သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ႏိုင္ငံတကာ ပဋိပကၡ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖဲြ႔ ICG က ဒီကေန႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ ရခုိင္ျပည္နယ္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အစီရင္ခံစာတေစာင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ရာမွာ ရခိုင္ျပည္နယ္က အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြကို ႏိုင္ငံသားစိစစ္ရာမွာ ဘဂၤါလီအျဖစ္ အသံုးျပဳတာဟာ အက်ပ္အတည္းတခု ျဖစ္လာႏိုင္ေၾကာင္းနဲ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္က ပဋိပကၡေတြဟာ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပဲြကာလမွာ ပုိမို ျမင့္မားလာႏိုင္ေၾကာင္းကို သံုးသပ္ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဒီအစီရင္ခံစာအေပၚမွာ ရခုိင္ျပည္နယ္အေရး ေဆာင္ရြက္သူေတြရဲ႕ အျမင္သေဘာထားေတြကို ေမးျမန္းၿပီး ဗြီအုိေအျမန္မာပိုင္း သတင္းေထာက္ ကိုမိုးေဇာ္က သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာမွာျဖစ္ေပၚေနတဲ့ အက်ပ္အတည္းေတြ၊ ပဋိပကၡေတြကို တားဆီးႏိုင္ဖုိ႔အတြက္ သံုးသပ္ခ်က္ေတြ၊ မူ၀ါဒပိုင္းဆုိင္ရာ အႀကံျပဳခ်က္ေတြ ေထာက္ကူေပးေနတဲ့ နိုင္ငံတကာ ပဋိပကၡ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရးအဖဲြ႔ ICG က ျမန္မာႏိုင္ငံ ရခုိင္ျပည္နယ္အေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စာမ်က္ႏွာ ၄၅ မ်က္ႏွာပါ၀င္တဲ့ အစီရင္ခံစာတေစာင္ကို ဒီကေန႔ ထုတ္ျပန္လုိက္ပါတယ္။

ဒီအစီရင္ခံစာမွာ ရခုိင္ျပည္နယ္က အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြကို ႏိုင္ငံသားစိစစ္ရာမွာ အစိုးရနဲ႔ ရခုိင္တိုင္းရင္းသားေတြက “႐ိုဟင္ဂ်ာ” ဆုိတဲ့အမည္ကို လက္မခံတာနဲ႔ သူတုိ႔ေတြေခၚေ၀ၚေနတဲ့ “ဘဂၤါလီ” ဆုိတဲ့ အသံုးအႏႈန္းကို အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြက လက္မခံတာဟာ အက်ပ္အတည္းတခုဆီကို ေရာက္ရိွလာႏိုင္တယ္လို႔ သံုးသပ္ထားပါတယ္။

ဒီသံုးသပ္ခ်က္အေပၚ ရခိုင္ျပည္နယ္ ပဋိပကၡေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ စံုစမ္းေရးေကာ္မရွင္မွာ ပါ၀င္ခဲ့သူ၊ ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတ အႀကံေပးနဲ႔ ျမန္မာၿငိမ္းခ်မ္းေရးစင္တာက အထူးအႀကံေပး ေဒၚရင္ရင္ႏြယ္က သူ႔အျမင္ကို အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ICG က သူတုိ႔က ေျပာတယ္။ ဗမာျပည္ကိုပဲ ထံုးစံအတုိင္း အျပစ္တင္ေနတယ္။ ဒီ႐ိုဟင္ဂ်ာဆုိတဲ့ အေခၚအေ၀ၚကို အသိအမွတ္ျပဳသင့္တယ္ေပါ့။ အစိုးရကလည္း အသိအမွတ္ မျပဳဘူး။ ရခုိင္ကလည္း အသိအမွတ္ မျပဳဘူးေပါ့။ ႏုိင္ငံေတာ္က အသိအမွတ္ျပဳထားတဲ့ ဥပေဒနဲ႔အညီ ႏုိင္ငံေတာ္ရဲ႕ သတ္မွတ္ခ်က္ကိုပဲ လက္ခံရမယ္။ အဲ့လိုလက္မခံႏုိင္ရင္ေတာ့ ဘယ္လိုလုပ္ၿပီး ဒီျပႆနာက သြားၿပီးမတုန္း။ ၁၉၈၂ ဒီႏုိင္ငံသားဥပေဒကို လုပ္တုန္းက သူတို႔ေတြကိုခ်ည္းသက္သက္ ရည္ရြယ္ၿပီး လုပ္ခဲ့တာမွ မဟုတ္တာ။ ႏုိင္ငံျခားသားေတြ၊ ႏုိင္ငံသားျဖစ္ခ်င္တဲ့သူေတြ အားလံုးကို ရည္ရြယ္တာပဲ။ ဘယ္ႏုိင္ငံကမွ ဒီ citizenship ကို လာၿပီး ႏုိင္ငံျခားသားေတြ လာေျပာလို႔ ရမွာမဟုတ္ဘူး။ ဗိုလ္က်လို႔လည္းမရဘူး ကိုယ္တုိ႔ႏုိင္ငံကိုေလ။”

ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း ဘူးသီးေတာင္ၿမိဳ႕နယ္က အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္တဦးျဖစ္တဲ့ ဦးေရႊေမာင္ကေတာ့ အခုလို သံုးသပ္ပါတယ္။

“ဒီေနရာမွာ အဓိက key point အေနနဲ႔ ေျပာခ်င္တာက က်ေနာ္တုိ႔ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာရွိေနတဲ့ မူဆလင္အမ်ားစုေတြကို သူတုိ႔က ဘဂၤါလီလို႔ ႀကိဳတင္သတ္မွတ္ၿပီးေတာ့မွ ဘဂၤါလီအျဖစ္ သတ္မွတ္ေရးေပါ့ေနာ္ အဲ့ဒါကို တစိုက္မတ္မတ္ လုပ္ေနတဲ့အတြက္ အဲ့ဒါေလးကေတာ့ နည္းနည္း မသင့္ေတာ္ဘူးေပါ့ေလ။ ဘာလို႔လဲဆုိေတာ့ ဒီလူမ်ိဳးစုတခုရဲ႔ နာမည္က အဲဒီလူမ်ိဳးစုအုပ္စုေတြနဲ႔ ေဆြးေႏြးတုိင္ပင္ ေျပာဆုိၿပီးေတာ့မွေလ ဒါမ်ိဳးကို လုပ္ရမွာ။ ဘဂၤါလီလူမ်ိဳးအျဖစ္ သတ္မွတ္မွ ေလွ်ာက္ခြင့္ရွိတယ္။ အဲ့လို ႀကိဳတင္သတ္မွတ္ခ်က္ေတြဟာ ဒီ process ကို ေႏွာင့္ေႏွးေစတယ္၊ အခက္အခဲျဖစ္ေစတယ္။ ဒီလိုပဲ က်ေနာ္ ေျပာခ်င္ပါတယ္။”

ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ဖြံ႔ၿဖိဳးမႈနိမ့္က်ၿပီး အလြန္အမင္း ဆင္းရဲမြဲေတေနတာနဲ႔ ဘာသာလူမ်ိဳးမတူတဲ့ အသိုင္းအ၀ိုင္း ၂ ခုအၾကား ပဋိပကၡေတြ၊ တင္းမာမႈေတြ ရွိေနတာေတြဟာ သမိုင္းစဥ္ဆက္ အဆိပ္အေတာက္လို ျဖစ္ေနတယ္လုိ႔လည္း အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပပါတယ္။ ဒီတင္းမာမႈေတြက ၂၀၁၂ ခုႏွစ္နဲ႔ ေနာက္ပိုင္းကာလေတြမွာ ပဋိပကၡေတြကို ျဖစ္ေပၚေစခဲ့ၿပီး ဒီအေျခအေနေတြဟာ ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပဲြမွာ ပိုမို ျမင့္တက္လာႏိုင္တယ္လုိ႔လည္း ICG က သံုးသပ္ပါတယ္။

ေဒၚရင္ရင္ႏြယ္ကေတာ့ လက္ရိွ ရခုိင္ျပည္နယ္အစိုးရက အေျခအေနေတြကို ထိန္းသိမ္းႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ယံုၾကည္ထားပါတယ္။

“သေဘာက ဒီပါ၀င္တဲ့လူေတြအေပၚ မူတည္တာေပါ့။ ျပႆနာေတြ ပိုႀကီးထြားလာသလားဆုိတာ။ ယံုၾကည္ပါတယ္။ အခု ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေမာင္ေမာင္အုန္းတုိ႔ ကိုင္တြယ္ေနတာေတာ့ မွန္တယ္လို႔ ေျပာရမွာပဲေလ။ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးကို အားေပးၿပီး ကိုင္တြယ္ေနတာ။”

ဦးေရႊေမာင္ကေတာ့ အရင္ေရြးေကာက္ပဲြေတြတုန္းက ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းက အစၥလာမ္ဘာသာ၀င္ေတြဟာ မဲထည့္ခြင့္၊ ႏိုင္ငံေရးပါတီေတြမွာ ပါ၀င္ခြင့္ရခဲ့ၿပီး အခုအခါမွာ ေရြးေကာက္ပဲြေကာ္မရွင္က ႏိုင္ငံသားစိစစ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရးမွာ ပါ၀င္ခြင့္ျပဳဖုိ႔ ေဆာင္ရြက္လာတာေၾကာင့္ ICG က ၂၀၁၅ ေရြးေကာက္ပဲြမွာ ပဋိပကၡေတြ ပိုမ်ားလာႏိုင္ေၾကာင္း သံုးသပ္တာျဖစ္မယ္လုိ႔ ယူဆပါတယ္။

“အရင္တုန္းကေန အျပည့္အ၀ ရလာတဲ့ အခြင့္အေရးရတဲ့ ဗမာလူမ်ိဳးစုတခုကို တျဖည္းျဖည္း တျဖည္းျဖည္း အခြင့္အေရးေတြကို ေလွ်ာ့ခ်မယ္၊ ႐ုပ္သိမ္းမယ္ အဲ့လိုဆုိရင္ေတာ့ ဘယ္လိုေျပာမလဲ ၂၀၁၅ က်ေနာ္တုိ႔ ေရြးေကာက္ပြဲေရာက္တဲ့အခါက် ဒါ All Inclusive ျဖစ္တဲ့၊ Free and Fair ျဖစ္တဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ျဖစ္ပါ့မလားဆုိတဲ့ သံသယေတြ၊ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ေ၀ဖန္သံုးသပ္မႈေတြ၊ အမ်ားႀကီး ေပၚလာႏုိင္စရာ အေၾကာင္းရွိပါတယ္။ အဲ့ဒီဟာကိုမ်ား အေျခခံၿပီးေတာ့ ICG က သံုးသပ္ထားပံုရတယ္”

ICG ရဲ႕ အစီရင္ခံစာမွာ ရခုိင္လူမ်ိဳးေတြဟာ ဗမာလူမ်ိဳးေတြရဲ႕ လႊမ္းမိုးမႈကို တြန္းလွန္ေနရသလို တရားမ၀င္ ၀င္ေရာက္လာတဲ့ မူဆလင္ေတြရဲ႕ လႊမ္းမိုးတာကိုလည္း စုိးရိမ္ေနရေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားၿပီး ရခုိင္ျပည္နယ္က ျပႆနာေတြကို ေျဖရွင္းရာမွာ ရခုိင္လူမ်ိဳးေတြရဲ႕ စိုးရိမ္ခ်က္ကို ပေပ်ာက္ဖုိ႔ နည္းလမ္းရွာရမွာျဖစ္သလို မူဆလင္လူမႈအဖဲြ႔အစည္းရဲ႕ အခြင့္အေရးကိုလည္း ကာကြယ္ဖုိ႔ လုိအပ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပပါတယ္။

XS
SM
MD
LG