သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

သမၼတ Donald Trump ဟာ တရုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ပင္နဲ႔ ၀ါရွင္တန္ ေဒသစံေတာ္ခ်ိန္ ဧၿပီလ ၆ ရက္ေန႔မွာ ပထမဆုံးအႀကိမ္ ေတြ႔ဆုံၿပီး ၂ ရက္ၾကာ ထိပ္သီးစည္းေ၀းပြဲ က်င္းပမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဖေလာ္ရီဒါျပည္နယ္ ေတာင္ပုိင္းမွာရွိတဲ့ သမၼတ Trump ရဲ႕ Mar-a-Largo အပန္းေျဖစခန္းမွာ ျပဳလုပ္မယ့္ ဒီ ထိပ္သီး စည္းေ၀းပြဲအတြင္း အဓိကအားျဖင့္ ေျမာက္ကုိရီးယားရဲ႕ ႏ်ဴကလီးယား အစီအစဥ္နဲ႔ ထုိင္၀မ္ကၽြန္း အေရးအျပင္ ႏွစ္ႏုိင္ငံ အက်ဳိးတူ ကိစၥေတြျဖစ္တဲ့ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ စီးပြားေရး ကိစၥေတြလည္း ပါ၀င္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က စုစည္း တင္ျပေပးထားပါတယ္။

တရုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ပင္ဟာ ဖင္လန္ႏုိင္ငံကေန အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၊ ၀ါရွင္တန္ ဒီစီၿမိဳ႕ကုိ ဒီကေန႔ ၾကာသပေတးေန႔မွာ ေရာက္လာမွာျဖစ္ၿပီး သမၼတ Donald Trump နဲ႔ ၾကာသပေတးနဲ႔ ေသာက္ၾကာ ၂ ရက္ၾကာ ထိပ္သီး စည္းေ၀းပြဲ က်င္းပၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

သမၼတ ရွီက်င့္ပင္ အေမရိကန္ကုိ ေရာက္မလာခင္ ၄၈ နာရီ အလုိမွာ ေျမာက္ကုိရီးယားက ဒုံးက်ည္ စမ္းသပ္ ပစ္လြတ္လုိက္တဲ့အတြက္ ထိပ္သီးစည္းေ၀းပြဲအတြင္း ေျမာက္ကုိရီးယား ႏ်ဴကလီးယားအေရးဟာလည္း အဓိကထား ေဆြးေႏြးမယ့္ အေၾကာင္းအရာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဆြးေႏြးၾကမယ့္ အေၾကာင္းအရာေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ တနလၤာေန႔က သမၼတအိမ္ျဖဴေတာ္မွာ ထရပ္ကားကုမၸဏီ အႀကီးအကဲေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆုံစဥ္ သမၼတ Trump က အခုလုိ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“က်ေနာ္တုိ႔ ေဆြးေႏြးပြဲဟာ သိပ္ကုိ စိတ္၀င္စားစရာ ေကာင္းမွာပါ။ က်ေနာ္ သူ႔ကုိ ေလးစားပါတယ္။ က်ေနာ္သူနဲ႔ ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာ စကားေျပာခဲ့ဘူးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တုိ႔ ဒါထက္ပုိ ႀကိဳးစားဖုိ႔ လုိပါတယ္။ အေၾကာင္းကေတာ့ အေမရိကန္ရဲ႕ ကုန္သြယ္ေရး လုိေငြျပမႈဟာ တရုတ္ႏုိ္င္ငံနဲ႔ ၅၀၄ ဘီလီယံ ေဒၚလာ ရွိပါတယ္။ ဒါဟာ တႏွစ္စာအတြက္ ျဖစ္ေပမယ့္ တသက္စာေလာက္ကုိ ရွိေနတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တုိ႔ ေဆြးေႏြးပြဲဟာ သိပ္ကုိ ထူးျခားမယ္လုိ႔ ေျပာႏုိင္ပါတယ္။ လူသားေတြအတြက္ ျပႆနာျဖစ္ေနတဲ့ ေျမာက္ကုိရီးယား ျပႆနာ အပါအ၀င္ တျခား ကိစၥရပ္ အေတာ္မ်ားမ်ားကုိ ေဆြးေႏြးၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

သမၼတ ရွီက်င့္ပင္ ေရာက္မလာခင္ ရက္ပုိင္းအလုိမွာပဲ ေျမာက္ကုိရီးယား အစုိးရအေပၚ ၾသဇာေညာင္းတဲ့ တရုတ္ႏုိင္ငံက ဒီျပႆနာကုိ ကုိင္တြယ္ ေျဖရွင္းျခင္း မရွိရင္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု တဦးထဲက လုပ္ေဆာင္သြားမယ္ဆုိတာကုိလည္း သမၼတ Trump က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

သမၼတ ရွီက်င့္ပင္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံကုိ ေရာက္လာခင္ တရက္အလုိမွာပဲ အေမရိကန္ႏုိင္ငံျခားေရးဌာနက ေခါင္းေဆာင္ ၂ ဦး ေတြ႔ဆုံၾကမယ့္ ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ က်င္းပခဲ့ပါတယ္။

ထိပ္သီးစည္းေ၀းပြဲအတြင္း အဓိကထား ေဆြးေႏြးၾကမယ့္ အေၾကာင္းအရာေတြထဲ ေျမာက္ကုိရီးယား ႏ်ဴကလီးယားအေရး ထိပ္တန္းက ပါ၀င္မွာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း သမၼတအိမ္ျဖဴေတာ္ အမ်ဳိးသားလုံၿခံဳေရးေကာင္စီ အာရွေရးရာ အႀကီးတန္း အႀကံေပး Matt Pottinger က သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲအတြင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ႏွစ္ႏုိင္ငံ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ႏုိင္တဲ့ ကိစၥရပ္ေတြထဲမွာ ေျမာက္ကုိရီးယားရဲ႕ ႏ်ဴကလီးယား အေရးကိစၥလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။ အားလုံးသိၾကတဲ့အတုိင္းပဲ ေျမာက္ကုိရီးယားက မၾကာေသး နာရီပုိင္းအတြင္းကပဲ ဒုံးက်ည္ စမ္းသပ္ ပစ္လြတ္မႈ ျပဳလုပ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီကိစၥကုိ အေျခခံၿပီး ႏွစ္ႏုိင္ငံ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြ တုိးခ်ဲ႕ လုပ္ေဆာင္ႏုိင္ပါတယ္။ ေျမာက္ကုိရီးယားဟာ တခ်ိန္က တရုတ္ႏုိင္ငံအတြက္ မဟာျဗဴဟာေျမာက္ အသုံးခ်လုိ႔ရတဲ့ ႏုိင္္ငံတခု ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အခုေတာ့ ေျမာက္ကုိရီးယားဟာ တရုတ္ႏုိင္ငံအတြက္ ၀န္ထုပ္ ၀န္ပုိး ျဖစ္လာေနၿပီဆုိတာ သိသာ ေပၚလြင္ေနပါတယ္။ ဒီကိစၥဟာ ကုိရီးယား ကၽြန္းဆြယ္ တခုထဲအတြက္သာ မကပဲ ေဒသတခုလုံးကုိပါ ရုိက္ခတ္လာေနပါၿပီ။”

ေျမာက္ကုိရီးယားက ဗုဒၶဟူးေန႔မွာ ေနာက္ဆုံး ျပဳလုိက္တဲ့ ဒုံးက်ည္ စမ္းသပ္ ပစ္လြတ္မႈဟာ တကမၻာလုံးကုိ ၿခိမ္းေခ်ာက္လာေနတဲ့ အေရးေပၚ အေျခအေနျဖစ္ေၾကာင္း အေမရိကန္ ႏုိင္ငံျခားေရးဌာန အေရွ႕အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ေရးရာ ယာယီ လက္ေထာက္ ႏုိင္ငံျခားေရး၀န္ႀကီး Susan Thornton ကလည္း ႏုိင္ငံျခားေရးဌာန သတင္းစာ ရွင္းလင္းပြဲအတြင္း ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ဒီ ထိပ္သီးစည္းေ၀းပြဲအတြင္း ႏွစ္ႏုိင္ငံ ဦးစားေပး လုပ္ေဆာင္ရမယ့္ အေၾကာင္းအရာေတြကုိ ေဆြးေႏြးျဖစ္ၾကမယ္လုိ႔ Susan Thornton က သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲအတြင္း ေျပာပါတယ္။

“ဒီေဆြးေႏြးမႈေတြဟာ အင္မတန္ ေလးနက္ၿပီး အေရးပါတဲ့ ေဆြးေႏြးမႈေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ သမၼတ Trump အစုိးရအဖြဲ႔နဲ႔ ေကာင္းမြန္တဲ့ ဆက္ဆံေရး ရွိလာေအာင္ စတင္ လုပ္ေဆာင္တဲ့ ေဆြးေႏြးမႈလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ဦးစားေပးလုပ္ေဆာင္ရမယ့္ အေၾကာင္းအရာေတြက ဘာေတြလည္း၊ ဘယ္က႑ေတြမွာ ပူးေပါင္း လုပ္ေဆာင္ႏုိင္မလဲ၊ စိန္ေခၚမႈေတြကုိ ဘယ္လုိ ပူးတဲြ ရင္ဆုိင္သြားၾကမလဲ ဆုိတာေတြအျပင္ သမၼတ Trump နဲ႔ သူ႔အစုိးရက အာရုံစုိက္ လုပ္ေဆာင္လုိတဲ့ ကုန္သြယ္ေရး၊ ကုန္သြယ္ေရးနဲ႔ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈဆုိင္ရာ ကိစၥရပ္ေတြမွာ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ျပႆနာေတြ၊ ေျမာက္ကုိရီးယား အေရးကိစၥ စတာေတြကုိ ေဆြးေႏြးၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစည္းေ၀းပြဲဟာ အျပဳေသာေဆာင္တဲ့၊ ရလာဒ္အေပၚ အေျခခံတဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကမၻာလုံးဆုိင္ရာ စိန္ေခၚမႈေတြနဲ႔ ကုန္သြယ္ေရး မညီမွ်မႈနဲ႔ဆုိင္တဲ့ ကိစၥရပ္ေတြကုိ ေဆြးေႏြးသြားၾကဖုိ႔ရွိပါတယ္။ အေျခခံအားျဖင့္ေတာ့ တရုတ္၊ အေမရိကန္ ဆက္ဆံေရးကေန အေမရိကန္ျပည္သူေတြအတြက္ ဘယ္လုိ အက်ဳိးရလဒ္ေတြကုိ လုပ္ေဆာင္ေပးႏုိင္မလဲ ဆုိတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။”

ေခါင္းေဆာင္ ၂ ဦးေတြ႔ၾကတဲ့ခါ တရုတ္ႏုိင္ငံရဲ႕ အက်ဳိးစီးပြားနဲ႔ တုိက္ရုိက္ သက္ဆုိင္ေနတဲ့ ထုိင္၀မ္ကၽြန္း အေရးကိစၥကုိလည္း ေဆြးေႏြးၾကမယ္လုိ႔ အမ်ားက သုံးသပ္ေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္လည္း တရုတ္အစုိးရနဲ႔ ကုန္သြယ္ေရးဆုိင္ရာ ကိစၥရပ္ေတြမွာ တရုတ္တုိ႔ဘက္က လုိက္ေလ်ာေပးလာေအာင္ လုပ္ေဆာင္တဲ့ အေနနဲ႔ ဆယ္စုႏွစ္ ၄ ခုေလာက္ အရင္ အေမရိကန္အစုိးရ အဆက္ဆက္က ထားရွိခဲ့တဲ့ ထုိင္၀မ္ကၽြန္းဟာ တရုတ္ျပည္မႀကီး လက္ေအာက္မွာ ရွိတယ္ဆုိတဲ့ One China Policy - တရုတ္ တႏုိင္ငံထဲ မူ၀ါဒကုိ သူ႔အေနနဲ႔ လက္ခံက်င့္သုံးစရာ မလုိဘူးဆုိၿပီး သူ က်မ္းသစၥာက်ိန္ဆုိၿပီး မၾကာခင္မွာပဲ ထုိင္၀မ္သမၼတကုိ တယ္လီဖုန္းနဲ႔ ဆက္သြယ္ စကားေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ဒီလုိ ေျပာဆုိမႈအေပၚ တရုတ္အစုိးရရဲ႕ ျပင္းထန္တဲ့ တုန္႔ျပန္မႈကုိ ရရွိခဲ့ၿပီးတဲ့ေနာက္ ထုိင္၀မ္ကၽြန္းနဲ႔ဆုိင္တဲ့ သူ႔ရဲ႕ ရည္တည္ကုိ ေျပာင္းလဲလုိက္ရၿပီး တရုတ္တုိ႔လုိခ်င္တဲ့ ပုံစံအတုိင္း သမၼတ Trump က ရပ္တည္လာခဲ့ပါတယ္။

တရုတ္သမၼတ ရွီက်င့္ပင္နဲ႔ သမၼတ Donald Trump တုိ႔ ေတြ႔ဆုံၾကတဲ့အခါ ေဒသတြင္း လုံၿခံဳေရးဆုိင္ရာ ကိစၥရပ္ေတြကုိလည္း ေဆြးေႏြးၾကလိမ့္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ရပါတယ္။

အခုလုိ ေခါင္းေဆာင္ ၂ ဦးေတြ႔ဆုံျခင္းအားျဖင့္ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ဆက္ဆံေရးအတြက္ ေခတ္သစ္တခုကုိ ေဖာ္ႏုိင္ေပးႏုိင္မွာျဖစ္သလုိ ႏွစ္ႏုိင္ငံ ဆက္ဆံေရးအတြက္ တည္ၿငိမ္ၿပီး အက်ဳိးရွိတဲ့ ဆက္ဆံေရးကုိ အစပ်ဳိးေပးႏုိင္မယ္လုိ႔ တရုတ္ႏုိင္ငံျခားေရး ဌာန ေျပာခြင့္ရ Hua Chunying က မေန႔က က်င္းပတဲ့ ပုံမွန္ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲအတြင္းမွာ ေျပာပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ အာရွိတုိက္သာမကပဲ တကမၻာလုံးအတုိင္းအတာနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းၿပီး သာယာ ၀ေျပာတဲ့ အေျခအေနကုိ ဖန္တီးေပးႏုိင္လိမ့္မယ္လုိ႔ ယုံၾကည္ေၾကာင္းလည္း Hua Chunying က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG