သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမစ္ႀကီးနားညီလာခံ အေခ်အတင္ ေဆြးေႏြးမႈေတြနဲ႔စတင္

  • ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္

အစုိးရၿငိမ္းခ်မ္းေရးအဖဲြ႔နဲ႔ ေဆြးေႏြးပဲြ ပထမရက္အတြင္း KNU အႀကီးအကဲ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ Mutu Say Poe က လက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔မ်ားကိုယ္စား အမွာစကားေျပာၾကားစဥ္။ (ႏိုဝင္ဘာ ၄၊ ၂၀၁၃)
တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္အဖြဲ႔ေတြနဲ႔ ျမန္မာအစုိးရ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရး ေကာ္မီတီတုိ႔ရဲ႕ ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးပြဲမွာ တုိင္းရင္းသားေတြဖက္က တင္ျပလာတဲ့ ဘုံသေဘာတူညီခ်က္ (၁၁) ခ်က္အေပၚ အစုိးရဘက္က မူအရ ကန္႔ကြက္စရာမရွိဘူးလုိ႔ ေျပာဆုိေနေပမယ့္ ျပည္ေထာင္စုတပ္မေတာ္ ဖြဲ႔စည္းေရးကိစၥနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ သေဘာတူညီမရဘဲ ပထမေန႔ ၿပီးဆုံးသြားခဲ့ ပါတယ္။ လုိင္ဇာၿမိဳ႕မွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႔စုံကေန ဘုံသေဘာတူညီခ်က္ကုိ ခ်မွတ္ႏိုင္ခဲ့တာလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အျပည့္အစုံကုိေတာ့ ေဆြးေႏြးပြဲက်င္းပရာ ကခ်င္ျပည္နယ္ ျမစ္ႀကီးနားၿမိဳ႕ကေန ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က သတင္းေပးပုိ႔ထားပါတယ္။

ဒီကေန႔က်င္းပတဲ့ ေဆြးေႏြးပြဲ ပထမေန႔မွာေတာ့ လုိင္ဇာၿမိဳ႕မွာ ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကုိင္ အဖြဲ႔ေပါင္းစုံရဲ႕ ညီလာခံကေန ခ်မွတ္လုိက္တဲ့ ဘုံသေဘာတူညီခ်က္ (၁၁) ခ်က္ကုိ ျမန္မာအစုိးရ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ေရး ေကာ္မီတီကုိ ဦးစြာ တင္ျပခဲ့ၾကတာပါ။

အဲဒီ လုိင္ဇာ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ၁၁ ခ်က္ထဲက ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္လုိ႔ေခၚတဲ့ ျပည္ေထာင္စုတပ္မေတာ္ ဖြဲ႔စည္းေရးန႔ဲပတ္သက္ၿပီး သေဘာထားကြဲျပားမႈ ရွိခဲ့တဲ့အေၾကာင္း ေဆြးေႏြးပြဲ ၿပီးၿပီးခ်င္းမွာပဲ UNFC ျပည္ေထာင္စုတုိင္းရင္းသား လူမ်ဳိးမ်ား ဖက္ဒရယ္ေကာင္စီရဲ႕ အတြင္းေရးမႉး ႏုိင္ဟံသာက ေျပာပါတယ္။

“ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္ ဖဲြ႔စည္းေရးေပါ့ေလ။ က်ေနာ္တုိ႔ အဲဒီတင္ျပမႈ ေဝါဟာရအေပၚမွာ သူတို႔က နည္းနည္းေထာက္ျပတာရွိတယ္။ ဒါကို ျပင္ဖို႔ေလ။ ဒါကို လံုးဝ ပစ္ပယ္ဖုိ႔ မဟုတ္ပါဘူး။ သူတို႔က ေယဘုယ်မူကို တပ္မေတာ္ပိုင္း ဆုိင္ရာ ေဆြးေႏြးဖို႔လိုတယ္ ဆိုတဲ့ကိစၥကိုေတာ့ သူတုိ႔လက္ခံတယ္။”

ေမး။ ။ ဖက္ဒရယ္တပ္မေတာ္ဖဲြ႔စည္းေရးကိစၥမွာ အခုေတာ့ အၿပီးအျပတ္ ေဆြးေႏြးလို႔ မရေသးဘူး၊ အထက္ကိုတင္ျပရမယ္လုိ႔ ေျပာပါတယ္။ အထက္ဆိုတာ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတလား၊ ကာ/လံုကိုေျပာတာလား။ ဘယ္သူ႔ကို သူတုိ႔ ရည္ရြယ္ပါသလဲ။

“အဲဒါကေတာ့ ဘယ္သူ႔ကိုလဲ က်ေနာ္တို႔လည္း အျပတ္ေျပာလုိ႔မရဘူးေလ။ သူတို႔ သက္ဆိုင္ရာမွာေတာ့ အထက္ဆိုတာ တပ္မေတာ္ဘက္လည္း ျဖစ္ႏုိင္တယ္၊ ကာ/လံုေရာ၊ သမၼတႀကီးေရာ အားလံုး ျဖစ္ႏုိင္တာေပါ့ဗ်ာ။”

ေမး။ ။ သူတို႔စကားလံုး အသံုးအႏႈန္း အတိအက်က ဘယ္လိုလဲ၊ အထက္လို႔ သံုးတာလား။

“မဟုတ္ဘူး၊ အဲသလိုလည္းမဟုတ္ဘူး၊ က်ေနာ္တို႔ေရးတာက ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု-တပ္မေတာ္တည္ေဆာက္ေရးဆိုတဲ့ ေဝါဟာရကို သူတို႔က ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု တပ္မေတာ္ဆုိင္ရာ ကိစၥ- အဲသလို ဒါေလာက္နဲ႔ပဲ လုပ္လုိက္တယ္။ ဒါကို ဆက္ေဆြးေႏြးသြားဖို႔ ရွိပါတယ္။”

တကယ္ေတာ့ တုိင္းရင္းသားေတြဘက္က တင္ျပလာတဲ့ အခ်က္ေတြထဲ သူတုိ႔ ဘက္က သေဘာမေတြ႔တာရွိႏုိင္တဲ့အေၾကာင္း ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္ရဲ႕ အထူးကုိယ္စားလွယ္ ဒုတိယဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီး ျမင့္စုိးက ေဆြးေႏြးပြဲ မစခင္မွာ ကတည္းက အရိပ္အႁမြက္ ေျပာၾကားခဲ့တာပါ။

“ဒီ Frame Work အေပၚမွာ သူတို႔က ဘယ္ေလာက္ လက္ခံလဲ၊ က်ေနာ္တို႔က ဘယ္ေလာက္လက္ခံႏုိင္သလဲ၊ ဒါကို ႏွစ္ဦးႏွစ္ဘက္ ညႇိႏႈိင္းရမယ့္သေဘာပဲ။ အဲဒီေတာ့ ယခင္ထက္စာလုိ႔ရွိရင္ေတာ့ အခုနက ေျပာသလိုေပါ့- တကယ့္ကို ေသခ်ာတဲ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေပါ့။ သူတို႔ ေျပာေျပာေနသလိုေပါ့။ ဒါ (လက္မွတ္) ထုိးၿပီး တယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဒါ အားလံုးၿပီးသြားမွာေပါ့။ အဲဒီေတာ့ ယခင္ အေနအထားနဲ႔ စာရင္ေတာ့ အမ်ားႀကီး တိုးတက္လာတယ္လို႔ က်ေနာ္တုိ႔က ေျပာလုိ႔ရတယ္။”

ေမး။ ။ -- အခု တုိင္းရင္းသားေတြဘက္က တင္လာတဲ့မူၾကမ္းနဲ႔ ဘယ္ေလာက္ ကြာျခားမႈရွိလဲ။


“အဲဒါကေတာ့ ကြာတယ္၊ မကြာဘူးဆိုတာထက္ အဓိက-က မကြာဘူးလို႔လည္း ေျပာလုိ႔ရတယ္၊ ကြာတယ္လို႔လည္း ေျပာလို႔ရတယ္။ ဒီအေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔က အျမင္ေပၚမွာ မူတည္တာေပါ့။”

ေမး။ ။ ၂၀၀၈ ဖဲြ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒကေရာ ဘယ္လိုျဖစ္သြားမလဲ။ အခုတင္လာတဲ့ မူၾကမ္းအတုိင္းဆိုလို႔ရွိရင္…။

“ဒါကေတာ့ အဲဒီ ၂၀၀၈ ဖဲြ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒဆိုတာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ႏိုင္ငံေတာ္အေနနဲ႔ တကယ့္လက္ေတြ႔ ေဆာင္ရြက္ေနရတဲ့ အပိုင္းပဲေလ။ ဒီအေပၚမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဆြးေႏြးတယ္ဆိုကတည္းက ဘယ္အေပၚမွာ မူတည္မလဲ၊ ဟုတ္လား…ဆိုလိုတာက သူတို႔သတ္မွတ္ထားတဲ့ မူေတြေပါ့။ ဒီအေပၚမွာ အခန္းဘယ္ႏွစ္ခန္းပါတယ္၊ အဲဒီအေပၚမွာ က်ေနာ္တို႔က သတ္မွတ္တဲ့အတုိင္းပဲ။”

ေမး။ ။ တုိင္းရင္းသားေတြက ဖက္ဒရယ္မူကို ေရွ႕တန္းတင္ၿပီးေတာ့ တင္လာၾကေတာ့ ဖဲြ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒမွာလည္း ေတာ္ေတာ္ကြာတယ္လို႔ ေျပာတယ္။ အဲဒါကို ဘယ္လို ညႇိၾကမလဲ။

“အဲဒီဟာကေတာ့ ဒီကေန႔ ခင္ဗ်ားတို႔ေျပာေနတဲ့ ဖက္ဒရယ္- သူတို႔ အခုေျပာေနတဲ့ ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စုဆိုတာ - ဖက္ဒရယ္ျပည္ေထာင္စု ဆိုတဲ့အေပၚမွာ သူတို႔အျမင္နဲ႔ ဒီကေန႔ ႏုိင္ငံေတာ္က လက္ေတြ႔က်င့္သံုးေနတဲ့ အျမင္နဲ႔၊ က်င့္သံုးေနတာနဲ႔ ဘယ္ေလာက္ကြာျခားသလဲ၊ မကြာျခားဘူးလဲဆိုတာ သူ႔အေပၚမွာ မူတည္တယ္။”

အစုိးရနဲ႔ တုိင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္ေတြ မနက္ျဖန္ ေဆြးေႏြးပြဲ ျပန္စတဲ့အခါ ဒီအခ်က္ကုိ အဓိက ေဆြးေႏြးၾကလိမ့္မယ္လုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ အစုိးရဘက္က တင္ျပလာမယ့္ မူၾကမ္းအေပၚ တုိင္းရင္းသားေတြ ဘက္က အျမင္ေတြကုိလည္း မနက္ျဖန္မွာပဲ တုံ႔ျပန္ ေျပာဆုိၾကမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေဆြးေႏြးပြဲကုိ မနက္ျဖန္မွာ ဆက္လက္ ျပဳလုပ္မွာျဖစ္ေပမယ့္ ဒီေဆြးေႏြးပြဲ တျပည္လုံး အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရးဆုိင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္လုိမ်ဳိးေတာ့ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ ခ်ႏုိင္ဦးမွာမဟုတ္ဘူးဆုိတာေတာ့ ဒီကေန႔ ထြက္ေပၚလာတဲ့ ရလဒ္ေတြ အရ ခန္႔မွန္းလုိ႔ရႏုိင္ပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ အထူး ကုိယ္စားလွယ္ Vijay Nambiar ကေတာ့ ျမစ္ႀကီးနား ေဆြးေႏြးပြဲဟာ ေကာင္းမြန္တ့ဲ ေျခလွမ္းတရပ္ျဖစ္တယ္လုိ႔ သုံးသပ္ပါတယ္။

ေဆြးေႏြးပဲြကို တက္ေရာက္လာသူ ကုလအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ရဲ႕ ျမန္မာျပည္ွဆုိင္ရာ အထူးအႀကံေပး မစၥတာ ဘီေဂ်၊ နမ္ဘီယား။
ေဆြးေႏြးပဲြကို တက္ေရာက္လာသူ ကုလအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ရဲ႕ ျမန္မာျပည္ွဆုိင္ရာ အထူးအႀကံေပး မစၥတာ ဘီေဂ်၊ နမ္ဘီယား။

"ဒီေဆြးေႏြးပြဲဟာ အမ်ဳိးသားျပန္လည္ရင္ၾကားေစ့ေရးကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ အင္မတန္ထူးျခားတဲ့ အဆင့္ကုိ ေရာက္လာေနၿပီဆုိတာ တုိင္းရင္းသားေတြ ဘက္မွာေရာ၊ အစုိးရဘက္ကေရာ သေဘာေပါက္ပါတယ္။ အနာဂတ္မွာ တုိးတက္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚလာမယ္လုိ႔ က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္။ အခုေဆြးေႏြးပြဲက ျမန္မာျပည္ အတြက္ေရာ ေဒသေကာင္းက်ဳိးအတြက္ပါ ျဖစ္ေပၚေစမယ့္ ေဆြးေႏြးပြဲျဖစ္တာေၾကာင့္ ဒါဟာ ေကာင္းမြန္တဲ့ ေျခလွမ္း တစ္ရပ္ျဖစ္ပါတယ္။ အင္မတန္ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ ျပည့္၀တဲ့ ေျခလွမ္းျဖစ္ပါတယ္။ အခု ၂ ရက္အတြင္း ထြက္ေပၚလာမယ့္ ရလဒ္ေတြဟာ ေမွ်ာ္လင့္ထားတဲ့အတုိင္း ျဖစ္ႏုိင္မယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ တႏုိင္ငံလုံးအပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး၊ ႏုိင္ငံေရး ေတြ႔ဆုံေဆြးေႏြးပြဲေတြ လုပ္ႏုိင္မယ့္ အေျခခံ မူေဘာင္ေတြကုိ ဒီေဆြးေႏြးပြဲက ခ်မွတ္ၿပီး ေနာက္ႏွစ္ထဲမွာ ႏုိင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲေတြ စႏုိင္လိမ့္မယ္လုိ႔ က်ေနာ္ ထင္ပါတယ္။"

တ႐ုတ္သမၼတႏုိင္ငံကုိ ကုိယ္စားျပဳၿပီး ဒီေဆြးေႏြးပြဲမွာ တက္ေရာက္ေနတဲ့ ျမန္မာႏုိင္ငံဆုိင္ရာ တ႐ုတ္သံအမတ္ႀကီး ၀မ္းယံကလည္း အေကာင္းျမင္ သေဘာမ်ဳိးရွိပါတယ္။

"ေဆြးေႏြးမႈေတြဟာ တုိးတက္မႈရွိတယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းအတြက္ လုပ္ေဆာင္မႈေတြကုိ ေထာက္ခံပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး လုပ္ငန္းစဥ္ႀကီးတခုလုံး ေရွ႕ကုိ တက္လွမ္းတာကုိ က်ေနာ္တုိ႔ ျမင္ေတြ႔လုိပါတယ္။ က်ေနာ္တုိ႔အေနနဲ႔ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ဘက္က ရပ္တည္ လုပ္ေဆာင္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။"

ဒီေဆြးေႏြးပြဲကုိ မူလက ႏုိ၀င္ဘာ ၄ ရက္နဲ႔ - ၅ ရက္ေန႔ေတြမွာ က်င္းပဖုိ႔ စီစဥ္ထားတာျဖစ္ေပမယ့္လည္း ႏုိ၀င္ဘာ ၆ ရက္ေန႔အထိ ကူးေကာင္း ကူးႏုိင္တယ္လုိ႔ တက္ေရာက္လာၾကတဲ့ ကုိယ္စားလွယ္ေတြက ေျပာပါတယ္။

ဒီကေန႔က်င္းပတဲ့ေဆြးေႏြးပဲြကို တုိင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔ေပါင္း ၁၆ ဖဲြ႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကတာပါ။ ျမန္မာအစိုးရဘက္ကေတာ့ ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေအာင္မင္းဦးေဆာင္ၿပီး ဝန္ႀကီး (၆) ဦးနဲ႔ တပ္မေတာ္အရာရွိေတြအျပင္ ကခ်င္ျပည္နယ္ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္ လဂၽြန္ငန္ဆိုင္းလည္း တက္ေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

ေလ့လာသူမ်ားအျဖစ္နဲ႔ကေတာ့ ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ မစၥတာ ဘန္ကီမြန္းရဲ႕ ျမန္မာႏုိင္ငံဆိုင္ရာ အထူးအႀကံေပးပုဂၢိဳလ္ မစၥတာ ဘီေဂ်နမ္ဘီယားနဲ႔ တ႐ုတ္အစိုးရရဲ႕ အထူးကုိယ္စားလွယ္အျဖစ္ မစၥတာ ဝမ္းယံတုိ႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကတာပါ။ လိုင္ဇာညီလာခံကိုတက္ေရာက္ၿပီး သေဘာတူညီခ်က္ကို လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ျခင္းမရွိတဲ့ RCSS (ေခၚ) ရွမ္းျပည္ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးေကာင္စီနဲ႔ လိုင္ဇာညီလာခံကို မတက္ျဖစ္ခဲ့တဲ့ မိုင္းလားအဖဲြ႔တို႔လည္း ေလ့လာသူအျဖစ္နဲ႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၾကပါတယ္။

ဆက္စပ္သတင္းမ်ား ...

XS
SM
MD
LG