သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

အစိုးရသစ္လက္ထက္ HIV/AIDS တိုက္ဖ်က္ေရး အလားအလာေကာင္းႏိုင္


NLD ႐ုံးခ်ဳပ္တြင္ က်င္းပသည့္ ကမၻာ့ HIV/AIDS အထိမ္းအမွတ္ေန႔ အခမ္းအနားတြင္ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အမွာစကား ေျပာၾကားေနစဥ္။ ဒီဇင္ဘာ ၂၊ ၂၀၁၀။

NLD ဦးေဆာင္မယ့္ အစိုးရသစ္ေပၚေပါက္လာခ်ိန္မွာ HIV/AIDS ေရာဂါပေပ်ာက္ေရး အရွိန္အဟုန္ျမွင့္ေဆာင္ရြက္ႏိုင္မယ္ဆိုတဲ့ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေတြရွိေနပါတယ္။

ကူးစက္ေရာဂါနဲ႕ပတ္သက္တဲ့ မွန္ကန္တဲ့ပညာေပးလုပ္ငန္းေတြကို အလွ်င္အျမန္ဦးစားေပးေဆာင္ရြက္ဖို႔လည္း ကေနဒါ ေရာက္ ျမန္မာေဆးပညာရွင္တဦးက တိုက္တြန္း လိုက္ပါတယ္။မအင္ၾကင္းႏိုင္က အျပည့္အစံုကိုေျပာျပမွာပါ။

ဒီဇင္ဘာလ (၁)ရက္ေန႕မွာ က်ေရာက္မယ့္ ကမာၻ႔ AIDS ေန႔ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ကုလသမဂၢရဲ႕ ၂၀၁၅ခုႏွစ္ ေဆာင္ပုဒ္ကေတာ့ “Getting To Zero” ေရာဂါျဖစ္ပြားမွဳနွဳန္း လံုး၀မရွိတဲ့အေျခအေန ဆိုၿပီး သတ္မွတ္ထားပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ႏို၀င္ဘာလက က်င္းပခဲ့တဲ့ ေရြးေကာက္ပဲြမွာ အျပတ္အသတ္အႏိုင္ရခဲ့တဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဦးေဆာင္တဲ့ NLD အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖဲြ႕ခ်ဳပ္ အေနနဲ႕ အစိုးရသစ္ ဖဲြ႕စည္းၿပီးခ်ိန္မွာ ႏိုင္ငံတြင္း HIV/AIDS ေရာဂါကူးစက္မႈ ပေပ်ာက္ေအာင္ အရွိန္အဟုန္နဲ႕ေဆာင္ရြက္ႏိုင္မွာျဖစ္တယ္လို႕ ယံုၾကည္ေမွ်ာ္လင့္ထားေၾကာင္း ကေနဒါႏိုင္ငံ အယ္လ္ဘားတားေဆးတကၠသိုလ္ ကထိက ေဒါက္တာခင္ေစာ၀င္းကေျပာပါတယ္။

“ေဒၚစုက ဟိုတေန႔က သူေျပာသြားတဲ့ မိန္႔ခြန္းမွာဆိုလည္းသူေျပာသြားတာကို ေကာက္ခ်က္ခ်လိုက္လို႔ရွိရင္ အရင္ဆံုးက ႏိုင္ငံႀကီးသားစိတ္ဓါတ္ရွိဖို႔နဲ႔ ဒီ အမိႈက္ေတြ စည္းကမ္းမဲ့မပစ္ဖို႔ ၊ အမိႈက္ေကာက္ဖို႔ကေနစၿပီးေတာ့ သူကေနၿပီးေတာ့ ေျပာဆိုေနၿပီဆိုေတာ့ ဒါ အဲဒီကေနစၿပီးေတာ့ တျဖည္းတျဖည္းနဲ႔ ဒီက်န္းမာေရး ဒီကိစၥဖက္ကိုလည္း ေရာက္လာမယ္လို႔ က်မတို႔ အမ်ားႀကီးယံုၾကည္တယ္၊ ေမွ်ာ္လင့္တယ္ေပါ့ေနာ္။ အစိုးရဟာ အက်င့္စာရိတၱ၊ ဒီျခစားမႈ မရွိတဲ့အစိုးရျဖစ္လို႔ရွိရင္ ႏိုင္ငံတကာရဲ႕ ယံုၾကည္မႈက အမ်ားႀကီးရမယ္ေလ။ ျပည္သူေတြအားကိုးေလာက္တဲ့ ဒီမိုကေရစီအစိုးရျဖစ္လာၿပီဆိုတာနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာ အကူအညီကေတာ့ က်မတို႔ အေနနဲ႔ သိပ္ၿပီးေတာ့ စိုးရိမ္စရာမရွိဘူး။”

ဒါ့အျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ HIV ေရာဂါပိုးကူးစက္ခံေနရသူေတြကို ၀ိုင္းက်ဥ္ထားမႈမ်ိဳးေတြ ပေပ်ာက္ေအာင္ေဆာင္ရြက္ဖို႕လိုတယ္လို႕လည္း ေဒါက္တာခင္ေစာ၀င္းကဆိုပါတယ္။

“HIV ေရာဂါပိုးကူးစက္ခံရသူ၊ ေရာဂါပိုးသယ္ေဆာင္သူေတြနဲ႔ပတ္သက္တဲ့အဲဒီလူေတြေပၚမွာ ထားတဲ့စိတ္ဓါတ္ကလည္း အမ်ားႀကီး ဒီ ျပည္သူလူထုအေနနဲ႔ ျပင္ဆင္ဖို႔ အမ်ားႀကီးလိုအပ္တယ္ေပါ့ေနာ္။ အထူးသျဖင့္ကေတာ့ ခုန ကေျပာသလိုပဲ ‘getting to zero’ ဆိုတဲ့ဟာမွာ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈ discrimination မရွိရဘူး။ zero ျဖစ္ေစရမယ္ဆိုေတာ့ အခုေလာေလာဆယ္မွာေတာ့ ဒီလိုစိတ္ထားမ်ိဳးကို ေျပာတာလြယ္သေလာက္ တကယ့္ လက္ေတြ႔မွာ က်င့္သံုးတဲ့လူေတြ သိပ္မေတြ႔ရသလိုပဲေလ။ အဲေတာ့ သူကဘယ္လိုျဖစ္သလဲဆိုလို႔ရွိရင္ အရင္ဆံုးကေတာ့ လူထုရဲ႕ စိတ္ဓါတ္ပိုင္းဆိုင္ရာကို ျပဳျပင္ေပးဖို႔ ထိန္းသိမ္းေပးဖို႔ လည္းလိုတယ္။

ေမး။ ။ အဲေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ AIDS ေရာဂါပေပ်ာက္ဖို႔ဆိုရင္ အစိုးရသစ္အေနနဲ႕ အရင္ဆံုးဦးစားေပး ဘာေတြေဆာင္ရြက္သင့္ပါသလဲရွင့္။

ေျဖ။ ။ပညာေပးကအဓိကပဲ။ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ အထူးသျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာဆိုရင္ လူတိုင္းလူတိုင္းက ဒီေရာဂါ နဲ႔ပတ္သက္လို႔ဘယ္လိုကူးစက္တယ္ ။ ဘာျဖစ္ႏိုင္တယ္၊ ဆိုတဲ့ သတင္းမွန္မွန္ကန္ကန္ လူတိုင္း မသိဘူးေပါ့ေနာ္ ။ လူတိုင္းမသိတဲ့အခါမွာ ဘယ္လုိျဖစ္သလဲဆိုေတာ့ လႊဲမွားတဲ့ အယူအဆေတြကလည္း ရွိတယ္။ မလိုအပ္ပဲနဲ႔ ေၾကာက္ရြံ႕ေနတာ၊ မလိုအပ္ပဲနဲ႔ ကူးစက္မွာစိုးတာ အဲလိုမ်ိဳးကိစၥေတြဆိုေတာ့ ပညာေပးကေတာ့ အင္မတန္အေရးပါတယ္ေလ။ နံပတ္ (၂) ကေတာ့ ေသြးစစ္ခ်င္တဲ့ဆႏၵရွိဖို႔ ၊ ေသြးစစ္တဲ့အခါမွာလည္း လံုၿခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ ေဒသမွာသူတို႔ရဲ႕ ေသြးအေျခအေနကိုသိေအာင္လို႔ ေသြး စစ္ဖို႔လိုအပ္ပါတယ္။ ေနာက္ဆံုးကေတာ့ HIV ေရာဂါပိုး ဗိုင္းရပ္ကို ေသေစႏိုင္တဲ့ေဆးက အခုႏိုင္ငံတကာမွာ လူတိုင္းလက္လွမ္းမွီၾကတယ္ေလ။ သံုးစြဲႏိုင္တယ္ဆိုေတာ့ ျမန္မာျပည္မွာလည္း လူတိုင္းဟာ ေရာဂါပိုးရွိၿပီ ဆုိတာသိတာနဲ႔ ခ်က္ခ်င္း ဒီပိုးသတ္ေဆးကို သံုးစြဲႏိုင္မယ္ဆိုလို႔ရွိရင္ ဒါအမ်ားႀကီးထိေရာက္ႏိုင္မယ္လို႔ က်မ ထင္ပါတယ္။”

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာေတာ့ HIV ေရာဂါပိုးကူးစက္မွႈႏွဳန္းဟာ ၂၀၁၂ ခုနွစ္နဲ႕ႏိွဳင္းယွဥ္ရင္ ၂၀၁၅ ခုနွစ္မွာ က်ဆင္းသြားခဲ့တယ္လို႔ ကုလသမဂၢလက္ေအာက္ခံအဖဲြ႔ေတြျဖစ္တဲ့ UNAIDS/ WHO နဲ႔ UNICEF တို႔နဲ႔ ပူးေပါင္းထုတ္ျပန္တဲ့ ျမန္မာ့က်န္းမာေရး၀န္ႀကီးဌာနလက္ေအာက္ခံ ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ AIDS အစီအစဥ္ရဲ႕ ဒီႏွစ္ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖၚျပထားပါတယ္။

ဒီအစီရင္ခံစာအရ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ HIV ေရာဂါပိုးရွိေနသူ ဦးေရ ခန္႔မွန္းေျခ ႏွစ္သိန္းေက်ာ္ ရွိပါတယ္။ ေရာဂါအမ်ားဆံုးျဖစ္ပြားတဲ့ေနရာေတြက လူဦးေရထူထပ္တဲ့ၿမိဳ႕ျပေဒသေတြနဲ႕ မူးယစ္ေဆးထိုးမႈ အမ်ားဆံုးရွိေနတဲ့ အေရွ႕ေျမာက္ဖ်ားနဲ႕ ေျမာက္ပိုင္းေဒသေတြျဖစ္တယ္လို႔ ေရးသားထားပါတယ္။

XS
SM
MD
LG