သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ျမန္မာ့ဆိပ္ကမ္းေတြရဲ႕ ေစ်းကြက္ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္စြမ္း


ျမန္မာ့ ဆိပ္ကမ္းေတြမွာ အခြန္အေကာက္ ႏႈန္းထားေတြက ေဒသတြင္းမွာ ေစ်းႏႈန္းအရ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္စြမ္း မရွိ ျဖစ္ေနရၿပီး ပို႔ကုန္သြင္းကုန္ ေစ်းႏႈန္းေတြ အေပၚမွာ ရိုက္ခတ္မႈ ရွိတယ္လို႔ ဆယ္စုႏွစ္ ၂ ခုေက်ာ္ လုပ္ငန္းအေတြ႔အၾကံဳရွိသူ ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္က ေထာက္ျပပါတယ္။ အဓိကကေတာ့ ျမန္မာက်ပ္ေငြနဲ႔ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ေငြလဲႏႈန္းက လက္ရွိ ေစ်းကြက္ေပါက္ေစ်းနဲ႔ အဆမ်ားစြာ ကြာျခားေနသလို ဆယ္စုႏွစ္နဲ႔ခ်ီၿပီး ဆိပ္ကမ္း အခြန္ အေကာက္ေတြကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈ မရွိတာေၾကာင့္လိ႔ု ေျပာဆိုလာတဲ႔ ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္နဲ႔ ဆက္သြယ္ ေမးျမန္းၿပီး မသိဂၤ ီထုိက္က စီးပြားေရး အစီအစဥ္မွာ တင္ျပထားပါတယ္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ျမန္မာ႔ ဆိပ္ကမ္းနဲ႔ သေဘာၤလုပ္ငန္းေတြ ဖြံ႔ၿဖိဳးသင့္သေလာက္ မဖြံ႔ၿဖိဳးရျခင္းရဲ႕ အဓိက အခက္အခဲ တခုက ဆိပ္ကမ္း အခြန္အေကာက္ေတြ ႀကီးျမင့္လြန္းေနတာ ျဖစ္တယ္လို႔ ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္က ေျပာပါတယ္။ ေဒသတြင္း ဆိပ္ကမ္းေတြက ႏႈန္းထားေတြနဲ႔ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏုိင္တဲ႔ အေနအထားမရွိဘူးလို႔လည္း ေျပာပါတယ္။

ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္။ ။ အဓိက ျပသနာ ဘာလဲလို႔ ေျဖရမယ္ဆိုရင္ နံပတ္ ၁ ဒီနားတ၀ိုက္မွာ ဗမာျပည္ ရန္ကုန္ဆိပ္ကမ္းဟာ Asia မွာ Port Due လို႔ ေခၚတဲ႔ ဆိပ္ကမ္းစာရိတ္ေတြက အမ်ားဆံုး ျဖစ္ေနတာကို ေတြ႔ရတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ Sea ခလို႔ ေခၚတဲ႔ ကုန္တင္ကုန္ခ် ခေတြကလည္း ဒီနားတ၀ိုက္မွာ အမ်ားဆံုးဘဲ။ ကြန္တိန္နာမွာလည္း အမ်ားဆံုးဘဲ။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ bulk carrier လို႔ ေခၚတဲ႔ဟာေတြမွာလည္း အမ်ားဆံုးဘဲ။ အဲလို ဘာေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာလဲ ဆိုေတာ့ အဓိကကေတာ့ US ေဒၚလာ တေဒၚလာကို ၆ က်ပ္နဲ႔ စားၿပီးေတာ့မွ ထြက္လာတဲ႔ US ေဒၚလာကို အေျခခံထားတာ ျဖစ္ပါတယ္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ဒီလို ဆိပ္ကမ္း အခြန္အေကာက္ေတြကို ဆယ္စုႏွစ္နဲ႔ခ်ီ မျပင္ႏုိင္တဲ႔ အတြက္ ေခတ္နဲ႔ မေလ်ာ္ညီဘူး ျဖစ္ေနတာလို႔လည္း ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္က ေျပာပါတယ္။

ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္။ ။ ေသခ်ာတာ တခုေတာ့ ရွိတယ္။ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္ေက်ာ္ထိ ဘာတခုမွ ျပန္ၿပီး Review လုပ္မထားတဲ႔ Port Tariff ေတြျဖစ္တယ္။ အဲဒီ Tariff ထြက္လာတာ အားလံုးကလည္း ကေန႔လိုဘဲ အဲလို ၆ က်ပ္နဲ႔ စားၿပီး ထြက္လာတာဘဲ။ ဟို ဘယ္ေလာက္ထိ ထူးဆန္းဖို႔ ေကာင္းလဲ ဆိုေတာ့ အဲဒီမွာ ေရးထားတဲ႔ Tariff ေတြမွာကိုက ဗမာေငြ Quotation ပါတယ္။ ေဘးမွာ ကပ္ရပ္က US ေဒၚလာ Quotation ပါတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္မို႔ အခုအခ်ိန္ထိ ဘာမွ ေျပာင္းလဲမႈ မရွိတာ ေတြ႔ရတယ္ ခင္ဗ်။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ျမန္မာက်ပ္ေငြနဲ႔ ေပးေခ်ရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ေစ်းမႀကီးေပမယ့္ အေမရိကန္ ေဒၚလာနဲ႔ လဲလွယ္ထားတဲ႔ ႏႈန္းထားက ေစ်းကြက္ေပါက္ေစ်းနဲ႔ အဆမ်ားစြာ ကြာျခားေနပါတယ္။ အျပင္ ေစ်းကြက္မွာေရာ ဗဟိုဘဏ္ ေငြလဲႏႈန္းအရေတာ့ အေမရိကန္ တေဒၚလာကို ျမန္မာက်ပ္ေငြ ၁၅၀၀ ေက်ာ္ ရွိေနတာပါ။ ဒါေပမယ့္ ျမန္မာ့ဆိပ္ကမ္းအာဏာပိုင္ အဖြဲ႔ရဲ႕၁၉၉၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္၀ါရီလို႔ ပံုႏွိပ္ထားတဲ႔ ဆိပ္ကမ္း အခြန္ အေကာက္ ႏႈန္းထားေတြမွာေတာ့ ေငြလဲႏႈန္း ဘယ္ေလာက္ ဆိုတာကို အတိအက် မရွိပါဘူး။ ဆိပ္ကမ္း အခြန္အေကာက္ အျဖစ္ ျမန္မာ က်ပ္ေငြနဲ႔ အေမရိကန္ ေဒၚလာကို တြဲၿပီး ေဖာ္ျပထားတာမွာ တခ်ိဳ႕ ႏႈန္းထားေတြမွာ တေဒၚလာ ၆ က်ပ္ေလာက္နဲ႔ တြက္ထားၿပီး တခ်ိဳ႕ ႏႈန္းထားေတြမွာေတာ့ အေမရိကန္ တေဒၚလာကို ၅ က်ပ္ ျပား ၈၀ ေလာက္နဲ႔ တြက္ထားပါတယ္။

ဒီလို ဆိပ္ကမ္း အခြန္ အေကာက္ေတြ အျပင္ ဆိပ္ကမ္း ဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းေတြ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြကို စိစစ္ေလွ်ာ့ခ်ၿပီး အလြယ္တကူ ျဖစ္လာေအာင္ လုပ္ဖို႔ကလည္း အေရးႀကီးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္။ ။ နံပတ္ ၁ ျမန္မာႏုိင္ငံ အခု ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ တခုလံုးမွာေပါ့ေနာ္ ျမန္မာ့ ဆိပ္ကမ္းအာဏာပိုင္ သို႔မဟုတ္ အစိုးရက ပိုင္တယ္ဆိုတဲ႔ Jetty က ၃ခုဘဲ ရွိေတာ့တယ္။ အဲေတာ့ အခုအခ်ိန္ထိ အတြင္း ဆိပ္ကမ္းေတြကိုေပါ့ေလ ပိုက္ဆံပို႔ေနရတဲ႔ Port DA ဆိုတာႀကီးကို က်ေနာ္တို႔က ရန္ကုန္မွာရွိတဲ႔ SAD –Shipping Agency Department ဆိုရွယ္လစ္ System ကေန ေပၚလာတဲ႔ ဟာကိုဘဲ ပို႔ေနရတုန္းဘဲ။ ဒါေတြဟာ အမ်ားႀကီး ေပ်ာက္ဖို႔ လိုတယ္။ ခက္တာက အဲဒါကို လုပ္လိုက္လို႔ ရွိရင္ ေပါ့ေနာ္ ဘာေတြ ျဖစ္လာမလဲ ဆိုတဲ႔ Consequences ကို ေၾကာက္တာ။ အမွန္က ဘာမွ မျဖစ္ဘူး။ ျဖစ္စရာ အေၾကာင္းလည္း မရွိဘူး။ ႏုိင္ငံတိုင္းမွာလည္း ဒီလိုဘဲ လုပ္ေနၾကတာ။ ဒါေပမယ့္ တခုခုကို စိုးရိမ္စိတ္မ်ား ေနတဲ႔ အခါက်ေတာ့ သြားလုပ္လိုက္တယ္ တခုခု ျဖစ္သြားမလားဆိုတဲ႔ စိုးရိမ္စိတ္နဲ႔ ဘာမွ မလုပ္ဘဲ ထိုင္ေနတာ ျဖစ္တယ္။ အဲလို ျဖစ္ေနတာ။ အဲလို ျဖစ္ေတာ့ ဘာျဖစ္တာလဲ ဆိုေတာ့ ျမန္မာ့ ဆိပ္ကမ္းအာဏာပိုင္ ဆိပ္ကမ္းရဲ႕ တိုးတက္မႈက အင္မတန္ ဒီဧရိယာ တခုလံုးမွာ ရွင္းရွင္း ေျပာရရင္ ဘဂၤလားေဒရွ္႕ ႏုိင္ငံက စစ္တေကာင္းတို႔ ဘာတို႔ ေလာက္ေတာင္မွ တိုးတက္မႈ မရွိတာကို ၀မ္းနည္းစြာ ေတြ႔ရတယ္။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ဆိပ္ကမ္း အခြန္အေကာက္ေတြ မ်ားတာေၾကာင့္ ပို႔ကုန္ သြင္းကုန္ လုပ္ငန္းေတြ အေပၚမွာ သက္ေရာက္မႈရွိၿပီး ေနာက္ဆံုးေတာ့ စားသံုးသူေတြ၊ ျပည္တြင္းက စိုက္ပ်ိဳး ထုတ္လုပ္သူေတြ အတြက္ အက်ိဳးနည္းေစတယ္လို႔လည္း ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္က သံုးသပ္ပါတယ္။

ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္။ ။ အဲဒီဟာက ကေန႔ အခ်ိန္ထိ အမ်ားဆံုး ျဖစ္တဲ႔ အခါမွာ လက္ခနဲ႔ ကုန္ကို ဒီကေန ဗမာျပည္ကေန ကုန္ပို႔တဲ႔ ဆန္တို႔ ပဲတို႔ သမားေတြ ရသင့္သေလာက္ မရၾကသလို အဲလို ဆိပ္ကမ္း အခြန္အခေတြ မ်ားေနတယ္။ Sea-going အခေတြ မ်ားေနတဲ႔ အတြက္ ၀င္လာတဲ႔ ပစၥည္းေတြ အေပၚမွာလည္း စားသံုးတဲ႔ သူေတြက ပိုေပးေနရတယ္။ အဲဒါေၾကာင့္ မို႔လို႔ ဆိပ္ကမ္းမွာ က်ေနာ္တို႔ ပထမဆံုး ျပန္လုပ္ရမယ့္ အခ်က္က ခုနက ေျပာတဲ႔ Asian ႏိုင္ငံေတြမွာ ရွိတဲ႔ စကာၤပူေတာ့ မပါဘူးေပါ့ေနာ္။ အာရွ ႏုိင္ငံေတြမွာ ရွိတဲ႔ ခုနက ယိုးဒယားတို႔ ဗီယက္နမ္တို႔နဲ႔ ျပန္ၿပီးေတာ့ ဆိပ္္ကမ္း ကုန္က်ခံတဲ႔ အခေတြရယ္၊ Stevedoring ခေတြကို ခ်ေပးလိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ Competitive ျဖစ္လာမယ္လို႔ သံုးသပ္ပါတယ္ ခင္ဗ်။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ သေဘာၤနဲ႔ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရး စာရိတ္စကေတြ မ်ားေနတာေၾကာင့္ ျပည္ပ တင္ပို႔ကုန္ေတြ ေစ်းႀကီးကုန္ၿပီး ႏုိင္ငံတကာနဲ႔ ေစ်းကြက္ယွဥ္ၿပိဳင္ႏုိင္မႈကို ေလ်ာ့က်သြားေစတယ္၊ ေနာက္ ျပည္ပ အ၀ယ္ကိုလည္း ေလ်ာ့ေစတယ္လို႔လည္း ဆိုပါတယ္။

ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္။ ။ ဥပမာဗ်ာ က်ေနာ္ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဆန္ က ဥပမာ က်ေနာ္တို႔ ရန္ကုန္က ေနၿပီးေတာ့ ဆန္တင္မယ္ဗ်ာ။ က်ေနာ္တို႔ Stevedoring Cost က ဒီ ၆ က်ပ္နဲ႔ စားထားတယ္ဆိုေတာ့ US ေဒၚလာ ၃ က်ပ္ေလာက္ က်တယ္ဗ်ာ။ ယိုးဒယားက တင္လုိက္တဲ႔ ဥစၥာက တတန္ကို Stevedoring ခက တက်ပ္ ျပား ၃၀ (1.3 US ) ေဒၚလာဆို ၿပီးၿပီ။ ဆိုေတာ့ စဥ္းစားၾကည့္ေလ ၀ယ္တဲ႔ End User က West Africa က လူက ယိုးဒယား ဆန္ကို ၀ယ္မလား၊ က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာဆန္ကို ၀ယ္မလား။ ျမန္မာ့ဆန္က Cost က ဘာျဖစ္ေနၿပီလဲ ဆိုေတာ့ ဒီ Port DA နဲ႔ Stevedoring Cost မွာကိုက မ်ားေနၿပီ ျဖစ္တဲ႔ အတြက္ ကမၻာမွာ ယွဥ္ၿပိဳင္တဲ႔ အခါမွာ က်ေနာ္တို႔က မ်က္ႏွာငယ္ေနရတာဘဲ။ ေစ်းနည္းေနတာဘဲ။ အဲဒီ ေစ်းနည္းေနတယ္ဆိုတာရဲ႕ ေနာက္ကြယ္က ဘယ္သူဘဲ ခံစားရလဲ ဆိုေတာ့ ဥပမာ လယ္သမား။ ေနာက္ဆံုးေတာ့ ကုန္သည္ကေတာ့ သူ႔ Margin နဲ႔သူ အလုပ္လုပ္သြားမွာဘဲ။ ေနာက္ဆံုးေတာ့ လယ္သမားကဘဲ နာမွာဘဲ။ ေရာင္းတဲ႔ ပစၥည္းမွာ လယ္သမား နာမယ္။ ၀ယ္တဲ႔ ပစၥည္းမွာ စားသံုးသူ ပိုေပးရမယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုေတာ့ အလယ္မွာ ရွိတဲ႔ ခုနက Post Cost ေတြ တက္ေနလို႔ဘဲ ခင္ဗ်။

သိဂၤ ီထိုက္။ ။ ေဒသတြင္းမွာလည္း အလားတူ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ ေအာင္ျမင္မႈေတြ ရွိေနတာကိုလည္း ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္က အခုလို ေထာက္ျပ ေျပာဆိုသြားပါတယ္။

ကပၸတိန္ ဟင္နရီ ခင္ေမာင္။ ။ ဆိပ္ကမ္းရဲ႕ ကုန္က်စာရိတ္ေတြ အားလံုးက Very Competitive ျဖစ္ေနရမယ္။ က်ေနာ္တို႔က သူတို႔ အားလံုးကိုလည္း အၾကံေပးေနတာ ရွင္းတယ္။ က်ေနာ္တို႔က လြယ္လြယ္ေလး။ ဗီယက္နမ္ကို ေလ႔လာ။ က်န္တာ ဘယ္ေနရာမွ သြားၿပီး အတုမခိုးနဲ႔။ ဗီယက္နမ္က ဒီလိုဘဲ Mindset ပံုစံ အတူတူဘဲ။ ကြန္ျမဴနစ္ ဘာညာနဲ႔ အခု ေဖာက္ထြက္လာလိုက္တာ ဆိုတာ ဗီယက္နမ္မွာ မတရား တိုးတက္လာတယ္။ က်ေနာ္တို႔ ဘယ္သူ႔ကိုမွ အတုသိပ္ယူေနစရာ မလိုဘူး။ ဗီယက္နမ္ေလာက္ကို ယူလိုက္။ သူ ဘာလို႔ တိုးတက္သြားေနလဲ။ ဘယ္ေနရာေတြမွာ သူသက္သာေအာင္ လုပ္ေပးႏုိင္သလဲ။ ဘယ္လိုကုန္တင္ ကုန္ခ် လုပ္ငန္းေတြကို ဘယ္လို ျမန္ေအာင္ လုပ္ေပးႏုိင္သလဲ။ အဲဒီေပၚမွာ မူတည္သြားၿပီးေတာ့ က်ေနာ္တို႔က တိုင္းျပည္က ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္လာမွာဘဲ။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG