သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ရိုက္တာ သတင္းေထာက္ႏွစ္ဦး ေထာင္ဒဏ္ ၇ ႏွစ္ စီရင္ခံရမႈ သတင္းမီဒီယာအဖဲြ႕ေတြ ရွဳံ႕ခ်


ရုိက္တာ သတင္းေထာက္ ၂ ဦးျဖစ္တဲ့ ကိုေက်ာ္စိုးဦးနဲ႕ကို၀လံုး

ႏုိင္ငံေတာ္ လွ်ိဳ႕၀ွက္ခ်က္ အက္ဥပေဒနဲ႔ တရားစြဲဆုိခံထားရတဲ့ ရိုက္တာ သတင္းေထာက္ႏွစ္ေယာက္ကုိ တနလၤာေန႔က ေတာင္ဒဏ္ (၇) ႏွစ္ ျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္လုိက္တာဟာ ျမန္မာ့ ဒီမုိကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကုိ ေနာက္ျပန္လွည့္သြားေစတဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အျဖစ္ ယူဆသူေတြ ရွိသလုိ၊ အစုိးရအေနနဲ႔ သူတုိ႔ရဲ႕ လုပ္ပုိင္ခြင့္ကုိ သူတုိ႔ကုိယ္တုိင္ ကန္႔သတ္လုိက္တဲ့ လုပ္ရပ္အျဖစ္ ရႈျမင္ သူေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ရုိက္တာ သတင္းေထာက္ ၂ ဦးကုိ ေထာင္ဒဏ္ အျပစ္ေပးလုိက္တဲ့အေပၚ ႏုိင္ငံတကာ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္အဖြဲ႔ႀကီးေတြရဲ႕ တုန္႔ျပန္ ေျပာဆုိမႈေတြကုိ စုစည္းၿပီး ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလကတည္းက ဖမ္းဆီးခံထားရတဲ့ ရုိက္တာ သတင္းဌာနက သတင္းေထာက္ေတြျဖစ္ၾကတဲ့ ကုိ၀လုံးနဲ႔ ကုိေက်ာ္စုိးဦးတုိ႔ ၂ ဦးကုိ သူတုိ႔အေပၚ တင္ထားတဲ့ အစိုးရလ်ွိဳ႕ဝွက္ခ်က္ မ်ားဥပေဒပုဒ္မ ၃(၁)(ဂ) နဲ႔ ရန္ကုန္ ေျမာက္ပုိင္းခရုိင္ တရားရုံးက စက္တင္ဘာလ ၃ ရက္၊ တနလၤာေန႔မွာ ေထာင္ဒဏ္ (၇) ႏွစ္စီ ျပစ္ခ် မွတ္လုိက္တာပါ။

ရုိက္တာ သတင္းဌာန အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ Stephen J. Adler

ရုိက္တာ သတင္းဌာနရဲ႕ အယ္ဒီတာခ်ဳပ္ Stephen J. Adler ကေတာ့ ဒီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ ျပစ္တင္ ရႈတ္ခ်လုိက္ၿပီး တရားရုံးရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ အျမန္ဆုံး ျပန္ျပင္ဖုိ႔ ျမန္မာအစုိးရကုိ တုိက္တြန္းလုိက္ပါတယ္။

“တရားသူႀကီးရဲ႕ စီရင္ခ်က္ဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီအသြင္ကူးေျပာင္းေရးမွာ ေနာက္ျပန္ဆုတ္တဲ့ အဓိက ေျခလွမ္းျဖစ္ပါတယ္။ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရး ဒါမွမဟုတ္ လြတ္လပ္စြာထုတ္ေဖၚေျပာဆိုခြင့္ကို ထင္ဟပ္ေပၚလြင္ျခင္း မရွိပါဘူး။ အစီရင္ခံခ်က္ကို ျမန္မာအစိုးရက အမွန္ျဖစ္ေအာင္ အေရးေပၚ ျပန္ျပင္ဆင္ေပးရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

National Press Club ႏုိင္ငံျခား သတင္းေထာက္မ်ားအဖြဲ႕

အလားတူဘဲ အေမရိကန္ႏုိင္ငံ၊ ၀ါရွင္တန္ ဒီစီၿမိဳ႕ အေျခစုိက္ National Press Club ႏုိင္ငံျခား သတင္းေထာက္မ်ားအဖြဲ႔ကလည္း အခုလုိ ရုိက္တာ သတင္းေထာက္ ၂ ဦး ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခံရမႈကုိ ျပစ္တင္ ရႈတ္ခ်လုိက္ၿပီး သူတုိ႔ ၂ ဦးကုိ ျပန္လြတ္ေပးဖုိ႔ ေတာင္းဆုိလုိက္ပါတယ္။ National Press Club ေျပာခြင့္ရ Kathy Kaley က ေျပာပါတယ္။

“ မတရားဖမ္းဆီး ေထာင္ခ်ခံရတဲ့ အေတြ႕အႀကံဳဟာ ဘယ္ေလာက္ တရားမွ်တမႈ မရွိသလဲဆိုတာကို အရပ္ဖက္အစိုးရရဲ႕ အဆင့္ျမင့္ဆံုး ေခါင္းေဆာင္တဦး ကိုယ္တိုင္ႀကံဳေတြ႕ ခံစားရၿပီး ျဖစ္တယ္လို႔ က်မတို႔ ယံုၾကည္တဲ့အတိုင္း ဒီမတရားမႈကို တရားနည္းလမ္းက်ေအာင္လုပ္ၿပီး သတင္းေထာက္ေတြကို ျပန္လႊတ္ေပးဖို႔ သူ႔အေနနဲ႕ အေရးယူ ေဆာင္ရြက္သင့္ပါတယ္။ ဒီသတင္းေထာက္ႏွစ္ဦးဟာ ေထာင္ေခ်ာက္ဆင္ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရတယ္၊ သူတို႔ လိုက္ေနတဲ့ သတင္းေတြကိုလည္း အာဏာပိုင္ေတြက ဖုံုးကြယ္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္လို႔ က်မတို႔ ယံုၾကည္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ကေန႔ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုမွာ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး လတ္တေလာ အေမရိကန္သတင္းေထာက္ေတြအေနနဲ႕ ဒီရိုက္တာသတင္းေထာက္ႏွစ္ဦးတို႔ရဲ႕ သတင္းေတြကို တဆင့္ၿပီး တဆင့္ ျဖန္႔ခ်ိေပးေနပါတယ္။ ဆိုရွယ္မီဒီယာေတြမွာ သတင္းသမဂၢအဖဲြ႔၀င္ေတြရဲ႕ သတင္းေတြမွာ ႏိုင္ငံတ၀ွမ္းရွိ သတင္းေထာက္ေတြထံကိုလည္း ေပးပို႕ၿပီး ျဖန္႔ခ်ိထားပါတယ္။ သတင္းေထာက္ေတြကို ေထာင္ခ်ႏိုင္ေပမယ့္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကိုေတာ့ ႏုတ္ပိတ္လို႔ မရႏိုင္ပါဘူး။”

ဒီႏွစ္အတြက္ National Press Club ရဲ႕ ႏုိင္ငံတကာ John Aubuchon သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ဆုကုိ ကုိေက်ာ္စုိးဦးနဲ႔ ကုိ၀လုံးတုိ႔ကုိ ခ်ီးျမင့္ခဲ့တာ ျဖစ္ၿပီး သူတုိ႔ကုိ ျပန္လြတ္ေပးျခင္းအားျဖင့္ ဒီႏွစ္ ႏုိ၀င္ဘာလ ၂၉ ရက္ေန႔ က်င္းပမယ့္ ဆုေပးပြဲ အခမ္းအနားကုိ တက္ေရာက္ ဆုလက္ခံႏုိင္လိမ့္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ေၾကာင္းလည္း ေျပာပါတယ္။

RSF ေခၚ နယ္စည္းမျခား သတင္းေထာက္မ်ား အဖြဲ႔ရဲ႕ အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ဌာ အႀကီးအကဲ Daniel Bastard

တရားရုံးရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ဟာ လက္ခံႏုိင္စရာ မရွိတဲ့အတြက္ စိတ္ပ်က္မိတဲ့အေၾကာင္းနဲ႔ ျမန္မာ့ဒီမုိကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအတြက္ လမ္းဆုံးကုိ ေရာက္သြားေစတဲ့ လုပ္ရပ္အျဖစ္ ယူဆလုိ႔ ရႏုိင္ေၾကာင္း ျပင္သစ္ႏုိင္ငံအေျခစုိက္ RSF ေခၚ နယ္စည္းမျခား သတင္းေထာက္မ်ား အဖြဲ႔ရဲ႕ အာရွနဲ႔ ပစိဖိတ္ဌာ အႀကီးအကဲ Daniel Bastard ကလည္း ေျပာပါတယ္။

“တရားရုံးရဲ႕ ဒီဆုံးျဖတ္ခ်က္ဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံ စစ္အာဏာရွင္ေအာက္မွာ ျဖတ္သန္းခဲ့ရတဲ့ ကာလကုိ ျပန္ေျပာင္း အမွတ္ရေစတဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေနရာမွာ ျပႆနာရွိေနတာက တုိင္းျပည္ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ ႏုိဘဲလ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုကုိ ခ်ီးျမင့္ခံထားရသူ တဦးျဖစ္တာနဲ႔အညီ သူ႔အေနနဲ႔ က်င့္၀တ္ပုိင္းဆုိင္ရာ သတင္းေထာက္ ၂ ဦးဘက္က ခုခံ ကာကြယ္ ေျပာဆုိသင့္ပါလွ်က္နဲ႔ ဘာမွ မေျပာခဲ့ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာ့ႏုိင္ငံရဲ႕ ဒီမုိကေရစီအေရးအတြက္ အင္မတန္ စိတ္ပူစရာ ေကာင္းပါတယ္။ တရားရုံးရဲ႕ ဒီ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ခ်ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ဒီမုိ္ကေရစီ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ ဆုံးခန္း တုိင္သြားၿပီလားလုိ႔ က်ေနာ္ စုိးရိမ္မိပါတယ္။”

CPJ ေခၚ သတင္းသမားမ်ား ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႔

အေမရိကန္ႏုိ္င္ငံ နယူးေယာက္ၿမိဳ႕အေျခစုိက္ CPJ ေခၚ သတင္းသမားမ်ား ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႔ကလည္း ျမန္မာ တရားရုံးရဲ႕ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ ျပင္းထန္စြာ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း အဖြဲ႔ရဲ႕ အာရွေရးရာ ညြန္ၾကားေရးမွဴး Steve Butler က ဗီြအုိေအကုိ ေျပာပါတယ္။

“ဒီဆုံးျဖတ္ခ်က္ကုိ က်ေနာ္တုိ႔ ျပင္းထန္စြာ ကန္႔ကြက္ပါတယ္။ ရုံးေတာ္မွာ တင္ျပခဲ့တဲ့ အေထာက္အထား ေတြကလည္း ရွင္းေနပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ သူတုိ႔ကုိ ကြင္းလုံးကၽြတ္ လြတ္ေပးလုိက္သင့္တာပါ။ ျမန္မာစစ္တပ္က လူေတြ အစုလုိက္ အၿပံဳလုိက္ သတ္ျဖတ္ခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္ကုိ ဒီ သတင္းေထာက္ ၂ ေယာက္က ရဲ၀ံ့ ေျပာင္ေျမာက္စြာ ေဖာ္ထုတ္ခဲ့ၾကတာပါ။ ဒါဟာ ႏုိင္ငံေရးအရ ခ်မွတ္လုိက္တဲ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ျဖစ္တယ္ဆုိတာ သိသာပါတယ္။ ျမန္မာစစ္တပ္က ဘာေတြ လုပ္ေနသလဲဆုိတာကုိ တျခား သတင္းေထာက္ေတြ အေနနဲ႔ ေဖာ္ထုတ္ ေရးသားျခင္း မျပဳၾကဖုိ႔ သတိေပးလုိက္တဲ့ လုပ္ရပ္လဲ ျဖစ္ပါတယ္။”

သတင္းေထာက္ ၂ ဦးအေပၚ ခ်မွတ္လုိက္တဲ့ ျပစ္ဒဏ္ေတြဟာ ျပင္းထန္လြန္းေၾကာင္လည္း Steve Butler က ေျပာပါတယ္။

BMA ေခၚ ျမန္မာသတင္းသမဂၢအဖြဲ႔ ဥကၠ႒ ဦးေမာင္ေမာင္ျမင့္

လက္ရွိ အရပ္သားအစုိးရလက္ထက္က သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ အေျခအေနဟာ အရပ္သားတပုိင္း၊ စစ္အစုိးရတပုိင္းလုိ႔ ေခၚဆုိခဲ့တဲ့ သမၼတ ဦးသိန္းစိန္အစုိးရလက္ထက္က အေျခအေနထက္ ပုိဆုိးလာေနတာကုိ ေတြ႔ရတယ္လုိ႔ BMA ေခၚ ျမန္မာသတင္းသမဂၢအဖြဲ႔ဥကၠ႒ ဦးေမာင္ေမာင္ျမင့္ကလည္း ေျပာပါတယ္။

“ အခုဆိုရင္ အရပ္သားအစိုးရလက္ထက္မွာရွိတဲ့ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ အေျခအေနဟာ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရ လက္ထက္တုန္းက ရွိခဲ့တဲ့ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ အေျခအေနေလာက္ေတာင္မွ မရွိေတာ့တာကို က်ေနာ္တို႔ေတြ႕ရတယ္။ ေနာက္ၿပီး ျမန္မာႏိုင္ငံအေပၚ ႏိုင္ငံတကာက ထားခဲ့တဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ဟာ တေျဖးေျဖးနဲ႕ ေမွးမွိန္လာတာ ေတြ႕ရတယ္။ အထူးသျဖင့္ ရခိုင္အေရးအခင္း ျဖစ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ လူ႔အခြင့္အေရး ေဖာက္ဖ်က္မႈေတြကို အရပ္သားအစိုးရက ဘာမွမတတ္ႏိုင္ပဲနဲ႕ လက္ပိုက္ၾကည့္ေနရတဲ့ အေနအထား။ လံုၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႕ေတြရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရး ေဖာက္ဖ်က္မႈေတြကို အရပ္သားအစိုးရ လက္ပိုက္ၾကည့္ေနခဲ့ရတယ္ဆိုတဲ့ သေဘာရွိတယ္။”

ဒီမုိကေရစီစံနစ္ရဲ႕ စတုတၳမ႑ိဳင္အျဖစ္ သတ္မွတ္ထားတဲ့ သတင္းမီဒီယာ လြတ္လပ္ခြင့္ကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ျခင္းဟာ လက္ရွိ အရပ္သားအစုိးရ အေနနဲ႔ သူတုိ႔ရဲ႕လုပ္ပုိင္ခြင့္ကုိ သူတုိ႔ကုိယ္တုိင္ ကန္႔သတ္လုိက္တဲ့ လုပ္ရပ္ျဖစ္တယ္လုိ႔လည္း ဦးေမာင္ေမာင္ျမင့္က ေျပာပါတယ္။

ရုိက္တာ သတင္းေထာက္ေတြျဖစ္ၾကတဲ့ ကုိ၀လုံးနဲ႔ ကုိေက်ာ္စုိးဦးတုိ႔ ၂ ဦးကုိ ျမန္မာအစုိးရ တရားရုံးက အခုလုိ ျပစ္ဒဏ္ (၇) ႏွစ္စီ ခ်မွတ္ လုိက္တဲ့အေပၚ သတင္းေထာက္ေတြအခြင့္အေရးကုိ ကာကြယ္ေပးေနတဲ့ RSF နဲ႔ CPJ လုိ အဖြဲ႔အစည္းႀကီးေတြ အျပင္ ၊ World Association for News Papers and News Publishers (Wan-Infra) လုိ႔ေခၚတဲ့ ကမၻာ့သတင္းစာမ်ားအဖြဲ႔နဲ႔ သတင္းစာ ထုတ္ေ၀သူမ်ား အဖြဲ႔၊ World Editors’ Forum လုိ႔ေခၚတဲ့ ကမၻာ့ အယ္ဒီတာမ်ားအဖြဲ႔၊ Journalists Union ကမၻာ့သတင္းေထာက္မ်ားသမဂၢတုိ႔အျပင္ Al-Jazeera သတင္းဌာနတုိ႔ကလည္း ျပစ္တင္ ရႈတ္ခ်ေၾကာင္း မေန႔က ေၾကညာခ်က္ေတြ အသီးသီး ထုတ္ျပန္ခဲ့ၾကပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG