သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

logo-print
ေနာက္ဆုံးရသတင္း

ရိုဟင္ဂ်ာအေရး လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ က်ဴးလြန္တဲ့ အေနအထား စံုစမ္းဖို႔ ယန္ဟီလီ တိုက္တြန္း


ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ရခို္င္ေျမာက္ပိုင္းအေျခအေနဟာ Genocide မ်ိဳးတံုးသတ္ျဖတ္မႈေတြ က်ဴးလြန္ရာေရာက္တဲ့အေနအထားအထိ ျမင္လာရတာေၾကာင့္ ဒါကို စံုစမ္းအေရးယူကိုင္တြယ္သြားဖို႔ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလသမဂၢလူ႔အခြင့္အေရးကိုယ္စားလွယ္က ကုလသမဂၢကို တိုက္တြန္းသြားပါတယ္။ လြတ္လပ္တဲ့တရားစီရင္ေရးတရပ္ျဖစ္လာဖို႔ ကုလသမဂၢ စံုစမ္းေရးအဖဲြ႔တဖဲြ႕ကို ဘဂၤလားေဒ့ရ္ွမွာထားၿပီး အခ်က္အလက္ေတြ စုေဆာင္း စီစစ္ သံုးသပ္ဖိုကကိုလည္း အႀကံျပဳတိုက္တြန္းသြားပါတယ္။ ဒါနဲ႔ပတ္သက္လို႔ေတာ ့ကိုသားညြန္႔ဦးက ေျပာျပမွာပါ။

ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းေဒသထဲမွာ က်န္ေနေသးတဲ့မြတ္ဆလင္အသိုင္းအ၀ိုင္းကိုပါ စား၀တ္ေနေရးၾကပ္တည္းၿပီးေနထိုင္လို႔မရေအာင္ေဆာင္ရြက္ေနၿပီး၊ ဒါဟာ ႐ိုဟင္ဂ်ာဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ျပန္လို႔မျဖစ္ႏို္င္ေအာင္လို႔ မူ၀ါဒခ် ျပင္ဆင္ေဆာင္ရြက္မႈျဖစ္တယ္ဆိုၿပီး Ms.Yahee Lee က စြပ္စဲြသြားခဲ့ပါတယ္။

၂၀၁၆ နဲ႔ ၂၀၁၇ မွာ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းျဖစ္ရပ္ေတြဟာ Genocide မ်ိဳးတံုးသတ္ျဖတ္မႈက်ဴးလြန္တဲ့အေနအထားအထိ ျမင္ေတြ႕လာရတာေၾကာင့္ ဒါကို အျပင္းထန္ဆံုးကို္င္တြယ္အေရးယူဖို႔ကိုလည္း ဒီကေန႔လုပ္တဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီအစည္းအေ၀းမွာ ကုလ ကိုယ္စားလွယ္က တိုက္တြန္းသြားပါတယ္။ ဒီလို လူမ်ိဳးႏြယ္စု ဘာသာတရားအုပ္စုတစုကို ပစ္မွတ္ထားၿပီး အၾကမ္းဖက္ေဆာင္ရြက္ေနတာကို အစိုးရေခါင္းေဆာင္ပိုင္းကလည္း ဘာမွ ဟန္႔တားတာမ်ိဳး မရိွခဲ့ဘူးလို႔လည္း Ms. Yanhee Lee က ေျပာသြားပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္လည္း ဒီအျဖစ္အပ်က္မွာ တာ၀န္ရိွတဲ့သူေတြကို အေရးယူအျပစ္ေပးႏိုင္ဖို႕အတြက္ ကုလသမဂၢအခ်က္အလက္စုေဆာင္းအဖဲြ႔တခုကို ဘဂၤလားေဒ့ရ္ွႏိုင္ငံမွာ အေျချပဳၿပီး ဖဲြ႔စည္းသြားဖို႔ လူ႕အခြင့္အေရးကိုယ္စားလွယ္က ကုလ လူ႔အခြင့္အေရးေကာင္စီကို အႀကံျပဳသြားပါတယ္။

“ လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈေတြနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ အခ်က္အလက္ အေထာက္အထားေတြ ေျမပံုေတြကို စုေဆာင္း စီစစ္ စံုစမ္း သံုးသပ္ႏိုင္ဖို႔ ကုလသမဂၢလုပ္ငန္းအဖဲြ႕တခုကို ဘဂၤလားေဒ့ရ္ွႏိုင္ငံ ေကာ့ဆက္ဘဆားမွာ အေျခခ်ၿပီး ကုလသမဂၢရဲ႕ႀကီးၾကပ္မႈေအာက္ အဖဲြ႔လုပ္ငန္းတခု ထားဖို႔ အႀကံျပဳခ်င္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတကာျပစ္မႈဆိုင္ရာဥပေဒေတြနဲ႔အညီ ျပည္တြင္းတရားစီေရးျဖစ္ျဖစ္ ႏို္င္ငံတကာခံု႐ံုးမွာျဖစ္ျဖစ္ ဒီကိစၥကို လြတ္လပ္တဲ့ တရားစီရင္ေရးလုပ္ႏိုင္ဖို႔အတြက္ ဒီအဖဲြ႔အေနနဲ႔ အခ်က္အလက္ေတြ ပံ႔ပိုးအေထာက္အကူေပးရပါမယ္။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္နဲ႔ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေတြမွာ ARSA အဖဲြ႔နဲ႕ ရခို္င္ဗုဒဘာသာ၀င္ေတြရဲ႕ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေတြနဲ႔၊ ျဖစ္ၿပီးတဲ့ေနာက္ပိုင္း လံုၿခံဳေရးတပ္ဖဲြ႕ေတြရဲ႕အၾကမ္းဖက္ကိုင္တြယ္မႈေတြအားလံုးကို စံုစမ္းစစ္ေဆးရပါမယ္။”

ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းအေျခအေနတင္မကပဲ ျမန္မာႏိုင္ငံအေရွ႕ဖက္နဲ႔ ေျမာက္ပိုင္း တုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ျမန္မာစစ္တပ္က စစ္အင္အားသံုးၿပီး တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ေတြကို ဖိအားေပးလာတာမ်ိဳး ရိွလာတယ္လို႕လည္း Ms.Yanhee Lee က ေျပာသြားပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ ကခ်င္နဲ႔ ရွမ္းျပည္ဖက္မွာ ျမန္မာစစ္တပ္ရဲ႕ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈေတြ ရိွလာတဲ့အေျခအေနေၾကာင့္ အရပ္သားျပည္သူေတြ ထိခိုက္မႈရိွလာေတြကို ေထာက္ျပခဲ့ပါတယ္။ တဖက္မွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းမွာ အရပ္ဖက္အဖဲြ႔ေတြ သတင္းေထာက္ေတြ တတ္ၾကြလႈပ္ရွားသူေတြအေပၚ ဖိႏွိပ္မႈေတြတိုးလာၿပီး၊ ဒီမိုကေရစီလြတ္လပ္မႈေတြဟာ ေဘာင္က်ဥ္းလာတယ္လို႔ ကုလ လူ႕အခြင့္အေရးကိုုယ္စားလွယ္က ေ၀ဖန္ခဲ့ပါတယ္။

“NLD အစိုးရျဖစ္လာၿပီး ႏွစ္ႏွစ္အတြင္းမွာ အစိုးရအေနနဲ႔ ဥပေဒပိုင္းနဲ႔တရားစီရင္ေရးျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြကို ဘာမွ တိုးတက္လာေအာင္မလုပ္ႏိုင္ေသးပါဘူး။ ကိုလိုနီေခတ္တုန္းက ဖိႏွိပ္ေရးဥပေဒေတြနဲ႔ မၾကာခင္ကျပဌန္းတဲ့ ဥပေဒေတြကို သံုးၿပီး အတိုက္အခံေတြကို ပစ္မွတ္ထားကိုင္တြယ္လာပါတယ္။ ဒီမိုကေရစီလြတ္လပ္မႈေတြလည္း က်ဥ္းေျမာင္းလာပါတယ္။”

ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လို႕ ဘဂၤလားေဒ့ရ္ွမွာရိွတဲ့ ဒုကၡသည္စခန္းကို ကုလသမဂၢလံုၿခံဳေရးေကာင္စီ အဖဲြ႔၀င္ႏိုင္ငံေတြက သြားေရာက္စစ္ေဆးၾကည့္ရႈၾကဖို႕ကိုလည္း တိုက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ေတာ့ လာမယ့္ အေထြေထြညီလာခံအတြက္ သူ႕အစီရင္ခံစာေရးသားဖို႔ တရုတ္ႏိုင္ငံနဲ႔ အိႏၵိယႏိုင္ငံကို တရား၀င္ခရီးသြားေရာက္ႏိုင္ဖို႔လည္း ေမွ်ာ္လင့္ထားတယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။ ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႕လည္း သူ႕ကို ျပည္၀င္ခြင့္မေပးတာ ျပန္စဥ္းစားဖို႔ တိုက္တြန္းခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာအစိုးရကိုယ္စားလွယ္ သံအမတ္ႀကီး ဦးထင္လင္းကေတာ့ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းအေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ Ms.Yanghee Lee နဲ႔ ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ စြပ္စဲြခ်က္ေတြကို ပယ္ခ်ပါတယ္။ စြပ္စဲြေျပာဆိုၾကသလို လူမ်ိဳးႏြယ္စုလိုက္ဖယ္ရွားတယ္ဆိုတဲ့ ျပစ္မႈမ်ိဳးေတြကို ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ လက္ခံမွာမဟုတ္ပဲ၊ သက္ေသအေထာက္အထားအခိုင္အမာျပႏိုင္ရင္ အေရးယူေျဖရွင္းဖို႔အသင့္ရိွတယ္လို႔လည္း တုံ႔ျပန္သြားပါတယ္။ ျပႆနာေတြ ေျဖရွင္းေရး ကုလသမဂၢနဲ႔ ဆက္ၿပီး ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္သြားမယ္လို႔ဆိုေပမယ့္၊ ကုလသမဂၢ လူ႔အခြင့္အေရးကိုယ္စားလွယ္ အစားထိုးခန္႔အပ္ဖို႔ တိုက္တြန္းပါတယ္။

တိုက္႐ိုက္ လင့္ခ္

XS
SM
MD
LG