သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အနိမ့္ဆံုးလုပ္ခလစာတိုးျမႇင့္ေရး အလုပ္သမားေန႔ ဆႏၵျပ


ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းမွာ ဒီကေန႔ က်ေရာက္တဲ့ ေမးေဒးေန႔ ႏိုင္ငံတကာအလုပ္သမားေန႔မွာ အလုပ္သမား အဖဲြ႔အစည္းေတြက အခမ္းအနားေတြ ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသလို၊ အလုပ္သမားေတြရဲ႕ ရပိုင္ခြင့္အတြက္ ဆႏၵျပမႈေတြလည္း ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ရန္ကုန္တိုင္း လိႈင္သာယာစက္မႈဇုန္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ အလုပ္သမားသမဂၢမ်ားအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ CTUM ကလုပ္တဲ့ ေမေဒးေန႔ အခမ္းအနားမွာေတာ့ ျမန္မာအစိုးရ ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီး ဦးေအာင္မင္း တက္ေရာက္သလို၊ ILO အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ အလုပ္သမားအဖဲြ႔ခ်ဳပ္ ကိုယ္စားလွယ္ကလည္း တက္ေရာက္ စကားေျပာခဲ့ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာေတာ့ အလုပ္သမားေရးရာနဲ႔ပတ္သက္လို႔ လတ္တေလာ အေရးတႀကီး အေၾကာင္းအရာျဖစ္ေနတဲ့ အနိမ့္ဆံုးလုပ္ခလစာ သတ္မွတ္ႏိုင္ေရးအတြက္ အလုပ္သမား ဆႏၵျပမႈေတြလည္း ရိွခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အလုပ္သမားေတြရဲ႕ အနိမ့္ဆံုး လုပ္ခလစာ သတ္မွတ္ႏိုင္ေရးအတြက္ အလုပ္ရွင္၊ အလုပ္သမားနဲ႔ အစိုးရတို႔ ေဆြးေႏြးညိႇႏိႈင္းေနၾကတာပါ။ အလုပ္သမားေတြဘက္က တရက္လုပ္ခ ၃၀၀၀ ကေန ၅၆၀၀ အထိ အနိမ့္ဆံုးရရွိဖို႔ ညိႇႏိႈင္းလိုေပမဲ့ အထည္ခ်ဳပ္စက္႐ံုလုပ္ငန္းရွင္ေတြက တရက္လုပ္ခ ၁၅၀၀ ထက္ ပိုေပးဖို႔ကို ျငင္းဆိုထားပါတယ္။

ပုဂၢလိက ကုန္ထုတ္လုပ္မႈလုပ္ငန္းေတြမွာ လုပ္ကိုင္ၾကတဲ့ လုပ္သားေတြအေနနဲ႔ အစိုးရ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ အနိမ့္ဆံုးလုပ္ခနဲ႔ တန္းတူခံစားႏိုင္ဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနၾကတာပါ။ ဒါေၾကာင့္ အလုပ္သမားေတြအတြက္ အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလာစာ က်ပ္ ၅၆၀၀ ရရိွေရးအတြက္ဆိုၿပီး၊ အလုပ္သမားအခ်ိဳ႕ကေတာ့ ဆႏၵေဖာ္ထုတ္ဖို႔ ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရက သတ္မွတ္ေပးထားတဲ့ တာေမြၿမိဳ႕နယ္ က်ိကၠဆံဟစ္တိုင္မွာ ေတာင္းဆိုဆႏၵျပခဲ့ပါတယ္။ အလုပ္သမားေတြအတြက္ အနိမ့္ဆံုးလုပ္ခလစာ သတ္မွတ္ႏိုင္ေရး ဘာအတြက္ လိုအပ္္ေနသလဲ။ ဒီသတင္းကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ကေန ဗြီအိုေအသတင္းေထာက္ ေမခ က ေပးပို႔ထားပါတယ္။

Cutting, making and parking CMP လို႔ အတိုေကာက္ေခၚတဲ့ ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းရွင္ေတြက အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာကို က်ပ္ ၁၅၀၀ သာ ေပးႏိုင္တယ္လို႔ ၿပီးခဲ့တဲ့ ရက္ပိုင္းက အဆိုျပဳထားပါတယ္။ ဒီအေပၚမွာ အလုပ္သမားတေယာက္အတြက္ ေလာက္ငွမႈမရွိတာေၾကာင့္ အခုလို ဆႏၵျပေတာင္းဆိုခဲ့တာပါ။ ဒီလို CMP လုပ္ငန္းရွင္ေတြဘက္က အဆိုျပဳ တင္ျပထားတဲ့ အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာသာ အတည္ျဖစ္ပါက အလုပ္ရွင္၊ အလုပ္သမားၾကား ဆက္ဆံေရး ပိုမိုဆိုးရြားသြားႏိုင္တယ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံ အလုပ္သမားသမဂၢမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ CTUM က အလုပ္သမားေခါင္းေဆာင္ ကိုျပည့္ၿဖိဳးေအာင္က အခုလို ေျပာပါတယ္။

“အလုပ္သမားေတာ့ လိုအပ္ခ်က္ေတြမ်ားတယ္။ မ်ားတဲ့အေနအထားေပၚမွာ သူတို႔အတြက္ အခေၾကးေငြ နည္းသြားလြန္းအားႀကီးတယ္ အခုလက္ရွိေပါ့ေနာ္။ လုပ္ငန္းရွင္ေတြေျပာသလို ၁၅၀၀ မ်ိဳး ျဖစ္သြားမယ္ဆိုရင္လည္း ဒီထက္ ပိုမိုဆိုးရြားတဲ့ ဆက္ဆံေရး အလုပ္ရွင္၊ အလုပ္သမား ဆက္ဆံေရး အေျခအေနျဖစ္လာမယ္။ ဒီထက္ပိုၿပီးမ်ားတဲ့ ၇၀၀၀, ၈၀၀၀ ဆိုတဲ့ အေနအထားမ်ိဳး ျဖစ္လာမယ္ဆိုရင္လည္း ျပည္တြင္းလုပ္ငန္းရွင္ကေတာ့ အနည္းနဲ႔အမ်ား လိုလို ေပ်ာက္သြားႏုိင္တယ္ေပါ့ေနာ္။”

အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာ ေပးႏိုင္ဖို႔အတြက္ အလုပ္သမားေတြရဲ႕ ကုန္က်ေငြစာရင္းကို စစ္တမ္းေကာက္ယူခဲ့သလို၊ အလုပ္ရွင္ေတြရဲ႕ ကုန္က်ေငြနဲ႔ လုပ္ငန္းလည္ပတ္မႈ ၀င္ေငြကိုလည္း စစ္တမ္းေကာက္ယူေစခ်င္တယ္လို႔ အလုပ္သမားေခါင္းေဆာင္ ကိုျပည့္ၿဖိဳးေအင္ က အခုလို ေျပာပါတယ္။ ဒီလိုေကာက္ယူမွသာ အလုပ္ရွင္ဘက္က အမွန္တကယ္ ေပးႏိုင္တဲ့ ႏႈန္းထားကို တိက်စြာ ထြက္လာမယ္လုိ႔ သူက အခုလို ေျပာပါတယ္။

“ဘာလို႔လဲဆုိေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ အလုပ္သမားေတြဘက္က ေတာင္းတဲ့အေနအထားတခုသည္ တကယ္လိုအပ္ခ်က္ရွိလို႔ ေတာင္းတာ။ ဒါေပမဲ့ သူတုိ႔ဘက္က ေပးႏိုင္တယ္၊ မေပးႏိုင္ဘူးဆိုတဲ့ အေနအထားတခုက် က်ေနာ္တုိ႔ ေသခ်ာ မသိရေသးဘူး။ သူတို႔မွာ ကုန္က်စရိတ္ေတြမ်ားလို႔၊ ဒါေပမဲ့ က်ေနာ္တုိ႔က တကယ္စစ္တမ္းေကာက္ေပး၊ က်ေနာ္တုိ႔ အလုပ္သမားေတြကို နိမ့္ဆံုးလုပ္ခလစာအတြက္ကို အစိုးရ၊ အလုပ္ရွင္၊ အလုပ္သမား ဆုိၿပီးေတာ့ ၃ ဦး၊ ၃ ဖလွယ္၊ ၃ ပြင့္ဆုိင္ ပါ၀င္တဲ့ စစ္တမ္းေကာက္တဲ့ဟာမ်ိဳးလုပ္သလို လုပ္ငန္းရွင္ေတြရဲ႕ ကုန္က်စရိတ္ကိုလည္း အဲလိုမ်ိဳး စစ္တမ္းေကာက္ေပး။ ဒါဆိုလို႔ရွိရင္ သူတို႔တကယ္ကုန္က်ေနတဲ့ဟာနဲ႔ က်ေနာ္တုိ႔ အလုပ္သမားေတြ ေတာင္းတဲ့ဟာနဲ႔ ေပးႏုိင္လား၊ မေပးႏုိင္ဘူးလားဆုိတာ တကယ္ ထိပ္တုိက္ အဲဒီအခ်ိန္က်ရင္ ခ်ိန္ထိုးၿပီးေတာ့ ေတာင္းခ်င္တယ္။ အလုပ္သမားဘက္က ေတာင္းတာနည္းတယ္၊ သူတို႔ဘက္က ေပးႏုိင္လ်က္သားနဲ႔ မေပးဘူးဆုိရင္ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔က တုိးေတာင္းဖုိ႔ အေနအထားေပါ့ေနာ္။ တကယ္ မေပးႏိုင္ဘူးဆုိတဲ့ အေနအထားမ်ိဳးဆိုရင္လည္း အလုပ္သမားေတြနဲ႔ တုိင္တုိင္ပင္ပင္ ညိႇညိႇႏိႈင္းႏိႈင္းနဲ႔ ငါတို႔ ဘယ္လို ဘယ္အေနအထားကို ျပန္ေတာင္းဆုိမယ္၊ လုပ္ငန္းေတြ ေျပလည္ၿပီး၊ အေနအထားတခု ဘယ္အေနအထားေလာက္ကို ေရာက္လာလို႔ရွိရင္ ငါတို႔အလုပ္သမားေတြရဲ႕ ခံစားခြင့္ ဘယ္လိုေပးမလဲဆိုတာမ်ိဳးေတြနဲ႔ ဒါမ်ိဳးေတာ့ က်ေနာ္ လုပ္ခ်င္တယ္ေပါ့ေနာ္။”

CMP လုပ္ငန္းရွင္တဦးကေတာ့ အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာကို ၁၅၀၀ က်ပ္ သတ္မွတ္ေပးထားတာက အနိမ့္ဆံုး အေျခခံတခုသာျဖစ္ေၾကာင္း၊ လုပ္သားတဦးအေနနဲ႔ ရွားပါးစရိတ္၊ ေထာက္ပံေၾကး စတာေတြပါ အလုပ္ရွင္ဘက္က ထပ္ေဆာင္းေပးထားတဲ့အတြက္ အေျခခံလုပ္သား တဦးအေနနဲ႔ အနိမ့္ဆံုး လုပ္ခလစာ ၁ သိန္းနီးပါးရေၾကာင္း အခုလို ေျပာပါတယ္။

“အမတို႔က တကယ့္ ၁၅၀၀ ဆုိတာ အေျခခံဆိုတဲ့ဟာေလးကို တကြက္အေနနဲ႔ ထားထားၿပီးေတာ့ က်န္တဲ့ဟာက ဒီလစာ payroll မွာ က်န္တဲ့အကြက္ေတြ အမ်ားႀကီး ရွိတယ္ေပါ့ေနာ္။ အဲဒါမ်ိဳးနဲ႔ တကယ္တမ္း ေပါင္းလုိက္လုိ႔ရွိရင္ အလုပ္သမားတေယာက္က အနည္းဆံုးေတာ့ ၉ ေသာင္းနဲ႔ ၁ သိန္း၀န္းက်င္ ရၾကတာခ်ည္းပဲ။ ၁၅၀၀ ဆုိတဲ့ အလုပ္သမားက ဘာမွမသိ နားမလည္ေသးတဲ့ လူေတြရဲ႕ အေျခခံေလာက္ကို ၁၅၀၀ ျဖစ္တာပါ။ အမတို႔က production ကို လုပ္တယ္ဆုိေပမဲ့လို႔ ထြက္လာတဲ့ product တုိင္းက export ျဖစ္မယ္ဆုိရင္ ၀င္ေငြျဖစ္မွာေပါ့ေနာ္။ ကၽြမ္းက်င္လုပ္သားေတြနဲ႔ တကယ္ product ေကာင္းေကာင္း၊ ကြာလတီေကာင္းေကာင္းကို အမတို႔က ရၿပီးေတာ့ export ပို႔ႏုိင္မွပဲ အမတို႔အတြက္က ၀င္ေငြရမွာမို႔လို႔ အဲလို ၀င္ေငြရမွပဲ အမတို႔က ဒီဘက္မွာ လစာေပးတာေတြကအစ က်န္တဲ့ကုန္က်စရိတ္ အကုန္လံုး အမတို႔က ကာဘာျဖစ္မွာ။ အဲလိုမျဖစ္ဘဲနဲ႔ product ေတာ့ ထုတ္တယ္။ ဒါေပမဲ့လို႔ export မျဖစ္ခဲ့ဘူးဆိုရင္ အမတို႔က ဒီရဲ႕ ကုန္က်စရိတ္ အကုန္လံုးကို စိုက္ရမယ္။”

အလုပ္သမား အခြင့္အေရး ကာကြယ္ျမႇင့္တင္ေရးအဖြဲ႔မွ လႈပ္ရွားသူ မအိေရႊစင္ကေတာ့ အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာ မသတ္မွတ္ႏိုင္တဲ့အတြက္ အလုပ္သမားေတြမွာ နစ္နာမႈေတြရွိေနေၾကာင္း၊ အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာကို တိတိက်က် အျမန္ဆံုး သတ္မွတ္ေပးေစခ်င္ေၾကာင္း၊ လက္ရွိ ႏွစ္ဘက္ေတာင္းဆိုေနတဲ့ ပမာဏေတြဟာ သင့္တင့္တဲ့ ႏႈန္းထား ပမာဏေတြ မဟုတ္ေသးေၾကာင္း အခုလို ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။

“၁၅၀၀ ေတာ့ မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။ ၅၆၀၀ လည္း မျဖစ္ႏုိင္ဘူး။ ဒါေပမဲ့ အခု ၃၅၀၀၊ ၄၀၀၀ ႏႈန္းဆိုတာက မဆိုးဘူး။ ဒီအေနအထားေပးမယ္ဆုိရင္ သူက minimum wage ျဖစ္သြားမယ္။ လုပ္ငန္းကၽြမ္းက်င္တဲ့ skill workers ေတြက သူ႔ဟာသူ တက္သြားမယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ အလုပ္သမားေတြကလည္း မစိုးရိမ္၊ မေၾကာင့္ၾကပါနဲ႔။ ကိုယ္လိုခ်င္တဲ့ အျပည့္အ၀ မရခဲ့ရင္ေတာင္မွ သင့္တင့္တဲ့ အေနအထားရမယ္ဆိုရင္ လက္ခံသင့္တယ္။ ၃၀၀၀ အထက္ ၃၅၀၀၊ ၄၀၀၀ အဲေလာက္ ေပးမယ္ဆုိရင္ က်မတို႔ နည္းနည္းစဥ္းစားေစခ်င္တယ္။ အလုပ္သမားေတြကိုလည္း က်မတို႔ အႀကံေပးတာပါ။ အဲလို၀န္းက်င္မွာ ေပးမယ္ဆုိရင္ ဒါဟာ minimum ျဖစ္တယ္ အလုပ္ရွင္ေရာေပါ့ေနာ္။”

ႏိုင္ငံေတာ္သမၼတကလည္း ဒီကေန႔ အလုပ္သမားေန႔ သဝဏ္လႊာမွာ အလုပ္သမားမ်ားနဲ႔ အလုပ္ရွင္မ်ား ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ သေဘာတူညီၿပီး လက္ေတြ႔ လိုက္နာက်င့္သံုးႏိုင္မယ့္ ႏႈန္းထားကို အစိုးရ၊ အလုပ္ရွင္နဲ႔ အလုပ္သမား ၃ ဦး ၃ ဖလွယ္ အျပဳသေဘာေဆာင္ သတ္မွတ္ေပးဖို႔ တိုက္တြန္း ေျပာဆိုထားပါတယ္။ အစိုးရဘက္ကေတာ့ ဒီေမလကုန္မွာ အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာကို သတ္မွတ္ေပးမယ္လို႔ ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ လက္ေတြ႔မွာေတာ့ အနိမ့္ဆံုး သတ္မွတ္လုပ္ခလစာ သတ္မွတ္ဖို႔က ခဲယဥ္းေနဆဲ ျဖစ္ပါတယ္ရွင္။

XS
SM
MD
LG