သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

VOA အပါအ၀င္ ဆု ၉ ခု ခ်ီးျမႇင့္မည့္ လူ႔အခြင့္အေရး႐ုုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ ရန္ကုန္မွာစတင္


(ဓာတ္ပံု - ဗြီအုိေအျမန္မာပိုင္း)

၂၀၁၆ ခုႏွစ္ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ ႏိုင္ငံတကာ႐ုပ္ရွင္ပဲြေတာ္ က်င္းပရာမွာ အရင္ရိွၿပီးသား ဆုေတြအျပင္၊ ဗီြအိုေအဆု ဆိုၿပီးေတာ့ ခ်ီးျမႇင့္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

UDHR ေခၚတဲ့ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္းပါ အေျခခံလူ႔အခြင့္အေရးေတြကို မွတ္တမ္းတင္ ႐ုပ္ရွင္ကားေတြကေန အမ်ားျပည္သူ နားလည္သိရိွလာေအာင္ ႐ုပ္ရွင္အတတ္ပညာကတဆင့္ ေဖာ္ျပတဲ့ ႐ုပ္ရွင္ပဲြေတာ္ကို စတုတၱအႀကိမ္ေျမာက္ က်င္းပတာျဖစ္ၿပီး၊ ႐ုပ္ရွင္ပဲြေတာ္မွာ ျပသတဲ့ ႐ုပ္ရွင္ကားေတြထဲက ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဆု၊ မင္းကိုႏိုင္ဆု၊ ဦး၀င္းတင္ဆုေတြကို ႏွစ္စဥ္ ေရြးခ်ယ္ ခ်ီးျမႇင့္ခဲ့တာပါ။

ဒီႏွစ္မွာေတာ့ အဲဒီဆုေတြအျပင္ ဗီြအိုေအ အေမရိကန္အသံကလည္း ဗီြအိုေအဆုအေနနဲ႔ ဆုတဆု ခ်ီးျမႇင့္ဖို႔ ရိွပါတယ္။ အျပည့္အစံုကို ကိုစည္သူ တင္ျပထားပါတယ္။

လူေတြရဲ႕ အခြင့္အေရး ဆံုး႐ံႈးမႈေတြကို နည္းလမ္းမ်ိဳးစံုနဲ႔ ေဖာ္ထုတ္ထားတဲ့ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ ႐ုပ္ရွင္ေတြ ပါ၀င္ယွဥ္ၿပိဳင္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ ႏုိင္ငံတကာ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာ (၄) ႀကိမ္ေျမာက္ က်င္းပေနတာပါ။ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာကို အပီျပင္ဆံုး ေဖာ္က်ဴးႏိုင္တဲ့ ႐ုပ္ရွင္ကို ေရြးခ်ယ္ဆုေပးတဲ့အခါ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဆု၊ မင္းကိုႏိုင္ဆု၊ ဟံသာ၀တီ ဦး၀င္းတင္ဆု ေတြအျပင္ ဆု (၉) ခုကို ခ်ီးျမႇင့္ေပးသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီႏွစ္အတြက္ ထူးထူးျခားျခား အေနနဲ႔ေတာ့ ဗီြအိုေအ အေမရိကန္အသံအေနနဲ႔ ေရြးခ်ယ္ခ်ီးျမႇင့္တဲ့ VOA ဆု ပါ၀င္လာပါတယ္။ ဗြီအိုေအက ခ်ီးျမႇင့္တဲ့ဆုအေၾကာင္း ဗြီအိုေအျမန္မာပိုင္းဌာနမွဴး ဦးသန္းလြင္ထြန္း က အခုလို ေျပာပါတယ္။

“အထူးသျဖင့္ေပါ့ေနာ္ ဗြီအိုေအဆိုတာက က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔က လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာဆုိတာကို အၿမဲတမ္း ဒါ တန္ဖုိးထားရမယ့္အရာ ဆုိၿပီးေတာ့ အစဥ္တစိုက္ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ သတင္းေပးမႈေတြအရေရာ၊ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဒီအခ်က္အလက္ေတြကို က်ေနာ္တုိ႔ အၿမဲတမ္း တစိုက္မတ္မတ္ လုပ္ေပးခဲ့တဲ့ ျမႇင့္တင္ေပးခဲ့တဲ့ ဌာနတခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ႏွစ္စဥ္ ဒီ ပြဲေတာ္ကို က်င္းပေနတယ္ဆုိေပမဲ့လည္း ဒီ ေလးႏွစ္ေျမာက္ေန႔မွ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ အခြင့္အခါႀကံဳႀကိဳက္လို႔ေပါ့ေနာ္ အားေပးခြင့္ရရွိတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဆု အေနနဲ႔လည္း ေပးခြင့္ရတယ္ဆုိေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ဒါက အားေပးအားေျမႇာက္ ျပဳသင့္တဲ့ကိစၥအေနနဲ႔ ယူဆလို႔ က်ေနာ္တုိ႔ ဗြီအိုေအဆုကို လာေပးတာပါ။”

ဒီနွစ္က်င္းပတဲ့ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္မွာ ႏိုင္ငံတကာ႐ုပ္ရွင္နဲ႔ ျမန္မာ႐ုပ္ရွင္ ၆၀ ေက်ာ္ကို ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ျပည္တြင္းမွာရွိတဲ့ နယ္ပယ္အသီးသီးက ကၽြမ္းက်င္သူေတြက အမွတ္ေပး ေရြးခ်ယ္တာအျပင္ ႐ုပ္ရွင္ပြဲလာသူေတြရဲ႕ ထင္ျမင္ယူဆခ်က္ေတြနဲ႔ ဆုေပးေရြးခ်ယ္သြားမွာပါ။

အခုႏွစ္ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ဖြင့္ပြဲမွာ ျပသဖို႔ ကနဦး ေၾကညာထားတဲ့ Twilight over Burma ဇာတ္ကားကို ျပသခြင့္ မရတာေၾကာင့္ တျခားၿပိဳင္ပြဲ၀င္ ႐ုပ္ရွင္ကားေတြကို ျပသခဲ့ပါတယ္။ ၁၉၆၀ ၀န္းက်င္ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးလက္ထက္ သီေပါေစာ္ဘြား စပ္ၾကာဆိုင္မိသားစုရဲ႕ ႏိုင္ငံေရးေနာက္ခံသမိုင္းကို ေဖာ္က်ဴးထားတဲ့ ဒီ႐ုပ္ရွင္မွာ စစ္တပ္ရဲ႕ အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြအေၾကာင္း ေဖာ္က်ဴးထားတာေၾကာင့္ ျဖစ္မယ္လို႔ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ တာ၀န္ရွိသူေတြက ေျပာပါတယ္။

“Film Classification Board ႐ုပ္ရွင္ဆင္ဆာသတ္မွတ္ေရးအဖြဲ႔က မေန႔ကမွေပါ့ေနာ္ သူတုိ႔ရဲ႕ ဆင္ဆာအဆင့္အတန္း သတ္မွတ္ခ်က္ စာရြက္ ထြက္လာပါတယ္။ ခြင့္မျပဳဘူးေပါ့။ သူတုိ႔ရဲ႕မွတ္ခ်က္က ဘာလဲဆုိေတာ့ ဒီ႐ုပ္ရွင္မွာ ရွမ္းအမ်ိဳးသမီးေတြကို မုဒိမ္းက်င့္တဲ့အခန္းေတြ ပါတယ္ ျမန္မာစစ္သားေတြကေပါ့ေနာ္။ ၿပီးေတာ့ အဲဒီဟာက က်မတို႔ႏုိင္ငံရဲ႕ တပ္မေတာ္ရဲ႕ ပံုရိပ္ကို ထိခိုက္ေစတယ္ေပါ့။ အဲဒါေၾကာင့္ မျပသသင့္ပါဘူးဆုိတဲ့ မွတ္ခ်က္နဲ႔ ထြက္လာတယ္။ က်မတို႔ ဒီဟာကို လြန္ခဲ့တဲ့ ၃၊ ၄ ႏွစ္ကတည္းက သိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း က်မတုိ႔ ၀န္ႀကီးကတဆင့္ ထပ္ႀကိဳးစားေနခဲ့တာေပါ့ေနာ္။ ဒါေပမဲ့ ေနာက္ဆံုးအခ်ိန္မွာေတာ့ မရခဲ့ပါဘူး။”

လူအခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ႏိုင္ငံတကာက ႐ုပ္ရွင္ေတြကိုပါ ပါ၀င္ျပသတဲ့ ဒီ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ဟာ အေရွ႕ေတာင္အာရွမွာ အႀကီးမားဆံုး ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ ျဖစ္လာေနပါၿပီ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ လူအမ်ားမသိေသးတဲ့ အေၾကာင္းအရာ ဇာတ္လမ္းေတြကို ေဖာ္ထုတ္တင္ျပထားတဲ့ တက္ႂကြတဲ့ လူငယ္႐ုပ္ရွင္႐ိုက္ကူးသူေတြ ထြက္ေပၚလာတာဟာ ဒီ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ရဲ႕ အဓိက အက်ိဳးအျမတ္ ျဖစ္တယ္လို႔ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ စီစဥ္သူတဲ့ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ ႐ုပ္ရွင္သိပၸံတာ၀န္ရွိသူေတြက ေျပာပါတယ္။

“ဥပမာတခုေျပာရရင္ က်မတို႔ရဲ႕ ႏွစ္စဥ္ျပဳလုပ္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရး႐ုပ္ရွင္ ထုတ္လုပ္ေရးသင္တန္းေက်ာင္းေပါ့ေနာ္ အဲဒီသင္တန္းေက်ာင္းမွာ က်မတုိ႔ ေခၚလို႔ရွိရင္ အသက္ ၁၈ ကေန ၃၀ အတြင္း လူငယ္ေတြကိုပဲ ေခၚပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ လူငယ္ဒါ႐ုိက္တာေတြကို က်မတုိ႔ေက်ာင္းကေန ေမြးထုတ္ေပးတဲ့ လူငယ္ဒါ႐ိုက္တာေပါင္း ၃၆ ေယာက္ရွိပါၿပီ။ ဒါကလည္း လူငယ္ေတြၾကားထဲမွာ ႐ုပ္ရွင္ဖန္တီးမႈအျပင္ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ အသိပညာ၊ လူ႔အခြင့္အေရး အေၾကာင္းအရာနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စိတ္၀င္စားမႈေတြ ပိုၿပီးေတာ့ တုိးပြားလာတယ္လို႔ ေျပာမယ္ဆုိရင္ ေျပာလို႔ရပါတယ္။ အဲဒီအျပင္ လူငယ္ေတြထဲမွာလည္း တုိင္းရင္းသားလူငယ္ေတြပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ သက္ဆုိင္ရာ ေဒသ၊ ဌာနအသီးသီးက ပုဂၢိဳလ္ေတြပါတယ္။ ေနာက္တခါ လူတန္းစားေပါင္းစံုေပါ့ေနာ္ အားလံုး ပါ၀င္ႏုိင္ေအာင္လို႔ က်မတို႔က ေရြးခ်ယ္ထားပါတယ္။”

လူ႔အခြင့္အေရး လူ႔ဂုဏ္သိကၡာ ႏိုင္ငံတကာ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ရဲ႕ အစီအစဥ္ တစိတ္တပိုင္းအေနနဲ႔ ဆုရ ႐ုပ္ရွင္ကားေတြကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕အျပင္ အျခားၿမိဳ႕ႀကီးေတြနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာမွာပါ ျပသတာ ျဖစ္ပါတယ္။

႐ုပ္ရွင္ပဲြေတာ္မွာေတာ့ ျပည္တြင္းက ႐ိုက္ကူးတင္ဆက္တဲ့ ကားေတြအျပင္၊ ႏို္င္ငံတကာ ႐ုပ္ရွင္ေတြလည္း ပါ၀င္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ၿပိဳင္ပဲြ၀င္႐ုပ္ရွင္ကားေတြကို ရန္ကုန္၊ ေနျပည္ေတာ္႐ုပ္ရွင္႐ံု၊ Junction ေမာ္တင္၊ Junction Square ႐ုပ္ရွင္ရံုေတြမွာ ဇြန္လ ၁၅ ရက္ေန႔ကေန ၁၈ ရက္ေန႔အထိ ျပသသြားမွာျဖစ္ၿပီး၊ ၁၉ ရက္ေန႔မွာ ဆုေတြကို ခ်ီးျမႇင့္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG