သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ရခိုင္ေဒသအျဖစ္အပ်က္မ်ား စံုစမ္းအေရးယူဖို႔ ကုလအရာရိွမ်ား ေတာင္းဆို


ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ခ်က္ခ်င္း ရပ္ဆုိင္းျပီး ဒီအၾကမ္းဖက္မႈေတြအတြင္း အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြ သတ္ျဖတ္ခံရ၊ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ မတရားျပဳက်င့္ခံရတဲ့ အေျခအေနေတြကို စုံစမ္းေဖာ္ထုတ္ျပီး အျပစ္ရွိသူေတြကို အေရးယူေပးဖုိ႔ ကုလသမဂၢ CEDAW ေကာ္မတီနဲ႔ CRC ေကာ္မတီေတြက ျမန္မာအစိုးရကို တိုက္တြန္းလုိက္ပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ လူသားထုအေပၚ က်ဴးလြန္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈအထိ ေျမာက္ႏိုင္တယ္လို႔လည္း ဆိုျပီးေတာ့ CEDAW နဲ႔ CRC ေကာ္မတီေတြအေနနဲ႔ အထူး စိိုးရိမ္တဲ့အေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ မခင္ျဖဴေထြးက အျပည့္စံု ေျပာျပေပးပါမယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း ႐ိုဟင္ဂ်ာမူစလင္ေတြ ၾကံဳေနရတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြဟာ လူသားထုအေပၚ က်ဴးလြန္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈအထိ ေျမာက္ႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုျပီးေတာ့ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ ခ်က္ခ်င္းရပ္တန္႔ဖို႔နဲ႔ ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္သူေတြကို စံုစမ္းေဖာ္ထုတ္ အေရးယူေပးဖို႔ အမ်ိဳးသမီးမ်ားအေပၚ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ အဆံုးသတ္ေရး ကုလသမဂၢ CEDAW ေကာ္မတီ နဲ႔ ကေလးငယ္ အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ ေကာ္မတီ CRC တို႔က ျမန္မာအစိုးရကို တိုက္တြန္းလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ အၾကမ္းဖက္ ပဋိပကၡေတြအတြင္း ႐ုိဟင္ဂ်ာ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြ သတ္ျဖတ္ခံရတာ၊ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ မတရားျပဳက်င့္ခံရတာ၊ အိုးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနၾကရတာ စတဲ့ အေျခအေနေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အထူးစိုးရိမ္တဲ့အေၾကာင္း ဒီကေန႔ ပူးတြဲ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ထားပါတယ္။ ဒီလိုေျပာဆိုမႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အခ်က္အလက္ ခိုင္မာမႈ ဘယ္ေလာက္ရွိသလဲ ဆိုတဲ့ အေမးကိုေတာ့ CEDAW ေကာ္မတီ ဥကၠ႒ Dalia Leinarte က ဗြီအိုေအကို ခုလို ေျဖပါတယ္။

“က်မတို႔ ဒီကေန႔ ေျပာေနတာက လူ ငါးသိန္းေက်ာ္ ဒုကၡသည္ေတြ အုိးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနရတဲ့ကိစၥပါ။ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြ ထြက္ေျပးေနတဲ့ပံုေတြ၊ ေရနစ္ေနတဲ့ပံုေတြ မွတ္တမ္း႐ုပ္သံေတြကို က်မတို႔ ေန႔စဥ္ ေတြ႔ေနရတာပါ။ ဒါေတြ တကယ္တမ္း ျဖစ္ေနတာ မဟုတ္ပါဘူးလုိ႔ ေျပာခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ က်မတုိ႔ရဲ႕ ေၾကညာခ်က္ထဲမွာ တိုက္တြန္းထားသလိုပဲ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာင္စီကေန မၾကာခင္တုန္းက ဖြဲ႔စည္းေပးခဲ့တဲ့ အခ်က္အလက္ ရွာေဖြေရးအဖြဲ႔ကို ျမန္မာႏိုင္ငံထဲ ၀င္ေရာက္ခြင့္ျပဳျပီး ေလ့လာခြင့္ေပးဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒီအခ်က္အလက္ရွာေဖြေရးအဖြဲ႔ သြားေရာက္ ေလ့လာျပီး ထြက္လာတဲ့ရလဒ္အေပၚမွာမွ အေကာင္း အဆိုး ေသခ်ာ ေျပာႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။”

ျမန္မာအစိုးရကေတာ့ ကုလသမဂၢ လူအခြင့္အေရးေကာင္စီက ဖြဲ႔စည္းထားတဲ့ အခ်က္အလက္ ရွာေဖြေရးအဖြဲ႔ဟာ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း ပဋိပကၡကို ေျဖရွင္းရာမွာ အေထာက္အကူ မျဖစ္တဲ့အျပင္ ပဋိပကၡကို ပိုျပီး ဆိုးရြားေစႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုျပီးေတာ့ ဒီအဖြဲ႔ကို လက္မခံပါဘူး။ ဒီလို လက္မခံတဲ့အေပၚမွာ ႏိုင္ငံတကာ က လည္း ေ၀ဖန္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္း အၾကမ္းဖက္မႈေတြေၾကာင့္ အိုးအိမ္စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးေနၾကရတဲ့ အကာအကြယ္မဲ့ ႐ိုဟင္ဂ်ာ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ လိုအပ္ခ်က္ေတြကို ျမန္မာအစိုးရက ေျဖရွင္းကိုင္တြယ္ေပးရလိမ့္မယ္လို႔ CEDAW နဲ႔ CRC ေကာ္မတီေတြကလည္း ေျပာေနတာပါ။ ဒီေကာ္မတီေတြရဲ႕ အဖြဲ႔၀င္ႏိုင္ငံတခုျဖစ္တဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံအေနနဲ႔ အမ်ိဳးသမီးနဲ႔ ကေလးငယ္ေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြ မရွိေအာင္ ကာကြယ္ေပးရမယ့္ တာ၀န္ရွိတယ္လုိ႔ CEDAW ေကာ္မတီ ဥကၠ႒ Dalia Leinarte က ေျပာပါတယ္။“CEDAW ေကာ္မတီအေနနဲ႔ ဇူလိုင္လထဲမွာ အမ်ိဳးသမီးေတြအေပၚ အၾကမ္းဖက္မႈေတြနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ေယဘုယ် အၾကံျပဳခ်က္ အမွတ္ (၃၅) ထုတ္ျပန္ထားတာ ရွိပါတယ္။ ဒီအထဲ အေရးၾကီးတဲ့အခ်က္ေတြထဲမွာေတာ့ CEDAW အဖြဲ႔၀င္ႏိုင္ငံ အစိုးရေတြ အေနနဲ႔ အခု ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ျဖစ္ပ်က္ေနတဲ့ အေျခအေနမ်ိဳးေတြမွာဆိုရင္… အၾကမ္းဖက္မႈေတြ မျဖစ္ေအာင္ ကာကြယ္တာ၊ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြ လုပ္ျပီး အျပစ္ရွိသူေတြကို အေရးယူတာမ်ိဳး ေဆာင္ရြက္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ CEDAW ေကာ္မတီမွာ ျပီးခဲ့တဲ့ႏွစ္က ခ်မွတ္ခဲ့တဲ့ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ေတြနဲ႔အညီ လိုက္ပါ ေဆာင္ရြက္ဖို႔၊ ျပီးေတာ့.. CEDAW ေကာ္မတီရဲ႕ ေယဘုယ် အၾကံျပဳခ်က္ အမွတ္ (၃၅) နဲ႔အညီ လိုက္ပါေဆာင္ရြက္ဖို႔ တိုက္တြန္းပါတယ္။”

ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ နုိင္ငံတကာ လူသားခ်င္းစာနာမႈ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔ေတြကိုို ျမန္မာႏိုင္ငံထဲ အတားအဆီးမရွိ အျမန္ဆံုး ၀င္ေရာက္ခြင့္ျပဳဖို႔နဲ႔ ဒီအဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ဖုိ႔ကိုလည္း CEDAW နဲ႔ CRC ေကာ္မတီေတြက ျမန္မာအစိုးရကို တိုက္တြန္းပါတယ္။

ဒီအေတာအတြင္းမွာပဲ နုိ္င္ငံတကာ လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔တခုျဖစ္တဲ့ Human Rights Watch အဖြဲ႔က ရခိုင္ျပည္နယ္ ေမာင္ႏုေက်းရြာမွာ ၾသဂုတ္လ ၂၇ ရက္ေန႔က ႐ိုဟင္ဂ်ာ မူစလင္တခ်ိဳ႕ ရက္ရက္စက္စက္ သတ္ျဖတ္ခံခဲ့ရတဲ့အေၾကာင္း ဒီကေန႔ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ဒီရြာမွာ ႐ိုဟင္ဂ်ာရြာသားေတြကို ျမန္မာစစ္တပ္က ႐ိုက္ႏွက္တာ၊ ဓားနဲ႔ထိုးတာ၊ ေသနတ္နဲ႔ပစ္သတ္တာ၊ လိင္ပိုင္းဆုိင္ရာ အႏိုင္က်င့္တာ အပါအ၀င္ ရက္ရက္စက္စက္ သတ္ျဖတ္တာေတြ ရွိခဲ့တယ္လုိ႔ ဆိုျပီး နံမည္ေတြနဲ႔ ပံုေတြနဲ႔အတူ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေဖာ္ျပခ်က္နဲ႔ပတ္သက္လို႔ ဗြီအိုေအ အေနနဲ႔ကေတာ့ သီးျခား အတည္ျပဳႏိုင္တာ မရွိေသးပါဘူး။

XS
SM
MD
LG