သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

၄၉ ႏွစ္ျပည့္ေမြးေန႔ရွင္ မင္းကိုႏုိင္ အက်ဥ္းက်ဆဲ HRW ၀မ္းနည္း


၄၉ ႏွစ္ျပည့္ေမြးေန႔ရွင္ မင္းကိုႏုိင္ အက်ဥ္းက်ဆဲ HRW ၀မ္းနည္း

ဒီကေန႔ ေအာက္တုိဘာလ ၁၈ ရက္ေန႔မွာ ၄၉ ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္တဲ့ ၈၈ မ်ိဳးဆက္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ ကိုမင္းကိုႏုိင္ကို အစိုးရက ျပန္လႊတ္ေပးျခင္းမရွိတဲ့အေပၚ သိပ္ကို စိတ္ပ်က္မိေၾကာင္း အေမရိကန္အေျခစိုက္ လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္မႈအဖြဲ႔ႀကီးျဖစ္တဲ့ Human Rights Watch က ေျပာဆုိလိုက္ပါတယ္။ လက္ရွိ က်ိဳင္းတံုေထာင္မွာ ေထာင္ဒဏ္ ၆၅ ႏွစ္ က်ခံေနရတာျဖစ္ၿပီး သူ႔ဘ၀ရဲ႕ အခ်ိန္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက အစိုးရရဲ႕ အက်ဥ္းေထာင္ေတြထဲမွာပဲ ျဖတ္သန္းခဲ့ရတာပါ။ မၾကာေသးခင္က လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ေပးခဲ့တဲ့ အက်ဥ္းသား ၆ ေထာင္ေက်ာ္ထဲမွာ ကိုမင္းကိုႏုိင္ အပါအ၀င္ ၈၈ မ်ိဳးဆက္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ပါလာၾကလိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခဲ့ၾကလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေမွ်ာ္လင့္သလို ျဖစ္မလာတဲ့အေပၚ Human Rights Watch ရဲ႕ အာရွေရးရာ လက္ေထာက္ ညႊန္ၾကားေရးမႉး အီလိန္း ပီယာဆန္ (Elaine Pearson) က အခုလို ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

“မင္းကိုႏိုင္အေနနဲ႔ သူ႔ရဲ႕ေမြးေန႔ကို ေနာက္တစ္ႏွစ္ အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ ကုန္လြန္ရဦးမယ့္အေပၚ တကယ္ပဲ စိတ္မေကာင္းျဖစ္ရသလို စိတ္လည္းပ်က္မိပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့တပတ္က လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ထဲမွာ မင္းကိုႏုိင္ အပါအ၀င္ ၈၈ မ်ိဳးဆက္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြ မပါ၀င္တဲ့အေပၚ က်မ စိတ္ပ်က္ခဲ့ရတာပါ။ ဒါကိုၾကည့္ရင္ ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ဆိုးရြားတဲ့ အေျခအေနေတြ ဆက္ရွိေနဆဲဆုိတာ ရွင္းပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အစိုးရအေနနဲ႔ တကယ္ပဲ အက်ဥ္းသား ၆ ေထာင္ေက်ာ္ကို လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ေပးလိုတယ္ဆိုရင္ ဒီအထဲမွာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၂ ေထာင္ေက်ာ္ကို ဘာေၾကာင့္ မထည့္ေပးႏုိင္တာလဲလို႔လည္း သူက ေမးခြန္းထုတ္ခဲ့ၿပီး ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားက ၂၀၀ ေလာက္ပဲ လႊတ္ေပးခဲ့တာကိုၾကည့္ရင္ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ ေထာက္ခံမႈရဖို႔ တစ္ခုတည္းအတြက္ကိုသာ လုပ္ေဆာင္ခဲ့တာ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း အီလိန္း ပီယဆန္ က ေျပာသြားခဲ့ပါတယ္။ တခ်ိန္တည္းမွာပဲ အစိုးရအေနနဲ႔ ႏုိင္ငံေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးကို အမွန္တကယ္ ေဖာ္ေဆာင္ေနတယ္၊ လူ႔အခြင့္အေရးကို ေလးစားလိုက္နာတဲ့ အစိုးရျဖစ္တယ္ဆုိရင္ ကိုမင္းကိုႏုိင္ အပါအ၀င္ က်န္ေနေသးတဲ့ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားအားလံုးကို ခၽြင္းခ်က္မရွိ အျမန္ဆံုး ျပန္လႊတ္ေပးဖို႔ လိုအပ္တယ္လို႔ လည္း Human Rights Watch ရဲ႕ အာရွေရးရာ လက္ေထာက္ ညႊန္ၾကားေရးမွဴး အီလိန္း ပီယာဆန္ (Elaine Pearson) က ေျပာသြားခဲ့ပါတယ္။

ကိုမင္းကိုႏုိင္ဟာ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္မွာလည္း ႏုိင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈနဲ႔ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရၿပီး ေထာင္တြင္းမွာ ၁၆ ႏွစ္ၾကာ ျဖတ္သန္းၿပီးမွ သူ႔ကို စစ္အစိုးရကေန ၂၀၀၄ ခုႏွစ္မွာ ျပန္လႊတ္ေပးခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ အခုတစ္ႀကိမ္ကေတာ့ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္က ေလာင္စာဆီေစ်းႏႈန္း က်ဆင္းေရး ခ်ီတက္ဆႏၵျပရာမွာ ဦးေဆာင္မႈနဲ႔ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရတာျဖစ္ၿပီး ေထာင္ဒဏ္ ၆၅ ႏွစ္ က်ခံခဲ့ရတာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ သူ႔ဘ၀ရဲ႕ ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ေလာက္မွာ ေထာင္တြင္းမွာပဲ ကုန္လြန္ခဲ့ရတာျဖစ္ပါတယ္။ ကိုမင္းကိုႏုိင္နဲ႔အတူ ၈၈ အေရးအခင္း မတိုင္ခင္ကတည္းက အတူ လက္တြဲခဲ့ဖူးတဲ့ လုပ္ေဖာ္ကိုင္ဖက္ ေရာင္းရင္းတစ္ဦးျဖစ္သူ ကိုေအာင္ဒင္ ကေတာ့ မင္းကိုႏုိင္ ဆုိတဲ့ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္ ျဖစ္လာပံုေလးကို အခုလို ျပန္ေျပာင္းေျပာျပခဲ့ပါတယ္။

“မင္းကိုႏုိင္ဟာ က်ေနာ္ သိသေလာက္ကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ လက္တြဲခဲ့တဲ့ကာလမွာ ၁၉၈၈ မတုိင္ခင္ေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီကာလေတြမွာေတာ့ သူက အႏုပညာသမား တစ္ေယာက္ပဲ။ သူ ကဗ်ာေတြေရးတယ္။ သီခ်င္းေတြ စပ္တယ္။ ဂီတာ တီးတယ္။ အႏုပညာအေပၚမွာ ခံစားခ်က္ စိတ္၀င္စားခ်က္နဲ႔ ဖန္တီးႏုိင္စြမ္းေတြ ရွိတယ္။ ႏိုးၾကားတက္ၾကြတဲ့ ေက်ာင္းသားတစ္ေယာက္ပါပဲ။ ဒါေပမဲ့လည္း မတရားမႈေတြအေပၚမွာ တံု႔ျပန္ခ်င္တဲ့ စိတ္က သူ႔မွာ အၿမဲရွိတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္မို႔လဲ ဒီ မတ္လ ၁၃ ရက္ေန႔ အေရးအခင္း ျဖစ္ၿပီးတဲ့ေနာက္မွာ အစိုးရရဲ႕ မတရားမႈေတြကို ဆန္႔က်င္ဖို႔အတြက္ သူဟာ ေက်ာင္းသားလႈပ္ရွားမႈထဲကို ေျခစံုပစ္ ၀င္ခဲ့တာပါ။ အဲဒီအခ်ိန္ကစၿပီးေတာ့ ေပၚဦးထြန္း ဆိုတဲ့ တတိယႏွစ္ တကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားေလးတစ္ေယာက္က ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ မင္းကိုႏိုင္ဆိုၿပီး ျဖစ္လာတာပါပဲ။”

ဒါ့အျပင္ ကိုမင္းကိုႏုိင္နဲ႔ သူတို႔အဖမ္းမခံရခင္ ထြက္ေျပး ပုန္းေအာင္းေနၾကရခ်ိန္ မွတ္မွတ္ရရ အျဖစ္ဆံုး အခ်က္ကေလးတစ္ခုနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့လည္း -

“အမွတ္တရ ျဖစ္စရာေတြကေတာ့ အမ်ားႀကီးေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီမွာ က်ေနာ္ လြမ္းလြမ္းေဆြးေႏြးေလး သတိရတာ တစ္ခုရွိတယ္။ အဲဒါက ဘာလဲဆိုေတာ့ ၁၉၈၉ အေစာပိုင္းေပ့ါဗ်ာ။ အဲဒီအခ်ိန္ က်ေနာ္တို႔ ေနရာအႏွ႔ံ ပုန္းေအာင္းေနတဲ့အခါက်ေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ ပုန္းတဲ့အိမ္တစ္အိမ္က အဲဒီမွာ စပယ္ ဦးတင္စိုးတို႔ အိမ္ဗ်။ အဲဒီၿခံထဲမွာ က်ေနာ္တို႔က ညဘက္ ေတြ႔ၾကတာေပါ့။ ေရွ႕ ဘာဆက္လုပ္မလဲ ဆိုတာေတြ။ အဲဒီလို ေဆြးေႏြးရင္းနဲ႔ ညကလည္း ညဥ့္နက္လာၿပီ၊ ေဆာင္းတြင္းကလည္းျဖစ္ေတာ့ အဲဒီအခ်ိန္မွာ ေပၚဦးက ပ်င္းလာတာေပါ့။ ဒီေလာက္ႀကီး တေလွ်ာက္လံုး ေဆြးေႏြးလာေတာ့ ပ်င္းၿပီး ထထြက္သြားတာ။ ထ ထြက္သြားေတာ့ အဲဒီမွာ ေထာင့္မွာကလည္း သီဟတင္စိုးရဲ႕ ဂီတာတစ္လက္ ရွိတယ္။ အဲဒီ ဂီတာကို ယူၿပီးေတာ့ သူက ထ ထြက္သြားတယ္။ က်ေနာ္လည္း ပ်င္းတာနဲ႔ သူ႔ေနာက္ ထလိုက္သြားတယ္။ က်ေနာ္တို႔ အဲဒီမွာ ျမက္ခင္းေပၚမွာထုိင္ၿပီးေတာ့ ေပၚဦးက ဂီတာတီးတယ္ဗ်။ သူတီးတဲ့သီခ်င္းက က်ေနာ္လည္း သိပ္ႀကိဳက္တဲ့သီခ်င္း။ သူလည္း ႀကိဳက္တဲ့သီခ်င္း။ ကိုခင္၀မ္းရဲ႕ “ႏွင္း” ဆိုတဲ့သီခ်င္း။ အဲဒီမွာ သူေရာ က်ေနာ္ေရာ အသံကုန္ေအာ္ၾကတယ္။ အသံကုန္ ေအာ္လည္းေအာ္ေရာ အထဲကေနၿပီးေတာ့ ကုိကုိႀကီးတို႔က ေျပးထြက္လာတယ္။ ေဟ့ေကာင္ေတြ.. ေဟ့ေကာင္ေတြ တဲ့။ ဆဲလည္း ဆဲတယ္။ မင္းတို႔ကို မင္းတို႔ လြတ္လပ္ေရး ရေနတယ္မ်ား ထင္လို႔လား။ ျပန္၀င္.. ျပန္၀င္ အျပင္မွာ ေထာက္လွမ္းေရးေတြ ရွိတာ မင္းတို႔မသိဘူးလားတဲ့ ဆိုတာနဲ႔ က်ေနာ္တုိ႔လည္း လန္႔ၿပီးေတာ့ ျပန္၀င္ၾကတာေပါ့ အိမ္ထဲကို။ အဲဒီဟာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အမွတ္တရေပါ့ဗ်ာ။ ဂီတကို က်ေနာ္တုိ႔ ခံစားခ်က္မွာ တူၾကတယ္။ အဆုိေတာ္ တစ္ေယာက္တည္းကို ႀကိဳက္တဲ့ေနရာမွာလည္း တူၾကတယ္။ သီခ်င္း ႀကိဳက္တဲ့ေနရာမွာလည္း တူၾကတယ္။ အဲဒါေလးေတာ့ က်ေနာ္ အၿမဲတမ္း လြမ္းေနမိမွာပါပဲ။”

ဒီႏွစ္ သူ႔ရဲ႕ ၄၉ ႏွစ္ေျမာက္ ေမြးေန႔ကို ရန္ကုန္ မရမ္းကုန္းၿမိဳ႕နယ္မွာရွိတဲ့ သမိုင္းၿမိဳ႕မ ပရိယတၱိစာသင္တိုက္မွာ ဒီကေန႔ က်င္းပဖို႔ရွိၿပီး ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အပါအ၀င္ ၿပီးခဲ့တဲ့တပတ္က အစိုးရရဲ႕ လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္အမိန္႔နဲ႔ ျမစ္ႀကီးနား ေထာင္ကေန ျပန္လြတ္လာခဲ့တဲ့ စြယ္စံုအႏုပညာရွင္ ကိုဇာဂနာ လည္း တက္ေရာက္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏုိင္ငံတ၀ွမ္း တုိင္းနဲ႔ ျပည္နယ္ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားမွာလည္း ကိုမင္းကိုႏုိင္ ေမြးေန႔ကုိ ဒီကေန႔ က်င္းပၾကမွာျဖစ္ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG