သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

လူ႔အခြင့္အေရး မွတ္တမ္းကြန္ရက္ အစီရင္ခံစာ


ရန္ကုန္တိုင္း သကၤန္းကၽြန္းၿမိဳ႕ နယ္ မီးေခ်ာင္းကန္ရပ္ကြက္ က ျပည္သူမ်ား ဆႏၵျပေနစဥ္။ (ဇူလိုင္ ၂၅၊ ၂၀၁၃)
သမၼတဦးသိန္းစိန္ ေခါင္းေဆာင္တဲ့ အရပ္သားအစိုးရလက္ထက္မွာ အဓမၼ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈ၊ ညႇဥ္းပမ္းႏွိပ္စက္မႈနဲ႔ မတရားဖမ္းဆီးမႈ အပါအဝင္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြဟာ ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ေနတုန္းပဲလို႔ လူ႔အခြင့္အေရး မွတ္တမ္းကြန္ရက္အဖြဲ႔က ေျပာဆိုလုိက္ပါတယ္။

စစ္တပ္ကေန ျပည္သူလူထုဆီက ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈ အမ်ားဆံုး လုပ္ေဆာင္ေနတယ္လို႔ လူအခြင့္အေရး လႈပ္ရွားသူေတြကေျပာေနတဲ့ တၿပိဳင္တည္းမွာပဲ လႊတ္ေတာ္မွာဖြဲ႔စည္းထားတဲ့ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈ စံုစမ္းေရး ေကာ္မရွင္ကလည္း ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ လယ္ယာေျမဥပေဒနဲ႔အညီ ပကတိအေျခအေနမွန္ကို ေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ အေသးစိတ္ကို မဆုမြန္က တင္ျပထားပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လကေန ဒီဇင္ဘာလအတြင္း ျမန္မာတႏိုင္ငံလံုး အတုိင္းအတာနဲ႔ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေပါင္း ၁၀၆ ခုကို ထုတ္ေဖာ္ မွတ္တမ္းတင္ထားတဲ့ အစီရင္ခံစာကို ၂၀၁၄ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ ၁၁ ရက္ေန႔မွာ ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း စစ္တပ္ကေန ျပည္သူလူထုအေပၚမွာ ဆက္လက္ က်ဴးလြန္ေနဆဲျဖစ္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြကို မွတ္တမ္းတင္ထားတဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး မွတ္တမ္းကြန္ရက္ (ND Burma) ရဲ႕ အစီရင္ခံစာထဲမွာ တိုင္းရင္းေဒသေတြမွာ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈက အမ်ားဆံုးျဖစ္တယ္လို႔ လူ႔အခြင့္အေရးကြန္ရက္အဖြဲ႔ရဲ႕ စည္း႐ံုးလံႈ႔ေဆာ္ေရးအဖြဲ႔ဝင္ ေလြးပိုးညိဴင္းက ဆိုပါတယ္။

“အျဖစ္အမ်ားဆံုးကေတာ့ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈနဲ႔ ညႇဥ္းပမ္းႏွိပ္စက္မႈပါပဲ။ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈကေတာ့ ျမန္မာျပည္ တျပည္လံုးမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတာေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမဲ့ က်မတို႔သတင္း အခ်က္အလက္ မွတ္တမ္းအရ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ပ်က္ေနတာက တုိင္းရင္းသားေဒသေတြဘက္မွာ Development Projects ေတြ လုပ္ေဆာင္တဲ့ ေနရာေတြမွာ အမ်ားဆံုး ေတြ႔ရတာေပါ့။ ဥပမာအားျဖင့္ မြန္ျပည္နယ္တို႔၊ ခ်င္းျပည္နယ္တို႔ဘက္မွာ ဆိုလို႔ရွိရင္လည္း လယ္ယာသိမ္းဆည္းမႈေတြကို အမ်ားဆံုး ေတြ႔ရွိရတယ္။”

အခုအစီရင္ခံစာပါ ျမန္မာႏုိင္ငံတဝွမ္း ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈေတြ အမ်ားဆံုး ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့အထဲ စစ္တပ္ကေန ျပည္သူလူထုဆီက ေျမယာ သိမ္းဆည္းမႈေတြ အေျမာက္အမ်ား ရွိခဲ့တယ္ဆိုတဲ့ သတင္းအခ်က္အလက္ေတြကို လႊတ္ေတာ္မွာ ဖြဲ႔စည္းထားတဲ့ ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္က အလားတူ ေဖာ္ထုတ္ ေတြ႔ရွိခဲ့တယ္လို႔ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္ ဦးေဖသန္းက ေျပာပါတယ္။

“ဟုတ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ဆီမွာဆိုရင္ တပ္ရင္းတပ္ဖြဲ႔ေတြ တည္ေဆာက္တဲ့ေနရာအျပင္ကို သူတို႔က စီးပြားေရးလုပ္မယ္ဆိုၿပီး သိမ္းထားတဲ့ေျမေတြက အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ ေမြးျမဴေရးတို႔၊ စိုက္ပ်ိဳးေရးတို႔ ပုဇြန္ေမြးကန္တို႔ ေနာက္ၿပီးေတာ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြနဲ႔ေပါင္းၿပီး လုပ္ထားတဲ့ကိစၥေတြက အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ အခု တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ရဲ႕ မူဝါဒအရ သူတို႔နဲ႔မဆုိင္တဲ့ ေျမေတြကို ျပန္ေပးမယ္လို႔ ေျပာထားေတာ့ အဲ့ဒီအေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔ ေစာင့္ၾကည့္ေနပါတယ္။”

ဒီလိုေျမယာသိမ္းဆည္းခံရမႈေတြဟာ လယ္ယာေျမဥပေဒအရ ပိုင္ဆုိင္ခြင့္နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စံုစမ္းေဖာ္ထုတ္ေပးၿပီး အသိမ္းခံ လယ္သမားေတြဟာလည္း ဆံုးရံႈးနစ္နာမႈ မရွိရေအာင္ အစိုးရတာဝန္ရွိသူေတြက ေျဖရွင္းေပးႏုိင္ဖို႔အေရး ေျမယာသိမ္းဆည္းမႈ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္က ေဆာင္ရြက္ေပးေနတယ္လို႔လည္း ဦးေဖသန္းကေျပာပါတယ္။

“လယ္သမားေတြဘက္မွာ အားနည္းခ်က္ေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။ ဌာနဆိုင္ရာလမ္းေၾကာင္းက ေျဖရွင္းခဲ့ၿပီးၿပီ။ တိုင္ၾကားစာေတြလည္း ပို႔ခဲ့ၿပီးၿပီ။ ဒါေပမဲ့ ဌာနဆိုင္ရာက ေျဖရွင္းတဲ့အခါမွာ လက္ရွိ လက္ဝယ္လုပ္တဲ့သူဘက္က အေထာက္အထားေတြ အျပည့္အစံုရွိေအာင္ သူတုိ႔က တခ်ိန္က လုပ္ထားေတာ့ လယ္သမားေတြမွာ ဘာမွ အေထာက္အထားေတြ မရွိတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳး ျဖစ္ေနပါတယ္။ အဲ့ဒါ က်ေနာ္တုိ႔ေကာ္မရွင္ရဲ႕ အဓိက စံုစမ္းခ်က္ကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ နယ္ကို ဆင္းတယ္။ ဒါက ဘာေၾကာင့္ အသိမ္းခံထားရသလဲ။ မူလအစက ဘယ္သူပိုင္ခဲ့တာလဲ ဒီအေပၚမွာ အခု သိမ္းတဲ့သူေတြက ဘယ္လို ရသြားတာလဲဆုိတဲ့ အေထာက္အထားအေပၚမွာထက္ လက္ရွိ ပကတိအေျခအေနအေပၚမွာ က်ေနာ္တုိ႔က အေျဖရွာပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔က အဲ့ဒီအေပၚမွာ ေလ့လာခ်က္၊ ေတြ႔ရွိခ်က္၊ သံုးသပ္ခ်က္ေတြနဲ႔ အစိုးရအဖြဲ႔ကို ျပန္ပို႔ပါတယ္။ အဲ့ဒီအေပၚမွာ အစိုးရအဖြဲ႔က ေျဖရွင္းႏုိင္ေအာင္ဆုိၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈအေျခခံဥပေဒပုဒ္မ ၂၂၈ နဲ႔ တခါ တာ၀န္ေပးပါတယ္။ ေျမယာသိမ္းဆည္းထားတဲ့အမႈေတြအေပၚမွာ တမႈခ်င္း ျပန္ၿပီးေတာ့ ေျဖရွင္းေနပါတယ္။ ျပန္ေပးေနတယ္။ ေလ်ာ္ေၾကးေပးေနတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔က ျပန္ေပးတယ္။ မေပးဘူး။ ေလ်ာ္ေၾကးေပးတယ္ဆုိတာ တခုခ်င္းသိႏုိင္ေအာင္လုိ႔ လႊတ္ေတာ္မွာ ေနာက္ထပ္ က်ေနာ္တို႔က အဆုိတင္ဖုိ႔ လုပ္ေနၾကပါတယ္ခင္ဗ်။”

အစိုးရက တဘက္မွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ေဖာ္ေဆာင္ေနတယ္ လို႔ ေျပာဆိုေနတဲ့ တၿပိဳင္တည္းမွာဘဲ စစ္မက္ျဖစ္ပြားေနဆဲ တိုင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ညႇဥ္းပမ္းႏွိပ္စက္မႈ၊ မတရားဖမ္းဆီးမႈေတြ ရွိေနတုန္းပဲလို႔လည္း လူ႔အခြင့္အေရး မွတ္တမ္းကြန္ရက္က စံုစမ္းေဖာ္ထုတ္ႏုိင္ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

“ညႇဥ္းပမ္းႏွိပ္စက္မႈက ဒုတိယအမ်ားဆံုးေပါ့ေနာ္။ စစ္ျဖစ္ပြားရာေဒသေတြမွာ အထူးသျဖင့္ ကခ်င္ေဒသနဲ႔ ရွမ္းျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း ပေလာင္ေဒသေတြမွာဆုိရင္ေတာ့ ဒီညႇဥ္းပမ္းႏွိပ္စက္မႈက အျဖစ္အမ်ားဆံုးျဖစ္ေနတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။”

၂၀၁၄ ခုႏွစ္က စတင္ဖြဲ႔စည္းခဲ့တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး မွတ္တမ္းကြန္ရက္အဖြဲ႔ထဲမွာ တုိင္းရင္းသား လူငယ္အဖြဲ႔ေပါင္း ၁၀ ဖြဲ႔က ပူးေပါင္းပါဝင္ၿပီး ျမန္မာႏုိင္ငံတဝွမ္းက လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံရမႈေတြကို ကြင္းဆင္းေလ့လာ မွတ္တမ္းယူၿပီး အစိုးရတာဝန္ရွိသူေတြ သိေအာင္ တင္ျပေပးေနတာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။
XS
SM
MD
LG