သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ႏိုင္ငံေရး၊ စီးပြားေရး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြေၾကာင့္ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ ခ်ီးက်ဴးေျပာဆုိမႈေတြ ခံေနရတဲ့ ျမန္မာႏုိ္င္ငံမွာ တုိင္းရင္းသားေတြ ေနထိုင္တဲ့ ေတာင္တန္းေဒသမွာ မူးယစ္ေဆးဝါး သုံးစြဲမႈ အေျခအေနကေတာ့ အရင္ကထက္ ပိုဆုိးလာတဲ့အေၾကာင္း ကုလသမဂၢ အရာရွိေတြ ေျပာလိုက္ပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းက နမ့္ဖတ္ကာ ေက်းရြာေလးမွာ မူးယစ္ေဆးဝါးေရာင္းဝယ္တာဟာ အရင္ကလို ပုန္းလွ်ဳိးဝွက္လွ်ဳိး လုပ္ငန္းတခုမဟုတ္ေတာ့ဘဲ ေပၚေပၚတင္တင္ ေရာင္းဝယ္ေနၾကတဲ့အေၾကာင္း ေဒသခံေတြက ေျပာပါတယ္။ AP သတင္းတပုဒ္ကို အေျခခံၿပီးေတာ့ ကုိရန္ႏုိင္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

တခ်ိန္က စစ္အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံဟာ ႏုိင္ငံေရး စီးပြားေရး အေျပာင္းအလဲေတြေၾကာင့္ ပြင့္လင္းလာတာနဲ႔ အမွ် အျပင္ပန္းမ်က္ႏွာစာမွာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြ အေကာင္းျမင္စရာေတြရွိေနၿပီး၊ ကမာၻတဝွမ္းကလည္း ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈေတြ အလွ်င္အျမန္ လုပ္လာေနပါတယ္။

ဒါေပမဲ့ ေက်းလက္ေဒသနဲ႔ ေတာင္ေပၚေဒသေတြမွာေတာ့ ျပည္သူေတြဟာ ဆင္းရဲမႈဒဏ္ေတြကို ခံေနရတုန္းပဲျဖစ္သလို မူူးယစ္ေဆးျပႆနာဟာလည္း ေျပာင္ေျပာင္တင္းတင္း နဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္လို႔မရဘဲျဖစ္လာေနပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္ဘက္မွာဆုိရင္ မနက္ေစာေစာမွာကိုပဲ မူးယစ္ေဆးဝါးသုံးစဲြေနၾကတာကို ေတြ႔ေနရပါတယ္။

ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပုိင္းက နမ့္ဖတ္ကာရြာမွာ ဘိန္းစဲြတာေတြဟာ အႀကီးအက်ယ္ျဖစ္ေနၿပီး၊ ရြာမွာရွိတဲ့ လူဦးေရ ၈ ေထာင္ရဲ႕ တဝက္ေလာက္ဟာ မူးယစ္ေဆးသုံးစဲြသူေတြျဖစ္တယ္လို႔ အာဏာပိုင္ေတြက ေျပာပါတယ္။
မူးယစ္ေဆးေၾကာင့္ သား ၂ ေယာက္ ကို ဆုံးရႈံးလိုက္ရတဲ့ အသက္ ၅၈ ႏွစ္အရြယ္ ေဒၚလိကေတာ့ က်န္တဲ့သားတစ္ေယာက္ကို ဆုံးရႈံးရမွာကိုလည္း သူမက စိုးရိမ္ေနၿပီး၊ မူးယစ္ေဆးသုံးေနတာေတြ ရပ္သြားေအာင္ ဘာမွမလုပ္တဲ့အေပၚမွာလည္း မယုံႏုိင္ေလာက္ေအာင္ ျဖစ္ေနပါတယ္။

“အရင္တုန္းကေတာ့ လွ်ိဳ႕လွ်ိဳ႕ဝွက္ဝွက္လုပ္ၾကၿပီး လူတုိင္းက အိမ္ေတြမွာ ဝွက္ထားတတ္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လြန္ခဲ့တဲ့ ၇ ႏွစ္ ၈ ႏွစ္ကစၿပီး မူးယစ္ေဆးေရာင္းတဲ့သူေတြဟာ သခ်ဳႋင္းေတြမွာ အေၾကာက္အလန္႔မရွိ ေရာင္းေနသလိုမ်ိဳး ေျဗာင္ပဲ ေရာင္းလာေနပါတယ္။”

ရန္ကုန္ၿမိဳ႕မွာေတာ့ အေျခအေနေတြက တက္ရိပ္ျပေနၿပီး ၿပီးခဲ့တဲ့ ၂ဝ၁၁ စစ္တပ္ကေန အရပ္သားအစိုးရကို ေျပာင္းလဲလာၿပီးတဲ့ေနာက္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမႈေတြဟာ အလွ်င္အျမန္စီးဝင္လာေနပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးဖြံ႔ၿဖိဳးမႈႏႈန္းဟာ အခုႏွစ္မွာ ၇.၅ ရာခုိင္ႏႈန္းအထက္ ရွိေနတယ္လို႔ ကမာၻ႔ဘဏ္က ခန္႔မွန္းထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့လည္း ရွမ္းျပည္နယ္ဘက္မွာေတာ့ တုိးတက္မႈ အရိပ္အေယာင္ေတြ မေတြ႔ရေသးဘဲျဖစ္ေနပါတယ္။

ကမာၻ႔ဘဏ္ရဲ႕ အဆုိအရေတာ့ ျမန္မာႏုိင္ငံက လူဦး ၄ ပုံ ၁ ပုံေက်ာ္ဟာ ဆင္းရဲမဲြေတမႈသတ္မွတ္ခ်က္ထက္နိမ့္တဲ့ အေျခအေနမွာရွိေနၿပီး၊ အသက္ ၅ ႏွစ္ေအာက္ ကေလးငယ္ ၃ ပုံ ၁ ပုံဟာ အဟာရခ်ိဳ႕တဲမႈနဲ႔ ရင္ဆုိင္ေနရတယ္လို႔ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ ကုလသမဂၢ မူးယစ္ေဆးတုိက္ဖ်က္ေရး (UNODC) ရုံးရဲ႕ အရာရွိ Jason Eligh က ေျပာပါတယ္။

“ေက်းလက္ေဒသေတြကို သြားၾကည့္လိုက္ပါ။ ၿပီးေတာ့ ျမန္မာနုိင္ငံရဲ႕ အေျခအေနသစ္က လူေတြရဲ႕ လူမႈဘဝေတြအေပၚ ဘာေတြ အက်ိဳးထူးလာေစသလဲဆုိတာကို ေမးၾကည့္လိုက္ပါ။ လုံးဝကို မတူတဲ့ အေျဖရပါလိမ့္မယ္။”

ဒါေပမဲ့ စီးပြားေရးတုိးတက္မႈရဲ႕ အက်ိဳေက်းဇူးကိုမခံရတဲ့ တုိင္းရင္းသားေက်းလက္ေဒသေတြက ဆင္းရဲသားေတာင္သူေတြဟာ ထမင္းနပ္မွန္ေအာင္ စားရဖို႔အတြက္ နဂိုအတုိင္း ဆက္ၿပီးေတာ့ ဘိန္းစိုက္ေနၾကပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ဘိန္းထုတ္လုပ္မႈဟာ ၁၉၉၉ ခုႏွစ္မွာ က်ဆင္းခဲ့ေပမယ့္ အခုအခါမွာ ျပန္ၿပီးေတာ့ ျမင့္တက္လာေနပါတယ္။ အာရွေစ်းကြက္ဝယ္လိုအားေၾကာင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ ဘိန္းထုတ္လုပ္မႈဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္မွာ ၂၆ ရာခုိင္ႏႈန္းျမင့္တက္ခဲ့တယ္လို႔ ကုလသမဂၢက ဆုိပါတယ္။

“ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးထုတ္လုပ္မႈ ဘာေၾကာင့္အေရးပါေနရတာလဲ၊ ဒါက ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ ဒီႏုိင္ငံမွာ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္မႈ သိပ္မရွိလုိ႔ဆိုတာ ထင္ဟပ္ေနပါတယ္။ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးတာတမ်ိဳးတည္းလုပ္စရာရွိတဲ့သူေတြဟာ ဆင္းရဲမဲြေတမႈဒဏ္ကို အခံရဆုံးျဖစ္ၿပီးေတာ့ ေရတုိကာလအတြင္း စီးပြားေရး ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္မႈရဲ႕ အက်ိဳးအျမတ္ေတြကို ရရွိမွာမဟုတ္ပါဘူး။”

အဲဒီလို နယ္စပ္ ေဒသေတြမွာ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔ေတြက အုပ္ခ်ဳပ္ၾကတာျဖစ္ၿပီး၊ အထူးသျဖင့္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းျဖစ္ပါတယ္။ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖဲြ႔ေတြကေတာ့ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳးမႈေတြကို ႏွိမ္ႏွင္းေနၿပီး ဒါေတြကို ျပသြားခ်င္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖဲြ႔ေတြဟာ ဘိန္းလုပ္ငန္းကေန ပိုက္ဆံေတြရေနတာျဖစ္တယ္လို႔ ကုလသမဂၢက ေျပာပါတယ္။

အစိုးရက တႏုိင္ငံလုံးအပစ္အခတ္ရပ္စဲႏိုင္ဖို႔ပဲ လုပ္ေဆာင္ေနတာေၾကာင့္ ဒါေတြကို ဘာမွၾကားဝင္ေဆာင္ရြက္တာမ်ိဳးမရွိပဲ၊ ဘိန္းခင္းေတြလည္း ပိုၿပီးေတာ့ မ်ားလာေနတယ္လု႔ိ ေျပာပါတယ္။

နမ့္ဖတ္ကာရြာလို အစိုးရအုပ္ခ်ဳပ္တဲ့ေဒသမွာေတာင္မွ အဂတိလိုက္စားမႈေတြေၾကာင့္ ဘိန္းတိုက္ဖ်က္မႈလုပ္ငန္းေတြကို ဘာမွလုပ္ေဆာင္ျခင္းမရွိပဲျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။
ျမန္မာႏုိင္ငံရဲ႕ စီးပြားေရးတက္လာေနတဲ့တခ်ိန္တည္းမွာပဲ ႏုိင္ငံေနရာ အေတာ္မ်ားမ်ားမွာေတာ့ အေျခအေနေတြဟာ ဘာမွမေျပာင္းလဲဘဲ အရင္လိုပဲ ဆက္ရွိေနတုန္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG