သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

လိင္တူခ်စ္သူ အခြင့္အေရး ကင္းမဲ့ဆဲ


ေမလ ၁၇ရက္ ရန္ကုန္ၿမိဳကတြင္ က်င္းပေသာ IDAHO ေန႕ အခမ္းအနား တြင္ လူ႕အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္မွ ေဒါက္တာ ဥာဏ္ေဇာ္ မိန္႕ခြန္းေျပာေနစဥ္။ ဓါတ္ပံု (Facebook/Shin Thant)

LGBT လို႕ေခၚတဲ့ လိင္တူခ်င္း ခ်စ္သူေတြအေပၚ မုန္းတီးမႈကို ဆန္႕က်င္တဲ့ IDAHO ေန႕ အထိမ္းအမွတ္အခမ္းအနားကို ေမလ ၁၇ရက္က ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ စိမ္းလမ္းစိုေျပ ပန္းျခံမွာ က်င္းပခဲ့ပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လိင္တူခ်င္း ခ်စ္သူေတြနဲ႕ ဆိုင္တဲ့ အဖြဲ႕အစည္းေတြ လွုပ္ရွားခြင့္ ရလာေပမယ့္၊ လိင္တူခ်စ္သူေတြရဲ႕ အခြင့္အေရး တိုးတက္မႈ အပိုင္းမွာ အဟန္႕အတားေတြ ရွိေနေသးတယ္လုိ႕ အခမ္းအနား တက္ေရာက္သူေတြက ေျပာၾကပါတယ္။ သတင္းအျပည့္အစံုကို ဆက္သြယ္ေမးျမန္းထားတဲ့ ကိုရဲေခါင္က ေျပာျပပါမယ္။

ေမလ (၁၇) ရက္ေန႔မွာ က်ေရာက္ခဲ့တဲ့ အိုင္ဒါဟို လို႕ေခၚတဲ့ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လိင္တူခ်စ္သူမ်ား အေပၚ ေၾကာက္ရြံ႕မုန္းတီးမႈမ်ားအား ဆန္႔က်င္ေရးေန႔ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ရန္ကုန္၊ မႏၱေလးနဲ႕ ျမန္မာႏိုင္ငံ ၿမိဳ႕ရြာေတြမွာ လိင္တူခ်င္း ခ်စ္သူေတြနဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရး အဖြဲ႕အစည္းေတြက စုစည္းၿပီး အခမ္းအနားေတြ က်င္းပခဲ့ၾကတာပါ။

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ စိမ္းလမ္းစိုေျပ ပန္းျခံမွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ အိုင္ဒါဟုိေန႕ အထိမ္းအမွတ္ အခမ္းအနားနဲ႕ ပက္သက္လို႕ေတာ့ အခမ္းအနား စီစဥ္တဲ့ အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ျဖစ္တဲ့ ကာလာရန္းဘိုးအဖြဲ႕က ကိုလွျမတ္က ခုလို ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

“၁၇ရက္ေန႕က ပြဲမွာ အဓိကက lesbian ေကာင္မေလး တစ္ေယာက္က သူ႕ရဲ႕ အေတြ႕အၾကံဳကို ေျပာျပတယ္။ သူ႕မိသားစုကေနၿပီးေတာ့ သူ႕ကို lesbian ျဖစ္လို႕ စိတ္က်န္းမာေရး ေဆးရံုကို ေခၚသြားၿပီးေတာ့ ႏွစ္ပတ္ေလာက္ အဲဒီမွာ ပစ္ထားတယ္။ ေဆးေတြလည္း စားခိုင္းတယ္။ စိတ္ေရာဂါကု ဆရာ၀န္ႀကီးေတြ ကိုယ္တိုင္က သူ႕ကို စိတ္ေရာဂါသည္အျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီးေတာ့ အဲဒီမွာ ထားတယ္။ ဒီေန႕ပြဲရဲ႕ theme ကလည္း “Mental health and well being” ဆိုေတာ့ ပြဲရဲ႕ theme နဲ႕လည္း ကိုက္တယ္ေပါ့။ အဲဒါကေတာ့ ပြဲရဲ႕ highlight ေပါ့။ ေနာက္ ၾသစေၾတးလ် သံအမတ္လာပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ UN AIDS က country director လာပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခု ထူးျခားတာက ၾသစေၾတးလ် သံအမတ္က သူ႕ကိုယ္သူ ကၽြန္ေတာ္သည္ ျမန္မာျပည္မွာရွိတဲ့ gay ambassador ပါဆိုၿပီး မိတ္ဆက္ခိုင္းၿပီးေတာ့ မိန္႕ခြန္းေျပာသြားခဲ့ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခုကလည္း လူမႈ၀န္ထမ္း ၀န္ႀကီးက ဒီပြဲကို တက္မယ္ဆိုၿပီး ေျပာခဲ့ပါတယ္။ တကယ္တမ္း မတက္ျဖစ္ခဲ့ေပမယ့္ ဒီလိုပြဲမ်ိဳးကို ၀န္ႀကီးအဆင့္က တက္မယ္လို႕ ျဖစ္လာတာလည္း ကၽြန္ေတာ္တို႕အတြက္ အေျပာင္းအလဲတစ္ခုလို႕ ေျပာလုိ႕ ရပါတယ္။”

၁၉၉၀ျပည့္ႏွစ္က လိင္တူျခင္း ခ်စ္ခင္စံုမက္တာဟာ စိတ္ေရာဂါ မဟုတ္တဲ့ အေၾကာင္း ကမၻာ့က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ WHO ကေန ေၾကညာၿပီး၊ စိတ္ေရာဂါစာရင္းမွ တရားဝင္ ထုတ္ပယ္ခဲ့တဲ့ ေမလ ၁၇ရက္ေန႕ကို အိုင္ဒါဟိုေန႕အျဖစ္ သတ္မွတ္ၿပီး၊ ကမၻာတဝွမ္းက လိင္တူခ်င္းခ်စ္သူေတြက အထိမ္းအမွတ္ အခမ္းအနားေတြ က်င္းပခဲ့တာ အခုႏွစ္မွာ ၂၅ႏွစ္ ျပည့္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံမွာေတာ့ ႏွစ္စဥ္က်င္းပလာခဲ့တာ (၄) ႏွစ္ ရွိၿပီလို႕ စီစဥ္သူေတြက ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လိင္တူခ်စ္သူေတြကို ကန္႕သတ္ထားတဲ့ ဥပေဒေတြ ရွိေနေသးတဲ့ အေၾကာင္း ဒီအခမ္းအနားကို တက္ေရာက္ မိန္႕ခြန္းေျပာခဲ့တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံ လူ႕အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္က ေဒါက္တာ ဥာဏ္ေဇာ္က ခုလို ေျပာသြားပါတယ္။

“အားလံုး ေျပာေျပာေနၾကတဲ့ ပုဒ္မ ၃၇၇ ဆိုတာ ဒီ LGBT လူ႕အဖြဲ႕အစည္းကို ခြဲျခားေနတာပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီပုဒ္မ အျပင္ ရဲအက္ဥပေဒ လိူ႕ ေခၚတဲ့ ပုဒ္ ၃၅ (ဃ)တို႕၊ ၃၀ (ဃ) တို႕ဟာလည္း LGBT ေတြကို ဒုကၡေပးေနတဲ့ ဥပေဒေတြ ျဖစ္ေနတာ ေတြ႕ရပါတယ္။”

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အသက္၀င္ေနဆဲျဖစ္တဲ့ ရာဇသတ္ႀကီးပုဒ္မ ၃၇၇ ဟာ လိင္တူခ်င္းခ်င္း လိင္ဆက္ဆံတာ အပါအ၀င္ သဘာဝမက်တဲ့ နည္းလမ္းနဲ႕ လိင္ ဆက္ဆံသူေတြကို ေထာင္ဒဏ္ တသက္တကၽြန္းျဖစ္ေစ၊ ေထာင္ဒဏ္ ၁၀ ႏွစ္ျဖစ္ေစ၊ ေငြဒဏ္ျဖစ္ေစ၊ ေထာင္ဒဏ္ႏွင့္ ေငြဒဏ္ ၂ ရပ္ စလုံးကို ျဖစ္ေစ ခ်မွတ္ႏိုင္တဲ့ ဥပေဒျဖစ္ပါတယ္။

အရင္အစိုးရ လက္ထက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ ၾသဂုတ္လက လိင္တူခ်င္း ခ်စ္သူေတြကို ပစ္မွတ္ထား ဖမ္းဆီးၿပီး၊ ရဲစခန္းေတြမွာ ပညာေပးလုပ္ၿပီးမွ ျပန္လႊတ္မယ့္ အထူး စစ္ဆင္ေရး တစ္ခုကို လုပ္ေဆာင္ဖို႕ မႏၱေလးတိုင္း လႊတ္ေတာ္မွာ အမတ္တစ္ဦးက အဆို တင္သြင္းခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီအခ်ိန္က လူ႕အခြင့္အေရး အဖြဲ႕ေတြက ၀ိုင္း ကန္႕ကြက္တဲ့အတြက္ အဲဒီအဆို မေအာင္ျမင္ခဲ့ေပမယ့္ ဒါဟာ အရင္အစိုးရနဲ႕ လႊတ္ေတာ္လို ႏိုင္ငံအဆင့္ အဖြဲ႕အစည္းေတြမွာေတာင္ လိင္တူခ်င္း ခ်စ္သူေတြကို မုန္းတီးစိတ္နဲ႕ ပစ္မွတ္ထားၿပီး ဖိႏွိပ္လိုတဲ့ အေထာက္အထား ျဖစ္တယ္လို႕ လိင္တူ ခ်စ္သူ အခြင့္အေရး လွဳပ္ရွားသူေတြက ေျပာပါတယ္။

လက္ရွိအစိုးရရဲ႕ လက္ထက္မွာ လိင္တူခ်င္းခ်စ္သူေတြရဲ႕ အခြင့္အေရး တိုးတက္မႈ အေျခအေနနဲ႕ ပက္သက္လို႕ ဘယ္လို ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ရွိသလဲ ဆိုတာ ကိုလဲ ကာလာရိန္းဘိုး အဖြဲ႕က ကိုလွျမတ္က ခုလို ေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

“ဒီႏွစ္အစိုးရမွာေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ကေတာ့ ဒီအစိုးရ သည္ ျပည္သူေတြက ေရြးေကာက္ထားတဲ့ အစိုးရျဖစ္တယ္။ လူ႕အခြင့္အေရး ကို ေလးစား လိုက္နာတဲ့ အစိုးရျဖစ္တယ္လို႕ ကၽြန္ေတာ္တို႕က ယံုၾကည္တယ္။ အဲဒီအတြက္ ဒီအစိုးရ လက္ထက္မွာေတာ့ လူ႕အခြင့္အေရးနဲ႕ ပက္သက္လို႕ တိုးတက္လာမယ္လုိ႕ကၽြန္ေတာ္ ေမွ်ာ္လင့္ထားတယ္။ အစိုးရသစ္သည္ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး rule of Law ကို အဓိက တိုးတက္ေအာင္ လုပ္မယ့္အတြက္ ဒီ တရားဥပေဒ စိုးမုိးေရး ေအာက္မွာပဲ အကုန္လံုး ျခံဳငံုမိသြားမယ္လို႕ ေမွ်ာ္လင့္ထားတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႕လည္း ဒီလို ျဖစ္ေအာင္ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ဘက္က လုပ္ရမယ့္ တာ၀န္ေတြ ရွိတယ္ေပါ့ေလ။ ဒီလိုျဖစ္ေအာင္ အစိုးရနဲ႕ ကၽြန္ေတာ္တို႕ အရပ္ဖက္ အဖြဲ႕အစည္းေတြ ေပါင္းၿပီးေတာ့ လုပ္သြားဖို႕ေတာ့ ရွိပါတယ္ ခင္ဗ်။”

ဒီႏွစ္ အိုင္ဒါဟိုေန႕ အခမ္းအနားကို မႏၱေလးၿမိဳ႕မွာလည္း ဂ်က္ဖာဆင္စင္တာမွာ က်င္းပခဲ့ၿပီး၊ ျပည္ၿမိဳ႕မွာလည္း လိင္တူခ်စ္သူေတြကို ကိုယ္စားျပဳတဲ့ ရိန္းဘိုးအလံ လႊင့္ထူၿပီး၊ စီတမ္းလွည့္လည္ပြဲက်င္းပခဲ့ပါတယ္။ အလားတူ မံုရြာ၊ ထား၀ယ္ စတဲ့ ၿမိဳ႕ေတြမွာလည္း ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကတယ္လို႕ သိရပါတယ္။

XS
SM
MD
LG