သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာစစ္တပ္ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈ ILO စိုးရိမ္


ျမန္မာစစ္တပ္ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈ ILO စိုးရိမ္

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈ ပေပ်ာက္ေရး ေဆာင္ရြက္မႈမွာ အရပ္ဘက္ ေဒသအာဏာပိုင္ေတြဘက္က ဒီအေပၚမွာ သတိျပဳ အေလးထားလာၾကေပမဲ့ စစ္ဘက္ဆိုင္ရာ အာဏာပိုင္ေတြရဲ႕ ေဆာင္ရြက္မႈ တိုးတက္လာတာ မေတြ႕တဲ့အတြက္ အလြန္အမင္း စိုးရိမ္စရာ ျဖစ္တယ္လို႔ ILO ရန္ကုန္႐ံုး တာ၀န္ရိွသူက ေျပာလိုက္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ အစိုးရ ထိပ္ပိုင္းရဲ႕ ကတိက၀တ္ေတြ၊ ဥပေဒ အေကာင္အထည္ ေဖာ္မႈေတြနဲ႔ ေအာက္ေျခ လက္ေတြ႕ပိုင္း ေဆာင္ရြက္မႈ ကြာဟမႈေတြ ေတြ႕ရတယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိ ကိုသားၫြန္႕ဦးက တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ILO အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ အလုပ္သမား အဖဲြ႕ခ်ဳပ္ ရန္ကုန္႐ံုး အေနနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈေတြ ပေပ်ာက္ေရး ကိစၥကို အဓိက ကိုင္တြယ္တဲ့ ေနရာမွာ ကိုယ္တိုင္ လိုက္လံ စံုစမ္းတာထက္ တိုင္ၾကားခ်က္ေတြအေပၚ အဓိက အေျခခံရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ အသက္မျပည့္တဲ့ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈေတြကိုလည္း ဒီေခါင္းစဥ္ေအာက္မွာပဲ ထည့္ၿပီး ကိုင္တြယ္ ေျဖရွင္းေပးေနပါတယ္။

တိုင္ၾကားခ်က္ေတြကို အေျခခံၾကည့္တဲ့အခါမွာ အရပ္ဘက္မွာ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခုိင္းေစမႈေတြ ေလ်ာ့က်လာတာ ေတြ႕ရေပမဲ့လို႔ စစ္ဘက္မွာေတာ့ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈ ေလ်ာ့လာတဲ့ လကၡဏာ မေတြ႕ရတာေၾကာင့္ ဒီအေျခအေနကို စိုးရိမ္မိတယ္လို႔ ILO ဆက္သြယ္ညိႇႏိႈင္းေရး အရာရိွ စတိဗ္ မာရွယ္ (Steve Marshall) က ဗီြအိုေအကို ေျပာပါတယ္။

“ျမန္မာျပည္အႏွံ႔က က်ေနာ္တို႔နဲ႔ ထိစပ္ထားတဲ့ ကြန္ရက္ေတြကတဆင့္ အျဖစ္အပ်က္ တိုင္ၾကားမႈေတြ ရခဲ့ပါတယ္။ ဒီကြန္ရက္ေတြကရတဲ့ သတင္းေတြအရ ဆိုရင္ေတာ့ အရပ္သား အာဏာပိုင္ေတြကေန အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈေတြ ေလ်ာ့က်သြားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လို႔ စစ္ဘက္ အာဏာပိုင္ေတြ အပိုင္းမွာ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈေတြ ေလ်ာ့ပါးသြားတယ္ဆိုတဲ့ အရိပ္လကၡဏာ မေတြ႕ရတာေၾကာင့္ ဒါဟာ အင္မတန္ေတာ့ စိုးရိမ္စရာ ျဖစ္ေနပါတယ္။”

အစိုးရပိုင္း အေနနဲ႔ကေတာ့ ဥပေဒေတြ ခ်မွတ္ၿပီး ကေလးစစ္သား ပေပ်ာက္ေရးအတြက္ ကတိက၀တ္ ျပဳေနေပမဲ့လို႔ ေအာက္ေျခပိုင္းမွာ ျဖစ္ေနတာေတြနဲ႔ေတာ့ ကြာဟေနတယ္လို႔ စတိဗ္ မာရွယ္က ေျပာပါတယ္။

“အသက္ ၁၈ ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္ေတြကို စစ္သားအျဖစ္ မစုေဆာင္းရဘူးဆိုတဲ့ ဥပေဒအတိုင္း ျဖစ္ေစရမယ္လို႔ အစိုးရ ထိပ္ပိုင္းက ကတိက၀တ္ ျပဳေနေပမဲ့လို႔ ကေလးစစ္သား စုေဆာင္းမႈေတြ ဆက္ရိွေနတုန္းပဲ ဆိုတဲ့ တိုင္ၾကားခ်က္ေတြ ဆက္ရိွေနတာေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ဘက္က အင္မတန္ စိုးရိမ္စရာ ျဖစ္ရပါတယ္။ အစိုးရ ထိပ္ပိုင္းက ခ်ထားတဲ့ ဥပေဒေတြနဲ႔ လက္ေတြ႕ ေအာက္ေျခမွာ ျဖစ္ေနတာေတြက ကြာဟေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလို ကြာျခားမႈ ျဖစ္ေနတဲ့ အေပၚမွာ အစိုးရပိုင္းေရာ စစ္ဘက္ အာဏာပိုင္ေတြနဲ႔ပါ ပူးေပါင္းကိုင္တြယ္ ေျဖရွင္းႏိုင္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေနပါတယ္။”

တဘက္မွာေတာ့ ILO အေနနဲ႔ ကေလးစစ္သား ပေပ်ာက္ေရး အပါအ၀င္ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈေတြ ရပ္ဆိုင္းေရးအတြက္ အစိုးရဌာနေတြ၊ စစ္အာဏာပိုင္ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္းၿပီး ပညာေပး အစီအစဥ္ေတြ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ႀကိဳးပမ္းေနတာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အခု လတ္တေလာမွာပဲ ျမန္မာႏုိင္ငံ အလုပ္သမား ၀န္ႀကီးဌာနနဲ႔ ပူးတဲြၿပီး ရွမ္းဘာသာစကားနဲ႔ ပညာေပး လက္ကမ္းစာေစာင္ ထုတ္ေ၀ဖို႔ သေဘာတူထားၿပီး ျဖစ္တယ္လို႔ သိရပါတယ္။

“အစိုးရအေနနဲ႔ မူအားျဖင့္ သေဘာတူလိုက္ၿပီလို႔ ဆိုရမွာပါ။ ရွမ္းဘာသာစကားနဲ႔ အရင္ဆံုး ထုတ္ေ၀ဖို႔ သေဘာတူထားတာေၾကာင့္ အခု ဘာသာျပန္ေနပါၿပီ။ ၿပီးရင္ေတာ့ အစိုးရဌာနေတြ၊ လူမႈ အဖဲြ႕အစည္းေတြ၊ ကုလသမဂၢ အဖဲြ႕အစည္းေတြ အပါအ၀င္ အဖဲြ႕အစည္း အဆင့္ဆင့္က တဆင့္ ဒီလက္ကမ္းစာေစာင္ေတြ ျဖန္႔ခ်ိသြားပါမယ္။ ရွမ္းဘာသာစကားနဲ႔ ထုတ္ေ၀ၿပီးရင္ေတာ့ အျခား တိုင္းရင္းသား ဘာသာစကားေတြနဲ႔လည္း ထုတ္ႏိုင္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ ဘာသာစကား ၆ မ်ဳိးစလံုး တၿပိဳင္တည္း မထုတ္ႏိုင္ေပမဲ့လို႔ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း လုပ္သြားႏိုင္မွာပါ။”

ျမန္မာစကား နားမလည္တဲ့ တိုင္းရင္းသားေတြအတြက္ သူတို႔ သက္ဆိုင္ရာ ဘာသာစကားေတြနဲ႔ ပညာေပး လက္ကမ္းစာေစာင္ ထုတ္ႏိုင္ဖို႔ ILO ဘက္က ေတာင္းဆိုခဲ့တာ ၾကာပါၿပီ။ ျမန္မာဘာသာနဲ႔ေတာ့ မႏွစ္ကစၿပီး လက္ကမ္းစာေစာင္ေတြ ျဖန္႔ေ၀ခဲ့ပါတယ္။ ဒီလို ပညာေပး လုပ္ငန္းေတြေၾကာင့္ အာဏာပိုင္ေတြထက္ သာမန္လူထုအၾကား ပိုမို အသိႂကြယ္လာၿပီး မိမိရပိုင္ခြင့္အတြက္ ကိုယ္တိုင္ ႀကိဳးပမ္းမႈေတြ ရိွလာတယ္လို႔ စတိဗ္ မာရွယ္က ေျပာပါတယ္။

“ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ ေမလ လက္ကမ္းစာေစာင္ေတြ ျဖန္႔ခ်ိၿပီးတဲ့ေနာက္ ၂၀၁၀ ခုႏွစ္အတြင္း တိုင္ၾကားမႈေတြရတဲ့ အေရအတြက္ဟာ ၂၀၀၇၊ ၂၀၀၈၊ ၂၀၀၉၊ ၃ ႏွစ္စာရတဲ့ တိုင္ၾကားစာေတြနဲ႔ အေရအတြက္ အတူတူ ျဖစ္ေနတာ စိတ္၀င္စားစရာ ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တိုင္ၾကားစာ ရရိွမႈဟာ အေတာ္ေလးကို မ်ားျပားလာပါတယ္။ ဒါဟာ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပးခုိင္းေစမႈ ပမာဏ ပိုၿပီး တိုးမ်ားလာတဲ့သေဘာ မဟုတ္ပါဘူး။ အမ်ားျပည္သူ အၾကားမွာ တိုင္ၾကားလုိ႔ ရတယ္ဆိုတဲ့ ဥပေဒဆိုင္ရာ အသိပညာ ပိုရလာတာေၾကာင့္ပါ။

“ေနာက္ၿပီး လူေတြၾကားမွာ သူတို႕အခြင့္အေရး၊ ရပိုင္ခြင့္ကို ဥပေဒနဲ႔အညီ လုပ္ေဆာင္လို႔ ရတယ္ဆိုတာ ပိုၿပီး ယံုၾကည္မႈေတြ ရိွလာပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈေတြ ရပ္တန္႔ေအာင္၊ ILO အေနနဲ႔ အစိုးရ အာဏာပိုင္ေတြနဲ႔အတူ ဥပေဒအတိုင္းျဖစ္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္တယ္လို႔ ယံုၾကည္လာတာနဲ႔ အမွ် တိုင္ၾကားမႈေတြ ပိုရလာတာ ျဖစ္ပါတယ္။”

ILO အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမား အဖဲြ႕ခ်ဳပ္နဲ႔ ျမန္မာအစိုးရရဲ႕ သေဘာတူညီခ်က္အရ ႏိုင္ငံတြင္း အတင္းအဓမၼ လုပ္အားေပး ခိုင္းေစမႈေတြ ရိွလာရင္ ILO ရန္ကုန္႐ံုးကို လြတ္လြတ္လပ္လပ္ တိုင္ၾကားခြင့္ ျမန္မာအာဏာပိုင္ေတြဘက္က ခြင့္ျပဳထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တိုင္ၾကားသူအခ်ဳိ႕ ၿခိမ္းေျခာက္ခံရတာ၊ တိုင္ၾကားႏိုင္ေအာင္ ကူညီေပးသူ အခ်ဳိ႕ကို အာဏာပိုင္ေတြက အညႇဳိးထားၿပီး ဖမ္းဆီးတာမ်ဳိးေတြလည္း ရိွခဲ့တယ္လို႕ အလုပ္သမားေရး လႈပ္ရွားသူေတြက ေျပာပါတယ္။

XS
SM
MD
LG