သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာ ေပါင္းစည္းမႈ တိုင္းရင္းသားေတြ စိုးရိမ္ဆဲ


ေလာခီးလာညီလာခံမွတ္တမ္း (ဓာတ္ပံု - ကရင္အမ်ိဳးသား(မီဒီယာ)

တႏိုင္ငံလံုးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး မူၾကမ္း (စာခ်ဳပ္) မွာပါဝင္တဲ့ တပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အာမခံခ်က္ေတြအေပၚမွာ တိုင္းရင္းသားေတြဘက္က ယံုၾကည္မႈ အားနည္းေနတယ္လို႔ KNU ကရင္အမ်ဳိးသားစည္း႐ံုးေရးဌာနခ်ဳပ္ရွိရာ ေလာခီးလာစခမ္းမွာက်င္းပေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္ တုိင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ ေဆြးေႏြးပဲြအတြင္း တႏိုင္ငံလံုးအပစ္အခတ္ ရပ္စဲေရး ညႇိႏိႈင္းေရးအဖြဲ႔ (NCCT) က ေျပာလိုက္ပါတယ္။ တပ္ပိုင္းဆိုင္ရာကိစၥေတြထဲမွာ ခုခ်ိန္ထိလည္း တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႔ အစိုးရၾကားမွာ ညိႇႏိႈင္းလို႔မရေသးတဲ့လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာ ျပန္လည္ ေပါင္းစည္းေရးအတြက္ တိုင္းရင္းသားေတြဘက္ကစိုးရိမ္မႈေတြရွိေနပါတယ္။ ေလာခီးလာစခမ္းမွာ ကိုယ္တုိင္ သတင္းသြားယူေနတဲ့ ဗီြအိုေအသတင္းေထာက္ ေမခက စံုစမ္းတင္ျပေပးထားပါတယ္။

တပ္ပိုင္းဆိုင္ရာတခ်ိဳ႕ကိစၥေတြဟာ ခုခ်ိန္ထိလည္း အစိုးရနဲ႔ ညႇိႏိႈင္းလို႔မၿပီးေသးဘူးလို႔ တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြက ေျပာပါတယ္။ တပ္ပိုင္းဆိုင္ရာထဲမွာပါတဲ့ စစ္သည္ေတာ္က်င့္ဝတ္ကို အပစ္ရပ္ စာခ်ဳပ္ခ်ဳပ္ၿပီးတလအတြင္းမွာ အၿပီးသတ္ေရးဆြဲဖို႔ကို ထိပ္သီး ေခါင္းေဆာင္ေတြက လက္ခံတာေၾကာင့္ အတည္ျပဳႏိုင္ခဲ့တယ္လို႔ NCCT ေခါင္းေဆာင္ ႏိုင္ဟံသာက ေျပာပါတယ္။ အခန္း ၅ မွာ ပါဝင္တဲ့ လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာျပန္လည္ေပါင္းစည္းျခင္းဆိုတဲ့စကားရပ္ေၾကာင့္အစိုးရဘက္ကလုိခ်င္တဲ့ လက္နက္ျဖဳတ္သိမ္းေရး၊ စစ္မႈထမ္းအျဖစ္မွ ႏုတ္ထြက္ခြင့္ျပဳေရးနဲ႔ အရပ္သားေတြအျဖစ္ ျပန္လည္ေပါင္းစည္းေရး မူဝါဒျဖစ္တဲ့ DDR သေဘာကို ပိုၿပီးေတာ့ သက္ေရာက္ႏိုင္တယ္ ဆုိတဲ့ အျမင္မ်ဳိး သံသယရွိေနၾကတာေၾကာင့္ ဒီစကားရပ္ကို ျဖဳတ္လိုက္တာလို႔ ႏိုင္ဟံသာကေျပာပါတယ္။

“အနာဂတ္မွာ တပ္ဖြ႔ဲစည္းေရးဆိုတဲ့ကိစၥမွာ ျပည္ေထာင္စုတပ္မေတာ္ကို ဘယ္လိုဖြဲ႔စည္းမလဲဆိုတဲ့ကိစၥမွာေပါ့ေနာ္- မ်ားေသာအားျဖင့္ကေတာ့ လံုၿခံဳေရးျပန္လည္ေပါင္းစည္းျခင္း-ဆိုတဲ့ သူတို႔သံုးေနတဲ့ေဝါဟာရကလည္း ဒါကေတာ့ DDR ျဖစ္တယ္ဆိုၿပီးေတာ့လည္း အဲလို ေျပာခဲ့ဖူးတဲ့အေနအထားေပၚမွာ ဒါ့ေၾကာင့္ တပ္အေပၚမွာေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးကို ယံုၾကည္မႈအားနည္းေနတယ္။”

အခု ေဆြးေႏြးၿပီးသည္အထိမွာ ထြက္ေပၚလာတဲ့ျပင္ဆင္ခ်က္ေတြကို အစိုးရႏွင့္ဆက္လက္ညႇိႏႈိင္းၿပီး အေခ်ာသတ္ႏိုင္ေရး တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ ထိပ္သီးေခါင္းေဆာင္ေတြ ပါဝင္တဲ့ ေကာ္မတီတစ္ရပ္ကို ဖြဲ႔စည္းဖို႔ တုိင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္တို႔က ေဆြးေႏြးမႈေတြရွိေပမယ့္ အခ်ိဳ႕ေခါင္းေဆာင္ေတြကေတာ့ လက္ရွိ NCCT ကို ဆက္လက္တာဝန္ေပးဖို႔ တင္ျပေနတာလည္းရွိပါတယ္။ အစိုးရနဲ႔ အေခ်ာသတ္ေဆြးေႏြးဖို႔ အတြက္ စီစဥ္ေနတာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ႏိုင္ဟံသာက ခုလိုေျပာပါတယ္။

“အခုကေတာ့ မူၾကမ္းဆိုေတာ့ မူၾကမ္းဆိုတာေတာ့ ျပင္ဆင္လို႔ရတယ္၊ ႏုတ္လို႔ရတယ္၊ တိုးလို႔ရတယ္။ ဒါ မူၾကမ္းရဲ႕သေဘာေပါ့ေလ။ အဲဒါကို သြားျပန္ညႇိဖို႔ဆိုတဲ့ကိစၥက အခု ဒီဝိုင္းထဲမွာ ဘယ္သူ႔ကို တာဝန္ေပးမလဲဆိုတဲ့ဟာ မဆံုးျဖတ္ရေသးဘူး။ အမွန္ကေတာ့ အရင့္အရင္က ဆံုးျဖတ္ထားတာကေတာ့ NCCT အေနနဲ႔ကေတာ့ တႏိုင္ငံလံုးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ ထုိးတဲ့အခ်ိန္အထိ သူ႔မွာ တာဝန္ရွိတယ္။ ထိုးၿပီးေတာ့မွပဲ သူ႔မွာ တာဝန္မရွိေတာ့ဘူး။ အဲဒီၾကားမွာ ေျပာမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အေရးသတ္မွတ္ခ်က္အရကေတာ့ တာဝန္ က်န္ပါေသးတယ္။ ဒီက်န္တဲ့အစိတ္အပိုင္းမွာေတာ့ အခက္အခဲ ရွိႏိုင္တယ္။ ထိပ္သီးေခါင္းေဆာင္မ်ားပါ ပူးတဲြၿပီးေတာ့ ဒါမွမဟုတ္ရင္ လုံးဝတာဝန္ယူၿပီးေတာ့ ဒီကိစၥကို ႀကိဳးပမ္းမွ ပိုၿပီးေတာ့မွ ထိေရာက္မယ္ဆိုတဲ့သေဘာထား….”

ျပည္တြင္းၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္လုပ္ေဆာင္ရာမွာ အခ်ိန္မဆဲြဖို႔နဲ႔ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပဲြေတြကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္အကုန္ပိုင္းအထိ မလုပ္လာႏိုင္ရင္ အခကအ္ခဲေတြရွိႏိုင္တယ္လို႔ ႏို္င္ငံတကာနဲ႔ အခ်ိဳ႕ေသာတိုင္းရင္းသားေတြက ေထာက္ျပေျပာဆိုမႈေတြလည္းရွိေနပါတယ္။ ဒီအေပၚမွာ NCCT ေခါင္းေဆာင္ႏိုင္ဟံသာကေတာ့ အပစ္ရပ္စဲေရးကို ၂၀၁၅ ခုႏွစ္အတြင္းမွာ လက္မွတ္ထိုးႏုိင္မထိုးႏိုင္ ခုလိုမွတ္ခ်က္ေပးပါတယ္။

“ဒီလိုပါ၊ ဒါကလည္း အျမင္အမ်ဳိးမ်ဳိး ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဒီႏွစ္ထဲမွာ လက္မွတ္ထိုးႏိုင္မယ္၊ မထိုးႏုိင္ဘူးဆိုတဲ့ကိစၥကေလ၊ ဒါကေတာ့ အန္ကယ္လ္တို႔ သြားၿပီးေတာ့ ျပန္ညႇိႏိႈင္းရမယ္ဆိုတဲ့အခါမွာ အစိုးရဘက္ရဲ႕သေဘာထားနဲ႔ အန္ကယ္တို႔သေဘာထား တကယ္လို႔ နီးစပ္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒါ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ မနီးစပ္ဘူးဆိုရင္ေတာ့ ဒါ မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။ ဒါကေတာ့ အေသေျပာလို႔ရတဲ့ကိစၥမဟုတ္ဘူးေနာ္။ ေနာက္ ဒီအစိုးရလက္ထက္မွာ မျဖစ္ရင္ ၊ ေနာက္ ေရြးေကာက္ပြဲေျပာင္းသြားရင္ တခ်ဳိ႕က ေျပာတယ္။ ဒါ ပိုၿပီးေတာ့ ခဲယဥ္းသြားမယ္၊ ခဲယဥ္းတဲ့အပိုင္း ရွိသလို ပိုၿပီးေတာ့ ေကာင္းလာမယ့္အပိုင္းလည္း ဒါ ရွိႏိုင္တာေပါ့။ သေဘာကေတာ့ ဘာေၾကာင့္ခဲယဥ္းသလဲဆိုေတာ့ လူေတြေျပာင္းသြားတယ္။ လူသစ္ကေတာ့ လုပ္ငန္းပိုင္းကို နားမလည္လို႔ေပါ့ေလ၊ ဒါကေတာ့ ျဖစ္ႏုိင္တယ္။ တဘက္က ပိုၿပီးေကာင္းႏုိင္တဲ့အစိတ္အပိုင္းက - ဥပမာ ေျပာင္းလဲလာတဲ့ေခါင္းေဆာင္ေတြ၊ အသစ္တက္လာတဲ့အဖြဲ႔အစည္းေတြက ေခါင္းေဆာင္ေတြက ပိုၿပီးေတာ့မွ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကိုလုိလားတယ္၊ အေပးအယူလုပ္ႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့အဖြဲ႔မ်ဳိး တက္လာတယ္ဆိုရင္ေတာ့ ပိုၿပီးေတာ့ လြယ္ကူသြားမွာေပါ့။”

လက္ရွိေဆြးေႏြးေနတဲ့ အပစ္ရပ္မူၾကမ္း (NCA) နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အစိုးရေပးတဲ့အာမခံခ်က္မ်ားမွာ အားနည္းေနေၾကာင္း၊ တိုင္းရင္းသားေတြ ေတာင္းဆိုသေလာက္ မရခဲ့ရင္ေတာင္ တိက်တဲ့ လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာအာမခံခ်က္ရမယ္ဆိုရင္ တိုင္းရင္းသားေတြအေနနဲ႔လက္မွတ္ထိုးဖို႔ စဥ္းစားႏိုင္တယ္လို႔ ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္ (AA) က ႏိုင္ငံတကာဆက္ဆံေရးတာဝန္ခံ ကိုေအးထြန္းက ခုလို ေျပာပါတယ္။

“ပထမအတည္ျပဳ မူၾကမ္းမွာ က်ေနာ္တို႔လိုခ်င္တာကိုရဖို႔ တအားနည္းပါတယ္။ တုိင္းရင္းသားထဲမွာ လူေတာ္ေတြရွိေတာ့ အာမခံခ်က္ လံုးဝမရွိဘဲနဲ႔ေတာ့ ထုိးမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီ တိုင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြကလည္း အရမ္းကိုေတာ့ သတိထားၾကပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔လိုခ်င္သေလာက္ေတာ့ က်ေနာ္တို႔မရပါဘူး။ လိုခ်င္တာအထိ မရရင္လည္း လံုၿခံဳေရးေတာ့ အာမခံႏုိင္မယ့္ အတုိင္းအတာတခု အထိဆိုရင္ေတာ့ တုိင္းရင္းသားေတြန႔ဲ စုေပါင္းၿပီး လက္မွတ္ထိုးေပးၾကမယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။”

လတ္တေလာမွာ ညီလာခံကို ရက္ထပ္တိုး ေဆြးေႏြးလ်က္ရွိၿပီး အခန္း ၇ ခန္းကိုေဆြးေႏြးၿပီးရင္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးမႈ ဆိုင္ရာမူေဘာင္ကိစၥ၊ ေရွ႕ လုပ္ငန္းစဥ္ကိစၥစတာေတြကို ေဆြးေႏြးမွာျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG