သံုးရလြယ္ကူေစသည့္ Link မ်ား

7 Day Daily အေပၚ စစ္တပ္ တရားစြဲမႈ RSF နဲ႕ AHRC တုန္႕ျပန္


7Day Daily news မွာ ေဖာ္ျပထားေသာ သူရဦးေရႊမန္း၏ လူမႈကြန္ယက္စာမ်က္ႏွာ သတင္း (credit to 7Day Daily)

စစ္တကၠသုိလ္ ဗုိလ္ေလာင္းသင္တန္းေက်ာင္းဆင္း တခ်ဳိ႕နဲ႔ ျပန္လည္ ေတြ႔ဆုံပြဲ အတြင္း ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေဟာင္း သူရ ဦးေရႊမန္းရဲ႕ ေျပာၾကားခ်က္ ကုိ ေရးသားေဖာ္ျပ ခဲ့တဲ့အတြက္ 7Day Daily ေန႔စဥ္သတင္းစာကုိ စစ္တပ္က တရားစြဲဆုိလုိက္တာဟာ ဒီမုိကေရစီ စနစ္အရ ႏုိင္ငံတကာက သတ္မွတ္ထားတဲ့ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္နဲ႔ ဆန္႔က်င္ဘက္ ျဖစ္ေနတယ္လုိ႔ နယ္စည္းမျခား သတင္းေထာက္မ်ား အဖြဲ႔က ေျပာပါတယ္။ ဒီကိစၥကုိ ဥပေဒေၾကာင္းအရ တရားမွ်တစြာ ဆုံးျဖတ္မယ္ဆုိရင္ 7Day Daily ေန႔စဥ္သတင္းစာအေနနဲ႔ အေရးယူခံရႏုိင္စရာ မရွိဘူးလုိ႔ AHRC အာရွလူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္က ေျပာပါတယ္။ အျပည့္အစုံ ကုိ ေတာ့ ကုိေဇာ္၀င္းလႈိင္က တင္ျပေပးပါမယ္။

စစ္တကၠသုိလ္ ညီေနာင္မ်ားအား လက္ရွိအစုိးရႏွင့္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ရန္ သူရဦးေရႊမန္း တုိက္တြန္း - ဆုိတဲ့ ေခါင္းစဥ္နဲ႔ ဧၿပီလ ၂၄ ရက္ေန႔ထုတ္ 7Day Daily ေန႔စဥ္သတင္းစာမွာ ေဆာင္းပါး ေရးသားခဲ့တဲ့ သတင္းေထာက္ မင္းဟိန္းေက်ာ္နဲ႔ အယ္ဒီတာ ဦးေသာင္းစုၿငိမ္းတုိ႔ ၂ ဦးကုိ တပ္မေတာ္ကုိယ္စား ဒု ဗုိလ္မွဴးႀကီးလင္းထြန္းက ကမာရြတ္ ရဲစခန္းမွာ ဇြန္လ ၂၅ ရက္ေန႔က ရာဇသတ္ႀကီး ပုဒ္မ (၁၃၁) နဲ႔ အမႈဖြင့္ တုိင္ၾကားလုိက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကုိ ကန္႔သတ္ ခ်ဳပ္ျခယ္ရာေရာက္တဲ့ တရားရုံးေတာ္မွာ အခုလုိ အမႈဖြင့္တုိင္ၾကားျခင္းဟာ ႏုိင္ငံတကာက သတ္မွတ္ထားတဲ့ စံခ်ိန္ စံညြန္းေတြနဲ႔ ဆန္႔က်င္ရာေရာက္ေနေၾကာင္း RSF နယ္စည္းမျခား သတင္းေထာက္မ်ားအဖြဲ႔က အာရွေရးရာတာ၀န္ခံ Benjamin Ismail က ေျပာပါတယ္။

“အေျခခံသေဘာတရားအရ ဒါဟာ လက္ခံလုိ႔ မရႏုိင္တဲ့ ကိစၥပါ။ ႏုိင္ငံေရးနဲ႔ ႏုိင္ငံသား အခြင့္အေရးဆုိင္ရာ ႏုိင္ငံတကာ စံခ်ိန္ စံညြန္းေတြနဲ႔ ပဋိညာဏ္ စာခ်ဳပ္ေတြနဲ႔ ဆန္႔က်င္တဲ့ လုပ္ရပ္ျဖစ္ပါတယ္။ ျမန္မာႏုိင္ငံ စတင္ ပြင့္လင္း လာကတည္းက ဥပေဒေရးရာ ကိစၥရပ္ေတြကုိ အလ်င္အျမန္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ေဆာင္ဖုိ႔ ကၽြန္ေတာ္ တုိ႔ ေတာင္းဆုိ ေနခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆုိေတာ့ သတင္း မီဒီယာေတြ အတြက္ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ပတ္၀န္းက်င္တခုကုိ ဖန္တီးေပးျခင္းအားျဖင့္ တုိင္းျပည္ရဲ႕ ဒီမုိကေရစီ စံနစ္လည္း အေျခခုိင္လာေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္။”

အခု စြဲဆုိထားတဲ့ ရာဇသတ္ႀကီးပုဒ္မ (၁၃၁) အရ ျပစ္မႈ ထင္ရွား ေၾကာင္း ေတြ႔ရွိ ခဲ့ရင္ ျပင္းထန္တဲ့ ျပစ္ဒဏ္ကုိ က်ခံရႏုိင္ေျခရွိတယ္လုိ႔ AHRC အာရွ လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္က ေရွ႕ေန ဦးမင္းလြင္ဦးက ရွင္းျပပါတယ္။

“ဒီျပစ္မႈဆုိင္ရာဥပေဒပုဒ္မ (၁၃၁) မွာ ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာႏုိင္ငံေတာ္ ၾကည္း၊ ေရ၊ ေလ တပ္မေတာ္တခုခုမွာ တပ္သားအျဖစ္ေသာ္၎၊ အရာရွိ အျဖစ္ေသာ္၎၊ စစ္ပုန္ကန္မႈ က်ဴးလြန္ျခင္းကုိ မည္သူမဆုိ အားေပးကူညီလွ်င္၊ ဒါမွမဟုတ္ လုိ႔ရွိရင္ တာ၀န္၀တၱရား မေဆာင္ရြက္ေစျခင္းငွာ ေသြးေဆာင္ရာ အားထုတ္လုိ႔ရွိရင္ တသက္တကၽြန္းဒဏ္ျဖစ္ေစ၊ (၁၀) ႏွစ္အထိ ေထာင္ဒဏ္ တမ်ဳိးမ်ဳိးျဖစ္ေစ ခ်မွတ္ရမည့္အျပင္ ေငြဒဏ္လည္း ခ်မွတ္ႏုိင္တယ္ ဆုိၿပီးေတာ့ ျပဌာန္း ထားတာကုိ က်ေနာ္တုိ႔ ေတြ႔ရတယ္။”

ဒါေပမယ့္ ဥပေဒေၾကာင္းအရ တရားမွ်တစြာ ဆုံးျဖတ္မယ္ဆုိရင္ 7Day Daily သတင္းစာအေနနဲ႔ အေရးယူ ခံရႏုိင္စရာ မရွိဘူးလုိ႔ ဦးမင္းလြင္ဦးက ေျပာပါတယ္။

“ဒီေနရာမွာ က်ေနာ္တုိ႔က တခုစဥ္းစားရမွာက ဒီလုိမ်ဳိး စစ္ပုန္ကန္မႈေျမာက္ေအာင္၊ အားေပးကူညီတယ္။ ေသြးေဆာင္ ဖ်ားေယာင္တယ္လုိ႔ ဆုိရ ေလာက္ေအာင္၊ ေျပာရမယ္ ဆုိလုိ႔ရွိရင္၊ က်ေနာ္တုိ႔ ဒီသတင္းမီဒီယာေတြရဲ႕ အခန္းက႑က ဒီေနရာမွာ အေရးပါလာတာကုိ က်ေနာ္တုိ႔ ေတြ႔ရတယ္။ အဲဒီေတာ့ သတင္း မီဒီယာေတြကေနၿပီး တပ္မေတာ္ကေနၿပီးေတာ့ ထုတ္ျပန္တဲ့ သတင္းေတြကုိ မမွန္မကန္ျဖစ္ေအာင္ ေျပာတယ္၊ တပ္မေတာ္ကုိ ထိခုိက္ နစ္နာေစ လုိတဲ့အေနနဲ႔ တမင္ ရည္ရြယ္ ေရးသားတယ္ဆုိလုိ႔ရွိရင္ေတာ့ ဒီဥပေဒပုဒ္မနဲ႔ အက်ဳံး၀င္ႏုိင္တာေပါ့ေလ။ သုိ႔ေသာ္လည္းပဲ အဲဒီလုိ မဟုတ္ဘဲနဲ႔ တဦး တေယာက္ေျပာတဲ့ စကားကုိ ေဖာ္ျပယုံေလာက္နဲ႔ ဒီလုိ အေရးယူတယ္ ဆုိတာကေတာ့ တကယ္တန္း အေရးယူမယ္ဆုိလုိ႔ရွိရင္ ေျပာဆုိတဲ့သူကုိ အေရးယူဖုိ႔ လုိအပ္တာေပါ့ေနာ္။ သုိ႔ေသာ္လည္းပဲ အဲဒီလုိမ်ဳိး မဟုတ္ဘဲနဲ႔ ဒီေျပာဆုိတဲ့အေပၚမွာ သတင္းစာမွာ ရုိက္ႏွိပ္ေဖာ္ျပယုံနဲ႔ ဒီလုိ အေရးယူတယ္ ဆုိတာ ကေတာ့၊ ေျပာတဲ့ သူကုိ အေရးမယူပဲနဲ႔ တဆင့္ ျပန္တင္ျပတဲ့သူကုိ အေရးယူတယ္ ဆုိတာကေတာ့ ဥပေဒအရၾကည့္ရင္ေတာ့ တမ်ဳိးျဖစ္ေနတာေပါ့ဗ်ာ။ အဲဒီေတာ့ ဒီဥစၥာကုိ မွန္မွန္ကန္ကန္ စစ္ေဆး စီရင္ ဆုံးျဖတ္မယ္ဆုိရင္ေတာ့ ဒါက 7Day အေနနဲ႔ ဘာမွ အခက္အခဲမရွိေလာက္ဘူးလုိ႔ က်ေနာ္တုိ႔ ျမင္ပါတယ္။”

တကယ္ေတာ့ ဒီီအမႈကုိ ၾကည့္မယ္ဆုိရင္ အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ဘက္ကုိ ဦးတည္တဲ့အခ်က္ပါ၀င္သလုိ စုိးရိမ္စရာေကာင္းတဲ့အခ်က္လည္း ပါ၀င္ေနတာကုိ ေတြ႔ႏုိင္တယ္လုိ႔ Benjamin Ismail က သုံးသပ္ပါတယ္။

“အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့အခ်က္ကေတာ့ - အြန္လုိင္းေပၚမွာျဖစ္ျဖစ္၊ သတင္းစာေတြမွာျဖစ္ျဖစ္ ေဖာ္ျပလာတဲ့ အခ်က္အလက္ေတြကုိ စစ္တပ္အေနနဲ႔ သေဘာမတူဘူး၊ မႏွစ္သက္ဘူးဆုိရင္ လက္ရွိအေျခအေနမွာ ဥပေဒေၾကာင္းအရ တရားစြဲတာမ်ဳိး လုပ္ေဆာင္လာတဲ့အခ်က္ ျဖစ္ပါတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္အနည္းငယ္ တုန္းကဆုိရင္ ဒီလုိမ်ဳိး ျဖစ္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ စစ္တပ္ အေနနဲ႔ ေရးသား ေဖာ္ျပတဲ့ သတင္းမီဒီယာသမားေတြ၊ အသံလႊင့္တဲ့ သူေတြကုိ တုိက္ရုိက္ ဖမ္းဆီး၊ တဖက္သတ္ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ၿပီး ထိန္းသိမ္းထားတာမ်ဳိး ခံရႏုိင္ပါတယ္။ အခုဆုိရင္ စစ္တပ္က သူတုိ႔ တုန္႔ျပန္ခ်င္တဲ့ကိစၥကုိ တရားစီရင္ေရး စနစ္အတုိင္း ေဆာင္ရြက္ လာတာကုိ ေတြ႔ရပါတယ္။ စုိးရိမ္စရာေကာင္းၿပီး အေရးႀကီးတဲ့အခ်က္ကေတာ့ - ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းမွာ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ျခယ္တဲ့ ဥေပဒေတြ ဆက္ရွိေနေသးတဲ့ အခ်က္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဥပေဒေရးရာ ကိစၥေတြအတြက္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈေတြ မၿပီးဆုံးေသးတဲ့အတြက္ သတင္းမီဒီယာသမားေတြနဲ႔ သတင္းျဖန္႔ခ်ိသူေတြအေနနဲ႔ အဲဒီ ဖိႏွိပ္ခ်ဳပ္ျခယ္တဲ့ ဥပေဒေတြနဲ႔ အေရးယူခံရႏုိင္ပါတယ္။ ဒီကိစၥ မွာေတာ့ ျပစ္မႈဆုိင္ရာ ဥပေဒနဲ႔ အေရးယူဖုိ႔ စစ္တပ္က တရားစြဲလုိက္ၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ အခုစြဲဆုိတဲ့ ပုဒ္မအရ သတင္းမီဒီယာသမားေတြအေနနဲ႔ ႀကီးမားတဲ့ ျပစ္ဒဏ္ကုိ ခံၾကရႏုိင္ပါတယ္။”

စစ္တကၠသိုလ္ ဗိုလ္ေလာင္းသင္တန္း အမွတ္စဥ္ (၁၁) ေက်ာင္းဆင္းပဲြ (၄၇) ႏွစ္ေျမာက္ အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ညီေနာင္ေတြ အေနနဲ႔ ႏိုင္ငံနဲ႔ ျပည္သူေတြ အက်ဳိးကို ေမတၱာ၊ သစၥာျဖင့္ အုပ္ခ်ဳပ္မယ့္သူေတြကို မုဒိတာနဲ႔ ပါ၀င္ကူညီ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ သူ႔ရဲ႕ Facebook စာမ်က္ႏွာမွာ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေဟာင္း သူရဦးေရႊမန္းက ေရးသား ေဖာ္ျပခဲ့တာနဲ႔ပတ္သက္လုိ႔ တပ္မေတာ္အေနနဲ႔ ကန္႔ကြက္ေၾကာင္း ဧၿပီလ ၂၆ ရက္ေန႔ ရက္စြဲနဲ႔ တပ္မေတာ္ ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႔က ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။

စစ္တပ္က အခုလုိ တရားစြဲလုိက္တာဟာ သတင္းမီဒီယာအေနနဲ႔ စစ္တပ္နဲ႔ ဆုိင္တဲ့ ကိစၥေတြကုိ ေရးသား ေဖာ္ျပျခင္းမရွိေအာင္ သတိေပးလုိက္ရာေရာက္ေၾကာင္း၊ ဒါဟာ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ကုိ ထိပါးသလုိ လက္ရွိ အရပ္သားအစုိးရကုိ အက်ပ္အတည္းျဖစ္ေအာင္ စစ္တပ္က တြန္းပုိ႔သလုိ ျဖစ္ေနေၾကာင္း သတင္း မီဒီယာသမားေတြက ေ၀ဖန္လုိက္ၾကပါတယ္။

7Day Daily ေန႔စဥ္ သတင္းစာကုိ စစ္တပ္က အခုလုိ အမႈဖြင့္ တရားစြဲလုိက္တာနဲ႔ ပတ္သက္လုိ႔ ႏွစ္ဘက္ ညွိႏႈိင္းေျဖရွင္းတဲ့နည္းလမ္းနဲ႔ ေက်ေအး ေျပၿငိမ္းျခင္းကုိသာ လုိလားေၾကာင္း ျမန္မာႏုိင္ငံ စာနယ္ဇင္းေကာင္စီက ဇြန္လ ၂၇ ရက္ေန႔ ရက္စြဲ နဲ႔ ေၾကညာခ်က္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။

XS
SM
MD
LG