သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

ဦးသိန္းစိန္အစိုးရရဲ ႔ ျပဳျပင္ေရးလုပ္ငန္းကို ေထာက္ခံအားေပးတဲ့ အေနာက္ႏိုင္ငံေတြဟာ ဗမာစစ္တပ္နဲ႔ ျပန္လည္ဆက္သြယ္ေရးကိုလည္း စိတ္ဝင္စားၾကပါတယ္။ ဗိုလ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္ဟာ တရုတ္၊ ရုရွား၊ အိႏိၵယ၊ ဗိယက္နမ္၊ စကၤာပူ နဲ႔ ထုိင္းႏိုင္ငံေတြကို သြားေရာက္ၿပီး ဆက္ဆံေရးျမႇင့္တင္ႏိုင္ခဲ့ေပမယ့္ အဂၤလိပ္-အေမရိကန္နဲ႔ ျပန္လည္ဆက္သြယ္ဖို႔ကိစၥမွာ အစပ်ဳိးတဲ့အေျခအေနမွာ ရွိေနပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ တရားဥပေဒအေၾကာင္း နားလည္းေအာင္ ဗမာစစ္ဗိုလ္ေတြကို သင္တန္းေပးဖို႔ စီစဥ္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အေမရိကန္ နဲ႔ အဂၤလန္မွာ အေတာ္ေလး အျငင္းပြားၾကပါတယ္။

ၿဗိတိသွ်ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီး Sir David Richards ရဲ ႔ ဇြန္လ ေနျပည္ေတာ္ခရီးကစၿပီး အဂၤလိပ္-ျမန္မာ စစ္ဘက္ပံုမွန္ဆက္ဆံေရး ျပန္စတယ္လို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ျမန္မာ့အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကို ကူညီအားေပးဖုိ႔ ရည္ရြယ္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ လူ႔အခြင့္အေရး ေလးစားေရးနဲ႔ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡမွာ လိုက္နာရမယ့္ ကမာၻ႔စည္းမ်ဥ္းဥပေဒအေၾကာင္း ဗမာစစ္ဗိုလ္ေတြကို သင္တန္းပို႔ခ်မယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဗမာစစ္တပ္ကို ယဥ္ေက်းသိမ့္ေမြ႔လာေအာင္လုပ္မယ့္ အစီအစဥ္ျဖစ္ေပမယ့္ အဆိပ္ပင္ေရေလာင္းတဲ့ အျပဳအမႈအျဖစ္ လန္ဒန္အေျခစိုက္ အဖြဲ႔အစည္းေတြက ေဝဖန္ရႈတ္ခ်ပါတယ္။

လက္ရွိ စစ္ေခါင္းေဆာင္ပိုင္းဟာ စစ္အာဏာရွင္စနစ္ဆိုးရဲ ႔ ေလာင္းရိပ္ေအာက္က ရုန္းထြက္ၿပီး ဒီမုိကေရစီ အသြင္းကူးေျပာင္းေရးမွာ တာဝန္သိသိနဲ႔ ပါဝင္လိုပံုရတယ္လို႔ Sir David Richards က ယူဆပါတယ္။ အေမရိကန္ကလည္း ဒီသေဘာအတိုင္း ျမင္ပံုရပါတယ္။ စစ္မႈထမ္းပီသေရး၊ လူသားခ်င္းစာနာေရးနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးကိစၥေတြမွာ ဗမာစစ္ဗိုလ္ေတြကို သင္တန္းေပးလုိေၾကာင္း အေမရိကန္သမၼတ အႀကံေပး Ben Rhodes က ၾသဂုတ္လ ျမန္မာျပည္ခရီးစဥ္မွာ ေျပာသြားပါတယ္။ အေမရိကန္ ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနလက္ေအာက္ခံ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာဥပေဒဌာနက သင္တန္းေပးမယ့္အစီအစဥ္ ျဖစ္ပါတယ္။ စစ္ဆင္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ကိစၥေတြကိုေတာ့ အေမရိကန္က စဥ္းစားမွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ဆုိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ သင္တန္းေပးတိုင္း စစ္ဗိုလ္ေတြ စိတ္ေျပာင္းတာ မဟုတ္တဲ့ သာဓကေတြ ရွိပါတယ္။

အေမရိကန္ကာကြယ္ေရးဝန္ႀကီးဌာနနဲ႔ ႏုိင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာနတို႔ ပူးတြဲႀကီးၾကပ္တဲ့ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ စစ္ပညာသင္တန္း အစီအစဥ္အရ (၁၉၈၈) မတိုင္မီက အေမရိကန္မွာ သင္တန္းတက္ခဲ့တဲ့ ဗမာစစ္ဗို္လ္ႏွစ္ရာေလာက္ ရွိပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အေမရိကန္ စစ္ေက်ာင္းဆင္းစစ္ဗိုလ္ေတြဟာ ဗမာစစ္တပ္ကို ခ်ဳပ္ကိုင္ႏိုင္တဲ့ အဆင့္အထိ ေရာက္မလာၾကပါဘူး။ အေမရိကန္ စစ္ပညာသင္တန္းတက္တဲ့ တုိင္းျပည္ (၁၂၀) ေက်ာ္ရွိေပမယ့္ စစ္မႈထမ္းပီသမႈနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရးေလးစားမႈကို ေစာင့္ၾကည့္ႏိုင္တာ မဟုတ္ဘူးလို႔ သင္တန္းရဲ ႔ ထိေရာက္မႈအတိုင္းအတာကိုလည္း မသိႏိုင္ဘူးလို႔ Government Accountability Office ရဲ ႔ ၂၀၁၁ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ လူ႔အခြင့္အေရးမေလးစားတဲ့ ဗမာစစ္ဗိုလ္ကို သင္တန္းေပးဖုိ႔ အလ်င္စလို မလုပ္သင့္ဘူးလုိ႔ အေမရိကန္လႊတ္ေတာ္အမတ္အခ်ဳိ ႔ကလည္း ယူဆပါတယ္။

ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ထိုးစစ္ဆင္ၿပီး အျခားတုိင္းရင္းသားေဒသေတြမွာ ေသာင္းက်န္းေနတဲ့ ဗမာစစ္တပ္နဲ႔ ျပန္လည္ဆက္ဆံဖုိ႔ ဆံုးျဖတ္တာဟာ မေကာင္းမႈေတြကို အသိအမွတ္ျပဳရာေရာက္တယ္လို႔ ယူဆတဲ့ လႊတ္ေတာ္အမတ္ေတြ ရွိပါတယ္။ အေမရိကန္ရဲ ႔ သင္တန္းဟာ တုိင္းရင္းသားေဒသမွာ ႏိွပ္စက္ညွဥ္းပမ္းေနသူကို သင္တန္းေပးသလို ျဖစ္ေနတယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။ ဗမာစစ္တပ္နဲ႔ ဆက္ဆံတဲ့ကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္ အာရွပစီဖိတ္ဆပ္ေကာ္မတီမွာ စက္တင္ဘာက ၾကားနာပြဲ လုပ္ပါတယ္။ မေသခ်ာမေရရာတဲ့ အေျခအေနမွာ ဗမာအစိုးရကို အလိုလိုက္ၿပီး ဗမာစစ္တပ္နဲ႔ ဆက္ဆံဖို႔ ဆံုးျဖတ္တာဟာ မလုပ္သင့္ မလုပ္အပ္တဲ့ အျပဳအမႈျဖစ္ေၾကာင္း ဆပ္ေကာ္မတီဥကၠ႒ ကြန္ဂရက္လႊတ္ေတာ္အမတ္ Steve Chabot က ေဝဖန္ပါတယ္။ ဗမာစစ္တပ္နဲ႔ ဆက္ဆံတာကို ဘဝင္မက် ျဖစ္ေနပံုရပါတယ္။

ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈမရွိတဲ့ ဗမာစစ္တပ္ကို ဆက္ဆံတာဟာ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ေပၚမွာ အေျခခံတဲ့ကိစၥျဖစ္လို႔ လက္ေတြ႔မက်ေၾကာင္း ေအာက္တုိဘာေႏွာင္းပိုင္းက က်င္းပတဲ့ Heritage Foundation ေဆြးေႏြးပြဲမွာလည္း စတိဖ္ရွာဘတ္ က ေဝဖန္ျပန္ပါတယ္။ စစ္ေရးဆက္ဆံမႈမလုပ္မီ ဗမာအစိုးရနဲ႔ ဗမာစစ္တပ္ဟာ လူ႔အခြင့္အေရး ေလးစားေၾကာင္း၊ အေျခခံဥပေဒကို ျပင္ဆင္ဖို႔လိုေၾကာင္း၊ ေျမာက္ကိုရီးယားနဲ႔ အဆက္ျဖတ္ေၾကာင္း၊ အရင္ဆံုးျပသဖို႔ လိုတယ္လို႔ စတိဖ္ရွာဘတ္ က ဆိုပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ အေမရိကန္-ျမန္မာ ဆက္ဆံေရး ေကာင္းမြန္ေၾကာင္းျပခ်င္တာနဲ႔ စစ္ေရးအရ ဆက္ဆံလာရတာလို႔ လူ႔အခြင့္အေရး ေစာင့္ၾကည့္ေရးအဖြဲ႔က John Sifton က ျမင္ပါတယ္။ ဘာမွလုပ္ျပစရာမလိုဘဲ အေမရိကန္လို အင္အားႀကီးႏုိင္ငံက အသိအမွတ္ျပဳတာဟာ ဗမာစစ္တပ္ အႀကီးအက်ယ္ အျမတ္ထြက္တယ္လို႔ ဆုိပါတယ္။

စစ္တပ္ကို သီးျခားအဖြဲ႔အစည္းအျဖစ္ သတ္မွတ္ထားတာမို႔ ဦးသိန္းစိန္အစိုးရရဲ ႔ ျပဳျပင္ေရးလုပ္ငန္းေတြထဲမွာ စစ္တပ္ကို ျပဳျပင္မယ့္အစီအစဥ္ မပါႏုိင္ပါဘူး။ လႊတ္ေတာ္မွာလည္း စစ္တပ္အက်ုိးစီးပြားနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ကိစၥကိုသာ စစ္တပ္ကိုယ္စားလွယ္က ေဆြးေႏြးပါတယ္။ ဒီမုိကေရစီျပဳျပင္ေရးကို ေႏွာင့္ေႏွးေအာင္လုပ္ႏိုင္တဲ့ ဗမာစစ္တပ္နဲ႔ လက္တြဲလုပ္ကိုင္ဖို႔ စီစဥ္တာဟာ ဒီမုိကေရစီျမႇင့္တင္ေရးလားလို႔ အေမရိကန္ နဲ႔ အဂၤလိပ္အစိုးရေတြကို ေမးခြန္းထုတ္ေနၾကပါတယ္။

သင့္အျမင္

မွတ္ခ်က္မ်ားျပပါ

XS
SM
MD
LG