သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ျမန္မာအစိုးရနဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ အေနာက္တိုင္းမွာ အျမင္ ႏွစ္မ်ဳိးပဲ ရွိတယ္လို႔ အက်ဥ္းခ်ဳံး ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ပထမအျမင္က ဒဏ္ခတ္ပိတ္ဆို႔ အေရးယူဖို႔ျဖစ္ၿပီး ဒုတိယအျမင္က ဒဏ္ခတ္မႈ ႐ုပ္သိမ္းေရး ျဖစ္ပါတယ္။ ဒဏ္ခတ္အေရးယူလို႔ ဗမာအစိုးရ ေကာင္းမြန္မလာတဲ့အတြက္ ဒဏ္ခတ္ အေရးယူမႈကို မ႐ုပ္သိမ္းဘဲ ထိေတြ႔ဆက္ဆံေနတဲ့ နည္းလမ္းကို သဘာဝမက်ဘူးလုိ႔ ေဝဖန္သူေတြ ရွိပါတယ္။

ဗမာအစိုးရကို ဒဏ္ခတ္အေရးယူတာေတြ ႐ုပ္သိမ္းၾကဖို႔ အေမရိကန္နဲ႔ ဥေရာပအဖြဲ႔ေတြကို အာဆီယံ အသင္းကလည္း ပန္ၾကားထားပါတယ္။ ဒီအေတာအတြင္း ျမန္မာျပည္က ႏုိင္ငံေရးပါတီအခ်ဳိ႕ကလည္း ဒဏ္ခတ္ပိတ္ပင္မႈကို ႐ုပ္သိမ္းဖို႔ ေတာင္းဆိုၾကပါတယ္။ ျမန္မာနဲ႔ ကုန္သြယ္တာကို ဥေရာပအဖြဲ႔က အကန္႔အသတ္ လုပ္ထားပါတယ္။ ဗမာအစိုးရနဲ႔ အသိုင္းအဝိုင္းကို ကန္႔သတ္အေရးယူထားတဲ့ကိစၥကို ဥေရာပအဖြဲ႔က ဧၿပီလ (၁၂) ရက္ေန႔က သက္တမ္းတႏွစ္ ထပ္တိုးလုိက္ေပမယ့္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး အပါအဝင္ ဝန္ႀကီးေလးဦးနဲ႔ ဒု-ဝန္ႀကီးအဆင့္ (၁၈) ဦး ဥေရာပကို ဝင္ခြင့္ျပဳလိုက္တဲ့အတြက္ ဥေရာပအဖြဲ႔မွာ သေဘာထား ေပ်ာ့ေပ်ာင္းလာတယ္လို႔ သံုးသပ္ၾကပါတယ္။

ဒီလို ျပည္ဝင္ခြင့္ေပးလိုက္တဲ့အတြက္ ႏိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီး ဦးဝဏၰေမာင္လြင္နဲ႔ အဖြဲ႔ဟာ ဇြန္လ (၆) ရက္ (၇) ရက္မွာ ဟန္ေဂရီႏိုင္ငံမွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ အာရွ-ဥေရာပ အစည္းအေဝးကို တက္ေရာက္ ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ဒီသတင္းကို ျမန္မာ့အလင္း သတင္းစာမွာ ဇြန္လ (၁၀) ရက္ေန႔က စာမ်က္ႏွာျပည့္ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဥေရာပေကာင္စီအရာထမ္း Robert Copper နဲ႔အဖြဲ႔ ေနျပည္ေတာ္သြားတာကို ဥေရာပ-ျမန္မာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရး ျမႇင့္တင္ဖို႔ ရည္ရြယ္တဲ့သေဘာနဲ႔ ဇြန္လ (၂၁) ရက္ေန႔ထုတ္ ျမန္မာ့အလင္းမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဥေရာပကိုယ္စားလွယ္အဖြဲ႔ဟာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ကိုလည္း ေနအိမ္မွာ သြားေရာက္ေတြ႔ဆံုခဲ့ပါတယ္။ ဥေရာပကိုယ္စားလွယ္ရဲ႕ ေလ့လာေရးခရီးကို ဗမာအစိုးရက အျမတ္ထုတ္ ဝါဒျဖန္႔တာ ထင္ရွားပါတယ္။

ဒီအေတာအတြင္း ဂ်ာမဏီလူ႔အခြင့္အေရးေပၚလစီ ထိပ္တန္းအရာရွိ Markus Loening က အဂၤလိပ္ သတင္းစာမွာ ေဆာင္းပါးေရးၿပီး ကန္႔သတ္အေရးယူမႈကို ျပဳျပင္ဖို႔ တင္ျပလာတဲ့အတြက္ လန္ဒန္ အေျခစိုက္ Burma Campaign (UK) ရဲ ႔ ေခ်ပတိုက္ခိုက္တာကို ခံလိုက္ရပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဥေရာပအဖြဲ႔ဝင္ (၂၇) ႏိုင္ငံမွာ သေဘာထားကြဲလြဲလာတာ ၾကာပါၿပီ။ ဗမာအစိုးရက ဖိႏိွပ္ညႇဥ္းပမ္းတိုင္း တိုးၿပီး ဒဏ္ခတ္ဖို႔ ၿဗိတိန္၊ ခ်က္၊ နယ္သာလန္၊ အိုင္ယာလန္၊ ဆီြဒင္နဲ႔ ဒိန္းမတ္က လိုလားေပမယ့္ ဂ်ာမဏီ၊ ျပင္သစ္၊ အီတလီ၊ စပိန္ နဲ႔ ပိုလန္အစိုးရေတြက ထပ္ၿပီးအေရးယူတာကို မလိုလားပါဘူး။

ျမန္မာနဲ႔ ကုန္သြယ္ရာမွာ စစ္ပစၥည္း၊ သစ္၊ ေက်ာက္မ်က္ စတာေတြ မေရာင္းဝယ္ဖို႔၊ စစ္အစိုးရ အသိုင္းအဝုိင္းကို ဥေရာပဝင္ခြင့္ မျပဳဖို႔နဲ႔ သူတုိ႔ပုိင္ ေငြေၾကးကို ခ်ဳပ္ကိုင္ထားဖို႔ ျပ႒ာန္းထားပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ စစ္အုပ္စုဟာ ဥေရာပနဲ႔ အဆက္အသြယ္နည္းတဲ့အတြက္ ဒဏ္ခတ္မႈဟာ မထိေရာက္ဘူးလို႔ သံုးသပ္ၾကပါတယ္။ အခုအခ်ိန္အထိ အဂၤလန္မွာ ခ်ဳပ္ကိုင္ထားႏိုင္တဲ့ စစ္အုပ္စုပိုင္ေငြဟာ ေပါင္ (၅) ေသာင္းေက်ာ္သာရွိေၾကာင္း သိရပါတယ္။ စစ္ပစၥည္းတင္ပို႔မႈကိုလည္း အေသအခ်ာ ပိတ္ပင္ႏိုင္တာ မဟုတ္ပါဘူး။

ဒဏ္ခတ္အေရးယူတာကို မလိမ့္တပတ္လုပ္ၿပီး စစ္ပစၥည္းတင္ပို႔ရာမွာ ျပင္သစ္နဲ႔ ဂ်ာမဏီဟာ ထင္ရွားေၾကာင္း Amnesty လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔၊ Lansa လက္နက္ငယ္အဖြဲ႔နဲ႔ Oxfam အဖြဲ႔တို႔ ပူးတြဲၿပီး ၂၀၀၅ က အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ျမန္မာနဲ႔ တရုတ္ကို လက္နက္တပ္ပို႔ရာမွာ ျပင္သစ္ဟာ နာမည္ရပါတယ္။ ကုလသမဂၢ ကုန္သြယ္မႈစာရင္းအရ ၁၉၉၈ ခုႏွစ္ကေန ၂၀၀၃ ခုႏွစ္အထိ (၃) ႏွစ္ အတြင္း လက္နက္ခဲယမ္း ေဒၚလာ (၁၆၉,၀၀၀) တန္ဖိုး ျပင္သစ္က ျမန္မာကို တင္ပို႔ေၾကာင္း သိရပါတယ္။ ဂ်ာမဏီလုပ္ အင္ဂ်င္သံုးတဲ့ ယူခရိန္းလုပ္ APC သံခ်ပ္ကားေတြ ဗမာျပည္ ေရာက္သြားပံု ဟာလည္း စဥ္းစားစရာပါ။ အရပ္ဘက္ေရာ စစ္ဘက္ပါ သံုးႏိုင္တဲ့ပစၥည္းမ်ဳိး ျမန္မာကို မတင္ပို႔ဖို႔ ဥေရာပအဖြဲ႔က ပိတ္ပင္ထားပါတယ္။

ျမန္မာျပည္မွာ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးဖ်က္မႈေတြ နိဂံုးခ်ဳပ္ၿပီး ျပည္သူလူထု ေရြးေကာက္တင္ေျမာက္တဲ့ အရပ္သားအစိုးရ တည္ေထာင္ႏိုင္ေအာင္ ကူညီတဲ့အေနနဲ႔ ဥေရာပအဖြဲ႔က ကုန္သြယ္ေရး ကန္႔သတ္ခ်က္ လုပ္ၿပီး အေရးယူပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ (၁၅) ႏွစ္ၾကာတဲ့အထိ ရည္ရြယ္ခ်က္ မေအာင္ျမင္တဲ့အတြက္ ကန္႔သတ္အေရးယူမႈကို ရပ္ဆိုင္းလိုသူ မ်ားလာတာ ျဖစ္ပံုရပါတယ္။ ဥေရာပအဖြဲ႔ရဲ ႔ ကန္႔သတ္အေရးယူမႈေၾကာင့္ ဗမာစစ္အုပ္စုရဲ ႔ အဓိကအက်ဳိးစီးပြား မထိခိုက္တာ ထင္ရွားေနပါတယ္။ ကန္႔သတ္အေရးယူမႈကို အဖြဲ႔ဝင္ႏိုင္ငံ တဦးခ်င္းအေနနဲ႔ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရမွာ ျဖစ္ပါတဲ့အတြက္ ျမန္မာနဲ႔ အမ်ားဆံုး ကုန္သြယ္ေနတဲ့ ဂ်ာမဏီရဲ ႔ အခန္းက႑ကို မယံုသကၤာျဖစ္လာၾကတာပါ။

ကန္႔သတ္မႈကို ႏွစ္စဥ္သက္တမ္း တုိးေနတာဟာ ဥေရာပအဖြဲ႔ရဲ ႔ အဖြဲ႔တြင္း ႏိုင္ငံေရးေၾကာင့္ လုပ္ေနရသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ ကန္႔သတ္မႈထိေရာက္တာ မထိေရာက္တာ၊ ရည္ရြယ္ခ်က္ ေအာင္ျမင္တာ မေအာင္ျမင္တာက အေရးမႀကီးဘဲ ဥေရာပအဖြဲ႔ဝင္ႏိုင္ငံေတြ စိတ္ေက်နပ္ဖို႔က ပိုၿပီးအေရးႀကီးသလို ျဖစ္ေနတယ္လို႔လည္း ေဝဖန္သံုးသပ္ၾကပါတယ္။ အိမ္နီးခ်င္း တ႐ုတ္၊ အိႏိၵယနဲ႔ အာဆီယံႏိုင္ငံေတြ ျမန္မာနဲ႔ဆက္ဆံေနသေရြ႕ အေနာက္တိုင္းရဲ ႔ အေရးယူမႈ ထိေရာက္မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ျမင္ၾကပါတယ္။

XS
SM
MD
LG