သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ လာမယ့္ ရက္အနည္းငယ္အတြင္း တႏုိင္ငံလုံး အတုိင္းအတာနဲ႔ ေသနတ္သံေတြ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းေတာ့မယ္လုိ႔ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္ ေျပာသြားၿပီး ရက္ပုိင္းအတြင္းမွာပဲ အပစ္ရပ္ထားတဲ့ မြန္ျပည္သစ္ပါတီနဲ႔ ျမန္မာစစ္တပ္တုိ႔ၾကားမွာ တုိက္ပဲြျဖစ္ပြားတာဟာ သမၼတရဲ႕ အာဏာပုိင္စုိးမႈကုိ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ျဖစ္ေစတယ္လုိ႔ ျမန္မာ့အေရး သုံးသပ္သူေတြက ေ၀ဖန္ၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ စစ္မွန္တဲ့ ႏုိင္ငံေရး ေျပာဆုိေဆြးေႏြးမႈေတြ ျပဳလုပ္မွ ေရရွည္တည္တ့ံတဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိ ရရွိႏုိင္မယ္လုိ႔လည္း သုံးသပ္ေနၾကတာပါ။ ဒီအေၾကာင္း ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတဲ့ မေအးသႏာၱေက်ာ္က တင္ျပထားပါတယ္။

မြန္ျပည္သစ္ပါတီနဲ႔ ျမန္မာစစ္တပ္တုိ႔ အဂၤါေန႔မွာပဲ တနသၤာရီတုိင္း ၿမိတ္ခ႐ုိင္ဘက္မွာ တုိက္ပဲြျဖစ္တာဟာ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး သေဘာတူလက္မွတ္ ေရးထုိးၿပီးေနာက္ပုိင္း ပထမဦးဆုံးအႀကိမ္ တုိက္ပဲြေတြ ျဖစ္သလုိ၊ သမၼတဦးသိန္းစိန္ က ႏုုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားေတြ အကုန္လုံး ျပန္လႊတ္ေပးမယ္၊ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ တႏုိင္ငံလုံး အတုိင္းအတာနဲ႔ ေသနတ္သံေတြ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းေတာ့မယ္လုုိ႔ ေျပာဆုိသြားတဲ့ အခ်ိန္နဲ႔လည္း တုုိက္ဆုိင္ေနတာပါ။

သမၼတအပါအ၀င္ ႏုိင္ငံ့ေခါင္းေဆာင္ေတြက အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ႏုိင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြအတြက္ ဘယ္လုုိပဲ ကတိေတြေပးေပး တကယ့္လက္ေတြ႔မွာ ႏုိင္ငံေရး အေျခအေနက တုုိးတက္မလာဘဲ ရွိေနတာဟာ အေျပာနဲ႔လက္ေတြ႔ တျခားစီျဖစ္ေနတဲ့ အေနအထားကုိ မီးေမာင္းထုိးျပသလုိ ျဖစ္ေနတယ္လုိ႔ ႏုိင္ငံေရး အကဲခတ္ေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ သမၼတအေနနဲ႔ တုုိင္းရင္းသား အဖဲြ႔ေတြနဲ႔ ယုံၾကည္ခ်က္ အရင္တည္ေဆာက္ႏုိင္ဖုိ႔ အေရးႀကီးပါတယ္လုိ႔ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပြင့္လင္းလူ႔အဖဲြ႔အစည္းရဲ႕ ေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္သူ ကုုိမင္းေဇယ်ာ က အခုလုိ ေျပာပါတယ္။

“သမၼတႀကီးကေတာ့ ျပည္တြင္းမွာေရာ ျပည္ပခရီးစဥ္ေတြမွာေရာ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ကတိေတြအမ်ဳိးမ်ဳိးေပး၊ အေကာင္းစကားေတြ အမ်ဳိးမ်ဳိး ေျပာေပမဲ့ လက္ေတြ႔ျဖစ္ရပ္မွာက ေသနတ္သံေတြက ခုုထိမစဲေသးဘူး။ တနည္းအားျဖင့္ သမၼတရဲ႔ အခန္းက႑နဲ႔ စစ္တပ္ရဲ႕ အခန္းက႑ ဘယ္လုိကဲြျပားမလဲ၊ ဘယ္သူက ဘယ္သူ႔အေပၚ လႊမ္းမုိးေနသလဲဆုိတာ ေမးခြန္းထုတ္စရာ ပုိၿပီးေတာ့ ျဖစ္လာတာေပါ့ဗ်ာ။ အဓိကျပႆနာက က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ တဘက္နဲ႔တဘက္ အျပန္အလွန္ ယုံၾကည္မႈ မရွိတဲ့ အေပၚမွာပဲ အေျခခံတယ္လုုိ႔ က်ေနာ္ျမင္တယ္။ ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုုိ လက္နက္ကုုိင္ အဖဲြ႔အစည္း အခ်င္းခ်င္းၾကားထဲမွာ တည္ေဆာက္တဲ့ အခါမွာ အရင္ဦးဆုုံး ယုုံၾကည္မႈရေအာင္ တည္ေဆာက္ရမယ္။ က်ေနာ္ကေတာ့ အဲဒီလုုိပဲ လက္ခံထားတယ္။”

“အခုုျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေျခအေနေတြအရဆုုိရင္ တဘက္နဲ႔တဘက္ ယုုံၾကည္မႈ ဘယ္လုုိမွ မရွိေၾကာင္းကုုိ ျပတဲ့ပုုံစံ ျဖစ္ေနတယ္။ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး အဆင့္မွာေတာင္ တည္ၿမဲေအာင္ မလုုပ္ႏုုိင္ဘူးဆုုိရင္ တကယ့္ထာ၀ရ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး အတြက္ကုုိ က်ေနာ္တုုိ႔က အလွမ္းေ၀းဦးမယ္လုုိ႔ပဲ အဲဒီလုုိ က်ေနာ္ကေတာ့ ယူဆတယ္။ ေျပာခ်င္တာက သေဘာက တုုိင္းရင္းသား လက္နက္ကုုိင္ အဖဲြ႔အစည္းေတြနဲ႔ လက္ရွိ ျမန္မာစစ္တပ္နဲ႔ ျမန္မာအစုုိးရရဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးမႈပုုံစံ၊ ေနာက္ၿပီး ခ်ဥ္းကပ္တဲ့ပုုံစံနဲ႔ လက္ေတြ႔ ေျမျပင္အေနအထားေတြက ကြာဟမႈျဖစ္ေနတာကုုိ က်ေနာ္တုုိ႔ ျမင္ေနရတယ္။”

မြန္ျပည္သစ္ ပါတီက ၁၉၉၅ ခုုႏွစ္ကတည္းက ျမန္မာစစ္အစုုိးရနဲ႔ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး သေဘာတူလက္မွတ္ ေရးထုုိးႏုုိင္ခဲ့ေပမဲ့ ၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္မွာေတာ့ နယ္ျခားေစာင့္တပ္ အသြင္ေျပာင္းလဲေရး ကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုုိ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ပ်က္ျပယ္သြားခဲ့ရတာပါ။

၂၀၁၂ ခုုႏွစ္မွာတခါ ၀န္ႀကီးဦးေအာင္မင္း ဦးေဆာင္တဲ့ အစုုိးရရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဖာ္ေဆာင္ေရး ေကာ္မီတီနဲ႔ ျပည္ေထာင္စုုအဆင့္ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး သေဘာတူညီခ်က္ လက္မွတ္ေရးထုုိးခဲ့ပါတယ္။ ဒီလုုိမ်ဳိး တုုိင္းရင္းသား အဖဲြ႔ေတြနဲ႔ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲမႈေတြက တည္ၿမဲဖုုိ႔ဆုုိရင္ ေရရွည္ခံမယ့္အေျဖ ရွာေတြ႔မွျဖစ္မယ္လုုိ႔လည္း ၿဗိတိန္ႏုုိင္ငံ အေျခစုုိက္ ျမန္မာ့အေရး တက္ၾကြလႈပ္ရွားတဲ့ Burma Campaign UK အဖဲြ႔ရဲ႕ ညႊန္ၾကားေရးမႉး Mark Farmaner က ေျပာပါတယ္။

“ဒီကေန႔ ျဖစ္ပြားရတဲ့ တုုိက္ခုုိက္မႈကုုိ ၾကည့္မယ္ဆုုိရင္ သမၼတအသုုံးျပဳတဲ့ နည္းလမ္းမွာ အဓိကျပႆနာျဖစ္ေနတဲ့ အေၾကာင္းရင္း ၂ မ်ဳိး ရွိပါတယ္။ လန္ဒန္မွာ သမၼတဦးသိန္းစိန္ မိန္႔ခြန္းေျပာသြားတုုန္းက အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ဆုုိတာကုုိပဲ သမၼတကေျပာသြားပါတယ္။ ေရရွည္ခံတဲ့ ႏုုိင္ငံေရးအရ အေျဖရွာျခင္း ဆုုိတာကုုိ ေျပာမသြားပါဘူး။ ျမန္မာႏုုိင္ငံမွာ ပဋိပကၡေတြ ရွိမေနေတာ့ပါဘူး ဆုုိတာမ်ဳိးပဲ သမၼတဦးသိန္းစိန္က ႏုုိင္ငံတကာ အသုုိင္းအ၀ုုိင္းသိေအာင္ ေျပာခ်င္ေနတာပါ။ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး အသစ္ေတြ လက္မွတ္ေရးထုုိးလုုိက္ၿပီ ဆုုိတာနဲ႔ တဘက္ကလည္း အဲဒီေဒသမွာ စစ္တပ္အင္အားကုုိ တုုိးျမွင့္ခ်ထားတာ ေတြ႔ရပါတယ္။ အဲဒီလုုိ စစ္တပ္ဘက္က အင္အားမ်ားလာတယ္ဆုုိရင္ လက္နက္ကုုိင္အဖဲြ႔ ၂ ဖဲြ႔ နီးနီးကပ္ကပ္ရွိရင္ ျဖစ္တတ္တဲ့အတုုိင္း ပဋိပကၡ ရွိလာေတာ့တာပါ။”

“ကခ်င္ေဒသကုုိ က်ေနာ္ေရာက္တုုန္းကလည္း ကခ်င္ေခါင္းေဆာင္ေတြ ေျပာတာရွိပါတယ္။ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲဖုုိ႔ဆုုိရင္ ၂ ဘက္တပ္ေတြ ႐ုုပ္သိမ္းရမွာပါ။ တုိင္းရင္းသားေတြဘက္က တပ္႐ုုပ္သိမ္းဖုုိ႔ တင္ျပေပမဲ့ ဒါကုိစစ္တပ္က လက္မခံခ်င္ပါဘူး။ သမၼတက အပစ္ရပ္စဲေရး တကယ္လုုပ္ခ်င္တာေတာ့ ဟုုတ္ပါလိမ့္မယ္။ ဒါေပမဲ့ စစ္မွန္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရဖုုိ႔ကုုိေတာ့ စိတ္၀င္စားပုုံ မရပါဘူး။ စစ္မွန္တဲ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္ေပၚဖုုိ႔ဆုုိရင္ တုုိင္းရင္းသားေတြရဲ႕ အခြင့္အေရးကုုိ ထည့္သြင္းထားတဲ့ ဖဲြ႔စည္းပုုံအေျခခံ ဥပေဒသစ္ေရးဆဲြဖုုိ႔၊ တုိင္းရင္းသားအဖဲြ႔ေတြ၊ ဒီမုုိကေရစီေရး လႈပ္ရွားေနတဲ့ အဖဲြ႔ေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးရပါမယ္။”

Burma Campaign UK အဖဲြ႔က Mark Farmaner ေျပာသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥေရာပခရီး သြားေရာက္ေနတဲ့ သမၼတဦးသိန္းစိန္ကေတာ့ ျပင္သစ္ႏုိင္ငံမွာ ဗုဒၶဟူးေန႔ကပဲ ျပင္သစ္သမၼတ အပါအ၀င္ ႏုိင္ငံေရးနဲ႔ စီးပြားေရး နယ္ပယ္က ပုဂၢိဳလ္ေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆုုံခဲ့ၿပီးေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက မူဆလင္လူနည္းစုေတြအေပၚမွာ က်ဴးလြန္ခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ စနစ္တက် စုံစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြ လုပ္ဖုိ႔ကုုိလည္း ျပင္သစ္သမၼတက တုိက္တြန္းသြားပါတယ္။
XS
SM
MD
LG