သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ကိုဗစ္ျပန္အျဖစ္မ်ားခ်ိန္ ကိုယ္ခံအားျမႇင့္လုပ္ရပ္မ်ား


Kansas Daily Life

ကိုဗစ္-19 ျပန္အျဖစ္မ်ားလာခ်ိန္ ကိုယ္ခံအားျမႇင့္တင္ၿပီး ကာကြယ္ဖို႔၊ အစားအေသာက္၊ အားေဆးေတြနဲ႔ ဆက္စက္လုပ္ေဆာင္သင့္တာေတြ ရွိတယ္လို႔ အာဟာရပညာရွင္ေတြက ေျပာဆိုၾကပါတယ္။

ပထမဆုံးကေတာ့ ေဆးလိပ္ျဖတ္ၿပီး ကြမ္းနဲ႔ အရက္ တတ္ႏိုင္သေလာက္ (အႀကိမ္နဲ႔ ပမာဏ) ေလွ်ာ့ခ်ဖို႔ပါ။ ေနာက္ အိပ္ခ်ိန္ျပည့္ေအာင္ (၇-၉ နာရီ) အိပ္ၿပီး၊ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမူ ေလ့က်င့္ခန္းေတြ နည္းနည္းခ်င္း ပုံမွန္လုပ္သြားတာပါ။ ဒါကို တစ္ရက္လွ်င္ နာရီဝက္ (သို႔) တစ္နာရီ ေန႔စဥ္နီးပါး လုပ္ႏိုင္တဲ့ ပုံစံနဲ႔ စႏိုင္ပါတယ္။ ေျဖးေျဖးခ်င္းလမ္းေလွ်ာက္တာ၊ အိမ္ထဲမွာ (သို႔) ၿခံထဲမွာ ပတ္ေလွ်ာက္တာ၊ ၿခံအလုပ္လုပ္တာ၊ ျဖစ္ႏိုင္လွ်င္ ေျပးတာ၊ တတ္ႏိုင္လွ်င္ စက္ဘီးစီး၊ ေရကူးတာ စတာေတြ လုပ္ေပးသင့္ပါတယ္။ ေက်းလက္ေဒသေနသူေတြအတြက္ေတာ့ သဘာဝအားျဖင့္ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈ အလိုလို ရထားၿပီးသား ျဖစ္ေလ့ရွိပါတယ္။ ၿမိဳ ႔ေပၚေနသူေတြအတြက္လည္း မိမိဆႏၵအေလွ်ာက္ ကခုန္တာ၊ ေအ႐ိုးဘစ္ (Aerobic) ေလ့က်င့္ခန္းကတာေတြ လုပ္ေပးျခင္းျဖင့္ တကိုယ္လုံးကို လႈပ္ရွားတက္ႂကြေနေစပါတယ္။ သို႔မွာသာ က်န္းမာေရးနဲ႔ သင့္ေတာ္တဲ့ စားေသာက္မႈ (Healthy Food Intake) နဲ႔ ခႏၶာကိုယ္လႈပ္ရွားေနထိုင္မႈ မွ်တညီၫြတ္သြားမွာပါ။

ဒါ့အျပင္ ကိုဗစ္နဲ႔ မတည္မၿငိမ္ျဖစ္ေနတဲ့ကာလ စိတ္ဖိစီးမႈ (Stress) ဒဏ္ေတြ ေရရွည္ ခံႏိုင္ရည္ရွိဖို႔လည္း လုပ္ေဆာင္သင့္တာေတြ ရွိပါတယ္။ ဒီကာလအတြင္း အျပင္မထြက္ျဖစ္တာ၊ အပန္းေျဖခရီးမထြက္ျဖစ္တာ၊ မိသားစုခ်င္းမေတြ႔ရတာ၊ မိတ္ေဆြအေပါင္းအသင္းရွိရာ ေက်ာင္းနဲ႔အလုပ္ ပံုမွန္မသြားႏိုင္ဘဲ အိမ္ကေန သီးသန႔္လုပ္ရတာ စတာေတြေၾကာင့္ စိတ္ဖိစီးမႈ အနည္းနဲ႔အမ်ား ႀကဳံေနရတတ္ပါတယ္။ အထက္ပါ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈေၾကာင့္လည္း စိတ္ဖိစီးတာ တစုံတရာ သက္သာေစႏိုင္သလို၊ ဒီလႈပ္ရွားမႈေတြကို သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ေလေကာင္းေလသန္႔ရရာ သစ္ပင္သစ္ေတာနဲ႔ ရႈခင္းေကာင္းတဲ့ေနရာမ်ိဳးမွာ လုပ္ႏိုင္လွ်င္ေတာ့ ပိုစိတ္ခ်မ္းသားၿပီး စိတ္ဖိစီးမႈ ပိုေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တရားထိုင္တာ (၁၅-၃၀ မိနစ္စာ)၊ ေခတ္ေပၚ ယိုဂါ (Yoga) လႈပ္ရွားတာ (နာရီဝက္-တစ္နာရီ) ေတြနဲ႔လည္း စိတ္စုစည္းမႈနဲ႔ အသက္ရွဳမႈေတြကို အားေကာင္းေစပါတယ္။

အထက္ပါ လုပ္ရပ္ေတြကို အထူးသျဖင့္ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္နဲ႔ ႏို႔တိုက္မိခင္ေတြကို ဦးစားေပးၿပီး လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ေအာင္ ေဖးမကူညီေပးသင့္ပါတယ္။ မိခင္ ကိုယ္စိတ္ခုခံအားေကာင္းဖို႔အျပင္ ကေလးအတြက္ပါ အလားတူေကာင္းေစၿပီး ဦးေႏွာက္ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈပါေကာင္းကာ အနာဂတ္တိုးတက္မူကို ဖန္တီးေပးႏိုင္လို႔ပါ။ တခ်ိန္တည္းမွာ ကူးစက္ျမန္လြန္းတဲ့ ကိုဗစ္မ်ိဳးကြဲစိတ္သစ္ (BA-4 နဲ႔ BA-5) ေတြ ျပန္အျဖစ္မ်ားလာခ်ိန္မွာ အရင္ကာကြယ္ေဆးထိုးထားသူ၊ အရင္ကိုဗစ္ ျဖစ္ထားၿပီးသူေတြမွာလည္း၊ ကိုယ္ခံအားေကာင္းေအာင္ စားေသာက္မေနထိုင္တာနဲ႔ အေျခခံကာကြယ္နည္းေတြ မက်င့္သုံးေတာ့တာေၾကာင့္ အႀကိမ္ႀကိမ္ ကိုဗစ္ျပန္ျဖစ္လာခ်ိန္မွာ၊ လႈိင္းႀကီးအသြင္ လူအမ်ားတခ်ိန္ထဲ မကူးစက္ရေအာင္ Mask ပါးစပ္နဲ႔ႏွာေခါင္းစည္းတပ္တာ၊ လက္ေဆးတာ၊ Social Distancing ခပ္ခြာခြာေနတာ၊ လူစုလူေဝးေရွာင္တာေတြကို ျပန္အေလးေပး လုပ္ေဆာင္သင့္ေနပါၿပီ။

ဒီအေၾကာင္း ပိုမိုသိရိွႏိုင္ဖို႔ ကိုဝင္းမင္းက နယူးေယာက္ၿမိဳ ႔ Cornell တကၠသိုလ္က အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အစာအာဟာရဆိုင္ရာ ပါေမာကၡ ေဒါက္တာခင္မာခ်ိဳကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားပါတယ္။

=== Unicode ===

ကိုဗစ်-19 ပြန်အဖြစ်များလာချိန် ကိုယ်ခံအားမြှင့်တင်ပြီး ကာကွယ်ဖို့၊ အစားအသောက်၊ အားဆေးတွေနဲ့ ဆက်စက်လုပ်ဆောင်သင့်တာတွေ ရှိတယ်လို့ အာဟာရပညာရှင်တွေက ပြောဆိုကြပါတယ်။

ပထမဆုံးကတော့ ဆေးလိပ်ဖြတ်ပြီး ကွမ်းနဲ့ အရက် တတ်နိုင်သလောက် (အကြိမ်နဲ့ ပမာဏ) လျှော့ချဖို့ပါ။ နောက် အိပ်ချိန်ပြည့်အောင် (၇-၉ နာရီ) အိပ်ပြီး၊ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမူ လေ့ကျင့်ခန်းတွေ နည်းနည်းချင်း ပုံမှန်လုပ်သွားတာပါ။ ဒါကို တစ်ရက်လျှင် နာရီဝက် (သို့) တစ်နာရီ နေ့စဉ်နီးပါး လုပ်နိုင်တဲ့ ပုံစံနဲ့ စနိုင်ပါတယ်။ ဖြေးဖြေးချင်းလမ်းလျှောက်တာ၊ အိမ်ထဲမှာ (သို့) ခြံထဲမှာ ပတ်လျှောက်တာ၊ ခြံအလုပ်လုပ်တာ၊ ဖြစ်နိုင်လျှင် ပြေးတာ၊ တတ်နိုင်လျှင် စက်ဘီးစီး၊ ရေကူးတာ စတာတွေ လုပ်ပေးသင့်ပါတယ်။ ကျေးလက်ဒေသနေသူတွေအတွက်တော့ သဘာဝအားဖြင့် ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု အလိုလို ရထားပြီးသား ဖြစ်လေ့ရှိပါတယ်။ မြို့ပေါ်နေသူတွေအတွက်လည်း မိမိဆန္ဒအလျှောက် ကခုန်တာ၊ အေရိုးဘစ် (Aerobic) လေ့ကျင့်ခန်းကတာတွေ လုပ်ပေးခြင်းဖြင့် တကိုယ်လုံးကို လှုပ်ရှားတက်ကြွနေစေပါတယ်။ သို့မှာသာ ကျန်းမာရေးနဲ့ သင့်တော်တဲ့ စားသောက်မှု (Healthy Food Intake) နဲ့ ခန္ဓာကိုယ်လှုပ်ရှားနေထိုင်မှု မျှတညီညွတ်သွားမှာပါ။

ဒါ့အပြင် ကိုဗစ်နဲ့ မတည်မငြိမ်ဖြစ်နေတဲ့ကာလ စိတ်ဖိစီးမှု (Stress) ဒဏ်တွေ ရေရှည် ခံနိုင်ရည်ရှိဖို့လည်း လုပ်ဆောင်သင့်တာတွေ ရှိပါတယ်။ ဒီကာလအတွင်း အပြင်မထွက်ဖြစ်တာ၊ အပန်းဖြေခရီးမထွက်ဖြစ်တာ၊ မိသားစုချင်းမတွေ့ရတာ၊ မိတ်ဆွေအပေါင်းအသင်းရှိရာ ကျောင်းနဲ့အလုပ် ပုံမှန်မသွားနိုင်ဘဲ အိမ်ကနေ သီးသန့်လုပ်ရတာ စတာတွေကြောင့် စိတ်ဖိစီးမှု အနည်းနဲ့အများ ကြုံနေရတတ်ပါတယ်။ အထက်ပါ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှုကြောင့်လည်း စိတ်ဖိစီးတာ တစုံတရာ သက်သာစေနိုင်သလို၊ ဒီလှုပ်ရှားမှုတွေကို သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် လေကောင်းလေသန့်ရရာ သစ်ပင်သစ်တောနဲ့ ရှုခင်းကောင်းတဲ့နေရာမျိုးမှာ လုပ်နိုင်လျှင်တော့ ပိုစိတ်ချမ်းသားပြီး စိတ်ဖိစီးမှု ပိုလျှော့ချနိုင်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တရားထိုင်တာ (၁၅-၃၀ မိနစ်စာ)၊ ခေတ်ပေါ် ယိုဂါ (Yoga) လှုပ်ရှားတာ (နာရီဝက်-တစ်နာရီ) တွေနဲ့လည်း စိတ်စုစည်းမှုနဲ့ အသက်ရှုမှုတွေကို အားကောင်းစေပါတယ်။

အထက်ပါ လုပ်ရပ်တွေကို အထူးသဖြင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်နဲ့ နို့တိုက်မိခင်တွေကို ဦးစားပေးပြီး လုပ်ဆောင်နိုင်အောင် ဖေးမကူညီပေးသင့်ပါတယ်။ မိခင် ကိုယ်စိတ်ခုခံအားကောင်းဖို့အပြင် ကလေးအတွက်ပါ အလားတူကောင်းစေပြီး ဦးနှောက်ဖွံ့ဖြိုးမှုပါကောင်းကာ အနာဂတ်တိုးတက်မူကို ဖန်တီးပေးနိုင်လို့ပါ။ တချိန်တည်းမှာ ကူးစက်မြန်လွန်းတဲ့ ကိုဗစ်မျိုးကွဲစိတ်သစ် (BA-4 နဲ့ BA-5) တွေ ပြန်အဖြစ်များလာချိန်မှာ အရင်ကာကွယ်ဆေးထိုးထားသူ၊ အရင်ကိုဗစ် ဖြစ်ထားပြီးသူတွေမှာလည်း၊ ကိုယ်ခံအားကောင်းအောင် စားသောက်မနေထိုင်တာနဲ့ အခြေခံကာကွယ်နည်းတွေ မကျင့်သုံးတော့တာကြောင့် အကြိမ်ကြိမ် ကိုဗစ်ပြန်ဖြစ်လာချိန်မှာ၊ လှိုင်းကြီးအသွင် လူအများတချိန်ထဲ မကူးစက်ရအောင် Mask ပါးစပ်နဲ့နှာခေါင်းစည်းတပ်တာ၊ လက်ဆေးတာ၊ Social Distancing ခပ်ခွာခွာနေတာ၊ လူစုလူဝေးရှောင်တာတွေကို ပြန်အလေးပေး လုပ်ဆောင်သင့်နေပါပြီ။

ဒီအကြောင်း ပိုမိုသိရှိနိုင်ဖို့ ကိုဝင်းမင်းက နယူးယောက်မြို့ Cornell တက္ကသိုလ်က အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အစာအာဟာရဆိုင်ရာ ပါမောက္ခ ဒေါက်တာခင်မာချိုကို ဆက်သွယ်မေးမြန်းထားပါတယ်။

XS
SM
MD
LG