသြားေရာက္လည္ပတ္သူ တစ္ေထာင္ေလာက္ရိွေၾကာင္း သိရပါတယ္။

ျပည္သူ႔ေထာက္ခံမႈသာရရင္ ျမစ္ဆံုေရအားလွ်ပ္စစ္ကို ျပန္လည္အေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ တရုတ္က ယူဆေနပံု ရပါတယ္။ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့အရပ္က ေဒသေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ ဘာသာေရးေခါင္းေဆာင္ (၁၃) ဦးကို ၂၀၁၆ က တရုတ္ျပည္ကိုဖိတ္ေခၚၿပီး ျမစ္သံုးသြယ္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ ေအာင္ျမင္စြာ အေကာင္အထည္ေဖာ္ေနပံုကို ျပသပါတယ္။ တရုတ္-ျမန္မာ စီးပြားေရးစႀကၤန္နဲ႔ ဝန္းက်င္လမ္းေၾကာင္း ျဖတ္သြားမယ့္ ကခ်င္၊ ရွမ္း နဲ႔ ရခိုင္ျပည္နယ္က ေခါင္းေဆာင္ေတြကို အမ်ားဆံုး တရုတ္ျပည္ကို ဖိတ္ေခၚတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒီလိုအေျခအေနမွာ ရခိုင္က ဘဂၤလီျပႆနာ ေပၚလာတဲ့အတြက္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ဆက္ဆံေရးမွာ တရုတ္အကာအကြယ္ယူရတဲ့ဘဝ ျပန္ေရာက္သြားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ႏွစ္ႏိုင္ငံ ဆက္ဆံေရးမွာ တရုတ္က အသာစီးရေနတယ္လို႔ ခင္ခင္ေက်ာ္ႀကီး က သံုးသပ္ပါတယ္။

တရုတ္ရဲ ႔ Road and Belt Initiative စီမံကိန္းကို "ရပ္ဝန္းလမ္းေၾကာင္း" လို႔ ေခၚၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာဘက္ကၾကည့္ရင္ေတာ့ ယူနန္ျပည္နယ္ရဲ ႔ ပင္လယ္ထြက္ေပါက္လို႔ေျပာရင္ ပိုၿပီးရွင္းပါလိမ့္မယ္။ ဒီ စီမံကိန္းမွာ ပါဝင္လာတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဟာ တရုတ္အေၾကြးပိလာႏိုင္တယ္လို႔ ျမန္မာ့ေရးရာကၽြမ္းက်င္သူ Bertil Lintner က ဆိုပါတယ္။ ဦးသိန္းစိန္လက္ထက္ ၂၀၁၃ မွာ တရုတ္လုပ္ စက္ပစၥည္းေတြဝယ္ဖုိ႔ တရုတ္က ေဒၚလာသန္း (၂၀၀) ျမန္မာျပည္ကို ထုတ္ေခ်းပါတယ္။ အခုေတာ့ ေခ်းေငြနဲ႔ဝယ္တဲ့ စက္ပစၥည္းေတြဟာ သံုးလို႔ မရေတာ့ပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ တရုတ္ကိုေတာ့ အေၾကြးဆပ္ေနရတုန္းပဲလို႔ ေထာက္ျပပါတယ္။

ေက်ာက္ျဖဴေရနက္ဆိပ္ကမ္း စီမံကိန္းမွာလည္း ျမန္မာက အျဖည့္ခံပါဝင္ၿပီး ေၾကြးပိလိမ့္မယ္လို႔ Bertil Lintner က ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ရင္းႏီွးျမဳပ္ႏံွမႈေကာ္မရွင္ ဥကၠ႒ ဦးေသာင္းထြန္းကေတာ့ ေၾကြးပိမယ့္အေျခအေနကို ေရာက္စရာ အေၾကာင္းမရိွဘူးလို႔ ဇြန္လက ေျပာသြားပါတယ္။ ေက်ာက္ျဖဴေရနက္ဆိပ္ကမ္းစီမံကိန္းကို (၇၀) ရာခိုင္ႏႈန္း တရုတ္ကပိုင္ၿပီး ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ျပည္တြင္းကုမၸဏီေတြက (၃၀) ရာခိုင္ႏႈန္း္ ပိုင္ဆိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အစိုးရစီးပြားေရးအႀကံေပးဆိုသူ ေဘာဂေဗဒပညာရွင္ Sean Turnell ကလည္း ေက်ာက္ျဖဴေရနက္ဆိပ္ကမ္းဟာ ယုတိၱမရိွတဲ့ စီမံကိန္းသာ ျဖစ္တယ္လို႔ မၾကာေသးမီက ေျပာဆိုသြားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG