သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ရွိေရး ျပည္မွာ ဆႏၵျပတဲ့ သတင္းသမား တရားစြဲခံရ


ျပည္တြင္းသတင္းဂ်ာနယ္မ်ား။
ဖမ္းဆီးထားတဲ့ သတင္းေထာက္ေတြကို လႊတ္ေပးဖို႔ ပဲခူးတိုင္း ျပည္ျမိဳ့ မွာ ခြင့္ျပဳမိန္႔မရဘဲ ဒီကေန႔ ဆႏၵျပခဲ့ၾကပါတယ္။ ၁၉၂၃ ခုႏွစ္ လံုျခဳံေရး အက္ဥပေဒအရ သတင္းေထာက္ေတြကို ဌာနဆိုင္ရာေတြမွာ သတင္းရယူခြင့္မျပဳဆိုတဲ့ အခ်က္ကို ျပင္ျပီးေတာ့ အစိုးရဌာနဆုိင္ရာရံုးေတြမွာ လြတ္လပ္စြာသတင္းရယူခြင့္ျပဳဖို႔ အတြက္ ဒီေန႔ ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကပါတယ္။ အဲဒီအတြက္ ဆႏၵျပမႈမွာ ခြင့္ျပဳမိန္႔တင္ခဲ့တဲ့ မဇိၥ်မ သတင္းဌာနက သတင္းေထာက္ တေယာက္ကိုလည္း အာဏာပိုင္ေတြက ပုဒ္မ ၁၈နဲ႔ အေရးယူခဲ့ပါတယ္။ အျပည္႔အစံုကိုေတာ့ ထိုင္းအေျခစိုက္ ဗီြအိုေအ သတင္းေထာက္ မေအးမာက သတင္းေပးပို႔ထားပါတယ္။

ပဲခူးတိုင္းအတြင္းက ေရႊေတာင္ ေအာင္လံ ျပည္က သတင္းေထာက္ ၁၀ဦးေက်ာ္နဲ႔ အတူ ႏိုင္ငံေရး တက္ၾကြလွဳပ္ရွားသူေတြက ဖမ္းဆီးခံ
သ တင္းေထာက္မ်ား ျပန္လြတ္ေပးေရးနဲ့ လြတ္လပ္စြာ သတင္းယူခြင့္ေပးဖို႔အတြက္ ျပည္ျမိဳမွာ ခြင့္ျပဳမိန္႔မရဘဲ ဆႏၵျပခဲ့ၾကတာပါ။

အစိုးရရုံးေတြေရွ႕မွာ ဆႏၵျပခဲ့တာကိုေတာ့ ဧရာ၀တီ သတင္းဌာနရဲ ့သတင္းေထာက္ ကိုေကာင္းျမတ္မင္း က အခုလုိေျပာပါတယ္။

"စီတန္းလွည့္လည္ျပီး လမ္းေလွ်ာက္တယ္ေပါ့ေနာ္။ အဓိက က်ေနာ္ တို႔ျပတဲ့ ေနရာေတြက ခ႐ိုင္ရယ္ ျမိဳ့ နယ္တရားရုံး ၂ခုရယ္ ျပီးရင္ ခ႐ိုင္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႈးရုံးရယ္ ျမိဳ့ နယ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႈးရုံး ၂ခုကို က်ေနာ္တို႔အဓိက ဆႏၵျပတာေပါ့။ ဒီရုံးေတြမွာ သတင္းသြားယူတဲ့အခါမွာ ဒီလိုမ်ိဳး မတရားတဲ့ ပုဒ္မေတြ တပ္ျပီးေတာ့ ပိုင္နက္က်ဴ းလြန္မႈ ျပီးလို႔ရွိရင္ ေနာက္ ဝတၱရားေႏွာက္ယွက္မႈနဲ႔ တရားစြဲတာ က်ေနာ္တို့သတင္းေထာက္ေတြက ဒီပုဒ္မေတြနဲ႔ အျမဲတမ္း အစြဲခံရမွာျဖစ္တယ္။

၁၉၂၃ခုႏွစ္ ဥပေဒ သူတို႔ေျပာတယ္ ဒီ လတ္တေလာ သမၼတ နဲ႕ ျပန္ၾကားေရးတို့ ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ မီဒီယာေတြ ရုံးေတြမွာ လြတ္လပ္စြာ သတင္းရယူခြင့္ရွိတယ္ ဆိုျပီးေတာ့ ဒီဥပေဒထဲမွာ ပါေနတယ္။ သူတို႔ေျပာေနတဲ့ အေၾကာင္းျပခ်က္ေတြက က်ေနာ္တို့ အတြက္မခိုင္လုံတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔က ဒါကို အယူခံမဝင္ဘဲနဲ႔ေပါ့ေနာ္ အယူခံဝင္ခြင့္ေတာ့ေပးတယ္။

ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ အယူခံမဝင္ေတာ့ဘူး။ သူတို့ေျပာတဲ့ဟာကို လက္ခံျပီး ဆႏၵမျပဘဲေနလိုက္မယ္ ဆိုရင္ ဘယ္ေတာ့မွ ျပည္ျမိဳ႕နယ္မွာ တရားရုံးေတြ ျမိဳ႕နယ္ရုံးေတြမွာ က်ေနာ္တို႔ သတင္းယူခြင့္က ႏိုင္ငံေတာ္လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္ဥပေဒ နဲ႔ က်ေနာ္တို့ သတင္းယူခြင့္ ရမွာမဟုတ္ဘူး။ အဲဒီဟာကိုလည္း လက္မခံတဲ့အတြက္ က်ေနာ္တို႔ ျပတ္ျပတ္သားသား စာမတင္ဘဲ ဆႏၵျပဖို႔ ဆုံးျဖတ္လိုက္ၾကတာ"

မဇိၥ်မသတင္းဌာနက သတင္းေထာက္ ကုိေရခဲကိုေတာ့ ခြင့္ျပဳမိန္႔မရဘဲ စီတန္းလွည့္လည္မႈ ပုဒ္မ ၁၈ နဲ႔ အာဏာပိုင္ေတြက တရားစဲြဆိုထားတယ္ဆိုျပီး ကုိေရခဲ ကေျပာျပပါတယ္။

"အခု က်ေနာ္ ခ႐ိုင္ေၾကးနန္းမွာလည္း သြားယူထားတာက ပုဒ္မ ၁၈ နဲ႔ တရားစြဲဖို႔ စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ေနျပီဆိုတာ ခ႐ိုင္ေၾကးနန္းကေန ရထားတယ္ေပါ့ေနာ္။ တရားရုံးမွာ ေလွ်ာက္လႊဲခ်က္ေပးရင္လည္း က်ေနာ္တို႔လုပ္တဲ့ ဆႏၵအရ ဖမ္းဆီးထားေသာ သတင္းေထာက္မ်ားကို ျပန္လႊတ္ေပးဖို႔နဲ႕ လြတ္လပ္စြာ သတင္းရယူခြင့္ရွိေရးအတြက္ပဲ က်ေနာ္ တရားရုံးမွာ ေလွ်ာက္လႊဲခ်က္ေပးသြားမွာျဖစ္ပါတယ္"

ခြင္ျပဳမိန္႔တင္ခဲ့ေပမဲ့ အာဏာပုိင္ေတြက သူတုိ႔ရဲ ့ေတာင္းဆိုခ်က္ ၂ခ်က္ေၾကာင့္ ျငင္းပယ္ခဲ့တယ္လုိ့လည္း ကိုေကာင္းျမတ္မင္းက ဆက္ေျပာျပပါတယ္။

"DVB သတင္းေထာက္ နဲ႕ ယူနတီ က သတင္းေထာက္ေတြ လြတ္ေျမာက္ဖို႔အတြက္ ေတာင္းဆိုတဲ့အေၾကာင္းေပါ့ေနာ္။ နံပါတ္တစ္ စာတင္တယ္။ နံပါတ္ႏွစ္က ဘာလည္းဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔ ဒီ ဌာနဆိုင္ရာရုံးေတြမွာ အမ်ားျပည္သူပိုင္တဲ့ရုံးေတြမွာ က်ေနာ္တို့ သတင္းသြားယူတဲ့အခါမွာ လြတ္လပ္စြာ သတင္းရယူခြင့္ ရရွိဖို႔အတြက္ က်ေနာ္တို႔တင္တယ္။

အဲဒီတင္တဲ့ဟာကို ျမိဳ့ နယ္ရဲတပ္ဖြဲ႕မႉးက အေၾကာင္းျပန္တဲ့အခါမွာ သူက DVB သတင္းေထာက္ နဲ႔ အျခားသတင္းေထာက္ေတြ ဖမ္းဆီးထားတာ တည္ဆဲဥပေဒအရေပါ့ေနာ္ ျပစ္မႈက်ဴ း လြန္တာ ထင္ရွားတဲ့အတြက္ ဖမ္းထားတာျဖစ္တယ္။ ဌာနဆိုင္ရာေတြမွာ ရုံးေတြမွာ သတင္းယူခြင့္ကဘာလို့ မေပးတာလည္း ဆိုလို႔ ရွိရင္ ၁၉၂၃ ခုႏွစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ လံုျခဳံေရး ဥပေဒအရေပါ့ေနာ္ ဒီလိုမ်ိဳး သတင္းယူခြင့္ကို တားျမစ္ျခင္းျဖစ္တယ္။ အဲဒီအတြက္ မလိုလားအပ္တဲ့ ျပသနာေတြ ျဖစ္မွာဆိုးလို႔ ဆႏၵျပမႈကို ဒီအေၾကာင္းျပခ်က္နဲ႕ ျငင္းပယ္တယ္ဆိုျပီးေတာ့ ၂၂ရက္ေန႕ညကေန ျငင္းပယ္တဲ့အမိန္႕စာလာေပးတယ္ေပါ့"

ျပည္ျမိဳနယ္ ရဲတပ္ဖဲြမူးရံုးက ဒုရဲအုပ္ေဇာ္မင္းႏုိင္ကို ဆက္သြယ္ေမးၾကည့္တဲ့အခါမွာေတာ့ ပုဒ္မ၁၈နဲ႔ တရားစဲြဆိုထားေၾကာင္း ေျပာျပပါတယ္။

"သူတို့ က်ေနာ္တို႔ဆီမွာ ျမိဳ့ နယ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးမႉးရုံးမွာ သူတို႔ စီတန္းလွည့္လည္ဖို႔ ခြင့္ျပဳခ်က္ တင္တယ္ေလ။ ခြင့္ျပဳခ်က္တင္ေတာ့ ကုိေရခဲ ဦးေဆာင္ျပီးတင္တာေပါ့ေနာ္။ သူ႕ကိုေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ဒီက ရဲစခန္းကေနျပီးေတာ့ စီတမ္း၁၈နဲ႔ဖြင့္ထားတယ္ခင္ဗ်"

Freedom House အဖြဲ႔က ထုတ္ျပန္လိုက္တဲ့ ၂၀၁၃ ခုႏွစ္ အစီရင္ခံစာထဲမွာေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ အေျခအေနေတြဟာ အရင္ႏွစ္ေတြကထက္စာရင္ သိသိသာသာ တိုးတက္လာခဲ့တယ္လို႔ ဆိုထားေပမယ့္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္မရွိတဲ့ ႏိုင္ငံ ရ၀ေက်ာ္ စာရင္းထဲမွာေတာ့ ပါ၀င္ေနေသးတာပါ။

ဒီႏွစ္ထဲမွာေတာ့ အစိုးရ ဌာနဆိုင္ရာေတြနဲ့ပတ္သက္ျပိးသတင္းရယူခဲ့တဲ့ သတင္းေထာက္ေတြကို ဖမ္းဆီးေထာင္ခ်တာေတြရွိေနတာမို႔ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ေတြ အတြက္ လုပ္ေဆာင္ေနတဲ့ CPJ အပါအ၀င္ RSF လိုေခၚတဲ့ နယ္စီးမျခား သတင္းေထာက္မ်ားအဖဲြကလည္း ကန့္ကြက္မူေတြရိိွေနတာပါ။

ကမ႓ာ့ႏိုင္ငံေတြရဲ ့သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကို ေစာင့္ၾကည့္ေနတဲ့ ျပင္သစ္ႏုိင္ငံ အေျခစိုက္ နယ္စည္းမျခား သတင္းေထာက္မ်ား အဖြဲ႕ကေတာ့ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္အတြက္ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ ညႊန္းကိန္းကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ရာမွာ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ကေန ဒီမိုကေရစီ စနစ္ကို အသြင္ကူးေျပာင္း လာတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ အဆင့္ ၁၄၅ မွာရွိတယ္လုိ့ သတ္မွတ္ထားပါတယ္။
XS
SM
MD
LG