သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို စံုစမ္းေဖာ္ထုတ္ အေရးယူဖို႔ ႏိုင္ငံတကာ ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြအေပၚ ျမန္မာအစိုးရဘက္က ကိုင္တြယ္မႈေတြဟာ ႏိုင္ငံတကာ စံႏႈန္းနဲ႔ မညီတဲ့အတြက္ လြတ္လပ္မွ်တတဲ့ စံုစမ္းမႈေတြ ျပန္လုပ္ဖို႔ဆိုၿပီး ကုလသမဂၢ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မူၾကမ္းထဲမွာ ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ အာဏာပိုင္ေတြ အေရးယူမခံရဘဲ ကင္းလြတ္ခြင့္ ရေနတဲ့ အေျခအေနကို အဆံုးသတ္ဖုိ႔လိုၿပီး ျမန္မာအစိုးရဘက္က ဒါကိုပ်က္ကြက္ရင္ ႏိုင္ငံတကာက အေရးယူ ကိုင္တြယ္ စဥ္းစားရမယ့္ အေျခအေနလည္း ျဖစ္တယ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ လူ႕အခြင့္အေရး အထူးကိုယ္စားလွယ္က ဗီြအိုေအ ျမန္မာပိုင္းကို ေျပာခဲ့ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကို ကိုသားၫြန္႔ဦးက ဆက္သြယ္ေမးျမန္းၿပီး တင္ျပေပးထားပါတယ္။

အခုလက္ရိွ ဆြစ္ဇာလန္ႏုိင္ငံ ဂ်ီနီဗာၿမိဳ႕မွာ က်င္းပေနတဲ့ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ ညီလာခံကေန လာမယ့္ မတ္လ ၂၄ ရက္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ကို ခ်မွတ္ဖို႔ရိွၿပီး လက္ရိွ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မူၾကမ္းမွာေတာ့ လာမယ့္ အစိုးရသစ္ အေနနဲ႔ ကုလသမဂၢ လူ႕အခြင့္အေရး ကိုယ္စားလွယ္ကို ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ၀င္ေရာက္စစ္ေဆး ေလ့လာခြင့္ေပးဖို႔ တိုက္တြန္းထားတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ အာဏာပိုင္ တာ၀န္ရိွသူေတြကို ေဖာ္ထုတ္ေပးဖို႔ဆိုတဲ့ အခ်က္လည္း ပါ၀င္တယ္လို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢ လူ႕အခြင့္အေရး စံုစမ္းစစ္ေဆးေရးမွဴး မစၥတာ
ေတာမတ္စ္ အိုေဟး ကင္တားနား (Tomas Ojea Quintana) က ေျပာပါတယ္။

“အခု ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မူၾကမ္းထဲမွာေတာ့ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ အဖဲြ႕၀င္ ႏိုင္ငံေတြဟာ က်ေနာ့္ အစီရင္ခံစာပါ အခ်က္အလက္ေတြကို ေထာက္ျပၿပီး လူ႕အခြင့္အေရး ကိုယ္စားလွယ္နဲ႕ ျပန္လည္ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ျမန္မာအစိုးရကို တိုက္တြန္း ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။ အေျခခံအားျဖင့္ေတာ့ လူ႕အခြင့္အေရး ကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္တဲ့ က်ေနာ့္ကို မၾကာခင္ အခ်ိန္အတြင္းမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲ သြားေရာက္ ေလ့လာခြင့္ေပးဖို႔ ေတာင္းဆိုတာပါ။

“က်ေနာ့္အေနနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ေနာက္ဆံုးသြားႏိုင္ခဲ့တာက ၂၀၁၀ ေဖေဖာ္၀ါရီလ အတြင္းက ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းက လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြအေပၚ တရားမွ်တမႈ ျပန္လည္ေဖာ္ထုတ္ဖို႔နဲ႔ တာ၀န္ရိွသူေတြကို ေဖာ္ထုတ္ေပးဖို႔ဆိုတဲ့ အခ်က္ေတြလည္း ပါ၀င္ပါတယ္။”

ျမန္မာအစိုးရဘက္က လြတ္လပ္မွ်တတဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြ မလုပ္ႏုိင္ဘူး ဆိုရင္ေတာ့ ႏိုင္ငံတကာ အေနနဲ႔ ဒါကို ကိုင္တြယ္ရမွာျဖစ္ၿပီး အခုလာမယ့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ဟာ ျမန္မာႏုိင္ငံ လူ႕အခြင့္အေရး အေျခအေနကို ႏိုင္ငံတကာက ဘယ္လို ကိုင္တြယ္ၾကမလဲဆိုတဲ့ အေရးႀကီးတဲ့ႏွစ္ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာခဲ့ပါတယ္။

“ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ တာ၀န္ရိွသူေတြ ကင္းလြတ္ခြင့္ ရေနတဲ့ကိစၥ Impunity ဆိုတာ အဆံုးသတ္ဖို႔အတြက္ အစိုးရမွာ အေရးတႀကီး တာ၀န္ရိွတယ္ ဆိုတာကိုလည္း ေထာက္ျပထားပါတယ္။ ဒီအတြက္ ၿပီးခဲ့တဲ့ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြအေပၚ လြတ္လပ္ၿပီး ဘက္လိုက္မႈကင္းတဲ့ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြ လုပ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

“ျမန္မာအစိုးရ အေနနဲ႔ ဒီတာ၀န္ကို အလွ်င္အျမန္ မကိုင္တြယ္ႏုိင္ဘူး ဆိုရင္ေတာ့ ဒီကိစၥကို ကိုင္တြယ္ေဆာင္ရြက္ဖို႔ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို ေဖာ္ထုတ္ဖို႔ဟာ ႏုိင္ငံတကာရဲ႕ တာ၀န္တရပ္လည္း ျဖစ္တယ္ဆိုတာကို ဒီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မူၾကမ္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒီအတြက္ ႏိုင္ငံတကာက ကိုင္တြယ္ေျဖရွင္းႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြထဲက တခုအေနနဲ႔ ကုလသမဂၢ စံုစမ္းစစ္ေဆးေရး ေကာ္မရွင္ဖဲြ႕ေရး ဆိုတာကို ထည့္ထားပါတယ္။”

ျမန္မာအစိုးရဘက္ကေတာ့ ၿပီးခဲ့တဲ့ အစည္းအေ၀းမွာပဲ သူတို႔အေနနဲ႔ သူတို႔နည္း သူတို႔ဟန္နဲ႔ စံုစမ္းမႈေတြ လုပ္ခဲ့တယ္၊ အေရးယူမႈေတြ လုပ္ခဲ့တယ္လို႔ ႏိုင္ငံတကာကို တင္ျပခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီစံုစမ္းမႈေတြရဲ႕ လြတ္လပ္မႈနဲ႔ မွ်တမႈအေပၚ မစၥတာ ကင္တားနားက သံသယရိွပါတယ္။

အခု လတ္တေလာ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မူၾကမ္းမွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လူ႕အခြင့္အေရး အေျခအေန တိုးတက္ေအာင္ ႏိုင္ငံတကာနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ ႏိုင္ငံတကာ စံႏႈန္းအတိုင္း ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ျမန္မာအစိုးရကို တိုက္တြန္းထားသလို အဲဒီျဖစ္ထြန္းမႈ အေျခအေနေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ၿပီး ဒီႏွစ္အတြင္းမွာပဲ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီကို ျပန္အစီရင္ခံဖို႔ အထူးကိုယ္စားလွယ္ကိုလည္း အႀကံျပဳထားတယ္လို႔ မစၥတာ ကင္တားနားက ေျပာပါတယ္။

“ျပႆနာကေတာ့ အစိုးရက ဒီလို စံုစမ္းစစ္ေဆးတယ္ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ကို အေၾကာင္းမၾကားတဲ့အျပင္ ဒါေတြဟာ ႏိုင္ငံတကာ လူ႕အခြင့္အေရး စံႏႈန္းနဲ႔ ညီရဲ႕လား၊ လြတ္လပ္ၿပီး ဘက္လိုက္မႈ ကင္းရဲ႕လားဆုိတဲ့ ေမးခြန္းရိွပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဒါေတြကို လူ႕အခြင့္အေရး ကိုယ္စားလွယ္နဲ႔ ႏိုင္ငံတကာက မွန္မွန္ကန္ကန္ အကဲျဖတ္ႏိုင္ဖို႔၊ ႏိုင္ငံတကာ လူ႕အခြင့္အေရး စံႏႈန္းနဲ႔အညီ ဆန္းစစ္ႏိုင္ဖို႔ အခုတက္လာမယ့္ အစိုးရအသစ္ အေနနဲ႔ ဒီစံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အေသးစိတ္ အခ်က္အလက္ေတြ အသိေပးဖို႔ကိုလည္း ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

“ဒါေတြကို ျမန္မာအစိုးရက ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္တာ မရိွဘူး ဆိုရင္ေတာ့ အခုလာမယ့္ ဇြန္လ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီနဲ႔ ေအာက္တိုဘာလ အေထြေထြ ညီလာခံေတြမွာ အေသးစိတ္ကို ထပ္ၿပီး ေဆြးေႏြးၾကမွာပါ။”

အခု လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ အစည္းအေ၀း အတြင္းမွာပဲ အထူးကိုယ္စားလွယ္ကို ျမန္မာႏိုင္ငံကို သြားေရာက္ေလ့လာခြင့္ ေပးပါ့မယ္လို႔ ျမန္မာကိုယ္စားလွယ္ဘက္က တရား၀င္ ကတိစကားကိုလည္း ရရိွထားတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သူ႕အေနနဲ႕ လာမယ့္ အစိုးရသစ္ တရား၀င္ ျဖစ္တဲ့အထိ ေစာင့္ဆိုင္းၿပီး အစိုးရသစ္ တက္လာတဲ့အခ်ိန္ သူ႕ခန္႔မွန္းခ်က္အရ အခု ဒီလအကုန္ပိုင္းမွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံကို လာေရာက္ေလ့လာခြင့္ အာဏာပိုင္ေတြကို ေတာင္းဆို တင္ျပမယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

အခု ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မူၾကမ္းထဲမွာေတာ့ ၿပီးခဲ့တဲ့ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကို ျပန္လည္ေဖာ္ထုတ္ဖို႔အျပင္ လက္ရိွ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကို လႊတ္ေပးဖို႔၊ တရားေရးစနစ္နဲ႔ ဥပေဒပိုင္းေတြကို ျပန္လည္သံုးသပ္ ျပင္ဆင္ဖို႔၊ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အပါအ၀င္ ျမန္မာႏိုင္ငံသား အားလံုးရဲ႕ လြတ္လပ္မႈနဲ႕ ေဘးကင္းလံုၿခံဳမႈကို အစိုးရက အာမခံဖို႔ တိုက္တြန္း ေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG