သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အစာငတ္ခံ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား အေျခအေန HRW အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္


အစာငတ္ခံ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသား အေျခအေန HRW အနီးကပ္ေစာင့္ၾကည့္

ၿပီးခဲ့တဲ့ တနဂၤေႏြေန႔ ေမလ ၂၂ ရက္ေန႔ကစလို႔ အက်ဥ္းသား ရပုိင္ခြင့္ ေတာင္းဆုိခ်က္ ၆ ခ်က္ကို ေတာင္းၿပီး အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပေနၾကတဲ့ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာအစုိးရက ဘယ္လိုတုံ႔ျပန္မလဲ ဆုိတာကုိ အနီးကပ္ ေသခ်ာ ေစာင့္ၾကည့္သြားမယ္ဆိုၿပီး လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႕ Human Rights Watch က ဒီေန႔ ေျပာဆုိလိုက္ပါတယ္။ အခု အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပေနၾကတဲ့ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြထဲက ၇ ေယာက္ကုိလည္း အင္းစိန္ေထာင္မွာရွိတဲ့ စစ္ေခြးတုိက္ကို မေန႔ကစၿပီး ပို႔ေဆာင္ခဲ့တယ္လို႔ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း AAPPB က အတည္ျပဳ ေျပာဆုိခဲ့သလို က်န္တဲ့ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားေတြကိုလည္း ေထာင္ေျပာင္းေရႊ႕ဖုိ႔ ရွိတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ အျပည့္အစုံကို ဘန္ေကာက္႐ုံးကေန စုံစမ္းထားတဲ့ ေဒၚခင္မ်ဳိးသက္က တင္ျပေပးထားပါတယ္။

ျမန္မာအစုိးရသစ္ အဖြဲ႕ရဲ႕ အက်ဥ္းသားမ်ား လြတ္ၿငိမ္းခ်မ္းသာခြင့္ ထုတ္ျပန္ခဲ့တဲ့ ေနာက္ပုိင္း အင္းစိန္ အက်ဥ္းေထာင္ထဲမွာ အက်ဥ္းသား ရပိုင္ခြင့္ ေတာင္းဆုိမႈေတြ ျဖစ္ပြားခဲ့တာပါ။ ဒါေပမဲ့ ေထာင္အာဏာပုိင္ေတြက တုံ႔ျပန္မႈ မရွိတဲ့အတြက္ အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပေနတဲ့ အက်ဥ္းသား ၂၇ ဦးေလာက္ ရွိေနၿပီဆုိတဲ့ သတင္းေတြ ရေနသလုိ ဒီလုိ ဆႏၵျပသူေတြကို စစ္ေခြးတုိက္ထဲ ပို႔တာလုိ အျပစ္ဒဏ္ေပးတာေတြ ရွိလာတာမို႔ Human Rights Watch လူ႔အခြင့္အေရးေစာင့္ၾကည့္ အဖြဲ႕ႀကီးက စုိးရိမ္ စိတ္ပူမႈနဲ႔အတူ အနီးကပ္ ေစာင့္ၾကည့္ေနတယ္လို႔ Human Rights Watch အဖြဲ႕ရဲ႕ အာရွေဒသဆုိင္ရာ ဒုတိယ ၫႊန္ၾကားေရးမွဴး ဖိလစ္ ေရာဘတ္စန္က ေျပာပါတယ္။

“အခု အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပေနတဲ့ အက်ဥ္းသားေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာအစုိးရ အဖြဲ႕ရဲ႕ တုံ႔ျပန္ လုပ္ေဆာင္မႈေတြကို က်ေနာ္တို႔ ေသေသခ်ာခ်ာ ေစာင့္ၾကည့္ေနပါတယ္။ အခုရထားတဲ့ သတင္းေတြအရ ၂၇ ဦး အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပေနတာမုိ႔ သူတို႔အတြက္ သိပ္ကုိ စိတ္ပူပါတယ္။ အခုဆုိရင္ သီးျခား ခြဲထားတဲ့ေနရာမွာ တုိက္ပိတ္ခံေနရတာနဲ႔ နယ္ေ၀းအက်ဥ္းေထာင္ ပို႔တာလို ျပစ္ဒဏ္ေပး ခံရတာေတြ ရွိေနပါတယ္။

“အရင္ ျမန္မာစစ္အစိုးရ အေနနဲ႔ ICRC အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႕က ေတာင္းဆုိခဲ့တဲ့ အက်ဥ္းသား ရပုိင္ခြင့္ေတြကို မထီမဲ့ျမင္ ဂ႐ုမစိုက္ လုပ္ခဲ့တဲ့အတြက္ အခု ဒီလိုအပ္ခ်က္ေတြကို အက်ဥ္းသားေတြက ထပ္ၿပီး ေတာင္းေနရတာပါ။ ဒီေတာင္းဆုိတဲ့ အက်ဥ္းသားေတြကို အခုလို ျပစ္ဒဏ္ေပးတာကို ၾကည့္ရင္ အစုိးရသစ္ အဖြဲ႕ဟာ အရင္ စစ္အစုိးရ ပုံစံအတုိင္း လုပ္ေနတာမို႔ မၾကာခင္ကမွ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး ကုိယ္စားလွယ္ ေတာင္းဆုိထားတဲ့အတုိင္း ျမန္မာႏုိင္ငံထဲက လူ႔အခြင့္အေရး အေျခအေနေတြအတြက္ ႏုိင္ငံတကာ စုံစမ္းေရး ေကာ္မရွင္တရပ္ ဖြဲ႕ၿပီး စုံစမ္းဖို႔ အေရးတႀကီး လုပ္သင့္ၿပီ။” လုိ႔ ေျပာသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ထုိင္းအေျခစုိက္ AAPPB ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအဖြဲ႕-ျမန္မာႏုိင္ငံကလည္း ဒီအက်ဥ္းသားေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး စုိးရိမ္ရေၾကာင္း ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ AAPPB အဖြဲ႕ တာ၀န္ခံတဦး ျဖစ္တဲ့ ကိုဘုိၾကည္ကို အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပသူေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေနာက္ဆုံးအေျခအေနကုိ သိရေအာင္ ေမးၾကည့္ပါတယ္။

“အခု က်ေနာ္တုိ႔ သိရသေလာက္က အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပေနတဲ့ အထဲက ၇ ေယာက္ကုိ စစ္ေခြးတုိက္ကို ပုိ႔လိုက္တယ္လို႔ သိရတယ္။ စစ္ေခြးတိုက္ဆုိတာက ပုံမွန္အားျဖင့္ ျပစ္ဒဏ္ဆုိၿပီး သူတုိ႔ လုပ္ေလ့ရွိတယ္။ အဲဒါဆိုရင္ ပုံစံေမာင္းတာတုိ႔၊ ႐ုိက္တာႏွက္တာတုိ႔ ရွိလာႏုိင္တယ္။ အဲဒီေတာ့ ဒီလူေတြရဲ႕ က်န္းမာေရးေရာ၊ အသက္အႏၲရာယ္ေရာ က်ေနာ္တုိ႔ အေတာ္ေလး စုိးရိမ္ပါတယ္။

“အခု ဆႏၵျပမႈေတြ ျဖစ္ပြားၿပီး ေနာက္ပုိင္းမွာဆုိရင္ နယ္ေ၀း အက်ဥ္းေထာင္ေတြကုိလည္း ေျပာင္းေလ့ရွိတယ္။ အဲဒီအတြက္ မိသားစုေတြ အေနနဲ႔ကလည္း အခုဆုိရင္ သူတို႔သားသမီးေတြ ဘယ္ေထာင္ကုိ ေျပာင္းမလဲ၊ အင္းစိန္ေထာင္မွာပဲ ရွိေသးသလားဆုိတဲ့ စိုးရိမ္စိတ္ေတြ ရွိေနပါတယ္။”

AAPPB ရဲ႕ သေဘာထားကို သိပါရေစ၊ ဒီအက်ဥ္းသားေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့။

“တကယ္တမ္းဆုိရင္ေတာ့ အခု ေတာင္းဆုိတယ္ဆုိတဲ့ အခ်က္ေတြက အက်ဥ္းသားေတြရဲ႕ အေျခခံ လိုအပ္ခ်က္ေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလိုမ်ဳိး ေတာင္းဆို႐ုံနဲ႔ေတာ့ အက်ဥ္းသားေတြကို ႐ုိက္တာ၊ မတရားသျဖင့္ ႏွိပ္စက္ညႇဥ္းပန္းတာေတြ၊ နယ္ေ၀းေထာင္ေတြ ပို႔တာေတြေတာ့ မလုပ္သင့္ဘူး။ ေနာက္ သူတုိ႔ ေတာင္းဆုိေနတဲ့ အေျခခံ ေတာင္းဆိုခ်က္ေတြကို လုိက္ေလ်ာသင့္တယ္။

“အဲဒါက ဘာကိုျပသလဲဆုိေတာ့ လက္ရွိ ရွိေနတဲ့ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရက ျပႆနာေတြကို ကုိင္တြယ္ ေျဖရွင္းတဲ့ အခါမွာ ညင္ညင္သာသာနဲ႔ ကုိင္တြယ္ ေျဖရွင္းတယ္ဆုိတာ ျပသရာ ေရာက္မယ္။ အဲဒီလုိမွ မဟုတ္ရင္ေတာ့ အရင္ နအဖအစိုးရနဲ႔ အတူတူပဲ၊ ျပႆနာေတြကုိ ညင္ညင္သာသာနဲ႔ ကုိင္တြယ္ ေျဖရွင္းတာမ်ဳိး မလုပ္ခ်င္ဘူး၊ တခုခုျဖစ္တုိင္း အၾကမ္းဖက္တဲ့ ပုံစံမ်ဳိးနဲ႔ ေျဖရွင္းမယ္ဆုိရင္ တုိင္းျပည္အနာဂတ္ အတြက္လည္း ေကာင္းတဲ့ အနာဂတ္ မဟုတ္ဘူး။ ဦးသိန္းစိန္ အစိုးရက ဒီမုိကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္းေရး သြားေနပါတယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔အတြက္ ယုံၾကည္ဖုိ႔ အရမ္းခက္သြားလိမ့္မယ္။”

အက်ဥ္းသားေတြ အခုေတာင္းေနတဲ့ ေတာင္းဆုိမႈေတြဟာ အာဏာပုိင္ေတြဘက္က မလိုက္ေလ်ာရေလာက္ေအာင္ ခက္ခဲေနပါလား။

“ဒီေတာင္းဆုိခ်က္ေတြက ဘာမွ ခက္ခက္ခဲခဲ မဟုတ္ပါဘူး။ တကယ္တမ္းဆုိ ေတာင္းဆုိစရာ မလိုဘဲကို ဒါေတြက ျပည့္စုံေအာင္ လုပ္ေပးရမွာ ျဖစ္တယ္။ ဒါက အက်ဥ္းေထာင္ အာဏာပုိင္ေတြဘက္က ပ်က္ကြက္လို႔၊ ဒါမွမဟုတ္ လာဘ္ေပးလာဘ္ယူေတြ ျဖစ္ေနလို႔ ဒီလိုမ်ဳိး ဆႏၵျပတယ္ဆိုတဲ့ အဆင့္အထိ ေရာက္လာရတာပါ။ တကယ္တမ္းဆုိ ဒီအဆင့္ထိ ေရာက္လာစရာအေၾကာင္း မရွိဘူး။”

ကိုဘုိၾကည္ ေျပာျပသြားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

အခုလို အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပေနသူေတြနဲ႔ တကြ အက်ဥ္းသား ရပုိင္ခြင့္ ေတာင္းဆိုေနသူေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ႏုိင္ငံတကာက အာ႐ုံစုိက္ၿပီး ေစာင့္ၾကည့္ဖို႔ လိုအပ္ေၾကာင္း အေမရိကန္ အေျခစုိက္ ျမန္မာ့အေရး လႈပ္ရွားတဲ့ US Campaign အဖြဲ႕ကလည္း ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ ေျပာဆုိထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG